II SA/Gd 281/06

PostanowienieWSA w Gdańsku2007-03-07

Skład orzekający: Wanda Antończyk, Jan Jędrkowiak, Zdzisław Kostka

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy skarga o wznowienie postępowania sądowo-administracyjnego, wniesiona po upływie terminu przewidzianego w art. 278 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, może zostać uwzględniona, jeśli strona powołuje się na pozbawienie możliwości działania lub brak należytej reprezentacji w postępowaniu administracyjnym, a nie w postępowaniu sądowo-administracyjnym?
Ratio decidendi
Skarga o wznowienie postępowania sądowo-administracyjnego, wniesiona po upływie pięcioletniego terminu od uprawomocnienia się orzeczenia, podlega odrzuceniu, chyba że podstawą wznowienia jest pozbawienie strony możności działania lub brak należytej reprezentacji. Jednakże, przesłanka pozbawienia strony możności działania lub braku należytej reprezentacji uzasadnia wznowienie postępowania sądowo-administracyjnego tylko wówczas, gdy zaistniała ona w samym postępowaniu sądowo-administracyjnym, a nie w postępowaniu administracyjnym. W przypadku, gdy strona nie zachowała trzymiesięcznego terminu do wniesienia skargi od dnia dowiedzenia się o orzeczeniu, skarga również podlega odrzuceniu.
Stan faktyczny
F. O. złożył skargę o wznowienie postępowania w sprawie zakończonej prawomocnym wyrokiem Naczelnego Sądu Administracyjnego z 1994 r. dotyczącej przydziału lokalu mieszkalnego. Skarżący podnosił, że strony postępowania były pozbawione możliwości działania z powodu braku doręczenia im decyzji o komunalizacji posesji oraz protokołu przejęcia nieruchomości. Wskazywał również na późniejsze orzeczenia sądów, które miały wpływ na wynik sprawy. Wcześniejsze wnioski o wznowienie postępowania były odrzucane przez Wojewódzki Sąd Administracyjny.
Rozstrzygnięcie
Odrzucono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Wanda Antończyk Sędziowie: Sędzia NSA Jan Jędrkowiak (spr.) Sędzia NSA Zdzisław Kostka Protokolant Sekretarz sądowy Agnieszka Dobroń po rozpoznaniu w dniu 7 marca 2007 r. na rozprawie sprawy ze skargi F. O. o wznowienie postępowania w sprawie ze skargi J. O. i M. O. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego przy Sejmiku Samorządowym Województwa z dnia 14 grudnia 1993 r. r., nr [...] w przedmiocie przydziału lokalu mieszkalnego i przekwaterowania postanawia odrzucić skargę. Wojewódzki Sąd Administracyjny postanowieniem z dnia 28 października 2005 r. w sprawie sygn. akt II SA/Gd 554/04 odrzucił skargę J. O., M. O. i F. O. o wznowienie postępowania w sprawie ze skargi J. O. i M. O. na decyzję Kolegium Odwoławczego przy Sejmiku Samorządowym Województwa z dnia 14 grudnia 1993 r. Nr [...] w przedmiocie przydziału lokalu mieszkalnego i przekwaterowania, zakończonego wyrokiem Naczelnego Sądu Administracyjnego Ośrodka Zamiejscowego w Gdańsku z dnia 23 czerwca 1994 r., sygn. akt II SA/Gd 197/94. W pismach z dnia 5 listopada 2005 r., 25 stycznia 2006 r. oraz 3 lutego 2006 r. F. O. wywodził, iż nie zgadza się z takim rozstrzygnięciem Sądu. Ponadto ponawiał argumenty zawarte we wniosku 2 września 2004 r. Odpowiadając na wezwanie Sądu z dnia 6 marca 2006 r. w którym zobowiązano go do sprecyzowania, czy jego pisma uznać należy za zażalenie na postanowienie WSA w Gdańsku z dnia 25 listopada 2005 r., sygn. akt II SA/Gd 554/04, czy też za ponowny wniosek o wznowienie postępowania w sprawie zakończonej prawomocnym wyrokiem NSA OZ w Gdańsku z dnia 23 czerwca 1994 r., sygn. akt II SA/Gd 197/94 F. O. wskazał, że jest to ponowny wniosek o wznowienie postępowania w sprawie II SA/Gd 197/94. Skarżący ponownie podkreślił, że strony postępowania J. O. i M. O. były pozbawione możliwości działania w związku z brakiem doręczenia im decyzji o komunalizacji posesji przy ul. [...] w S. oraz protokołu z dnia 13 stycznia 1977 r. dotyczącego przejęcia posesji na rzecz Skarbu Państwa. Skarżący F. O. wskazał również, iż zarówno on, jak i jego synowie M. i J. nie posiadali stosownej wiedzy prawniczej i nie mogli być wówczas należycie reprezentowani w postępowaniu przed sądem. Zdaniem skarżącego, Naczelny Sąd Administracyjny prowadząc postępowanie zakończone wskazanym wyżej wyrokiem został w sposób przestępczy wprowadzony w błąd przez organ administracji co do tego, że lokal przy ul. [...] ma status lokalu komunalnego, a lokal przy ul. [...] był przyznany rodzinie O. jako zamienny. Powołując się na podstawę wznowieniową z art. 273 § 2 i 3 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi skarżący wskazał, iż na wynik niniejszej sprawy wpływ ma późniejsze orzeczenie Naczelnego Sądu Administracyjnego wydane w sprawie o sygn. akt I SA 1159/97 stwierdzające nieważność decyzji komunalizacyjnej z dnia 24 kwietnia 1991 r. oraz wyrok Sądu Rejonowego z dnia 9 czerwca 2004 r. w sprawie z powództwa Gminy Miasta S. przeciwko F. O., mocą którego oddalono powództwo o zapłatę i wydanie części nieruchomości położonej w S. przy ul. [...] objętej działką nr [...]. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku postanowieniem z dnia 28 marca 2006 r. w sprawie sygn. akt II SA/Gd 10/06 odrzucił skargę F. O. o wznowienie postępowania w sprawie ze skargi J. O. i M. O. na decyzję Kolegium Odwoławczego przy Sejmiku Samorządowym Województwa z dnia 14 grudnia 1993 r. Nr [...] w przedmiocie przydziału lokalu mieszkalnego i przekwaterowania, zakończonego wyrokiem Naczelnego Sądu Administracyjnego Ośrodka Zamiejscowego w Gdańsku z dnia 23 czerwca 1994 r., sygn. akt II SA/Gd 197/94. F. O. złożył ponowny wniosek o wznowienie postępowania w sprawie zakończonej prawomocnym wyrokiem NSA OZ w Gdańsku z dnia 23 czerwca 1994 r., sygn. akt II SA/Gd 197/94 w którym podkreślił, iż doszło do naruszenia art. 271 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, tj. strona została pozbawiona możliwości działania, co zaistniało w postępowaniu sądowo-administracyjnym, a zostało dopiero ujawnione w 2000 r. w trakcie przesłuchania 5 świadków na okoliczność tego, kto wybudował budynek, w którym znajduje się przedmiotowe mieszkanie. Zeznania świadków nie zostały uwzględnione jako przesłanka do wznowienia postępowania, ponieważ skarżący nie otrzymał decyzji Wojewody z dnia 24 kwietnia 1991 r. przekazującej mieszkanie Gminie Miasta S. wraz z działką nr [...]. Wskazał, iż postępowanie toczyło się w obecności skarżącego, ale nie z jego udziałem, ponieważ nie dopuszczano go do głosu na temat wadliwości procesu komunalizacyjnego. Dodatkowo wskazał, iż za pozbawieniem go możliwości działania przemawia akt notarialny, w którym zawarto zrzeczenie się na rzecz F. O. i jego synów przedmiotowej działki wraz z inwentarzem. W dalszej części przytoczył argumentację zawartą we wcześniejszych pismach, między innymi to, iż na wynik niniejszej sprawy wpływ ma późniejsze orzeczenie Naczelnego Sądu Administracyjnego wydane w sprawie o sygn. akt I SA 1159/97 stwierdzające nieważność decyzji komunalizacyjnej z dnia 24 kwietnia 1991 r. oraz wyrok Sądu Rejonowego z dnia 9 czerwca 2004 r. w sprawie z powództwa Gminy Miasta S. przeciwko F. O., mocą którego oddalono powództwo o zapłatę i wydanie części nieruchomości położonej w S. przy ul. [...] objętej działką nr [...]. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku ustalił i zważył, co następuje: Naczelny Sąd Administracyjny Ośrodek Zamiejscowy w Gdańsku prawomocnym wyrokiem z dnia 23 czerwca 1994 r., sygn. akt SA/Gd 197/94, , oddalił skargę M. O. i J. O. na decyzję Kolegium Odwoławczego przy Sejmiku Samorządowym Województwa z dnia 14 grudnia 1993 r., którą utrzymano w mocy decyzję Prezydenta Miasta z dnia 1 października 1993 r. nr [...] odmawiającą skarżącym przydzielenia lokalu nr [...] położonego w domu przy ul. [...] w S. i stanowiącą o przekwaterowaniu ich do lokalu przy ul. [...] w S., do zamieszkania w którym uprawnieni byli na mocy decyzji wskazanego organu z dnia 2 lutego 1993 r. Zgodnie z art. 103 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. przepisy wprowadzające ustawę - Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1271 ze zm.) w sprawie o wznowienie postępowania zakończonego prawomocnym orzeczeniem Naczelnego Sądu Administracyjnego wydanym przed dniem 1 stycznia 2004 r. orzeka właściwy wojewódzki sąd administracyjny na podstawie przepisów ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) Wniosek skarżącego z dnia 2 września 2004 r. o wznowienie opisanego na wstępie postępowania został odrzucony postanowieniem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego z dnia 28 października 2005 r. sygn. akt II SA/Gd 554/04. Jego kolejny wniosek z dnia 1 grudnia 2005 r. został ponownie odrzucony postanowieniem Sądu z dnia 28 marca 2006 r. sygn. akt II SA/Gd 10/06. Z analizy kolejnych wniosków o wznowienie tego postępowania wynika, iż skarżący nie przytacza żadnych nowych podstaw, na których mógłby oprzeć swoje żądanie. Zgodnie z treścią art. 278 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnym wynika, iż po upływie 5 lat od uprawomocnienia się orzeczenia nie można żądać wznowienia, z wyjątkiem przypadku, gdy strona była pozbawiona możności działania lub nie była należycie reprezentowana. Termin ten wyznacza granice dopuszczalności złożenia skargi o wznowienie postępowania, a jego upływ wyłącza możliwość wniesienia skargi także wówczas jeżeli podstawa wznowienia zaistniała dopiero po jego upływie i nie ma on zastosowania wyłącznie w przypadku gdy podstawą wznowienia jest niemożność działania strony lub brak należytej reprezentacji. W myśl art. 277 cytowanej ustawy, skargę o wznowienie postępowania, wnosi się w terminie trzymiesięcznym, termin ten liczy się od dnia, w którym strona dowiedziała się o podstawie wznowienia, a gdy podstawą wznowienia jest pozbawienie możności działania lub brak należytej reprezentacji - od dnia, w którym o orzeczeniu dowiedziała się strona, jej organ lub przedstawiciel ustawowy. Art. 280 § 1 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnym stanowi, że skarga wniesiona po terminie bądź nie oparta na ustawowej podstawie wznowienia, podlega odrzuceniu. Z cytowane powyżej art. 278 ustawy wynika, że skarga oparta na wszelkich wskazywanych przez skarżących jako podstawy wznowieniowe okolicznościach, poza przesłanką pozbawienia możności działania i braku należytej reprezentacji, winna być wniesiona w terminie 5 lat od uprawomocnienia się wyroku. Naczelny Sąd Administracyjny orzekł w sprawie, której dotyczy skarga o wznowienie prawomocnym wyrokiem z dnia 23 czerwca 1994 r. Pięcioletni termin na wniesienie skargi upłynął zatem w dniu 23 czerwca 1999 r. Skarga oparta na wszelkich innych podstawach wznowieniowych, za wyjątkiem podstawy pozbawienia możności działania i braku należytej reprezentacji jako wniesiona po upływie terminu przewidzianego w art. 278 Prawa o postępowaniu przed sadami administracyjnym zatem, zgodnie z art. 280 cytowanej ustawy podlega odrzuceniu. Natomiast w przypadku podstawy wznowienia jaką jest pozbawienie możności działania lub brak należytej reprezentacji skarżący winni wnieść skargę w terminie 3 miesięcy, od daty w której dowiedzieli się o orzeczeniu. F. O. obecny na rozprawie dowiedział się o powyższym wyroku w dniu 23 czerwca 1994 r. (protokół rozprawy - k. 37, potwierdzenie odbioru - k. 45 - akta Wojewódzkiego Sadu Administracyjnego w Gdańsku sygn. SA/Gd 197/94). Skarżący, nie zachował trzymiesięcznego terminu do wniesienia skargi biegnącego od dnia, w którym dowiedział się o orzeczeniu, przewidzianego w art. 277 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, a skargę wniesiono wiele lat po upływie tego terminu. Dodatkowo wskazać należy, że samo sformułowanie podstawy wznowienia w sposób odpowiadający przepisom ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi nie oznacza, że skarga opiera się na ustawowej podstawie wznowienia, jeżeli już z samego uzasadnienia skargi wynika, że podnoszona podstawa nie zachodzi, a skarga taka jako nie oparta na ustawowej podstawie wznowienia podlega odrzuceniu. (postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 25 września 2001 r., II SA/Gd 970/01. nie publ.). Przesłanka pozbawienia strony możności działania i braku należytej reprezentacji, zgodnie z art. 271 pkt 2 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, uzasadnia wznowienie postępowania przed sądem administracyjnym tylko wówczas jeżeli zaistniała ona w samym postępowaniu sądowoadministracyjnym, nie zaś w postępowaniu administracyjnym. Fakt, iż skarżący nie brał udziału w postępowaniu administracyjnym zakończonym wydaniem decyzji komunalizacyjnej z dnia 24 kwietnia 1991 r. oraz, że nie doręczono mu protokołu z dnia 13 stycznia 1977 r. dotyczącego przejęcia działki nr [...] w S. przez Skarb Państwa, mógł być ewentualnie podstawą do wznowienia postępowania administracyjnego, nie zaś postępowania sądowego. Natomiast podnoszone przez skarżącego w skardze okoliczności nie są tożsame z pozbawieniem strony możności działania lub braku należytej reprezentacji, nie stanowią zatem przesłanki wznowieniowej przewidzianej w art. 271 pkt 2 omawianej ustawy. Mając powyższe na uwadze oraz niezależnie od wniesienia skargi po terminie, dodatkowo Sąd uznał, że skarga nie jest oparta na przesłance wznowienia postępowania wynikającej z art. 271 pkt 2 cytowanej powyżej ustawy. F. O. nie wskazuje żadnych nowych podstaw swojego żądania. Z tych też przyczyn na mocy cytowanych powyżej przepisów oraz na podstawie art. 281 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi odrzucił skargę jako wniesioną po terminie.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 23.07.2026. · Źródło