II SA/Gd 28/13

PostanowienieWSA w Gdańsku2013-03-21

Skład orzekający: Sędzia WSA Katarzyna Krzysztofowicz

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy skarga wniesiona przez stowarzyszenie w imieniu grupy mieszkańców na uchwałę rady gminy może zostać odrzucona z powodu niewyczerpania przez tę grupę mieszkańców trybu wezwania organu do usunięcia naruszenia prawa?
Ratio decidendi
Skarga wniesiona przez stowarzyszenie w imieniu grupy mieszkańców na uchwałę rady gminy podlega odrzuceniu, jeśli grupa ta nie wyczerpała trybu wezwania organu do usunięcia naruszenia prawa zgodnie z art. 101 ust. 1 ustawy o samorządzie gminnym. Wezwanie to musi pochodzić od konkretnych osób lub ich pełnomocników, a nie tylko od stowarzyszenia działającego we własnym imieniu.
Stan faktyczny
Stowarzyszenie wniosło skargę na uchwałę Rady Gminy w sprawie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, reprezentując grupę mieszkańców. Skarżący zarzucili nieważność uchwały. Organ gminy podniósł, że skarga grupy mieszkańców jest niedopuszczalna, ponieważ nie wyczerpano trybu wezwania do usunięcia naruszenia prawa. Sąd wezwał stowarzyszenie do przedłożenia zgód mieszkańców i oświadczenia o wezwaniu organu. Stowarzyszenie przedłożyło zgody, ale oświadczyło, że wezwanie do usunięcia naruszenia prawa nie zostało złożone imiennie przez mieszkańców z obawy przed szykanowaniem, a jedynie przez stowarzyszenie w imieniu własnym i grupy.
Rozstrzygnięcie
Odrzucono skargę grupy mieszkańców Ziemi B. reprezentowanej przez Stowarzyszenie z siedzibą w B.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Katarzyna Krzysztofowicz po rozpoznaniu w dniu 21 marca 2013 roku na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi Stowarzyszenia z siedzibą w B. oraz grupy mieszkańców Ziemi B. reprezentowanej przez Stowarzyszenie z siedzibą w B. na uchwałę Rady Gminy z dnia 26 czerwca 2012 r., nr [...] w sprawie uchwalenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego dla terenów predysponowanych pod lokalizację siłowni wiatrowych w obrębie geodezyjnym D. w gminie B. postanawia odrzucić skargę grupy mieszkańców Ziemi B. reprezentowanej przez Stowarzyszenie z siedzibą w B. Zaskarżoną uchwałą z dnia 26 czerwca 2012 r., nr [...], Rada Gminy uchwaliła miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego dla terenów predysponowanych pod lokalizację siłowni wiatrowych w obrębie geodezyjnym D. w gminie B. Przedmiotowa uchwała została opublikowana w Dzienniku Urzędowym Województwa w dniu 24 sierpnia 2012 r. W dniu 11 grudnia 2012 r. skargę na powyższą uchwałę wniosło Stowarzyszenie [...] z siedzibą w B. w imieniu własnym oraz w imieniu grupy mieszkańców Z. B., których dane personalne i adresy zamieszkania nie zostały w skardze wskazane. Skarżący zarzucili nieważność uchwały z uwagi na rażące naruszenie przepisów prawa w odniesieniu do zasad i trybu sporządzania planu. W odpowiedzi na skargę Wójt Gminy, działający w imieniu Rady Gminy, stwierdził, że przedmiotowa skarga nieoznaczonej grupy mieszkańców Z. B. reprezentowanej przez Stowarzyszenie [...] nie zasługuje na uwzględnienie, gdyż skarżący nie wyczerpali drogi postępowania przed organem gminy zgodnie z art. 101 ust. 1 ustawy o samorządzie gminnym, tzn. nie wezwali właściwego organu do usunięcia naruszenia prawa. Za takie wezwanie nie mogło zostać uznane wezwanie Stowarzyszenia [...] do usunięcia naruszenia prawa z dnia 11 października 2012 r. (data wpływu - 15 października 2012 r.), ponieważ skarżące Stowarzyszenie wniosło je wyłącznie w imieniu własnym, a nie w imieniu grupy mieszkańców Z. B. W dalszej części odpowiedzi na skargę organ odniósł się do merytorycznych zarzutów skargi. Zarządzeniem Przewodniczącego Wydziału II z dnia 16 stycznia 2013 r. (vide: k. 1 akt) skarżące Stowarzyszenie zostało wezwane do nadesłania - w terminie 7 dni, pod rygorem odrzucenia skargi, pisemnej zgody mieszkańców Z. B. (zawierającej imiona, nazwiska i adresy zamieszkania) upoważniającej do wniesienia skargi. W ustawowym terminie skarżące Stowarzyszenie działające w imieniu grupy mieszkańców złożyło upoważnienia podpisane przez następujące osoby: K. M., Z. B., K. R., T. B. jako pełnomocnika D. B., P. S., J. M., A. B., M. B., J. G. i S. S. (vide: k. 111 - 119 akt). Następnie - zarządzeniem Przewodniczącej Wydziału II z dnia 13 lutego 2013 r. (vide: k. 131) skarżące Stowarzyszenie [...] w B. - reprezentujące grupę mieszkańców Z. B., zostało wezwane do nadesłania, w terminie 7 dni, oświadczenia czy przed wniesieniem skargi wyżej wymienione osoby zwracały się do Rady Gminy z wezwaniem do usunięcia naruszenia prawa wywołanego zaskarżoną uchwałą. Wezwane również zostało do przedłożenia pełnomocnictwa procesowego upoważniającego T. B. do działania w imieniu D. B. W zakreślonym terminie - w piśmie procesowym z dnia 1 marca 2013 r. - skarżące Stowarzyszenie oświadczyło, że działając w oparciu o przepisy art. 101 ust. 2a ustawy o samorządzie gminnym i na podstawie pełnomocnictw udzielonych Stowarzyszeniu przez: K. M., Z. B., K. R., D. B., P. S., J. M., A. B., M. B., J. G. i S. S., wezwanie do usunięcia naruszenia prawa wniosło w imieniu swoim oraz w imieniu grupy mieszkańców Z. B. W przedmiotowym wezwaniu nie zostały wymienione imiennie ww. osoby, na skutek uzasadnionej obawy i chęci ochrony tych osób przed organem, ponieważ wcześniej miały miejsce takie zachowania ze strony organu jak: szykanowanie, używanie słów obraźliwych czy nawet gróźb karalnych pod adresem wyżej wymienionych osób. Nadto, zdaniem Stowarzyszenia reprezentującego grupę mieszkańców, przepisy art. 101 ust. 2a ustawy o samorządzie gminnym nie nakładają obowiązku dołączenia pisemnych upoważnień już na etapie wezwania do usunięcia naruszenia prawa. Podkreślono przy tym, że dowodem działania - nie tylko w imieniu własnym, ale i w imieniu grupy mieszkańców Z. B., ma być fakt udzielenia pełnomocnictw z datą nie późniejszą niż data złożenia wezwania do usunięcia prawa. Jednocześnie Stowarzyszenie oświadczyło, że "wycofuje upoważnienie pełnomocnictwo D. B.". Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku zważył, co następuje. Zgodnie z art. 101 ust. 1 ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym (Dz. U. z 2001 r., nr 142, poz. 1591, ze zm.), zwanej dalej "ustawą", każdy, czyj interes prawny lub uprawnienie zostały naruszone uchwałą lub zarządzeniem podjętymi przez organ gminy w sprawie z zakresu administracji publicznej, może - po bezskutecznym wezwaniu do usunięcia naruszenia - zaskarżyć uchwałę do sądu administracyjnego. Stosownie do treści ust. 2a skargę na uchwałę lub zarządzenie, o których mowa w ust. 1, można wnieść do sądu administracyjnego w imieniu własnym lub reprezentując grupę mieszkańców gminy, którzy na to wyrażą pisemną zgodę. Z treści art. 101 ust. 1 ww. ustawy wynika, że warunkiem koniecznym dla dopuszczalności wniesienia skargi do sądu administracyjnego jest uprzednie bezskuteczne wezwanie właściwego organu do usunięcia naruszenia. Wezwanie takie może być wniesione w każdym czasie, ale dopiero jego dokonanie otwiera drogę do kontroli sądu administracyjnego nad zaskarżoną uchwałą lub zarządzeniem. Wniesienie skargi do sądu administracyjnego na uchwałę lub zarządzenie organu gminy bez wyczerpania trybu uprzedniego wezwania organu do usunięcia naruszenia skutkuje odrzuceniem skargi przez ten sąd jako niedopuszczalnej, stosownie do treści art. 58 § 1 pkt 6 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (por. m.in. Komentarz do Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi pod red. Tadeusza Wosia, Wydawnictwo Prawnicze LexisNexis, Warszawa 2005 r., str. 481). Przytoczony przepis ust. 2a ustawy nie wyłącza obowiązku poprzedzenia skargi wezwaniem do usunięcia naruszenia prawa w sytuacji, gdy skargę taką składa podmiot reprezentujący grupę mieszkańców. Wynika to wprost z treści tego przepisu, nakazującego do skargi dołączyć pisemną zgodę grupy mieszkańców, a więc konkretnych osób. Osoby te muszą zatem wezwać organ gminy do usunięcia naruszenia, o ile zamierzają zaskarżyć uchwałę lub zarządzenie do sądu administracyjnego, stosownie do treści ust. 1 art. 101 ustawy. Skarżące Stowarzyszenie twierdzi, że wezwało organ do usunięcia naruszenia prawa w imieniu własnym i w imieniu grupy mieszkańców Z. B., których dane nie zostały wskazane z przyczyn opisanych w piśmie procesowym z dnia 1 marca 2013 r. Niemniej, z treści wezwania Stowarzyszenia [...] do usunięcia naruszenia prawa z dnia 11 października 2012 r. (vide: wezwanie w aktach planistycznych) nie wynika, aby oprócz wystąpienia w swoim imieniu skarżące Stowarzyszenie dokonało wezwania również w imieniu innych osób. W przedmiotowym wezwaniu Stowarzyszenie nie powołuje się na przedłożone następnie do sądu pełnomocnictwa określonych osób, z których miałoby wynikać upoważnienie Stowarzyszenia do skierowania takiego wezwania również w ich imieniu. Tymczasem wezwanie do usunięcia naruszenia winno pochodzić od konkretnie określonego podmiotu, działającego osobiście lub przez pełnomocnika, tylko bowiem wskazany w wezwaniu podmiot wzywający jest uprawniony następnie do złożenia skargi do sądu. W wezwaniu skierowanym do organu w trybie art. 101 ust. 1 cytowanej ustawy Stowarzyszenie musiałoby zatem wskazać, że domaga się usunięcia naruszenia prawa w imieniu własnym oraz w imieniu konkretnie oznaczonych w tym wezwaniu osób, dołączając pełnomocnictwa udzielone przez te osoby. Ponadto treść pisma skarżącego Stowarzyszenia z dnia 1 marca 2013 r. nie wykazuje, że wymienione osoby kiedykolwiek składały wezwanie do usunięcia naruszenia prawa w związku z zaskarżoną przez Stowarzyszenie uchwałą. Argumentacja Stowarzyszenia nie zasługuje na uwzględnienie, pozostając w sprzeczności z wymogiem określonym w art. 101 ust. 1 ustawy. Tym samym grupa mieszkańców Z. B. - obejmująca: K. M., Z. B., K. R., P. S., J. M., A. B., M. B., J. G. i S. S., reprezentowana przez Stowarzyszenie [...] w B., nie wyczerpała trybu wynikającego z art. 101 ust. 1 ustawy, bowiem wymienione osoby nie wniosły do właściwego organu samorządu gminnego wezwania do usunięcia naruszenia prawa wywołanego zaskarżoną uchwałą. Mając powyższe na uwadze Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku - na podstawie art. 58 § 1 pkt 6 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.) oraz art. 101 ust. 1 i 2a ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym, skargę grupy mieszkańców Z. B. odrzucił.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 23.07.2026. · Źródło