II SA/Gd 1218/24

WyrokWSA w Gdańsku2025-03-19

Skład orzekający: Krzysztof Kaszubowski, Diana Trzcińska, Wojciech Wycichowski

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy decyzja Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Gdańsku, która uchyliła decyzję organu pierwszej instancji w części i umorzyła postępowanie pierwszej instancji, jednocześnie utrzymując w mocy zaskarżoną decyzję w pozostałej części, jest zgodna z prawem?
Ratio decidendi
Zaskarżona decyzja Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Gdańsku jest obarczona wadą skutkującą koniecznością stwierdzenia jej nieważności. Organ odwoławczy, uchylając decyzję organu pierwszej instancji w części i umarzając postępowanie pierwszej instancji, nie mógł jednocześnie utrzymać w mocy zaskarżonej decyzji w pozostałej części, gdyż takie rozstrzygnięcie nie mieści się w katalogu dopuszczalnych środków prawnych określonych w art. 138 k.p.a. Jest to rażące naruszenie prawa.
Stan faktyczny
B. Z. złożył wniosek o umorzenie zadłużenia z tytułu zaliczek alimentacyjnych. Prezydent Miasta Gdyni odmówił umorzenia. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Gdańsku uchyliło decyzję organu pierwszej instancji w części dotyczącej odmowy umorzenia i umorzyło postępowanie pierwszej instancji, jednocześnie utrzymując w mocy decyzję organu pierwszej instancji w pozostałej części. B. Z. zaskarżył decyzję Kolegium do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku, domagając się uchylenia zaskarżonej decyzji i rozpoznania sprawy zgodnie z wnioskiem.
Rozstrzygnięcie
Stwierdza nieważność zaskarżonej decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Gdańsku.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Krzysztof Kaszubowski (spr.) Sędziowie: Sędzia WSA Diana Trzcińska Asesor WSA Wojciech Wycichowski Protokolant Specjalista Anna Rusajczyk po rozpoznaniu w dniu 19 marca 2025 r. w Gdańsku na rozprawie sprawy ze skargi B. Z. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Gdańsku z dnia 15 października 2024 r. nr SKO Gd/2200/24 w przedmiocie umorzenia postępowania w sprawie umorzenia należności powstałych z tytułu wypłaconych zaliczek alimentacyjnych stwierdza nieważność zaskarżonej decyzji. B. Z. zaskarżył do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Gdańsku w przedmiocie umorzenia należności powstałych z tytułu wypłaconej zaliczki alimentacyjnej. Zaskarżone rozstrzygnięcie zostało wydane w następujących okolicznościach faktycznych i prawnych: Wnioskiem z dnia 15 grudnia 2023 r. B. Z. (dalej jako: "wnioskodawca", "strona", "skarżący") zwrócił się Prezydenta Miasta Gdyni o umorzenie zadłużenia w całości lub w części zadłużenia wraz z ustawowymi odsetkami, powstałego w wyniku niewywiązywania się z obowiązku alimentacyjnego wobec dziecka: M. Z. Prezydent Miasta Gdyni (dalej jako: "organ I instancji", "Prezydent"), po rozpoznaniu wniosku, decyzją z dnia 1 marca 2024 r., odmówił wnioskodawcy umorzenia należności w wysokości 3.150 zł powstałych z tytułu wypłaconej zaliczki alimentacyjnej na podstawie ustawy z dnia 22 kwietnia 2005 r. o postępowaniu wobec dłużników alimentacyjnych oraz zaliczce alimentacyjnej, na rzecz osoby uprawnionej – M. Z. Prezydent wyjaśnił, że decyzja wydawana na podstawie art. 30 ust. 2 ustawy z dnia 7 września 2007 r. o pomocy osobom uprawnionym do alimentów (tekst jedn.: Dz. U. z 2023 r., poz. 1993 ze zm.; dalej jako: "ustawa") ma charakter uznaniowy, w związku z czym organ nie jest zobligowany do umorzenia przedmiotowego zadłużenia, a jedynie ma taką możliwość. W ocenie organu wprawdzie sytuacja życiowa, w której znajduje się obecnie dłużnik jest niewątpliwie trudna, niemniej jednak obecnie uzyskuje on dochód z emerytury w wysokości 2.480,59 zł. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Gdańsku (dalej jako: "organ odwoławczy", "Kolegium"), po rozpoznaniu odwołania, decyzją z dnia 15 października 2024 r. uchyliło rozstrzygnięcie organu I instancji w części, tj. w zakresie w jakim organ ten odmówił umorzenia należności w wysokości 3.150 zł powstałych z tytułu wypłaconej zaliczki alimentacyjnej na podstawie ustawy z dnia 22 kwietnia 2005 r. o postępowaniu wobec dłużników alimentacyjnych oraz zaliczce alimentacyjnej, na rzecz osoby uprawnionej – M. Z. i w tym zakresie umorzyło postępowanie I instancji oraz utrzymało w mocy rozstrzygnięcie organu I instancji w pozostałej części. W uzasadnieniu, odnosząc się do możliwości umorzenia długu alimentacyjnego dłużnika w trybie art. 30 ust. 1 ustawy Kolegium wyjaśniło, że wyrokiem Sądu Rejonowego w Gdyni sygn. akt III RC 1613/00 z dnia 30 października 2001 r. strona została zobowiązana do płacenia alimentów na córkę M. Z. w wysokości 600 zł miesięcznie. Z dniem 1 sierpnia 2009 r. kwota alimentów została obniżona do 100 zł miesięcznie (wyrok SR w Gdyni z dnia 18 stycznia 2010 r. sygn. akt III RC 692/09), a następnie, na skutek wniesionej apelacji, Sąd Okręgowy w Gdańsku wyrokiem z dnia 17 marca 2011 r. zmienił rozstrzygnięcie sądu I instancji w ten sposób, że od dnia 17 marca 2011 r. obniżył alimenty od strony na rzecz małoletniej M. Z. z kwoty 600 zł miesięcznie do kwoty po 400 zł miesięcznie. Jedyną i konieczną przesłanką umorzenia należności z tytułu wypłaconych zaliczek na podstawie art. 30 ust. 1 ustawy jest skuteczna egzekucja wobec dłużnika alimentacyjnego w wysokości miesięcznej nie niższej niż wysokość zasądzonych alimentów, prowadzona przez okres minimum 3 lat. Przepis art. 30 ust. 1 ustawy nie uzależnia bowiem umorzenia należności od sytuacji majątkowej i rodzinnej dłużnika, ale przede wszystkim od skuteczności dotychczas prowadzonej egzekucji. Z treści zaświadczenia wydanego przez Komornika Sądowego przy Sądzie Rejonowym w Gdyni o dokonywanych wpłatach w okresie od 7 lutego 2002 r. do 13 kwietnia 2021 r. wynika, że strona dokonywała wpłat w różnych kwotach. Niemniej jednak, mając na uwadze treść przepisu art. 30 ust. 1 ustawy uznać należy, zdaniem Kolegium, że żaden z kolejnych ustawowych warunków (egzekucja skuteczna w wysokości nie niższej niż miesięczna wysokość zasądzonych alimentów w okresach odpowiednio 3, 5 i 7 lat) nie został w niniejszej sprawie spełniony. Powyższe oznacza zasadność i prawidłowość odmowy organu I instancji w przedmiocie umorzenia istniejącego zadłużenia strony na tej podstawie prawnej, a tym samym niezasadność zarzutów odwołania odnoszących się do wskazanego przepisu. Zdaniem Kolegium organ I instancji - wbrew twierdzeniom strony - w sposób prawidłowy wskazał na wysokość należności wymaganych od strony odwołującej się. W dalszej kolejności Kolegium wskazało, że organ I instancji, wydając zaskarżoną decyzję rozpoznał wniosek strony również w odniesieniu do przepisu art. 30 ust. 2 ustawy, zgodnie z którym organ właściwy wierzyciela może na wniosek dłużnika alimentacyjnego umorzyć jego należności z tytułu wypłaconych świadczeń z funduszu alimentacyjnego łącznie z odsetkami w całości lub w części, odroczyć termin płatności albo rozłożyć na raty, uwzględniając sytuację dochodową i rodzinną. W niniejszej sprawie Prezydent Miasta Gdyni jest organem właściwym dłużnika, gdyż wnioskodawca mieszka u brata na terenie G. Prezydent nie jest jednocześnie organem właściwym wierzyciela, albowiem córka strony – M. Z. - będąca osobą uprawnioną i reprezentowaną przez matkę, E. D., mieszka w R. Oznacza to, że organem właściwym wierzyciela jest Burmistrz Miasta Rumi, a nie Prezydent Miasta Gdyni. W konsekwencji brak jest podstawy prawnej do rozpoznania wniosku strony o umorzenie kwoty 3.000 zł powiększonej o 5% zaliczki alimentacyjnej na podstawie art. 30 ust. 2 ustawy, czyli przy uwzględnieniu sytuacji dochodowej i rodzinnej dłużnika alimentacyjnego. W rezultacie Kolegium uznało zarzuty odwołania odnoszące się do naruszenia przepisu art. 30 ust. 2 ustawy w zakresie dokonanej oceny (lub braku dokonania tej oceny) przez organ I instancji za nieuzasadnione i uchyliło decyzję organu I instancji w części rozpatrującej wniosek strony w trybie art. 30 ust. 2 ustawy, jako dokonaną przez organ niewłaściwy i umorzyło w tej części postępowania organu I instancji. Końcowo Kolegium wskazało, że złożony równolegle przez zobowiązanego do Burmistrza Miasta Rumi wniosek o umorzenie wypłaconych świadczeń alimentacyjnych (w innej kwocie) został przez organ rozpoznany przez wydanie decyzji odmawiającej umorzenia spornych należności. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji i rozpoznanie sprawy zgodnie z wnioskiem z dnia 15 grudnia 2023 r. dotyczącym umorzenia długu alimentacyjnego, a także o zarządzenie wykonania wyroku od dnia złożenia wniosku, zarządzenie w wyroku umorzenia opłaty stosunkowej (komornika) od kwot pozostałych do wyegzekwowania. Zwrócił się ponadto o rzetelną analizę materiału dowodowego i podjęcie wniosków dotyczących istotnych dla sprawy czynników obiektywnych, na które zobowiązany nie miał wpływu oraz szansy poprawy swojej sytuacji, w tym: całokształtu sytuacji majątkowej, dochodowej i rodzinnej skarżącego w całym okresie, tj. 24 lat do dnia wniesienia skargi włącznie; całokształtu przyczyn powstania długu i skutków jakie wynikały z utraty całego życiowego majątku, w tym bezdomności; całokształtu sytuacji zdrowotnej, w tym trwałych i przewlekłych skutków na stan zdrowia na obecny wiek 66 lat; całokształtu starań i efektów podjętych przez niego działań w celu spłaty długu zgodnie z możliwościami. Złożył także wniosek o ustanowienie zabezpieczenia i wstrzymanie egzekucji komorniczej alternatywnie o zobowiązanie wierzycieli do wycofania wniosku egzekucyjnego z uwagi na okoliczności podniesione w skardze oraz stan zdrowia. Ponadto wniósł o połączenie do wspólnego rozpoznania 3 wniesionych skarg na decyzje Kolegium dotyczących tych samych podmiotów, materiału dowodowego oraz uprawnionej do alimentów. Zwrócił się także o zobowiązanie Komornika Sądowego przy Sądzie Rejonowym w Gdyni – I. M. – do przedłożenia pełnej dokumentacji długu do UM Gdynia na okoliczność jego istnienia (został spłacony) w związku z pismem Komornika z dnia 14 sierpnia 2024 r. Złożył także wniosek o ustalenie i ukaranie przez Sąd wszystkich przyczyn i winnych niedopełnienia obowiązków przez urzędników, którzy przez 15 lat nie sprawdzili, czy dług istnieje i nękali skarżącego represjami. Wniósł także o przeprowadzenie dowodu z przesłuchania skarżącego na wszystkie dowody, fakty i okoliczności w sprawie i ich związku z art. 30 ustawy, które zostały zignorowane przez Kolegium, a także o przeprowadzenie dowodu z przesłuchania świadków na okoliczność pozorowanego postępowania oraz rażącego niedopełnienia obowiązków i przestępstw urzędniczych wskazanych pracowników organu I i II instancji; przeprowadzenie dowodu z opinii biegłych lekarzy na okoliczność pozyskania wiedzy specjalnej odnośnie całej dokumentacji medycznej i efektu synergii, a także biegłego psychologa na okoliczność "efektu synergii w czasie", dopuszczenie innych dowodów na fakty i okoliczności wskazane w skardze. Złożył także wniosek o ustalenie przyczyn rażącego naruszenia art. 35 i 36 k.p.a. i wskazanie, że organy obu instancji dopuściły się bezczynności. Końcowo wniósł o zwrócenie przez Sąd z urzędu uwagi na możliwość popełnienia przestępstwa urzędniczego z art. 231 k.k. w związku z wieloaspektowym niedopełnieniem obowiązków służbowych. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Gdańsku w odpowiedzi na skargę wniosło o jej oddalenie, podtrzymując argumentację i stanowisko, jak w zaskarżonej decyzji. W piśmie procesowym z dnia 6 marca 2025 r. pełnomocnik skarżącego, podtrzymując skargę, wniósł o stwierdzenie nieważności decyzji organu I i II instancji, a w przypadku uznania przez Sąd, że nie zachodzą podstawy do stwierdzenia nieważności, wniósł o uchylenie decyzji w całości. Wniósł ponadto o zasądzenie kosztów postępowania, przyznanie kosztów nieopłaconej pomocy prawnej na podstawie norm przepisanych oraz o dopuszczenie dowodów z dokumentacji medycznej na okoliczność stanu zdrowia skarżącego oraz dokumentacji finansowej na okoliczność wysokości wpłat, wypłat i egzekucji za okres od 2002 r. do marca 2025 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku zważył, co następuje: Zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (tekst jedn.: Dz. U. z 2024 r., poz. 1267) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta jest realizowana pod względem zgodności z prawem. Stosownie natomiast do treści art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn.: Dz. U. z 2024 r. poz. 935, ze zm.; dalej jako: "P.p.s.a.") sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi oraz wskazaną podstawą prawną, z zastrzeżeniem art. 57a, który w niniejszej sprawie nie ma zastosowania. Oznacza to, że w granicach badanej sprawy sąd zobowiązany jest z urzędu, niezależnie od zarzutów skargi, dokonać pełnej oceny co do zgodność z prawem zaskarżonego aktu i w przypadku skargi na decyzję uwzględnia wszystkie zaistniałe w sprawie naruszenia, na które wskazano w art. 145 § 1 P.p.s.a. Skutkiem tego, jeżeli zaistnieją okoliczności z art. 156 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jedn.: Dz. U. z 2024 r. poz. 572 ze zm.; dalej jako: "k.p.a.") sąd stwierdza nieważność zaskarżonego aktu w całości lub w części. Kontrola zgodności z prawem decyzji administracyjnej musi przebiegać w określonej kolejności, bowiem stwierdzenie istnienia danego typu naruszeń może eliminować potrzebę ustalania istnienia innych wad. Stąd, w pierwszej kolejności sąd przeprowadza kontrolę zaskarżonej decyzji z punktu widzenia istotnych wad powodujących jej nieważność. Ustalenie istnienia wady powodującej nieważność decyzji czyni bowiem dalszą kontrolę zbędną. Przeprowadzona według wskazanych powyżej kryteriów ocena zaskarżonej decyzji wykazała, że jest ona obarczona wadą skutkującą koniecznością stwierdzenia jej nieważności, na podstawie art. 145 § 1 pkt 2 P.p.s.a. Zgodnie z tym przepisem sąd uwzględniając skargę na decyzję lub postanowienie stwierdza ich nieważność w całości lub w części, jeżeli zachodzą przyczyny określone w art. 156 Kodeksu postępowania administracyjnego lub w innych przepisach. Zaskarżoną w niniejszej sprawie decyzją Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Gdańsku, działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 2 w zw. z art. 105 k.p.a. uchyliło decyzję Prezydenta Miasta Gdyni w części, tj. w zakresie w jakim organ ten odmówił umorzenia należności w wysokości 3.150 zł powstałych z tytułu wypłaconej zaliczki alimentacyjnej na podstawie ustawy z dnia 22 kwietnia 2005 r. o postępowaniu wobec dłużników alimentacyjnych oraz zaliczce alimentacyjnej, na rzecz osoby uprawnionej – M. Z. i w tym zakresie umorzyło postępowanie I instancji oraz utrzymało w mocy rozstrzygnięcie organu I instancji w pozostałej części. Zgodnie z treścią art. 138 § 1 k.p.a. organ odwoławczy wydaje decyzję, w której: 1) utrzymuje w mocy zaskarżoną decyzję albo 2) uchyla zaskarżoną decyzję w całości albo w części i w tym zakresie orzeka co do istoty sprawy albo uchylając tę decyzję - umarza postępowanie pierwszej instancji w całości albo w części, albo 3) umarza postępowanie odwoławcze. Stosownie natomiast do treści przepisu art. 138 § 2 k.p.a. organ odwoławczy może uchylić zaskarżoną decyzję w całości i przekazać sprawę do ponownego rozpatrzenia organowi pierwszej instancji, gdy decyzja ta została wydana z naruszeniem przepisów postępowania, a konieczny do wyjaśnienia zakres sprawy ma istotny wpływ na jej rozstrzygnięcie. Przekazując sprawę, organ ten powinien wskazać, jakie okoliczności należy wziąć pod uwagę przy ponownym rozpatrzeniu sprawy. Ostatni rodzaj rozstrzygnięcia organu odwoławczego ujęty jest w art. 138 § 4 k.p.a., ale z uwagi na to, że dotyczy decyzji wydawanych na blankiecie urzędowym nie ma znaczenia dla sprawy. Podkreślić należy, że przepis art. 138 k.p.a. zawiera zamknięty katalog decyzji organu odwoławczego, określając w sposób wyczerpujący zakres możliwych rozstrzygnięć, w związku z czym organ odwoławczy nie jest uprawniony do wydania decyzji o osnowie innej niż wymienione we wskazanym przepisie. Każde inne rozstrzygnięcie niż wskazane w dyspozycji przepisu art. 138 k.p.a., jako nieprzewidziane w tym przepisie jest niedopuszczalne (por. wyrok WSA w Warszawie z 30 sierpnia 2007 r., sygn. akt V SA/Wa 1268/07; wszystkie przywołane w treści uzasadnienia orzeczenia dostępne są na stronie internetowej https://orzeczenia.nsa.gov.pl). Podstawę prawną zaskarżonego rozstrzygnięcia stanowił art. 138 § 1 pkt 2 k.p.a., zgodnie z którym organ odwoławczy wydaje decyzję, w której uchyla zaskarżoną decyzję w całości albo w części i w tym zakresie orzeka co do istoty sprawy albo uchylając tę decyzję - umarza postępowanie pierwszej instancji w całości albo w części. Oznacza to, że po uchyleniu decyzji organu I instancji organ odwoławczy może podjąć jedno z dwóch rozstrzygnięć: orzec co do istoty sprawy (w całości lub w części) lub umorzyć postępowanie pierwszej instancji. Z rozstrzygnięcia zaskarżonej decyzji wynika natomiast, że Kolegium uchyliło decyzję organu I instancji w części i w tym zakresie umorzyło postępowanie pierwszej instancji jednocześnie utrzymując zaskarżoną decyzję w mocy w pozostałej części. W ocenie Sądu zaskarżona decyzja rażąco narusza prawo. Przede wszystkim należy zawrócić uwagę, że uchylenie decyzji (w części) i umorzenie postępowania wyklucza jej utrzymanie w mocy w pozostałej części. Taka decyzja musiałaby zostać wydana na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a., który nie przewiduje możliwości utrzymania zaskarżonej decyzji w mocy w części. Jest to zatem rozstrzygnięcie nie przewidziane w katalogu rozstrzygnięć z art. 138 k.p.a. Ponadto, zestawienie treści rozstrzygnięcia organu I instancji (odmowa umorzenia należności w wysokości 3.150,00 zł powstałych z tytułu zaliczki alimentacyjnej na podstawie ustawy z dnia 22 kwietnia 2005 r. o postępowaniu wobec dłużników alimentacyjnych oraz zaliczce alimentacyjnej na rzecz osoby uprawnionej – M. Z.) z punktem 1 decyzji Kolegium ("uchylić zaskarżoną decyzję w części, tj. w zakresie w jakim organ I instancji odmówił umorzenia należności w wysokości 3.150,00 zł z tytułu wypłaconej zaliczki alimentacyjnej [...]") uzasadnia wniosek, że po uchyleniu odmowy umorzenia należności w wysokości 3.150,00 zł nie pozostała już żadna część decyzji, która mogłaby zostać utrzymana w mocy. Organ odwoławczy w punkcie 1 swojego rozstrzygnięcia całkowicie wyeliminował decyzję organu I instancji (mimo, że wskazał: "uchylić zaskarżoną decyzję w części") i umorzył postępowanie tego organu. Tym samym punkt 2 rozstrzygnięcia jest bezprzedmiotowy albowiem dotyczy decyzji, która wcześniej (w punkcie 1) została wyeliminowana z obrotu prawnego. W ocenie Sądu zestawienie treści rozstrzygnięcia Kolegium z treścią przepisu na podstawie którego zostało podjęte prowadzi do wniosku, że pozostają one w jawnej sprzeczności. Co więcej, punkt 2 rozstrzygnięcia nie jest w ogóle przewidziany w art. 138 § 1 pkt 2 k.p.a., a ponadto jest sprzeczny z brzmieniem art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a. Taka sytuacja odpowiada rażącemu naruszeniu prawa w rozumieniu art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a. (zob. np. wyrok WSA w Gliwicach z dnia 12 stycznia 2024 r., II SA/Gl 1616/23; wyrok WSA w Warszawie z dnia 10 stycznia 2024 r., VII SA/Wa 1726/23). Jak podkreśla się w orzecznictwie sądowym przez rażące naruszenie prawa należy rozumieć wadliwości aktu administracyjnego (decyzji) wydanego na skutek naruszenia norm prawnych regulujących działania administracji publicznej w indywidualnych sprawach, w szczególności przepisów prawa procesowego oraz materialnego, o znacznym ciężarze gatunkowym. Zachodzi to w przypadku, gdy czynność zmierzająca do wydania decyzji administracyjnej oraz treść załatwienia sprawy w niej wyrażona stanowią zaprzeczenie stanu prawnego sprawy w całości lub w części (por. wyrok WSA w Krakowie 17 grudnia 2024 r., II SA/Kr 929/24). Cechą rażącego naruszenia prawa jest to, że treść decyzji pozostaje w sprzeczności z niebudzącą wątpliwości treścią przepisu przez proste ich zestawienie ze sobą (por. wyroki NSA z: 11 sierpnia 2000 r., III SA 1935/99; 27 października 1998 r., II SA 1202/98; 12 grudnia 1988 r., III SA 481/88). Rażące naruszenie prawa musi przy tym tkwić w samym akcie od chwili jego wydania, a więc treść decyzji czy postanowienia musi pozostawać w oczywistej sprzeczności ze stanem prawnym istniejącym w dniu jej wydania. Rażące naruszenie prawa przy wydaniu decyzji jest kwalifikowanym naruszeniem prawa. W orzecznictwie dominuje pogląd, że dochodzi do niego, gdy rozstrzygnięcie sprawy jest w oczywisty sposób sprzeczne z wyraźnym i niebudzącym wątpliwości przepisem (por. uzasadnienie uchwały składu siedmiu sędziów NSA z 21 kwietnia 2008 r., I OPS 2/08, ONSAiWSA 2008, nr 5, poz. 76). W ocenie Sądu wydanie przez organ odwoławczy decyzji nie przewidzianej w katalogu rozstrzygnięć ujętych w art. 138 k.p.a. stanowi rażące naruszenie prawa w rozumieniu art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a. Z tych względów Sąd, działając na podstawie art. 145 § 1 pkt 2 P.p.s.a. orzekł, jak w wyroku. Mając na uwadze, że stwierdzenie nieważności decyzji wydanej przez organ odwoławczy prowadzi do sytuacji, w której powinno zostać zakończone postępowanie wywołane wniesionym środkiem prawnym Sąd zwraca uwagę, że w ponownym postępowaniu organ odwoławczy powinien uzupełnić zgromadzony w sprawie materiał dowodowy i podjąć rozstrzygnięcie zgodne z treścią art. 138 k.p.a. Uzupełnienie materiału dowodowego powinno dotyczyć przede wszystkim kwestii spłaty zadłużenia, na co wskazywał skarżący na etapie postępowania administracyjnego i sądowoadministracyjnego. W aktach administracyjnych brak bowiem kopii przedłożonego przy skardze i na rozprawie pisma Komornika Sądowego przy Sądzie Rejonowym w Gdyni z dnia 14 sierpnia 2024 r. dotyczącego błędnie wpłaconej należności z tytułu wypłaconej zaliczki alimentacyjnej w kwocie 3.150 zł. Oryginał lub potwierdzona za zgodność z oryginałem kopia tego dokumentu powinny znaleźć się w aktach sprawy wraz z dokumentami dotyczącymi ustaleń co do okoliczności, o których mowa w treści przywołanego dokumentu.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 20.07.2026. · Źródło