II SA/Gd 140/15
PostanowienieWSA w Gdańsku2015-05-27
Skład orzekający: Katarzyna Krzysztofowicz, Jolanta Górska, Mariola Jaroszewska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy właściciele nieruchomości położonej w sąsiedztwie nieruchomości, na której znajduje się samowola budowlana, której dotyczy postępowanie rozbiórkowe, mogą zostać dopuszczeni do udziału w postępowaniu sądowym w charakterze uczestnika na podstawie art. 33 § 2 PPSA, jeśli nie wykazywali interesu prawnego w postępowaniu administracyjnym?Ratio decidendi
Sąd oddalił wniosek o dopuszczenie do udziału w sprawie w charakterze uczestnika postępowania, uznając, że wnioskodawcy nie wykazali swojego interesu prawnego. Stwierdzono, że art. 28 ust. 2 Prawa budowlanego, dotyczący obszaru oddziaływania obiektu, nie ma zastosowania w postępowaniu o rozbiórkę samowoli budowlanej, a krąg stron w takich sprawach określa art. 52 Prawa budowlanego. Samo sąsiedztwo nieruchomości, immisje czy potencjalne obniżenie wartości nieruchomości nie stanowią wystarczającej podstawy do uznania interesu prawnego w rozumieniu art. 28 KPA i art. 33 § 2 PPSA, a jedynie interesu faktycznego.Stan faktyczny
Wnioskodawcy B. B. i A. B. złożyli wniosek o dopuszczenie do udziału w postępowaniu sądowoadministracyjnym jako uczestnicy, argumentując, że są właścicielami nieruchomości sąsiadującej z działką, na której znajduje się zakład produkcji betonu, którego dotyczy postępowanie rozbiórkowe. Wskazywali na immisje (hałas, zakurzenie) i potencjalne obniżenie wartości ich nieruchomości. Skarżąca spółka A. sprzeciwiła się wnioskowi, twierdząc, że wnioskodawcy nie mają interesu prawnego, a jedynie faktyczny. Sąd rozpatrywał wniosek o dopuszczenie do udziału w sprawie.Rozstrzygnięcie
Sąd oddalił wniosek B. B. i A. B. o dopuszczenie do udziału w sprawie w charakterze uczestnika postępowania.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Katarzyna Krzysztofowicz Sędziowie: Sędzia WSA Jolanta Górska (spr.) Sędzia WSA Mariola Jaroszewska Protokolant Starszy sekretarz sądowy Marta Sankiewicz po rozpoznaniu w dniu 27 maja 2015 r. w Gdańsku na rozprawie sprawy ze skargi A Spółki Jawnej w S. G. na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia 22 stycznia 2015 r., nr [...] w przedmiocie rozbiórki obiektu budowlanego postanawia oddalić wniosek B. B. i A. B. o dopuszczenie do udziału w sprawie w charakterze uczestnika postępowania.
Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego decyzją z dnia 22 stycznia 2015 r. uchylił decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia 8 października 2014 r. nakazującą A. skarżącej wykonanie rozbiórki zakładu produkcji betonu posadowionego bez pozwolenia na budowę na działce nr [...] przy ul. S. w S. i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia organowi I instancji.
A. wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku skargę na powyższą decyzję.
W toku postępowania sądowoadministracyjnego B. B. i A. B. wystąpili z wnioskiem o dopuszczenie do udziału w sprawie w charakterze uczestników postępowania na podstawie art. 33 § 2 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
Uzasadniając ten wniosek, wskazali oni, że są właścicielami nieruchomości stanowiącej działkę nr [...] obręb [...] S., położonej w bezpośrednim sąsiedztwie z działką nr [...], zaś zakład produkujący beton powoduje hałas i zakurzenie ich działki. Nadto wskazali na immisje, w postaci hałasu spalin i zakurzenia, powodowane przez samochody kierujące się na i z działki nr [...] oraz obniżenie wartości ich nieruchomości z uwagi na istnienie w bezpośrednim sąsiedztwie zakładu. Wnioskodawcy wskazali na art. 28 ust. 2 Prawa budowlanego.
Skarżąca A. sprzeciwiła się temu wnioskowi podnosząc, że wnioskodawcy nie są właścicielami nieruchomości bezpośrednio sąsiadującej z przedmiotową nieruchomością, jako że oddziela je szereg innych działek. Skarżąca stwierdziła, że wnioskujący o dopuszczenie nie mają interesu prawnego w niniejszej sprawie a jedynie interes faktyczny.
W piśmie z dnia 8 maja 2015 r. wnioskujący o dopuszczenie do udziału przyznali, że ich nieruchomość nie graniczy z działką nr [...], co jednak ich zdaniem nie oznacza, że nie leży w bezpośrednio sąsiedztwie. Odległości wynosi bowiem jedynie 50 m, natomiast od bramy wjazdowej 100 m. Nadto ponownie powołali się na art. 28 ust. 2 Prawa budowlanego i zasięg uciążliwości prowadzonej działalności gospodarczej.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Zgodnie z treścią art. 33 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz. 1270 ze zm.) osoba, która brała udział w postępowaniu administracyjnym, a nie wniosła skargi, jeżeli wynik postępowania sądowego dotyczy jej interesu prawnego, jest uczestnikiem tego postępowania na prawach strony. Zgodnie natomiast z § 2 tego artykułu udział w charakterze uczestnika może zgłosić również osoba, która nie brała udziału w postępowaniu administracyjnym, jeżeli wynik tego postępowania dotyczy jej interesu prawnego, a także organizacja społeczna, o której mowa w art. 24 § 5, w sprawach innych osób, jeżeli sprawa dotyczy zakresu jej statutowej działalności.
Z powyższych przepisów wynika, że są uczestnicy postępowania sądowego z mocy prawa (§ 1) oraz uczestnicy postępowania dopuszczeni do udziału w postępowaniu przez sąd (§ 2).
B. B. i A. B. nie są uczestnikami niniejszego postępowania z mocy prawa, jako że nie brali oni udziału w postępowaniu administracyjnym.
Zdaniem Sądu brak jest również podstaw do dopuszczenia tych osób do udziału w sprawie na podstawie art. 33 § 2 ustawy.
Osoba, która nie brała udziału w postępowaniu administracyjnym może zostać dopuszczona przez Sąd do udziału w sprawie w charakterze uczestnika postępowania na podstawie art. 33 § 2 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi pod warunkiem, że wynik tego postępowania sądowego dotyczy jej interesu prawnego.
Przedmiotem niniejszego postępowania jest zbadanie zgodności z prawem decyzji kasacyjnej dotyczącej rozbiórki zakładu produkcji betonu posadowionego bez pozwolenia na budowę na działce nr [...] przy ul. S. w S.
Bezsporne jest, że B. B. i A. B. są właścicielami nieruchomości stanowiącej działkę nr [...] obręb [...] S.
W ocenie Sądu wnioskujący o dopuszczenie do udziału nie wykazali, że postepowanie w sprawie rozbiórki dotyczy ich interesu prawnego w rozumieniu art. 28 Kpa. W szczególności zaś nie wynika to z przytoczonych przez nich okoliczności.
Przede wszystkim stwierdzić należy, że art. 28 ust. 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994r. Prawo budowlane (Dz. U. z 2013 r., nr 1409 ze zm.) nie ma zastosowania niniejszej sprawie. Przepis ten stanowi bowiem, że stronami w postępowaniu w sprawie pozwolenia na budowę są: inwestor oraz właściciele, użytkownicy wieczyści lub zarządcy nieruchomości znajdujących się w obszarze oddziaływania obiektu. Obszar oddziaływania obiektu zdefiniowany został w art. 3 pkt 20 Prawa budowlanego i jest to teren wyznaczony w otoczeniu obiektu budowlanego na podstawie przepisów odrębnych, wprowadzających związane z tym obiektem ograniczenia w zagospodarowaniu tego terenu.
Krąg stron postępowania w sprawie rozbiórki obiektu budowlanego, będącego samowolą budowlaną, określa natomiast art. 52 Prawa budowlanego, wskazujący podmioty, na których ciąży obowiązek wykonania robót budowlanych polegających na rozbiórce obiektu. Zgodnie z tym przepisem obowiązek rozbiórki obiektu budowlanego spoczywa na inwestorze, właścicielu lub zarządcy obiektu.
Nadto art. 28 Kpa ustala generalną zasadę, że stroną w postępowaniu administracyjnym jest każdy, czyjego interesu prawnego lub obowiązku dotyczy postępowanie albo kto żąda czynności organu ze względu na swój interes prawny lub obowiązek. W orzecznictwie i doktrynie utrwalony jest pogląd, że o posiadaniu przez dany podmiot interesu prawnego we wzięciu udziału w postępowaniu administracyjnym decyduje norma prawa materialnego, na której opiera się zaskarżony akt administracyjny, a nie interes faktyczny. Musi być to interes, który wynika z określonego przepisu prawa odnoszącego się wprost do podmiotu zgłaszającego zastrzeżenia i musi dotyczyć bezpośrednio tego podmiotu. Nie musi być to wyłącznie norma prawa administracyjnego. Interes prawny w postępowaniu administracyjnym wyprowadzić można także z norm innych gałęzi prawa. W szczególności zaś źródłem interesu prawnego może być prawo cywilne. Istotne jest jedynie, aby pomiędzy sytuacją prawną danego podmiotu a przedmiotem postępowania istniał związek polegający na tym, że akt stosowania obowiązującej normy prawa materialnego może mieć wpływ na sytuację prawną tego podmiotu w zakresie prawa materialnego.
W orzecznictwie sądowoadministracyjnym przyjmuje się w związku z tym, że stronami postępowania w sprawie samowoli budowlanej mogą być również właściciele nieruchomości sąsiednich (por. wyrok NSA z dnia 9 stycznia 2014 r. sygn. akt II OSK 1867/12 ).
Ogólne powołanie się na sąsiedztwo nie jest jednakże wystarczające wobec treści przytoczonych powyżej przepisów, a zwłaszcza art. 28 Kpa. W niniejszej sprawie bezsporne jest zaś, że nieruchomość wnioskujących o dopuszczenie do udziału w sprawie nie sąsiaduje bezpośrednio z działka nr [...] przy ul. S. (vide mapa k. 64 akt niniejszej sprawy). Z takiej konfiguracji nie wynika zaś, wbrew twierdzeniom wnioskodawców, interes prawny w niniejszej sprawie. Z kolei samo usytuowanie nieruchomości wnioskodawców przy drodze, która odbywa się dojazd do zakładu produkcji betonu, którego to dotyczy przedmiotowe postepowanie, nie świadczy natomiast o interesie prawnym. Również immisje, w postaci hałasu spalin i zakurzenia, powodowane przez samochody kierujące się na i z działki nr [...] nie świadczą o interesie prawnym w sprawie dotyczącej rozbiórki zakładu produkcji betonu posadowionego bez pozwolenia na budowę na działce nr [...] lecz oznaczają jedynie interes faktyczny. To samo dotyczy ewentualnego obniżenia wartości nieruchomości z uwagi na istnienie w sąsiedztwie zakładu produkcji betonu.
Z tych wszystkich względów Sąd oddalił wniosek jako bezzasadny na podstawie art. 33 § 2 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 26.07.2026. · Źródło