I SA/Gd 992/15
PostanowienieWSA w Gdańsku2015-10-14
Skład orzekający: Ewa Wojtynowska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy wstrzymanie wykonania decyzji w sprawie podatku od towarów i usług jest uzasadnione, gdy skarżący uprawdopodobnił niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków, biorąc pod uwagę jego trudną sytuację materialną i egzystencjalną?Ratio decidendi
Wstrzymanie wykonania decyzji jest uzasadnione, gdy skarżący uprawdopodobni niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Sąd, oceniając wniosek, może brać pod uwagę dokumenty obrazujące sytuację majątkową skarżącego, nawet jeśli pochodzą z postępowania o przyznanie prawa pomocy, jeśli pozwalają one na ocenę przesłanek z art. 61 § 3 PPSA. W przypadku wysokiej kwoty egzekwowanych należności w porównaniu do trudnej sytuacji materialnej skarżącego, wykonanie decyzji może wywołać trudne do odwrócenia skutki.Stan faktyczny
Skarżący złożył skargę na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej dotyczącą podatku od towarów i usług za grudzień 2013 r. W skardze zawarł wniosek o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji, wskazując na niebezpieczeństwo wyrządzenia trudnych do odwrócenia skutków w postaci uniemożliwienia prowadzenia działalności gospodarczej z uwagi na możliwą utratę płynności finansowej oraz wpływ wykonania decyzji na sytuację egzystencjalną skarżącego i jego najbliższych. Sąd rozpoznał wniosek na posiedzeniu niejawnym.Rozstrzygnięcie
Wstrzymano wykonanie zaskarżonej decyzji.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Ewa Wojtynowska po rozpoznaniu w dniu 14 października 2015 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku L. U. o wstrzymanie wykonania decyzji w sprawie ze skargi na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej z dnia 17 kwietnia 2015 r. nr [...] w przedmiocie podatku od towarów i usług za grudzień 2013 r. postanawia: wstrzymać wykonanie zaskarżonej decyzji.
Skarżący wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku skargę na ww. decyzję Dyrektora Izby Skarbowej z dnia 17 kwietnia 2015 r., w przedmiocie podatku od towarów i usług za grudzień 2013 r.
W skardze zawarto wniosek o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji.
Uzasadniając zasadność wstrzymania wykonania ww. decyzji strona wskazała na zachodzące niebezpieczeństwo wyrządzenia trudnych do odwrócenia skutków w postaci uniemożliwienia prowadzenia działalności gospodarczej z uwagi na możliwą utratę płynności finansowej a ponadto wpływ wykonania decyzji na sytuację egzystencjalną skarżącego i jego najbliższych.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku zważył, co następuje:
Stosownie do treści art. 61 § 3 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j. Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.; zwanej dalej: "p.p.s.a."), po przekazaniu sądowi skargi sąd może na wniosek skarżącego wydać postanowienie o wstrzymaniu wykonania w całości lub w części zaskarżonego aktu lub czynności, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków, z wyjątkiem przepisów prawa miejscowego, które weszły w życie, chyba że ustawa szczególna wyłącza wstrzymanie ich wykonania.
Przepis art. 61 p.p.s.a. wskazuje na szkodę (majątkową, bądź niemajątkową), która nie będzie mogła być wynagrodzona przez późniejszy zwrot spełnionego lub wyegzekwowanego świadczenia, ani też nie będzie możliwe przywrócenie rzeczy do stanu pierwotnego. Będzie to miało miejsce w takich wypadkach, gdy grozi utrata przedmiotu świadczenia, a który wskutek swych właściwości nie może być zastąpiony jakimś innym przedmiotem, zaś jego wartość pieniężna nie przedstawiałaby znaczenia dla skarżącego lub gdyby zachodziło niebezpieczeństwo utraty życia lub zdrowia (por. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 20 grudnia 2004 roku, GZ 138/2004).
Uprawdopodobnienie okoliczności przemawiających za wstrzymaniem wykonania decyzji spoczywa na stronie skarżącej (por. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 13 grudnia 2004 roku, FZ 496/2004). To wnioskujący ma więc obowiązek dokładnego przytoczenia okoliczności, które uzasadniają wstrzymanie wykonania zaskarżonego aktu lub czynności. Od uprawdopodobnienia niebezpieczeństwa wystąpienia znacznej szkody i negatywnych skutków zależy orzeczenie Sądu, które także musi dokładnie wskazywać przyczyny wstrzymania lub odmowy wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji lub aktu.
Wniosek o wstrzymanie wykonania zaskarżonego aktu musi zostać zatem w sposób dostateczny uzasadniony, tj. należy wskazać na okoliczności, z których wynikałoby, iż zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Uzasadnienie takiego wniosku powinno się odnosić do konkretnych okoliczności pozwalających wywieść, że wstrzymanie zaskarżonego aktu lub czynności jest zasadne w stosunku do wnioskodawcy. Jego twierdzenia powinny być poparte dokumentami źródłowymi, zwłaszcza dotyczącymi jego sytuacji finansowej oraz majątkowej (tak: J. P. Tarno, "Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, Warszawa 2006, s. 188, również postanowienie NSA z 30 listopada 2004 r., GZ 120/04).
W sytuacji gdy chodzi o decyzję rodzącą obowiązek zapłaty określonej sumy pieniężnej, a zatem rozporządzenia majątkiem podatnika, koniecznym jest zobrazowanie okoliczności wskazujących na trudną sytuację materialną oraz wykazanie, że uszczuplenie tego majątku o kolejne sumy grozi wyrządzeniem znacznej szkody lub spowodowaniem skutków trudnych do odwrócenia.
W ocenie Sądu wniosek o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji zasługuje na uwzględnienie.
Co prawda we wniosku o wstrzymanie wykonania decyzji strona skarżąca wskazała jedynie na zachodzące niebezpieczeństwo wyrządzenia trudnych do odwrócenia skutków w postaci uniemożliwienia prowadzenia działalności gospodarczej z uwagi na możliwą utratę płynności finansowej a ponadto na wpływ wykonania decyzji na sytuację egzystencjalną skarżącego i jego najbliższych. Jednakże Sąd rozpatrując przedmiotowy wniosek uwzględnił nie tylko jego treść, ale miał również na uwadze całe akta sprawy w rozumieniu art. 133 p.p.s.a., w których znajdują się dokumenty złożone przez skarżącego wraz z wnioskiem o przyznanie prawa pomocy w niniejszej sprawie i zgromadzone w toku rozpatrywania tego wniosku, obrazujące jego aktualną sytuację majątkową. Jakkolwiek wniosek ten podlega ocenie według innych kryteriów, jednak niewątpliwie zawiera pewne dane obrazujące sytuację finansową podatnika. Oczywiście nie można utożsamiać przesłanek przyznania prawa pomocy z tymi uzasadniającymi wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji, jednak możliwa jest ocena okoliczności wskazanych we wniosku strony o przyznanie prawa pomocy pod kątem przesłanek określonych w art. 61 § 3 p.p.s.a.
Z ww. dokumentów wynika, że wnioskodawca prowadzi działalność gospodarczą, z której osiąga miesięczny dochód w wysokości 800 zł, z czego kwotę 500 zł przeznacza na pokrycie kosztów związanych z najmem stancji, jego majątek ruchomy, tj. wyposażenie biurowe oraz urządzenia wykorzystywane w działalności produkcyjnej zostały zajęte przez komornika sądowego, egzekucja prowadzona jest także z rachunku bankowego, skarżącemu wypowiedziano umowę leasingu sprzętu wykorzystywanego w działalności, skarżący innych składników majątku nie posiada.
Powyższe okoliczności Sąd ustalił na podstawie oświadczenia złożonego przez skarżącego o jego stanie rodzinnym, majątku i dochodach oraz dokumentów przedłożonych na zarządzenie z dnia 14 sierpnia 2015 r. (zawiadomień o zajęciu z dnia 29 maja i 6 sierpnia 2015 r. oraz protokołów zajęcia ruchomości z dnia 27 maja 2015 r.; odpisu postanowienia sądu rejonowego z dnia 24 lipca 2015 r. oddalającego skargę na czynność komornika; odpis zawiadomienia o przestępstwie oraz wniosku o ściganie z dnia 3 czerwca 2015 r.; kopii pism z dnia 28 maja i 3 czerwca 2015 r. kierowanych przez skarżącego do komornika sądowego i naczelnika urzędu skarbowego; odpisów deklaracji VAT-7 za maj, czerwiec i lipiec 2015 r.; odpisu zeznania podatkowego PIT-36L za 2014 r.; dodatkowych oświadczeń złożonych przez skarżącego).
Za uwzględnieniem wniosku przemawia wysoka kwota egzekwowanych należności (44.598,77 zł – zawyżony zwrot podatku w kwocie 44.128 zł i obowiązek zapłaty podatku w kwocie 470,77 zł w trybie art. 108 ustawy o VAT) w porównaniu do trudnej sytuacji materialnej skarżącego. Właśnie ta trudna sytuacja materialna spowodowała przyznanie skarżącemu prawa pomocy poprzez zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata z urzędu na podstawie postanowienia referendarza sądowego tutejszego Sądu z dnia 30 września 2015 r. Obecna sytuacja majątkowa wnioskodawcy pozwala przyjąć, że wykonanie zaskarżonej decyzji odbyłoby się z uszczerbkiem dla jego majątku, a wyegzekwowanie należności mogłoby wywołać trudne do odwrócenia skutki.
Mając na względzie przedstawione wyżej okoliczności Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku, na podstawie art. 61 § 3 p.p.s.a., postanowił jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 21.07.2026. · Źródło