II SA/Gd 150/08

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie Sędzia WSA Janina Guść po rozpoznaniu w dniu 20 maja 2009 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi M. M. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia 14 listopada 2007 r., nr [...] w przedmiocie uchybienia terminu oraz przywrócenia terminu do wniesienia odwołania w sprawie opłaty adiacenckiej postanawia odmówić wstrzymania wykonania decyzji Wójta Gminy z dnia 14 września 2007 r. Nr [...]. M. M. wniósł skargę na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia 14 listopada 2007 r., nr [...], którym stwierdzono uchybienie terminu do złożenia odwołania od decyzji Wójta Gminy z dnia 14 września 2007 r. o ustaleniu opłaty adiacenckiej z tytułu wzrostu wartości nieruchomości oraz odmówiono przywrócenia terminu do jego wniesienia. Skarżący wystąpił jednocześnie o wstrzymanie wykonania decyzji Wójta Gminy z dnia 14 września 2007 r. Nr [...]. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje Zgodnie z art. 61 § 1 i 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz. 1270 ze zm.) wniesienie skargi do sądu nie wstrzymuje wykonania aktu lub czynności, jednakże sąd na wniosek skarżącego może wydać postanowienie o wstrzymaniu wykonania decyzji, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Dotyczy to także aktów wydanych lub podjętych we wszystkich postępowaniach prowadzonych w granicach tej samej sprawy. W niniejszej sprawie skarżący złożył wniosek o wstrzymanie wykonania decyzji organu I instancji o ustaleniu opłaty adiacenckiej. Charakter zaskarżonego w niniejszej sprawie postanowienia organu II instancji, którego przedmiotem jest stwierdzenie uchybienia terminu do złożenia odwołania oraz odmowa przywrócenia terminu do wniesienia odwołania, wyłącza możliwość wstrzymania jego wykonania jak i wstrzymania wykonania decyzji organu I instancji, od której wnoszono odwołanie. Rozpoznając wniosek o wstrzymanie wykonania decyzji organu I instancji Sąd zważył, że zgodnie z art. 135 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, sąd stosuje przewidziane ustawą środki w celu usunięcia naruszenia prawa w stosunku do aktów lub czynności wydanych lub podjętych we wszystkich postępowaniach prowadzonych w granicach sprawy, której dotyczy skarga, jeżeli jest to niezbędne dla końcowego jej załatwienia. Przepis ten stanowi podstawę prawną do przeprowadzenia przez sąd kontroli rozstrzygnięć podjętych przez organ I instancji, w toku rozpoznawania skargi na akt lub czynność, podjęte przez organ odwoławczy. Uzasadnia on również – wraz z art. 61 § 3 zd. 3 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, rozpoznanie wniosku o wstrzymanie wykonania nie tylko zaskarżonego aktu lub czynności, lecz również aktu lub czynności poprzedzających zaskarżony akt lub czynność. Podnieść jednak należy, że art. 135 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi nie może znaleźć zastosowania, gdy zaskarżonym aktem jest postanowienie o stwierdzeniu uchybienia terminu do złożenia odwołania oraz odmowa przywrócenia terminu do wniesienia odwołania. Postanowienie tego typu nie rozstrzyga bowiem o prawidłowości decyzji objętej odwołaniem, zamykając jednocześnie drogę do merytorycznego rozpatrzenia odwołania. Rozpatrzenie sprawy przez Sąd, ogranicza się wyłącznie do badania poprawności zastosowania przez organ odwoławczy przepisów dotyczących podstaw stwierdzeniu uchybienia terminu do złożenia odwołania oraz odmowy przywrócenia terminu do wniesienia odwołania. Z tych względów Sąd uznał, że decyzja organu I instancji - poprzedzająca zaskarżone w niniejszej sprawie postanowienie, nie mieści się w granicach sprawy, o jakich mowa w art. 135 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (vide: wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach z dnia 27 października 2004 r., sygn. akt II SA/Ka 2352/02 wraz z glosą aprobującą Z. Kmieciaka, OSP z 2007 r., nr 3, poz. 25). Zgodnie z brzmieniem art. 61 § 3 zd. 3 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, przesłanką wstrzymania wykonania innych niż zaskarżona decyzja aktów jest pozostawanie przez nie w granicach tej samej sprawy. Skoro charakter zaskarżonego postanowienia wyklucza możliwość badania prawidłowości poprzedzającej ją decyzji organu I instancji, wykluczyć także należy możliwość wstrzymanie wykonania decyzji organu I instancji objętej postępowaniem odwoławczym. Wniosek strony skarżącej o wstrzymanie wykonania decyzji Wójta Gminy z dnia 14 września 2007 r. Nr [...] nie mógł zatem zostać uwzględniony. Skarżący sformułował swój wniosek jako wniosek o wstrzymanie wykonania decyzji Wójta Gminy z dnia 14 września 2007 r. Nr [...]. W sprawie brak było zatem podstaw do potraktowania złożonego wniosku jako wniosku o wstrzymanie wykonania zaskarżonego postanowienia. Jednocześnie Sąd rozważył, iż charakter zaskarżonego w niniejszej sprawie postanowienia organu II instancji, którego przedmiotem jest stwierdzenie uchybienia terminu do złożenia odwołania oraz odmowa przywrócenia terminu do wniesienia odwołania, wyłączał możliwość wstrzymania jego wykonania. W doktrynie jednolicie przyjmuje się, że przedmiotem udzielenia ochrony tymczasowej mogą być jedynie takie akty lub czynności, które nadają się do wykonania i wymagają wykonania. Przez pojęcie wykonania aktu administracyjnego należy przy tym rozumieć spowodowanie w sposób dobrowolny lub doprowadzenie w trybie egzekucji do takiego stanu rzeczy, który jest zgodny z rozstrzygnięciem zawartym w danym akcie. Nie każdy akt administracyjny kwalifikuje się do tak rozumianego wykonania, a co za tym idzie nie każdy wymaga wykonania. Problem wykonania aktu administracyjnego dotyczy aktów zobowiązujących, ustalających dla adresatów nakazy powinnego zachowania lub zakazy określonego zachowania (por. P. Tarno w: "Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz" LexisNexis, Warszawa 2004, str. 122; komentarz T. Woś do art. 61 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi w: T. Woś, H. Knysiak - Molczyk, M. Romańska "Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz" LexisNexis, Warszawa 2005, str. 295-296; komentarz B. Dauter do art. 61 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi w: B. Dauter, B. Gruszyński, A. Kabat, M. Niezgódka - Medek "Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz" Wydanie II, Zakamycze, Kraków 2006, str. 160). Zaskarżone postanowienie organu II instancji nie posiada tak rozumianej cechy wykonalności. Istotą jego jest bowiem stwierdzenie uchybienia terminu do złożenia odwołania oraz odmowa przywrócenia terminu do wniesienia odwołania. Rozstrzygnięcie tego rodzaju nie nadaje się do wykonania ani w sposób dobrowolny, ani w drodze egzekucji. Biorąc pod uwagę powyższe okoliczności, Wojewódzki Sąd Administracyjny na podstawie art. 61 § 3 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, oddalił wniosek o wstrzymanie wykonania decyzji organu I instancji.