II SA/Gd 209/16

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie: Przewodniczący Sędzia WSA Jolanta Górska po rozpoznaniu w dniu 17 czerwca 2016 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi K. K. na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia 12 lutego 2016 r. nr [...] w przedmiocie zatwierdzenia projektu budowlanego zamiennego postanawia odmówić wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji. K. K. wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku skargę na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia 12 lutego 2016 r. nr [...], mocą której utrzymano w mocy decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia 18 grudnia 2015 r. zatwierdzającą projekt budowlany zamienny dla budynku mieszkalnego jednorodzinnego w S. przy ul. P., działka nr [..]. obręb [...], fragment działki nr [...] włącz. kan. deszczowej oraz udzielającą S. P. i M. P. pozwolenia na wznowienie robót budowlanych dla inwestycji obejmującej budowę budynku mieszkalnego jednorodzinnego zlokalizowanego przy ul. P. w S., działka nr [...]. W piśmie procesowym z dnia 3 czerwca 2016 r. skarżący wniósł o wtrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji wskazując, że w przypadku uwzględnienia skargi przez Sąd będą konieczne zmiany w budowlanym obiekcie a dalsze prace utrudnią wykonanie tych prac i zwiększą koszty. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku zważył, co następuje: Wniosek o wstrzymanie wykonania zaskarżonej w niniejszej sprawie decyzji nie zasługuje na uwzględnienie. Art. 61 § 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. 2016 r., poz. 718) stanowi, że wniesienie skargi do Sądu nie wstrzymuje wykonania zaskarżonego aktu lub czynności. Jednakże, zgodnie z art. 61 § 3 tej ustawy, sąd może na wniosek skarżącego wstrzymać wykonanie tego aktu lub czynności w całości lub w części, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Z przywołanej regulacji wynika, że istnieją dwie alternatywne przesłanki wstrzymania przez Sąd zaskarżonego aktu a są nimi: niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody oraz spowodowanie trudnych do odwrócenia skutków. Przesłanki te mogą zaistnieć łącznie lub oddzielnie. Przy czym przez niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków należy rozumieć taką szkodę która nie będzie mogła być wynagrodzona przez późniejszy zwrot wyegzekwowanego świadczenia ani nie będzie możliwe przywrócenie rzeczy do stanu pierwotnego. Ciężar wykazania tych przesłanek ciąży na stronie, która domaga się wstrzymania wykonania aktu. Strona ta powinna przekonać Sąd o zasadności zastosowania ochrony tymczasowej a uzasadnienie wniosku winno odnosić się do konkretnych zdarzeń świadczących o tym, że w stosunku do wnioskodawcy wstrzymanie wykonania zaskarżonego aktu jest uzasadnione. Twierdzenia te powinny zaś zostać poparte stosownymi dokumentami (zob. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 18 maja 2004 r., sygn. akt FZ 65/04, niepubl.). Nie wystarcza więc jedynie złożenie wniosku, a nawet przytoczenie w jego uzasadnieniu okoliczności, które teoretycznie mogą pojawić się na etapie wykonywania orzeczenia (por. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 8 listopada 2006 r., sygn. akt II FZ 666/06, niepubl.). Nie wystarcza również, by okoliczności przemawiające za wstrzymaniem wykonania zaskarżonej decyzji występowały w sprawie - sąd musi mieć o nich wiedzę i możliwość zweryfikowania tej wiedzy, a dostarczenie odpowiednich informacji i dokumentów w tym zakresie obciąża stronę (zob. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 28 września 2011 r., sygn. akt I FZ 219/11, Lex Omega nr 948885). Rozpoznając złożony w niniejszej sprawie wniosek Sąd nie znalazł usprawiedliwionych podstaw do jego uwzględnienia: W złożonym wniosku skarżący nie wykazał bowiem na czym miałyby polegać nieodwracalne skutki wykonania zaskarżonej decyzji jak również nie sprecyzował ani też nie przybliżył, jaką szkodę poniósłby w wyniku wykonania zaskarżonej decyzji. Przywołana we wniosku konieczność przeprowadzenia zmian w obiekcie budowlanym, na skutek uwzględnienia skargi, nie stanowi nieodwracalnych skutków wykonania zaskarżonej decyzji a wręcz przeciwnie wskazuje na możliwość późniejszego naprawienia efektów wykonanej decyzji. Również przywołana we wniosku okoliczność wskazująca na zwiększenie kosztów nie wypełnia przesłanki niebezpieczeństwa wyrządzenia znacznej szkody. Nie wiadomo przy tym jakie koszty miałby ponieść skarżący w związku z wykonaniem decyzji przez inwestorów. Ponadto, sama potencjalna możliwość uchylenia zaskarżonej decyzji nie stanowi przesłanki wstrzymania jej wykonania. Ustawodawca w żaden bowiem sposób nie wiąże wystąpienia podstaw udzielenia ochrony tymczasowej z prawdopodobieństwem uwzględnienia skargi na decyzję, dlatego też sąd administracyjny, rozpoznający wniosek o wstrzymanie wykonania decyzji, nie może badać, choćby wstępnie, czy zaskarżona decyzja dotknięta jest wadą uzasadniającą jej uchylenie lub stwierdzenie nieważności (zob. uchwała Naczelnego Sądu Administracyjnego z 16 kwietnia 2007 r., sygn. akt I GPS 1/07, dostępna na stronie internetowej https://orzeczenia.nsa.gov.pl). Sąd wziął również pod uwagę, że co do zasady wykonanie decyzji w przedmiocie zatwierdzenia projektu budowlanego zamiennego nie może powodować trudnych do odwrócenia skutków. Ustalone w art. 4 ustawy – Prawo budowlane prawo zabudowy jest prawem podmiotowym każdego, kto posiada prawo dysponowania nieruchomością na cele budowlane (w rozumieniu art. 3 pkt 11 Prawa budowlanego) i podlega ono szczególnej ochronie. Wszelkie ograniczenia w tym zakresie (tj. wprowadzone przez prawo budowlane ograniczenia praw rzeczowych właściciela gruntu) muszą być podyktowane koniecznością ochrony dóbr o szczególnym znaczeniu – np. bezpieczeństwa, zapewnienia odpowiednich warunków zdrowotnych i higienicznych, ochrony środowiska. Dlatego też w każdym przypadku zarówno sama ingerencja w omawiane prawo jak i zakres tej ingerencji musi być usprawiedliwiony dobrem ogółu. (por. A. Skoczylas, Wstrzymanie przez sąd administracyjny wykonalności pozwolenia na budowę w świetle orzecznictwa NSA, w: Administracja, 2006 r., nr 2, s. 24 - 25) a podmiotowi korzystającemu z wolnościowego prawa zabudowy należy zapewnić realny system gwarancji przed nieuzasadnioną ingerencją innych podmiotów w tą wolność (zob. W. Jakimowicz, Konstrukcja i istota wolnościowego prawa zabudowy, w: Samorząd Terytorialny, 2005 r., nr 6, s. 59). Sąd uwzględnił jednocześnie, na co wskazuje się w orzecznictwie sądowoadministracyjnym, że kontynuowanie prowadzonych przez inwestora prac budowlanych, zanim sąd rozstrzygnie wniesioną przez sąsiada skargę na decyzję o pozwoleniu na budowę, odbywa się wyłącznie na ryzyko inwestora, który musi być świadomy, że niekorzystne dla niego rozstrzygnięcie spowoduje konieczność poniesienia kosztów związanych z rozbiórką wznoszonego obiektu budowlanego (zob. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 3 marca 2005 r., sygn. akt II OZ 22/05, dostępne na stronie internetowej https://orzeczenia.nsa.gov.pl). Z uwagi na powyższe, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku, na podstawie art. 61 § 3 i 5 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzekł jak w postanowieniu.