II SA/Gd 256/12
WyrokWSA w Gdańsku2012-07-04
Skład orzekający: Dorota Jadwiszczok, Wanda Antończyk, Janina Guść
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy możliwe jest wznowienie postępowania administracyjnego w sprawie, która nie zakończyła się wydaniem decyzji administracyjnej, a jedynie tzw. "milczącą" zgodą organu na zgłoszenie robót budowlanych?Ratio decidendi
Postępowanie administracyjne w sprawie zgłoszenia robót budowlanych, które nie zakończyło się wydaniem decyzji administracyjnej (np. poprzez brak sprzeciwu organu), nie może zostać wznowione. Instytucja wznowienia postępowania dotyczy wyłącznie spraw zakończonych ostateczną decyzją administracyjną. Brak sprzeciwu organu w trybie art. 30 Prawa budowlanego stanowi tzw. "milczącą" zgodę, która nie wszczyna postępowania administracyjnego i nie może być przedmiotem wznowienia.Stan faktyczny
Skarżąca M. J. wniosła o wznowienie postępowania administracyjnego w sprawie zgłoszenia robót budowlanych polegających na budowie podjazdu dla osób niepełnosprawnych. Organy administracji odmówiły wznowienia, wskazując, że postępowanie w sprawie zgłoszenia robót budowlanych nie zakończyło się wydaniem decyzji administracyjnej, a jedynie tzw. "milczącą" zgodą organu. Skarżąca zarzuciła organom niewyjaśnienie wszystkich okoliczności i pominięcie interesów sąsiadów, kwestionując jednocześnie charakter prawny "milczącej" zgody.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Dorota Jadwiszczok Sędziowie: Sędzia WSA Wanda Antończyk (spr.) Sędzia WSA Janina Guść Protokolant: Starszy Sekretarz Sądowy Agnieszka Szczepkowska po rozpoznaniu w dniu 4 lipca 2012 r. na rozprawie sprawy ze skargi M. J. na decyzję Wojewody z dnia 26 marca 2012 r., nr [...] w przedmiocie wznowienia postępowania administracyjnego w sprawie zgłoszenia robót budowlanych oddala skargę.
W decyzji z dnia 26 marca 2012 r. Wojewoda, na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 i art. 149 § 3 k.p.a. w zw. z art. 80 ust. 1 pkt 2, art. 81 ust. 1 pkt 2 i art. 82 ust. 3 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. – Prawo budowlane (Dz. U. z 2010 r., Nr 243, poz. 1623 – tekst jednolity ze zm.), utrzymał w mocy decyzję Prezydenta Miasta z dnia 4 lutego 2010 r., odmawiającą wznowienia postępowania administracyjnego w sprawie zgłoszenia przez M. G. robót budowlanych, polegających na budowie podjazdu dla osób niepełnosprawnych do gabinetów lekarskich w budynku przy ul. K. [...] w G., zlokalizowanym na działce nr [...] obr. [...].
Decyzja ta wydana została w następujących okolicznościach faktycznych i prawnych:
We wniosku z dnia 14 października 2009 r. skierowanym do Prezydenta Miasta M. G. dokonał zgłoszenia wykonania podjazdu dla osób niepełnosprawnych (wózków inwalidzkich) do gabinetów lekarskich na terenie nieruchomości położonej przy ul. K. [...] w G., tj. na działce o nr ewidencyjnym [...]. Do zgłoszenia załączono wymagane prawem dokumenty.
W dniu 13 stycznia 2010 r. w organie I instancji sporządzono protokół na okoliczność zgłoszenia się M. J., kwestionującej prawidłowość zgłoszonych robót. W protokole tym zaznaczono m. in., że w dniu 17 grudnia 2009 r. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego przeprowadził kontrolę legalności prowadzonych robót i nie stwierdził żadnych nieprawidłowości.
W dniu 23 grudnia 2009 r. M. i W. J. złożyli wniosek o wznowienie postępowania administracyjnego w sprawie zgłoszenia zamiaru wykonania podjazdu dla wózków inwalidzkich przy ul. K. [...] w G.
W decyzji z dnia 4 lutego 2010 r. Prezydent miasta, na mocy art. 104 i 149 § 3 w zw. z art. 145 k.p.a., odmówił wznowienia postępowania w sprawie powyższego zgłoszenia. W uzasadnieniu organ ten podał, że możliwość wznowienia postępowania, zgodnie z art. 145 k.p.a., dotyczy wyłącznie postępowań zakończonych ostateczną decyzją. Tymczasem, brak zgłoszenia sprzeciwu ze strony organu w odniesieniu do zgłoszenia zamiaru wykonania określonych robót budowlanych w trybie art. 30 ustawy – Prawo budowlane, nie przybiera formy decyzji administracyjnej. Wobec tego, brak jest podstaw do wzruszenia przedmiotowego zgłoszenia w drodze postępowania nadzwyczajnego, jakim jest postępowanie wznowieniowe.
Odwołanie od powyższej decyzji wnieśli M. i W. J., podnosząc w szczególności, że wybudowanie przedmiotowego podjazdu dla wózków inwalidzkich wymaga pozwolenia na budowę. Kwestionowali też stanowisko organu, zgodnie z którym w sytuacji braku sprzeciwu organu od dokonanego zgłoszenia zamiaru prowadzenia robót budowlanych nie wymagających pozwolenia na budowę nie toczy się żadne postępowanie administracyjne.
W decyzji z dnia 26 marca 2012 r. Wojewoda utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję. W uzasadnieniu decyzji organ odwoławczy wskazał, że w analizowanym stanie faktycznym organ I instancji udzielił inwestorowi (M. G.) tzw. "milczącej" zgody na realizację wnioskowanej inwestycji poprzez niewniesienie sprzeciwu w stosunku do dokonanego zgłoszenia. Taki tryb postępowania przewiduje art. 30 ust. 6 ustawy – Prawo budowlane (a contrario). Nie ma wówczas prawnej możliwości wznowienia postępowania, w którym nie została wydana decyzja administracyjna. Organ odwoławczy wyjaśnił przy tym, że postępowanie "zgłoszeniowe" ma uproszczony charakter, który pozbawia możliwości zastosowania systemu weryfikacji rozstrzygnięć w drodze administracyjnej i sądowoadministracyjnej. Kończy się ono bowiem – w braku zgłoszenia sprzeciwu przez organ – czynnością materialno-techniczną organu w postaci "milczącej" zgody na warunki inwestycji zaproponowane w zgłoszeniu. Czynność ta zaś, jako taka, nie wszczyna postępowania administracyjnego.
Skargę na powyższą decyzję organu odwoławczego wniosła M. J. Decyzji tej oraz poprzedzającej ją decyzji organu I instancji skarżąca zarzuciła niewyjaśnienie wszystkich w sprawie okoliczności oraz pominięcie przy rozstrzygnięciu interesów wszystkich członków wspólnoty sąsiadującej z przedmiotową inwestycją. Skarżąca wskazała, że jej zdaniem przedmiotowe przedsięwzięcie wymagało w istocie pozwolenia na budowę, zaś w każdym wypadku organy władzy powinny stać na straży praworządności i kontrolować proces inwestycyjny, zwłaszcza taki jak w niniejszej sprawie, a więc związany z głęboką ingerencją w głąb ziemi, gdzie przebiegają instalacje zaopatrujące nieruchomość we wszystkie media. Zdaniem skarżącej, działanie inwestora wymagało uzgodnienia ze wszystkimi zainteresowanymi właścicielami infrastruktury mediów. Zdaniem strony, inwestor zataił swoje zamierzenie inwestycyjne i jego wpływ na infrastrukturę nieruchomości, a spór w niniejszej sprawie nie dotyczy wcale tego, czy postępowanie kończy się decyzją, czy nie. Zdaniem skarżącej, gdyby organ wiedział o wszystkich okolicznościach w sprawie, które zataił inwestor, wówczas z całą pewnością wniósłby sprzeciw. Skarżąca podniosła też, że inwestycja wykonana została w sposób istotnie odbiegający od zgłoszenia.
W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy wniósł o jej oddalenie w całości, podtrzymując stanowisko wyrażone w uzasadnieniu skarżonej decyzji.
W piśmie z dnia 25 kwietnia 2010 r. skarżąca wskazała, że organ gminy, wydzierżawiając grunt inwestorowi, nie powinien decydować w przedmiocie robót budowlanych, gdyż staję się "sędzią we własnej sprawie". Prowadzenie robót w obrębie sieci gazowej, czy energetycznej zawsze, zdaniem skarżącej, wymaga pozwolenia na budowę. Załączono też wyrok z dnia 22 stycznia 2004 r. w sprawie II SA/Gd 1207/00, wskazujący na sprzeczne z prawem zachowania właścicieli sąsiednich lokali użytkowych.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje:
Stosownie do art. 1 § 1 oraz art. 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.) sąd administracyjny sprawuje, w zakresie swej właściwości, kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawa nie stanowi inaczej. Zgodnie zaś z art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 – tekst jednolity), sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.
Skarga nie zasługuje na uwzględnienie albowiem zaskarżone rozstrzygnięcie nie narusza prawa.
Postępowanie administracyjne w niniejszej sprawie zostało zainicjowane wnioskiem M. J. o wznowienie postępowania w sprawie robót budowlanych, polegających na budowie podjazdu dla osób niepełnosprawnych do gabinetów lekarskich w budynku przy ul. K. [...] w G. Organ odwoławczy, rozpoznając odwołanie od decyzji organu I instancji odmawiającej wznowienia postępowania w w/w sprawie, zaskarżoną decyzję utrzymał w mocy, uznając że brak jest podstaw prawnych do wznowienia postępowania w sprawie, w której nie zapadła decyzja administracyjna.
W tym miejscu sąd pragnie wskazać, że zgodnie z treścią art. 149 § 3 k.p.a., w brzmieniu obowiązującym od dnia 11 kwietnia 2011 r. (nadanym przez art. 1 pkt 22 lit. a) ustawy z dnia 3 grudnia 2010 r. o zmianie ustawy - Kodeks postępowania administracyjnego oraz ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - Dz. U. Nr 6, poz. 18 ze zm., zmieniającej m. in. cytowany przepis k.p.a.) odmowa wznowienia postępowania następuje w drodze postanowienia. Na powyższe postanowienie, zgodnie z art. 149 § 4 k.p.a., służy zażalenie. Organom administracji orzekającym w niniejszej sprawie umknęła okoliczność zmiany brzmienia art. 149 § 3 k.p.a., co w konsekwencji skutkowało wydaniem rozstrzygnięcia w formie decyzji, nie zaś postanowienia. Uznać jednak należy, że w okolicznościach niniejszej sprawy, uchybienie w zakresie formy zakończenia niniejszego postępowania nie ma wpływu na merytoryczną prawidłowość wydanego rozstrzygnięcia. Mimo zatem stwierdzonego uchybienia skarga podlegała oddaleniu, bowiem – wbrew dyspozycji art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – naruszenie przepisów postępowania, nie miało istotnego wpływu na wynik sprawy. Rozstrzygnięcie w przedmiocie wniosku skarżącej o wznowienie postępowania nie mogło bowiem zostać inaczej rozpoznane niż poprzez odmowę wznowienia postępowania. Wskazać przy tym należy, że postanowienie o odmowie wznowienia postępowania powinno być wydane, gdy wznowienie nie jest możliwe z przyczyn podmiotowych lub przedmiotowych albo gdy uchybiono wymogom formalnym (por. wyrok NSA z dnia 30 stycznia 2008 r., II OSK 1949/06, LEX nr 437529). Do przyczyn przedmiotowych należy zaliczyć m. in.: złożenie żądania po ustaniu terminu, gdy termin nie został przywrócony, a także gdy sprawa nie była rozstrzygnięta w formie decyzji lub postanowienia zaskarżalnego, gdy decyzja nie była ostateczna (odpowiednio postanowienie), gdy podnoszono inne zarzuty niż z art. 145, 145a i 145b k.p.a.
Wznowienie postępowanie - co trafnie podnosił organ administracji - jest instytucją procesową stwarzającą prawną możliwość ponownego rozpatrzenia i rozstrzygnięcia sprawy administracyjnej zakończonej decyzją ostateczną. Art. 145 § 1 k.p.a. stanowi, że w sprawie zakończonej decyzją ostateczną wznawia się postępowanie jeżeli zachodzą przesłanki wymienione w pkt 1-8, uzasadniające takie wznowienie. Wykładnia tego przepisu nie pozostawia żadnej wątpliwości, że podstawową przesłanką pozytywną, która musi zaistnieć, aby można było rozpoznać wniosek o wznowienie postępowania jest zakończenie sprawy, której wniosek dotyczy decyzją ostateczną.
Postępowanie w sprawie zgłoszenia zamiaru wykonania robót budowlanych polegających na budowie podjazdu dla osób niepełnosprawnych nie zostało zakończone wydaniem decyzji administracji. Jak prawidłowo ustaliły organy administracji w niniejszej sprawie wykonanie tych robót zostało poprzedzone dokonaniem przez inwestora zgłoszenia zamiaru wykonania robót budowlanych z dnia 14 października 2009 r. W myśl art. 30 ust. 6 i 7 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane (Dz. U. z 2010 r. Nr 243, poz. 1623 – tekst jednolity ze zm.) organ architektoniczno - budowlany wnosi sprzeciw do zamiaru wykonania robót w przypadkach wskazanych w tym przepisie (lub nakłada obowiązek uzyskania pozwolenia na wykonanie określonego obiektu). Wniesienie sprzeciwu oznacza, że organ nie wyraża zgody na wykonanie prac objętych zgłoszeniem. Wyrażenie natomiast zgody, inaczej niż w przypadku inwestycji, dla których wymagane jest uzyskanie pozwolenie na budowę w formie ostatecznej decyzji administracyjnej - odbywa się w sposób dorozumiany, "milczący", poprzez niewniesienie sprzeciwu. Postępowanie wówczas nie kończy się żadnym rozstrzygnięciem administracyjnym. Z taką sytuacją mamy do czynienia - jak trafnie wskazał organ odwoławczy – w niniejszej sprawie, gdyż organ architektoniczno - budowlany nie zgłosił sprzeciwu do zamiaru wykonania robót budowlanych przez inwestora. W konsekwencji zatem brak jest pozytywnej przesłanki umożliwiającej wznowienie postępowania. Innymi słowy, skoro ustawodawca przewidział możliwość wznowienia postępowania administracyjnego jedynie co do spraw zakończonych ostateczną decyzją a w niniejszej sprawie postępowanie, którego dotyczy wniosek nie zakończyło się wydaniem żadnej decyzji, tym bardziej "ostatecznej", to prawidłowo organ uznał, że postępowanie wznowieniowe z przyczyn przedmiotowych nie może zostać wszczęte. Konsekwencją zaś takiego uznania jest wydanie postanowienia o odmowie jego wszczęcia na podstawie art. 149 § 3 k.p.a.
W tym stanie rzeczy jako niezasadne należało uznać wszystkie zarzuty zawarte w skardze. Nie przesądzając o prawidłowości realizacji inwestycji z punktu widzenia przepisów prawa budowlanego wskazać należy, że w chwili obecnej to organy nadzoru budowlanego są właściwe do zbadania zasadności podniesionych zarzutów.
Z tych względów Sąd uznał, że zarzuty skargi nie znajdują oparcia w przepisach prawa, a biorąc dodatkowo pod uwagę, że Sąd nie dostrzegł takich naruszeń przepisów prawa procesowego lub materialnego, które mogłoby mieć wpływ na wynik sprawy - skargę należało oddalić.
Mając powyższe na uwadze Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku, na podstawie art. 151 cytowanej ustawy, orzekł jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 23.07.2026. · Źródło