I SA/Gd 895/18

Dnia 8 października 2018 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia NSA Alicja Stępień po rozpoznaniu w dniu 8 października 2018 roku na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi M.W. na postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej z dnia 12 lipca 2018 r., nr [...] w przedmiocie odmowy zawieszenia kontroli podatkowej postanawia umorzyć postępowanie M.W. wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku skargę na postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej (dalej w skrócie zwany Dyrektorem lub organem odwoławczym) w przedmiocie odmowy zawieszenia kontroli podatkowej. W odpowiedzi na skargę Dyrektor wskazał, że kontrola podatkowa wobec M.W. została zakończona doręczeniem protokołu kontroli w dniu 4 września 2018 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku zważył, co następuje: Stosownie do art. 161 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz.U. z 2018 r., poz. 1302) – dalej w skrócie p.p.s.a., sąd wydaje postanowienie o umorzeniu postępowania jeżeli skarżący skutecznie cofnął skargę; w razie śmierci strony, jeżeli przedmiot postępowania odnosi się wyłącznie do praw i obowiązków ściśle związanych z osobą zmarłego, chyba że udział w sprawie zgłasza osoba, której interesu prawnego dotyczy wynik tego postępowania; gdy postępowanie z innych przyczyn stało się bezprzedmiotowe. W piśmiennictwie przyjmuje się, że umorzenie postępowania oznacza przerwanie i zakończenie postępowania sądowoadministracyjnego z powodu zaistnienia w jego toku zdarzeń, które uniemożliwiają osiągniecie jego celu, albo powodują, że dokonanie przez sąd administracyjny kontroli zaskarżonego aktu staje się zbędne, a nawet niedopuszczalne (por. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – komentarz, T. Woś, H. Knysiak – Molczyk, M.Romańska. Wyd. 2 Lexis–Nexis Warszawa 2008; zob. Postanowienie NSA W-wa z 20.01.2011 r., II OSK 2453/10, LEX nr 743432). Bezprzedmiotowość postępowania "z innych przyczyn" występuje, gdy w toku postępowania sądowoadministracyjnego przestanie istnieć przedmiot zaskarżenia. W ocenie Sądu postępowanie sądowoadministracyjne w przedmiotowej sprawie stało się bezprzedmiotowe na podstawie art. 161 § 1 pkt 3 p.p.s.a. W rozpoznawanej sprawie bezsporne jest, że do dnia wniesienia skargi do tutejszego Sądu, Naczelnik Urzędu Skarbowego nie zakończył postępowania kontrolnego prowadzonego wobec skarżącego. Należy jednak wziąć pod uwagę, że w dacie wydania niniejszego postanowienia, postępowanie kontrolne zostało zakończone, albowiem w dniu 4 września 2018 r. stronie został doręczony protokół kontroli tj. akt, którego wydanie zgodnie z art. 291 § 4 Ordynacji podatkowej, kończy kontrolę podatkową. W związku z tym, zdaniem Sądu, w przedmiotowej sprawie zaistniała przesłanka do umorzenia postępowania sądowoadministracyjnego. Z punktu widzenia zasad logiki nie budzi jakichkolwiek wątpliwości, że postępowanie wpadkowe (w sprawie zawieszenia postępowania kontrolnego) może być prowadzone jedynie w ramach postępowania kontrolnego. Tak długo jak się ono toczy istnieje podstawa aby procedować o jego zawieszeniu, a w chwili zakończenia procedury kontrolnej odpada tym samym podstawa aby rozważać o jej zawieszeniu. W ocenie Sądu, w sytuacji gdy postępowanie kontrolne zostało zakończone, bezprzedmiotowym stało się rozpatrywanie skargi w przedmiocie odmowy zawieszenia tegoż postępowania. Zakończonego już ostatecznie postępowania nie można bowiem ani zawiesić, jak również odmówić jego zawieszenia, skoro ono już się nie toczy. Rozpoznanie skargi na postanowienie odmawiające zawieszenia postępowania kontrolnego w sytuacji zakończenia owego postępowania doręczeniem protokołu kontroli prowadziłoby do sytuacji, w której ewentualny wyrok sądu uchylający zaskarżone postanowienie nie mógłby zostać wykonany przez organy podatkowe - nie istniałoby bowiem postępowanie, które organ mógłby zawiesić uwzględniając wytyczne sądu. Brak jest również podstaw do uznania, że stan bezprzedmiotowości nie zachodzi z uwagi na ewentualne możliwe wydanie wyroku stwierdzającego nieważność zaskarżonego aktu. W ocenie Sądu skoro z wydaniem postanowienia o odmowie zawieszenia postępowania kontrolnego nie wiążą się dodatkowe skutku prawne, które wpływałyby na sytuację skarżącego (tak jak to jest np. w przypadku postanowień o nadaniu decyzji rygoru natychmiastowej wykonalności), to nie zachodzi ani potrzeba ani konieczność rozpoznawania skargi na postanowienie incydentalne, które dotyczy zakończonego już etapu postępowania podatkowego. W tym stanie rzeczy na podstawie art. 161 § 1 pkt 3 i p.p.s.a. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku orzekł o umorzeniu postępowania.