I SA/Gd 897/11

Dnia 22 grudnia 2011 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia NSA Alicja Stępień po rozpoznaniu w dniu 22 grudnia 2011 roku na posiedzeniu niejawnym wniosku M. K. o przywrócenie terminu do uiszczenia wpisu od skargi w sprawie ze skargi na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej z dnia 29 czerwca 2011 r., nr [...] w przedmiocie zryczałtowanego podatku dochodowego od osób fizycznych postanawia: odmówić przywrócenia terminu do uiszczenia wpisu od skargi Zarządzeniem z dnia 5 września 2011 r. M.K. została wezwana do uiszczenia wpisu od skargi w kwocie 100 zł. Odpis zarządzenia został doręczony skarżącej w dniu 12 września 2011 r. Strona uiściła wpis w dniu 21 września 2011 r. Skarżąca pismem z dnia 21 października 2011 r. zwróciła się do tutejszego Sądu z wnioskiem o przedłużenie terminu do dokonania doręczenia odpisu zarządzenia i wezwania do uiszczenia wpisu. W uzasadnieniu wniosku wskazała, że przesyłka zawierająca wezwanie do uiszczenia wpisu została odebrana przez jej córkę, która z uwagi na zły stan zdrowia nie przekazała wezwania, a określając datę odbioru pomyliła się dodatkowo o trzy dni. W odpowiedzi na zobowiązanie Sądu, skarżąca wskazała, że pismo z 21 października 2011 r. należy traktować jako wniosek o przywrócenie terminu do uiszczenia wpisu. Podała jednocześnie, że o odebraniu przez córkę zarządzenia wzywającego do uiszczenia wpisu dowiedziała się w dniu 15 września 2011 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku zważył, co następuje: Strona skarżąca skierowała do Sądu pismo oznaczone jako wniosek o przedłużenie terminu do doręczenia odpisu zarządzenia z 5 września 2011 r. wzywającego do uiszczenia wpisu. Pismem z dnia 29 listopada 2011 r. wniosek ten został sprecyzowany poprzez wskazanie, że strona wnosi o przywrócenie terminu do uiszczenia wpisu od skargi. Zgodnie z art. 85 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz. 1270, ze zm.) – dalej w skrócie zwanej p.p.s.a., czynność podjęta w postępowaniu sądowym przez stronę po upływie terminu jest bezskuteczna. Jednakże sąd, na wniosek strony, która nie dokonała w terminie czynności w postępowaniu sądowym bez swojej winy, postanowi o przywróceniu terminu (art. 86 § 1 p.p.s.a.). Przepisy art. 87 § 1 i 2 p.p.s.a. stanowią zaś, iż pismo z wnioskiem o przywrócenie terminu wnosi się do sądu, w którym czynność miała być dokonana, w ciągu siedmiu dni od czasu ustania przyczyny uchybienia terminu. Przy czym w piśmie tym należy uprawdopodobnić okoliczności wskazujące na brak winy w uchybieniu terminu. Przesłankami uzasadniającymi przywrócenie terminu są więc: • zachowanie siedmiodniowego terminu do złożenia wniosku, liczonego od daty ustania przyczyny uchybienia terminu, • uprawdopodobnienie okoliczności wskazujących na brak winy w uchybieniu terminu, • dokonanie - równocześnie ze złożeniem wniosku - czynności, do dokonania której terminowi uchybiono. Skarżąca wnioskując o przywrócenie uchybionego terminu, powoływała się na okoliczność przekazania jej przesyłki przez córkę, która ze względu na zły stan zdrowia podała nieprawidłowy termin odbioru pisma. W ocenie Sądu zaprezentowana przez skarżącą argumentacja nie zasługuje na aprobatę, a przedstawione okoliczności nie świadczą o braku winy w uchybieniu terminu. Kryterium braku winy w rozumieniu art. 86 § 1 p.p.s.a, polega na dopełnieniu przez stronę obowiązku dołożenia szczególnej staranności przy dokonywaniu czynności procesowej. Oceniając wystąpienie tej przesłanki sąd powinien przyjąć obiektywny miernik staranności, której można wymagać od każdego należycie dbającego o swoje interesy. (por. post. Naczelnego Sądu Administracyjnego z 24 marca 2004 r., FZ 13/04, niepubl.). Uchybienie w tym względzie, spowodowane nawet lekkim niedbalstwem, narusza obiektywny miernik staranności i stanowi podstawę do oddalenia wniosku o przywrócenie terminu, skoro nawet lekkie niedbalstwo świadczy o zawinionym niedokonaniu czynności w terminie. Przywrócenie terminu ma charakter wyjątkowy i może nastąpić jedynie wówczas, gdy strona w sposób przekonujący uprawdopodobni brak swojej winy. Z brakiem winy mamy natomiast do czynienia tylko w przypadku zaistnienia niezależnych od strony i niemożliwych do przezwyciężenia okoliczności, gdy strona nie mogła usunąć zaistniałej przeszkody nawet przy użyciu największego w danych warunkach wysiłku. Okolicznością taką nie jest w ocenie Sądu fakt, że w odpowiednim terminie domownik, który dokonał odbioru korespondencji nie przekazuje jej do rąk adresata, a powołanie się na tę okoliczność nie stanowi uprawdopodobnienia braku winy strony w uchybieniu terminu (podobnie zob. postanowienie NSA z 25 lutego 2011 r., sygn. akt II FZ 60/11, dostępne https://cbois.nsa.gov.pl). W myśl art. 72 § 1 p.p.s.a. odebranie przesyłki przez dorosłego domownika jest uważane za skuteczne doręczenie przesyłki samemu adresatowi. Należy przy tym zauważyć, że warunkiem doręczenia przesyłki osobie nie będącej adresatem jest to, że odbierający pismo zobowiąże się do jej przekazania odbiorcy. Przepis ten stwarza zatem domniemanie, że odbierający pismo domownik jest upoważniony do odbioru korespondencji adresowanej do strony postępowania. Wywołuje to taki skutek, że strona będzie ponosić konsekwencje jakie wynikają z doręczenia pisma nawet wówczas, gdy pismo jest doręczne podczas jej nieobecności w miejscu zamieszkania. Strona mając na względzie możliwość odebrania przesyłki przez inną osobę winna zatem podjąć starania o to, aby wszelka korespondencja doręczna pod jej nieobecność w miejscu zamieszkania była jej przekazywana. Rzeczą wnioskodawczyni było zatem bądź to poinformować domowników o tym, aby podczas jej nieobecności nie podejmowali żadnych przesyłek, bądź też, dbając o własne sprawy, każdorazowo po powrocie do miejsca zamieszkania uzyskać od nich informację, czy odbierali jakąkolwiek adresowaną do niej korespondencję. Z treści wniosku strony nie wynika, aby takie działania skarżąca podejmowała. Uznać zatem należy, że M.K. nie uprawdopodobniła braku zawinienia w nieterminowym uiszczeniu wpisu od skargi. Skutki zaniedbania polegającego na niewywiązaniu się z obowiązku terminowego przekazania korespondencji przez osobę odbierającą przesyłkę obciążają tym samym adresata przesyłki. Dodać przy tym należy, że o zawinionym uchybieniu terminu do uiszczenia wpisu świadczy również samo postępowanie skarżącej. Jak wynika bowiem z treści pisma z dnia 29 listopada 2011 r., M.K. o nadejściu przesyłki dowiedziała się w dniu 15 września 2011 r. Biorąc zatem pod uwagę to, że przesyłka została odebrana przez córkę wnioskodawczyni w dniu 12 września 2011 r. wiedzę o przesyłce i jej treści M.K. powzięła w czasie, kiedy nie upłynął jeszcze termin do uiszczenia wpisu. Termin ten kończył się bowiem dopiero z dniem 19 września 2011 r. Strona dysponowała zatem jeszcze 4 dniami, kiedy uiszczenie należnego wpisu w terminie było możliwe. Uczynienie tego po tej dacie, w przedstawionych okolicznościach faktycznych należy uznać za działanie prowadzące do zawinionego uchybienia terminu, a zatem nie uzasadniające jego przywrócenia. W tym stanie rzeczy, Sąd na mocy art. 86 § 1 p.p.s.a. orzekł jak w sentencji postanowienia.