II SA/Gd 192/05

WyrokWSA w Gdańsku2006-05-18

Skład orzekający: Tamara Dziełakowska, Katarzyna Krzysztofowicz, Krzysztof Ziółkowski

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy decyzja o pozwoleniu na użytkowanie obiektu budowlanego może zostać wydana, gdy nie wszystkie roboty budowlane zostały zakończone, a infrastruktura obiektu (w tym przyłącza i dostęp do drogi publicznej) nie została w pełni zapewniona?
Ratio decidendi
Sąd uchylił zaskarżoną decyzję oraz decyzję organu pierwszej instancji, uznając, że organy administracji naruszyły przepisy postępowania, w szczególności poprzez brak zapewnienia czynnego udziału w postępowaniu jednemu z małżonków P. oraz brak należytego ustosunkowania się do zarzutów strony skarżącej. Ponadto, sąd wskazał, że organy nie rozstrzygnęły kluczowej kwestii, czy obiekt budowlany, pomimo nieukończenia wszystkich robót, spełnia warunki do użytkowania, w tym w zakresie infrastruktury i dostępu do drogi publicznej.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła skargi L. P. na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego, która uchyliła decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego odmawiającą uchylenia decyzji Prezydenta Miasta o pozwoleniu na użytkowanie poddasza użytkowego budynku mieszkalnego. Skarżący zarzucał organom naruszenie przepisów postępowania, w tym brak należytego ustosunkowania się do jego zarzutów dotyczących nieprawidłowości w dokumentacji i braku zapewnienia dostępu do drogi publicznej.
Rozstrzygnięcie
Sąd uchylił zaskarżoną decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego oraz poprzedzającą ją decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego. Orzekł, że decyzje te nie mogą być wykonane i zasądził zwrot kosztów postępowania.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Tamara Dziełakowska (spr.) Sędziowie Asesor WSA Katarzyna Krzysztofowicz Sędzia NSA Krzysztof Ziółkowski Protokolant Agnieszka Lewandowska po rozpoznaniu w dniu 18 maja 2006r. na rozprawie sprawy ze skargi L. P. na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia 31 stycznia 2005 r., nr [...] w przedmiocie pozwolenia na użytkowanie 1. uchyla zaskarżoną decyzję oraz decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia 15 listopada 2004 r., nr [...]; 2. orzeka, że decyzje wymienione w punkcie pierwszym wyroku nie mogą być wykonane; 3. zasądza od Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego na rzecz skarżącego L. P. kwotę 455 (czterysta pięćdziesiąt pięć) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego decyzją z dnia 15 listopada 2004r., nr [...] na podstawie art. 151 § 1 pkt 1 k.p.a. odmówił uchylenia decyzji Prezydenta Miasta z dnia 21 listopada 2002 r. o udzieleniu B. i J. C. pozwolenia na użytkowanie poddasza użytkowego budynku mieszkalnego jednorodzinnego, usytuowanego na działce nr [...], położonej w S. przy ul. [...]. W uzasadnieniu decyzji organ wskazał na następujące okoliczności: Postanowieniem z dnia 23 lutego 2004 r. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego wznowił, na wniosek S. i L. P., postępowanie administracyjne w sprawie pozwolenia na użytkowanie poddasza użytkowego budynku mieszkalnego jednorodzinnego, usytuowanego na działce nr [...], położonej w S. przy ul. [...], zakończone decyzją ostateczną Prezydenta Miasta z dnia 21 listopada 2002 r., nr [...]. Stosownie do art. 149 § 2 kpa postanowienie o wznowieniu postępowania stanowi podstawę do przeprowadzenia przez właściwy organ postępowania co do przyczyn wznowienia oraz co do rozstrzygnięcia sprawy. Z zebranego w postępowaniu materiału dowodowego wynika, że Państwo P. aktem notarialnym z dnia 27.10.2000 r. nabyli od PSS "Społem" prawo użytkowania wieczystego gruntu oznaczonego jako działki nr [...] i [...] położone w S. przy ul. [...]. Działki te graniczą z działką nr [...], na której realizowana jest budowa domu jednorodzinnego przez B. i J. C. Decyzją z dnia 21 listopada 2002 r. Prezydent Miasta udzielił inwestorom pozwolenia na użytkowanie poddasza użytkowego. S. i L. P. nie otrzymali tej decyzji do wiadomości, przez co bez własnej winy nie brali udziału w tym postępowaniu, istniały więc przesłanki do wznowienia postępowania w przedmiotowej sprawie. Następnie organ wskazał, iż decyzja z dnia 21 listopada 2002 r. wydana została na podstawie art. 55 ust. 2 pkt 2 oraz art. 59 ust. 1 ustawy Prawo budowlane (w brzmieniu sprzed dnia 11.07.2003 r.) po protokolarnym stwierdzeniu na miejscu budowy zgodności realizowanego obiektu z warunkami zabudowy i zagospodarowania terenu, z warunkami pozwolenia na budowę i po uporządkowaniu terenu oraz po przedłożeniu przez inwestorów wymaganych dokumentów: dziennika budowy, oświadczenia kierownika budowy, inwentaryzacji geodezyjnej powykonawczej, protokołów odbiorów technicznych, protokołów badań i sprawdzeń, umów na dostawę energii elektrycznej, wody z odprowadzaniem ścieków, usuwanie odpadów oraz – postanowienia Sądu Rejonowego z dnia 24.01.2002 r. nakazującego S. i L. P. wydanie B. i J. C. kluczy lub innych zabezpieczeń bramy znajdującej się na działce nr [...] przy ul. [...] – do czasu prawomocnego rozstrzygnięcia sprawy o sygn. akt I Ns 317/01 (o ustanowienie służebności drogi koniecznej). Organ wskazał, że w tej sytuacji obiekt spełnia warunki do wydania pozwolenia na użytkowanie pomimo niewykonania wszystkich robót i wyjaśnił, iż zarzut wnioskodawców o braku podstaw do wydania pozwolenia na użytkowanie z powodu niespełnienia wymogu ustanowienia służebności drogowej w ramach działki nr [...] nie może być rozpatrywany w postępowaniu dotyczącym pozwolenia na użytkowanie. Odwołanie od powyższej decyzji wniósł L. P. W uzasadnieniu wskazał, iż ustalony przez organ nadzoru stan faktyczny jest niezgodny z rzeczywistością. Odwołujący swoje twierdzenie argumentował tym, iż B. i J. C. podali nieprawdę w kwestii odbioru przyłącza kanalizacyjnego. Z treści protokołu odbioru technicznego wynika, iż tylko przyłącze wodociągowe było przedmiotem odbioru. Ponadto ze stanu faktycznego jednoznacznie wynika, że B. i J. C. nielegalnie podłączyli się do instalacji kanalizacyjnej L. P., czego organ nie sprawdził. Sytuacja ta jednoznacznie wskazuje, że inwestorzy nie posiadają własnej instalacji kanalizacyjnej. Nie posiadają również ważnej umowy na odprowadzanie ścieków, bowiem w ocenie odwołującego się aneksy do umowy z firmą wodociągową były podpisywane z naruszeniem prawa – bez zgody właściciela instalacji kanalizacyjnej. W opinii L. P. naruszeniem prawa jest także wydanie pozwolenia na użytkowanie obiektu budowlanego, w sytuacji gdy inwestor nie zapewnił dostępu do drogi publicznej ze swojej nieruchomości. Organ prowadzący postępowanie nie wziął pod uwagę, że inwestor przedstawił rozwiązanie czasowe dostępu do drogi publicznej uzależnione od woli właściciela sąsiedniej posesji. Nadto w odwołaniu wywodzono, że organ w dniu wydawania przedmiotowej decyzji nie posiadał wszystkich wymaganych art. 57 ust. 1 i 3 Prawa budowlanego dokumentów, na co wskazuje wezwanie inwestora z dnia 8 marca 2004 r. do przedłożenia oryginału dziennika budowy, protokołu odbioru przyłącza kanalizacyjnego oraz oświadczenia inwestora o właściwym zagospodarowaniu terenów przyległych. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego decyzją z dnia 31 stycznia 2005r., na podstawie art. 138 § 1 pkt 2 i art. 151 § 2 K.p.a. oraz art. 80 ust. 2 pkt 2 i art. 83 ust. 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. – Prawo budowlane (t.j. Dz. U. z 2003 r., nr 207, poz. 2016 ze zm.) uchylił zaskarżoną decyzję w całości i stwierdził, że decyzja Prezydenta Miasta z dnia 21 listopada 2002 r. została wydana z naruszeniem prawa oraz odstąpił od jej uchylenia z powodu okoliczności, o których mowa w art. 146 § 2 k.p.a., to jest że w wyniku wznowienia postępowania mogłaby zapaść wyłącznie decyzja odpowiadająca w swej istocie decyzji dotychczasowej. W uzasadnieniu organ odwoławczy wskazał, iż zaskarżona decyzja została podjęta na niewłaściwej podstawie prawnej. Art. 151 § 1 pkt 1 kpa wskazuje, że organ administracji publicznej odmawia uchylenia decyzji dotychczasowej, gdy stwierdzi brak podstaw do jej uchylenia na podstawie art. 145 § 1 kpa. Tymczasem w omawianej sprawie taka podstawa występuje. Jest nią potwierdzona przez organ pierwszej instancji okoliczność do wznowienia postępowania, wyczerpująca przesłankę z art. 145 § 1 pkt 4 kpa tj. nie zapewnienie stronie, bez jej winy, udziału w postępowaniu. Gdy jednak, jak w omawianym przypadku, w wyniku wznowienia postępowania nie można uchylić decyzji na skutek okoliczności, o których mowa w art. 146, tj. jeżeli mogłaby zapaść wyłącznie decyzja odpowiadająca w swej istocie decyzji dotychczasowej, Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego powinien był, zgodnie z art. 151 § 2 kpa ograniczyć się w orzeczeniu do stwierdzenia wydania decyzji o pozwoleniu na użytkowanie z naruszeniem prawa oraz wskazać okoliczności, z powodu których nie uchylił decyzji. Następnie organ odwoławczy wskazał, iż nie można uchylić decyzji Prezydenta Miasta z dnia 21 listopada 2002 r., bowiem w zakresie merytorycznym nie narusza przepisów Prawa budowlanego. Odnosząc się zaś do treści odwołania organ wyjaśnił, że w myśl art. 80 kpa oceny, czy dana okoliczność została udowodniona (tu: zgodność przedłożonych przez inwestora dokumentów ze stanem faktycznym), dokonuje organ administracji publicznej. Natomiast kwestie dotyczące utrzymania przez inwestorów budynku mieszkalnego prawa przejazdu na posesję nr [...] przez część działki nr [...] są przedmiotem toczącego się postępowania przed Sądem Rejonowym (sprawa o sygn. akt I Ns 317/01 ). Na cywilnoprawny charakter tego sporu wskazuje też decyzja Wojewody z dnia 05.02.2004 r. nr [...], odmawiająca stwierdzenia nieważności decyzji Prezydenta Miasta z dnia 08.12.1998 r. nr [...], "udzielającej p. C. pozwolenia na budowę domu jednorodzinnego na działce nr [...] przy [...] w S.". Skargę na powyższą decyzję do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku wniósł L. P. żądając uchylenia zakażonej decyzji w części w jakiej odmówiono uchylenia decyzji z dnia 21 listopada 2002 r. oraz żądając również uchylenia decyzji Prezydenta Miasta z dnia 21 listopada 2002 r. Skarżący zarzucił organom naruszenie przepisów postępowania tj. art. 7 i 8 k.p.a. oraz art. 80 i 146 § 2 k.p.a. wskazując, iż ani organ pierwszej instancji ani organ odwoławczy nie odniósł się do podnoszonych w toku postępowania administracyjnego argumentów skarżącego. Skarżący ponownie szeroko przedstawił swoje zarzuty zawarte we wcześniejszym odwołaniu od decyzji organu pierwszej instancji. Wskazał na nieustosunkowanie się organów do przedstawionych przez inwestorów dokumentów i do jego zarzutów dotyczących ich oceny. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie wskazując, iż swoje stanowisko wyraził w uzasadnieniu zaskarżonego rozstrzygnięcia. Odnosząc się do treści skargi organ wskazał, iż strona skarżąca konsekwentnie zmierza do uniemożliwienia inwestorowi, z przyczyn formalnych, użytkowania wybudowanego w warunkach legalności budynku mieszkalnego – przenosząc spór cywilnoprawny na tryb postępowań administracyjnych. Ustawodawca, ograniczając możliwość instrumentalnego traktowania postępowania w sprawie pozwolenia na użytkowanie obiektu budowlanego, jako wtórnego wobec decyzji o pozwoleniu na budowę uznał, iż stroną w tym postępowaniu jest (obecnie) wyłącznie inwestor (art. 59 ust. 7 Prawa budowlanego). Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Kontrola ta jest sprawowana zgodnie z przepisami ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm. ) i obejmuje orzekanie w sprawach skarg na akty i czynności organów administracji po wyczerpaniu środków zaskarżenia, które służą skarżącemu przed organem właściwym w sprawie ( por. art. 3 § 1 – 3 i art. 52 tej ustawy ). W świetle powyższego należy wyjaśnić skarżącemu, iż przedmiotem oceny sądu administracyjnego w niniejszej sprawie była zaskarżona decyzja oraz poprzedzająca ją decyzja Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia 15 listopada 2004 r., a nie decyzja Prezydenta Miasta z dnia 21 listopada 2002 r. Skarga dotyczy bowiem decyzji organów wydanych po wznowieniu postępowania administracyjnego zakończonego decyzją ostateczną z dnia 21 listopada 2002 r. Rozstrzygnięcie o bycie tej decyzji należy po wznowieniu postępowania do organów administracji. Sąd administracyjny w ramach kontroli administracji publicznej nie zastępuje organów w wydawaniu rozstrzygnięć w indywidualnych sprawach należących do ich właściwości, a postępowanie sądowoadministracyjne nie zastępuje postępowania administracyjnego. Ostateczna decyzja Prezydenta Miasta z dnia 21 listopada 2002 r. nie została zaskarżona do sądu administracyjnego i nie jest ona przedmiotem kontroli w niniejszym postępowaniu. Przedmiotem kontroli są decyzje wydane przez organy administracji po wznowieniu postępowania zakończonego jej wydaniem. Kontrolując zatem legalność wydanych przez organy decyzji w postępowaniu wznowieniowym Sąd nie będąc związany wnioskami i zarzutami skargi, ani powołaną podstawą prawną (por. art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi) uznał, iż wydane decyzje naruszają prawo. W pierwszej kolejności należy wskazać, iż w prowadzonym przez organy postępowaniu administracyjnym po wznowieniu postępowania nastąpiło naruszenie przepisów dotyczących udziału stron postępowania. Jak wynika z akt sprawy organ na wniosek S. i L. P. postanowieniem z dnia 3 lutego 2004 r., nr [...] wznowił postępowanie administracyjne zakończone decyzją ostateczną Prezydenta Miasta z dnia 21 listopada 2002 r. z tej przyczyny, iż w postępowaniu tym nie brali udziału S. i L. P. będący wieczystymi użytkownikami sąsiedniej nieruchomości (działek [...] i [...]). W toku postępowania L. P. ustanowił swoim pełnomocnikiem radcę prawnego K. G., która na mocy tego pełnomocnictwa reprezentowała go w toczącym się postępowaniu wnosząc odwołanie, inne pisma skarżącego i odbierając kierowaną doń korespondencję. S. P. natomiast nie ustanowiła w niniejszej sprawie pełnomocnika. Z akt wynika, że zarówno decyzja organu pierwszej instancji jak i decyzja organu odwoławczego nie zostały doręczone S. P. W świetle powyższego należy stwierdzić, iż w niniejszej sprawie niewątpliwie naruszono zasadę zapewnienia S. P. czynnego udziału w każdym stadium postępowania oraz umożliwienia jej przed wydaniem decyzji wypowiedzenia się co do zebranych dowodów i materiałów oraz zgłoszonych żądań (art. 10 kpa). Wobec tego, iż każdy z małżonków P. powinien być stroną niniejszego postępowania, każdy z nich powinien otrzymać zarówno decyzję z dnia 15 listopada 2004 r. jak i zaskarżoną decyzję. Nie ma żadnych podstaw do uznania, że w sytuacji gdy oboje małżonkowie są stronami postępowania to wystarczające jest przeprowadzenie postępowania z udziałem jednego z nich. W tym kontekście nie ma znaczenia okoliczność, iż skarżący w toku postępowania nie wskazywał na pominięcie w prowadzonym postępowaniu swojego małżonka. Prawidłowe ustalenie stron postępowania i zapewnienie w nim udziału wszystkim stronom należy niewątpliwie do organów. To uchybienie przepisom procedury, stanowiące podstawę wznowienia postępowania (art. 145 § 1 pkt 4 kpa) obliguje sąd administracyjny do uchylenia wydanych decyzji na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 b ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (por. wyrok Sądu Najwyższego z dnia 4 grudnia 2002 r., sygn. akt III RN 200/01, OSNP 2003/24/582). Naruszenie zasady czynnego udziału strony w postępowaniu jest przesłanką wznowienia postępowania uzasadniającą uchylenie decyzji przez sąd administracyjny bez względu na to, czy miało ono, czy też nie miało wpływu na wynik sprawy (treść decyzji). Wniosek taki wynika zarówno z treści art. 145 § 1 pkt 1 b cytowanej ustawy, jak również jest akceptowany w doktrynie postępowania administracyjnego oraz w orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego (por. wyrok NSA z 26.01.1999 r., III S.A. 979/98, Lex nr 39458; wyrok NSA z 4 kwietnia 1997 r., III S.A. 1795/95, Lex nr 29916).Sąd orzekający w całości podziela pogląd przedstawiony w wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 1 lipca 1999 r. (IV S.A. 595/99, Lex nr 47888): "Poprzez udział w postępowaniu administracyjnym należy rozumieć udział stron w całym ciągu czynności przygotowawczych tego postępowania. Absencja strony w postępowaniu administracyjnym w rozumieniu art. 145 § 1 pkt 4 kpa obejmuje zatem zarówno przypadki, gdy strona w ogóle nie brała udziału w postępowaniu, jak i gdy nie brała udziału w istotnych czynnościach przygotowawczych organu. Przy tym, to nie strona winna wykazać dostateczną aktywność, aby zapewnić dla siebie czynny udział w postępowaniu, lecz stosownie do art. 10 § 1 kpa taki obowiązek spoczywa na organach administracji publicznej. Wznowienie postępowania na tej podstawie następuje bowiem niezależnie od tego, czy to kwalifikowane naruszenie norm prawa procesowego miało wpływ na treść decyzji, czy też takiego wpływu nie można stwierdzić. Ta okoliczność ma charakter formalny, tj. sam fakt braku udziału strony w postępowaniu lub jego fragmencie bez jej winy stanowi powód dostateczny do wznowienia. Przepis ten nie żąda stwierdzenia, że brak udziału spowodował szkodę dla strony lub stwierdzenia, że udział strony spowodowałby inne załatwienie sprawy. Uchybienie procesowe, o którym mowa w art. 145 § 1 pkt 4 kpa, nie może zostać konwalidowane przez uzupełniające postępowanie dowodowe dokonane w postępowaniu odwoławczym". W tym stanie rzeczy należy wskazać, iż brak udziału w prowadzonym postępowaniu S. P. na wniosek której organ wznowił postępowanie zakończone ostateczną decyzją Prezydenta Miasta z dnia 21 listopada 2002 r. stanowił wystarczająca podstawę do uchylenia wydanych decyzji na mocy art. 145 § 1 pkt 1 lit. b i art. 135 w/w ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Wprawdzie powyższe naruszenie przepisów postępowania zwalnia Sąd od konieczności merytorycznego rozpoznania zarzutów skargi nie mniej należy jednak wskazać, iż w prowadzonym postępowaniu administracyjnym zostały również naruszone przepisy art. 80 kpa oraz 107 § 3 kpa. Ten ostatni przepis stanowi, iż uzasadnienie faktyczne decyzji powinno w szczególności zawierać wskazanie faktów, które organ uznał za udowodnione, dowodów na których się oparł, oraz przyczyn, z powodu których innym dowodom odmówił wiarygodności i mocy dowodowej, zaś uzasadnienie prawne – wyjaśnienie podstawy prawnej decyzji, z przytoczeniem przepisów prawa. Obowiązkiem organu rozstrzygającego sprawę – w ramach motywowania podjętej decyzji – jest ustosunkowanie się do wszystkich zarzutów podnoszonych przez stronę w trakcie toczącego się postępowania. Brak odniesienia się przez organ do podnoszonych przez stronę zarzutów stanowi naruszenie prawa procesowego w stopniu mogącym mieć wpływ na wynik sprawy, a to z kolei skutkuje uchyleniem zaskarżonych decyzji. Postawiona powyżej teza znajduje oparcie w utrwalonym – w tym zakresie – orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego. W wyroku NSA z dnia 22 kwietnia 1998 r., sygn. akt I SA/Lu 21/98 Lex nr 34147 przyjęto, iż na organie odwoławczym ciąży obowiązek ustosunkowania się do wszystkich podniesionych w odwołaniu zarzutów, zgodnie z wymaganiami określonymi w art. 107 § 3 kpa, przez wskazanie faktów, które uznał za udowodnione, dowodów, na których się oparł, oraz przyczyn, dla których odmówił innym dowodom wiarygodności i mocy dowodowej, a także przyczyn, dla których wnioskowanych dowodów nie przeprowadził i dlaczego nie uznał zasadności argumentów podniesionych w odwołaniu. Natomiast w wyroku z dnia 20 grudnia 1999 r., sygn. akt IV SA 274/97 Lex nr 48234, NSA skonstatował, że organ odwoławczy rozpoznaje sprawę ponownie merytorycznie w jej całokształcie. Oznacza to, że ma on obowiązek rozpoznać wszystkie żądania, wnioski i zarzuty strony oraz ustosunkować się do nich w uzasadnieniu swej decyzji. Wspomniane żądania, wnioski i zarzuty mogą być rzecz jasna zawarte także w złożonym przez stronę odwołaniu. Stąd obowiązkiem organu odwoławczego o podstawowym znaczeniu jest również przytoczenie w tym względzie treści odwołania oraz ustosunkowanie się do niego w uzasadnieniu wydanej decyzji. W niniejszej sprawie decyzja organu odwoławczego narusza przepis art. 107 § 3 kpa. Skwitowanie przez organ odwoławczy odwołania skarżącego, kwestionującego szeroko prawidłowość i kompletność dokumentów złożonych przez inwestorów, a stanowiących podstawę udzielenia pozwolenia na użytkowanie, stwierdzeniem, iż "decyzji z dnia 21 listopada 2002 r. o udzieleniu pozwolenia na użytkowanie nie można uchylić, bowiem w zakresie merytorycznym nie narusza przepisów Prawa budowlanego" nie stanowi prawidłowego uzasadnienia decyzji. Poza brakiem odniesienia się przez organ do zarzutów skarżącego znamienne jest, iż w uzasadnieniu organu odwoławczego nie wskazano nawet konkretnych przepisów Prawa budowlanego będących podstawą uznania przez organ, iż decyzja z dnia 21 listopada 2002 r. tych przepisów nie narusza. Przytoczenie przez organ treści przepisu art. 80 kpa w uzasadnieniu decyzji nie jest wykonaniem dyspozycji powyższego przepisu. Organ miał obowiązek ustosunkować się do wszystkich zarzutów skarżącego i dokonać szczegółowej oceny i analizy przedłożonych przez inwestorów dokumentów w kontekście konkretnych zarzutów skarżącego podniesionych w odwołaniu, a powtórzonych w skardze. Na zakończenie należy również wskazać, iż przedmiotem niniejszego postępowania była ocena prawidłowości wydanego inwestorom pozwolenia na użytkowanie poddasza użytkowego. Żaden z organów, ani organ pierwszej instancji, ani organ odwoławczy nie rozstrzygnęli podstawowej kwestii wynikającej z przepisów regulujących pozwolenie na użytkowanie, a mianowicie czy przedmiotowy obiekt spełnia warunki do udzielenia pozwolenia na użytkowanie przed zakończeniem wszystkich robót budowlanych. Celem postępowania o udzielenie pozwolenia na użytkowanie nie jest bowiem ustalenie przez organ samego faktu przedłożenia przez inwestora dokumentów, lecz ocena czy w świetle tych dokumentów obiekt spełnia warunki do jego użytkowania. Wskazać w tym miejscu należy, że stosownie do art. 3 pkt 1 ustawy Prawo budowlane ilekroć w ustawie jest mowa o obiekcie budowlanym należy przez to rozumieć budynek wraz z instalacjami i urządzeniami technicznymi oraz budowlę stanowiącą całość techniczno – użytkową wraz z instalacjami i urządzeniami. Zgodnie z art. 3 pkt 9 tej ustawy ilekroć w niej jest mowa o urządzeniach budowlanych – należy przez to rozumieć urządzenia techniczne zapewniające możliwość użytkowania obiektu zgodnie z jego przeznaczeniem, jak przyłącza i urządzenia instalacyjne, w tym służące oczyszczaniu lub gromadzeniu ścieków, a także przejazdy, ogrodzenia, place postojowe i place pod śmietniki. Stosownie do art. 5 Prawa budowlanego obiekt budowlany należy projektować, i budować w sposób określony w przepisach, w tym techniczno – budowlanych, oraz zgodnie z zasadami wiedzy technicznej, zapewniając między innymi warunki użytkowe zgodne z przeznaczeniem obiektu, a szczególności w zakresie zaopatrzenia w wodę i energię elektryczną oraz, usuwania ścieków i odpadów, a także zapewniając poszanowanie, występujących w obszarze oddziaływania obiektu, uzasadnionych interesów osób trzecich, w tym zapewnienie dostępu do drogi publicznej. W świetle wskazanych norm prawnych nie może więc ulegać wątpliwości, że wydanie decyzji o pozwoleniu na użytkowanie obiektu budowlanego nie może nastąpić w oderwaniu tego obiektu od jego infrastruktury ( przyłączy ) niezbędnej do jego użytkowania. Zgodnie z art. 55 ust. 2 pkt 2 (obecnie art. 55 pkt 3) Prawa budowlanego uzyskanie pozwolenia na użytkowanie obiektu budowlanego jest wymagane wówczas gdy przystąpienie do użytkowania ma nastąpić przed wykonaniem wszystkich robót budowlanych. Przedmiotem więc oceny organów przy udzieleniu pozwolenia na użytkowanie przed wykonaniem wszystkich robót budowlanych powinno być ustalenie czy obiekt, pomimo nie wykonania wszystkich robót, spełnia warunki do jego użytkowania również w odniesieniu do infrastruktury tego obiektu, jak i właściwego dostępu do drogi publicznej. W wydanych przez organy decyzjach brak prawidłowych ustaleń w tym zakresie, co wskazuje dodatkowo na naruszenie przez organy przepisów art. 7 i 77 kpa. Z tych przyczyn Sąd uchylił wydane decyzje na mocy art. 145 § 1 pkt b i c w związku z art. 135 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Wobec uwzględnienia skargi Sąd na mocy art. 152 w/w ustawy orzekł, iż uchylone nieprawomocnym wyrokiem decyzje nie mogą być wykonane. O kosztach postępowania rozstrzygnięto na mocy art. 200 tej ustawy.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 21.07.2026. · Źródło