II SA/Gd 287/14

WyrokWSA w Gdańsku2014-08-13

Skład orzekający: Mariola Jaroszewska, Wanda Antończyk, Dorota Jadwiszczok

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy decyzja nakazująca usunięcie nieprawidłowości w stanie technicznym obiektu budowlanego, wydana na podstawie art. 66 ust. 1 Prawa budowlanego, może być stosowana do doprowadzenia obiektu do stanu zgodności z prawem, czy jedynie do usunięcia wad powstałych w trakcie jego użytkowania?
Ratio decidendi
Decyzja nakazująca usunięcie nieprawidłowości w stanie technicznym obiektu budowlanego, wydana na podstawie art. 66 ust. 1 Prawa budowlanego, ma charakter naprawczy i służy przywróceniu obiektu do stanu używalności oraz zachowaniu jego substancji w należytym stanie technicznym. Nie może być wykorzystywana do doprowadzenia obiektu do stanu zgodności z prawem, jeśli niezgodność ta wynika z innych przesłanek (np. art. 50 i 51 Prawa budowlanego). Niemniej jednak, postępowanie na podstawie art. 66 ust. 1 Prawa budowlanego może być prowadzone niezależnie od postępowania legalizacyjnego, zwłaszcza gdy stan techniczny obiektu zagraża bezpieczeństwu.
Stan faktyczny
Wspólnota Mieszkaniowa A. skarżyła decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego, która utrzymała w mocy decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego nakazującą wykonanie robót budowlanych w celu usunięcia nieprawidłowości dotyczących schodów zewnętrznych w budynku mieszkalnym. Skarżąca kwestionowała zakres nakazanych robót, twierdząc, że nie uwzględniono wszystkich problemów dotyczących bezpieczeństwa użytkowania oraz że schody powinny być traktowane jako zewnętrzne, co wiązałoby się z innymi wymogami dotyczącymi ich szerokości. Sąd administracyjny rozpoznał skargę, analizując prawidłowość zastosowania przepisów Prawa budowlanego.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Mariola Jaroszewska (spr.) Sędziowie: Sędzia WSA Wanda Antończyk Sędzia WSA Dorota Jadwiszczok Protokolant Starszy Sekretarz Sądowy Małgorzata Kuba po rozpoznaniu w Gdańsku na rozprawie w dniu 13 sierpnia 2014 r. sprawy ze skargi Wspólnoty Mieszkaniowej A. na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia 10 marca 2014 r. nr [...] w przedmiocie wykonania określonych robót budowlanych oddala skargę. Decyzją z dnia 23 sierpnia 2013 r. nr [...] Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego, działając na podstawie art. 66 ust. 1 pkt 3 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane, nakazał Wspólnocie Mieszkaniowej [...] w P. wykonanie, w terminie do dnia 29 sierpnia 2014 r., pod kierunkiem osoby posiadającej odpowiednie uprawnienia budowlane, następujących robót budowlanych w celu usunięcia nieprawidłowości dotyczących schodów zewnętrznych w budynku mieszkalnym wielorodzinnym, zlokalizowanym w P. przy ul. J. poprzez: - podparcie płyty spocznikowej dodatkową belką stalową wykonaną z dwóch ceowników C 160 zespawanych półkami i zabezpieczenie ich powłoką antykorozyjna - usunięcie wszystkich płytek posadzkowych z biegów schodowych i spoczników. Istniejące podłoże po usunięciu płytek wyrównać zaprawą samopoziomującą i zabezpieczyć elastyczną powłoką szlamu mineralnego. - osadzenie na krawędzi spoczników i biegów schodowych listew (kapinosów) - usunięcie korozji na balustradach schodowych, zgodnie z przedłożoną ekspertyzą techniczną wykonaną przez inż. R. K., rzeczoznawcy budowlanego nr [...]. W uzasadnieniu wyjaśniono, że pismem z dnia 21 marca 2013 r. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego zawiadomił o wszczęciu z urzędu postępowania administracyjnego w sprawie stanu technicznego części budynku mieszkalnego wielorodzinnego, zlokalizowanego przy ulicy J. w P., w następstwie powiadomienia organu o wystąpieniu zagrożenia bezpieczeństwa użytkowania budynku przez Wspólnotę Mieszkaniową w P. W dniu 4 kwietnia 2013 r. organ pierwszej instancji przeprowadził kontrolę stanu technicznego budynku przy ulicy J. obejmującą trzy klatki schodowe zewnętrzne. Stwierdzono liczne wady i usterki polegające m.in. na ubytkach w terakocie położonej na schodach wejściowych do klatek schodowych i prowadzących do garażu wewnętrznego, zawilgocenie ścian garażu, widoczne spękania tynku. Wspólnota Mieszkaniowa zobowiązała się przedłożyć do końca maja 2013 r. ekspertyzę techniczną. W związku z przedłożoną ekspertyzą techniczną z dnia 9 maja 2013 r., wykonaną przez inżyniera R. K., Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w P. nakazał wykonanie robót budowlanych w celu usunięcia nieprawidłowości dotyczących schodów zewnętrznych w budynku mieszkalnym wielorodzinnym, klatki [...]. Pismem z dnia 10 września 2013 r. Wspólnota Mieszkaniowa w P. złożyła odwołanie od powyższej decyzji. Wspólnota zakwestionowała rozmiar nakazanych do przeprowadzenia robót odzwierciedlających zalecenia ekspertyzy nr [...] z dnia 31 maja 2013 r. Tymczasem według odwołującej się wspólnoty wskazana ekspertyza była tylko uzupełnieniem pierwszej ekspertyzy technicznej nr [...] z dnia 22 stycznia 2013 r. Tym samym kwestionowana decyzja nie uwzględniła wszystkich zgłaszanych problemów dotyczących zagrożenia bezpieczeństwa konstrukcji oraz bezpieczeństwa użytkowania elementów budynku. W decyzji uwzględniono jedynie kwestię bezpieczeństwa konstrukcji zewnętrznych schodów wejściowych do budynków na klatkach oznaczonych [...]. Natomiast nieuwzględniono bezpieczeństwa użytkowania zewnętrznych schodów wejściowych na klatkach [...] w związku z nieprawidłowościami stwierdzonymi w trakcie okresowej kontroli stanu technicznego budynku w listopadzie 2012 r. oraz potwierdzonymi w ekspertyzie technicznej z 22 stycznia 2013 r. Pomimo tego, że oba dokumenty przedłożone zostały organowi pierwszej instancji, w decyzji nie uwzględniono sformułowanych tam zaleceń. Wspólnota wniosła o zmianę decyzji i uwzględnienie wszystkich elementów zewnętrznych klatek schodowych oznaczonych [...] wykonanych nieprawidłowo od początku istnienia budynku, a w szczególności elementów związanych z szerokością zewnętrznych schodów zejściowych do części piwnicznej i hali garażowej w klatkach [...] w powiązaniu z otwartą konstrukcją klatki schodowej – brak zadaszenia zewnętrznej klatki schodowej. Rozpoznając odwołanie Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego decyzją z dnia 10 marca 2014 r. utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję. W uzasadnieniu rozstrzygnięcia, powołując się szeroko na przepisy ustawy Prawo budowlane organ odwoławczy wyjaśnił, że przedmiotem postępowania jest zły stan techniczny zewnętrznych klatek schodowych [...] w budynku mieszkalnym wielorodzinnym położonym w P. przy ulicy J. należącym do Wspólnoty Mieszkaniowej. Jak ustalono budynek został oddany do użytkowania w 2010 r., a inwestorem budynku była firma A. Podczas oględzin przeprowadzonych w dniu 4 kwietnia 2013 r. członkowie Zarządu Wspólnoty oraz zarządca budynku B., zobowiązali się do przedstawienia ekspertyzy stanu technicznego przedmiotowych klatek schodowych do końca maja 2013 r., na podstawie której zostanie wydana decyzja powiatowego inspektora nadzoru budowlanego. Dnia 9 maja 2013 r. Wspólnota Mieszkaniowa w P. przedłożyła ekspertyzę inżyniera R. K., rzeczoznawcy budowlanego, w której zaproponowano wykonanie robót budowlanych przywracających stan zgodny z prawem. We wnioskach końcowych zapisano, że schody zewnętrzne nie spełniają wymagań podstawowych dotyczących bezpieczeństwa nośności i bezpieczeństwa użytkowania, a występujące wady fizyczne spełniają kryteria wady podstępnie zatajonej. W ekspertyzie stwierdzono też, że schody zewnętrzne prowadzące z poziomu terenu na drugą kondygnację budynku nie spełniają obowiązujących przepisów techniczno -budowlanych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie zgodnie z rozporządzeniem Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r., a w szczególności w związku z § 68 dotyczącym granicznych wymiarów schodów stałych w budynkach o różnym przeznaczeniu, § 71 dotyczącym pochylni osób niepełnosprawnych oraz § 298 dotyczącym balustrad przy schodach i pochylniach. W toku postępowania odwoławczego organ zgromadził dodatkowy materiał dowodowy w postaci: oświadczenia projektanta A. Z. (notatka służbowa organu pierwszej instancji z dnia 18 października 2013 r.), w którym stwierdza, że klatki schodowe z poziomu piwnic i hali garażowej [...] stanowią jedynie zejście do hali i pomieszczeń piwnic i nie stanowią wyjścia ewakuacyjnego, a ich projekt został wykonany zgodnie z przepisami, rzeczywistych pomiarów szerokości przedmiotowych klatek schodowych H, I, J wykonanych przez organ pierwszej instancji (notatka służbowa z dokumentacją zdjęciową z 18 października 2013 r.), zatwierdzonego projektu budowlanego wraz z decyzją z dnia 5 września 2006 r. dotyczącą budynku mieszkalnego wielorodzinnego z usługami wbudowanymi z garażem podziemnym (budynek [...]) wraz z przyłączem gazowym od kurka głównego do budynku i wewnętrzną instalacja gazową w budynku oraz parkingu na dz. nr [...] w P., akt sprawy nr [...] wraz z decyzją udzielającą pozwolenia na użytkowanie przedmiotowego budynku mieszkalnego oraz decyzją udzielającą pozwolenia na użytkowanie parkingu na 60 miejsc postojowych na dz. nr [...] w P. (pismo nr [...] z dnia 21.10.2013 r.), aktualnego składu Zarządu Wspólnoty Mieszkaniowej ze stosownymi uchwałami wspólnoty w tym zakresie, szerokości użytkowej schodów klatek schodowych [...] z I piętra z poziomu +3,81 do spocznika na poziomie +2,31, długość drogi ewakuacyjnej z poziomu piwnicy do wyjścia ewakuacyjnego oraz dodatkowo dokonano pomiarów szerokości użytkowej schodów klatek schodowych [...] na wszystkich poziomach wewnątrz budynku. W świetle materiału dowodowego zebranego przed organem nadzoru budowlanego pierwszej instancji oraz w postępowaniu odwoławczym, organ odwoławczy uznał, że decyzja Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego jest prawidłowa. Organ odwoławczy podkreślił, że przedmiotowe postępowanie zostało wszczęte w sprawie stanu technicznego części budynku mieszkalnego wielorodzinnego - oględziny dotyczyły trzech klatek schodowych zewnętrznych [...] i wykazały ich zły stan techniczny wymagający usunięcia. W przedstawionej dnia 7.06.2013 r. ekspertyzie technicznej sporządzonej na zlecenie Wspólnoty Mieszkaniowej w P. przez inżyniera R. K. szczegółowo opracowano stan zewnętrznych klatek schodowych [...], prowadzących z poziomu terenu na drugą kondygnację nadziemną budynku mieszkalnego wielorodzinnego z funkcją usługową, położonego w P. przy ulicy J., ze wskazaniem zakresu prac koniecznych do wykonania w celu usunięcia stwierdzonych w nich nieprawidłowości. Organ pierwszej instancji wydając zaskarżoną decyzję oparł się na wynikach tej ekspertyzy i ustaleń poczynionych w trakcie oględzin. Odnosząc się do argumentów odwołania dotyczących pozostałych wad i usterek zawartych w przeglądach okresowych obiektu budowlanego (rocznych: z dnia 20 listopada 2012 r. i z dnia 29 kwietnia 2013 r. wykonanych przez inżyniera M. K.), wykraczających poza zakres przedmiotowych klatek schodowych, organ wyjaśnił, że zgodnie z treścią art. 70 ust. 1 ustawy Prawo budowlane właściciel, zarządca lub użytkownik obiektu budowlanego, na których spoczywają obowiązki w zakresie napraw, określone w przepisach odrębnych bądź umowach, są obowiązani w czasie lub bezpośrednio po przeprowadzonej kontroli, o której mowa w art. 62 ust. 1, usunąć stwierdzone uszkodzenia oraz uzupełnić braki, które mogłyby spowodować zagrożenie życia lub zdrowia ludzi, bezpieczeństwa mienia bądź środowiska. Zatem obowiązek utrzymania budynku we właściwym stanie technicznym, w tym jego elementów konstrukcyjnych - stanowiących część wspólną nieruchomości, nie wynika wyłącznie z decyzji administracyjnej wydanej przez organ nadzoru budowlanego ale wprost z przepisów ustawy Prawo budowlane. Organ drugiej instancji wskazał, że nie kwestionuje konieczności remontu przedmiotowego obiektu budowlanego w pozostałej części, natomiast jak wynika z odwołania Wspólnota Mieszkaniowa oczekuje nadania takiego nakazu przez organ nadzoru budowlanego. Odnosząc się do zarzutów odwołania dotyczących szerokości użytkowych biegów schodowych w klatkach zewnętrznych [...] i klatka [...], organ wyjaśnił, że zgodnie z § 68 ust. 1 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie, graniczne wymiary schodów stałych w budynkach o różnym przeznaczeniu określa tabela, z której wynika, że budynki mieszkalne wielorodzinne, budynki zamieszkania zbiorowego oraz budynki użyteczności publicznej, z wyłączeniem budynków zakładów opieki zdrowotnej, a także budynki produkcyjne, magazynowo-składowe oraz usługowe, w których zatrudnia się ponad 10 osób minimalna szerokość użytkowa biegu powinna wynosić 1,20 m (wiersz 2 tabeli), zaś minimalna szerokość użytkowa schodów w (m) we wszystkich budynkach niezależnie od ich przeznaczenia do kondygnacji podziemnej, pomieszczeń technicznych i poddaszy nieużytkowych powinna wynosić 0,80 m (wiersz 6 tabeli). Jak wynika z projektu budowlanego zatwierdzonego decyzją Starosta z dnia 5 września 2006 r. klatki schodowe [...] zostały zaprojektowane zgodnie z przepisami rozporządzenia w sprawie warunków technicznych jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie, albowiem przewidziano dla nich minimalną szerokość biegu wynoszącą 1,19 m. Z pomiarów dokonanych przez organ pierwszej instancji wynika, że minimalna szerokość użytkowa biegu dla klatki [...] wynosi 0,99 m, dla klatki [...] - 0,98 m, dla klatki [...] - 0,99 m, zatem nie stanowią zagrożenia dla bezpieczeństwa przeciwpożarowego ponieważ są to biegi prowadzące wyłącznie do hali i pomieszczeń piwnic i nie stanowią wyjścia ewakuacyjnego. Wszystkie pomierzone w rzeczywistości minimalne szerokości użytkowe biegów dla przedmiotowych klatek [...] spełniają warunki techniczne wynikające z rozporządzenia. Organ pierwszej instancji, na wezwanie organu odwoławczego, dokonał również pomiarów szerokości użytkowej schodów klatek schodowych [...] z piętra z poziomu +3,81 do spocznika na poziomie +2,31, które wynosiły od 1,21 do 1,22 m, czyli zachowywały parametry przewidziane w rozporządzeniu (1,20 m). Organ nadzoru budowlanego I instancji dokonał również pomiarów szerokości użytkowej klatek schodowych H, I, J z poziomu +3,85 na poziom +9,53, które wynoszą: - z poziomu +3,85 na poziom +5,25 dla klatki H wynosi 1,19m, dla klatki I wynosi 1,19m, dla klatki J wynosi 1,19m, - z poziomu +5,25 na poziom +6,68 dla klatki H wynosi 1,21, dla klatki I wynosi 1,22m, dla klatki J wynosi 1,2lm, - z poziomu +6,68 na poziom +8,10 dla klatki H wynosi 1,21m, dla klatki I wynosi 1,19m, dla klatki J wynosi l,22m, - z poziomu +8,10 na poziom +9,53 dla klatki H wynosi 1,21m, dla klatki I wynosi 1,19m, dla klatki J wynosi l,22m, - z poziomu +8,10 na poziom +9,53 dla klatki H wynosi 1,21m dla klatki I wynosi 1,20m, dla klatki J wynosi 1,20m. Jak wynika z przedstawionych pomiarów, niektóre pomierzone użytkowe szerokości klatek schodowych są o jeden centymetr mniejsze niż minimalna szerokość użytkowa biegu schodów w budynkach mieszkalnych wielorodzinnych, która wynosi 1,20m. Odnosząc się do uwarunkowań w zakresie bezpieczeństwa przeciwpożarowego organ odwoławczy wyjaśnił, że wyjście ewakuacyjne stanowi klatka schodowa L i G. Przedmiotowy budynek został zakwalifikowany do strefy ZL IV - mieszkalne z wyłączeniem części usługowej. Organ pierwszej instancji dokonał pomiaru drogi ewakuacyjnej w części podziemnej, w części garażowej zakwalifikowanej jako strefa ZLIV, które wyniosły: - mierzone od klatki H do klatki G (wyjście ewakuacyjne) 45,5 m, - mierzone od klatki H do klatki L (wyjście ewakuacyjne) 42,7 m. Ponadto dokonał pomiaru drogi ewakuacji na poziomej drodze ewakuacyjnej od wyjścia z klatki K do klatek G i L. Pomierzone długości dróg ewakuacyjnych spełniają wymogi § 256 ust. 3, dla których maksymalna długość ewakuacji dla strefy ZLIV przy istniejących dwóch dojściach wynosi 100 m. Wobec powyższego organ odwoławczy wskazał, że oznakowania dla drogi ewakuacji nad drzwiami wejściowymi na klatki schodowe H, I, J od strony hali garażowej zostały umieszczone nieprawidłowo. Fakt zamieszczenia tych oznakowań nie powoduje, że drogi te mają spełniać wymogi w zakresie szerokości, jak drogi ewakuacji. Wspólnota Mieszkaniowa w P. wniosła skargę na powyższą decyzję do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku żądając uchylenia jej w całości i przekazania sprawy do ponownego rozpoznania organowi I instancji. Skarżąca zarzuciła błędną wykładnię § 68 rozporządzenia w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie poprzez przyjęcie, że przepis ten ustala minimalną szerokość użytkową biegu schodów prowadzących do kondygnacji podziemnej, która powinna wynosić 0,8 m, podczas gdy ust. 3 wskazanego paragrafu wyraźnie mówi, że szerokość użytkowa schodów zewnętrznych do budynku powinna wynosić co najmniej 1,2 m, przy czym nie może być mniejsza niż szerokość użytkowa biegu schodowego w budynku. Według skarżącej te błędy miały istotny wpływ na wynik sprawy, gdyż wskazane schody są schodami zewnętrznymi, a brak uwzględnienia tego faktu spowodował utrzymanie decyzji pierwszej instancji w mocy. Skarżący zwrócili uwagę, że zarówno wejście do budynku, jak i zejście do hali garażowej w klatkach H, I, J budynku przy ul. J. w P. stanowią niezadaszone, niezabudowane, odkryte schody zewnętrzne. Również wskazał, że minimalna szerokość użytkowa klatek wynosi odpowiedni dla klatki H – 0,99m, dla klatki I – 0,98 m, dla klatki J – 0,99m. W odpowiedzi na skargę Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego wniósł o jej oddalenie podtrzymując argumentację sformułowaną w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Ustosunkowując się do zarzutów skargi organ wyjaśnił, że minimalna szerokość użytkowa schodów wewnętrznych w budynku bez względu na ich przeznaczenie wynosi 0,80 m. Schody do hali garażowej są schodami wewnętrznymi wbrew temu co twierdzi skarżąca i jako takie winny spełniać warunek minimalnej szerokości wynoszącej 0,80 m. Parametr szerokości schodów wynoszący 1,2 m odnosi się do schodów zewnętrznych prowadzących do wejścia do budynku. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku zważył, co następuje: Zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. nr 153, poz. 1269 ze zm.) oraz art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.), sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, tj. kontrolę zgodności zaskarżonego aktu z przepisami postępowania administracyjnego, a także prawidłowości zastosowania i wykładni norm prawa materialnego. W myśl art. 134 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, sąd rozstrzyga w granicach sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Kontroli legalności w przedmiotowej sprawie poddano decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia 10 marca 2014 r. utrzymującą w mocy decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia 23 sierpnia 2013 r. nakazującą skarżącemu, w trybie art. 66 ust. 1 pkt 3 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (Dz. U. z 2013 r., poz. 1409), wykonanie robót budowlanych w celu usunięcia nieprawidłowości dotyczących schodów zewnętrznych w budynku mieszkalnym wielorodzinnym zlokalizowanym w P. przy ul. J., klatki H, I, J. Przeprowadzone przez sąd badanie zgodności z prawem zaskarżonych decyzji wykazało, że nie są one dotknięte uchybieniami uzasadniającymi ich wzruszenie. Sąd uznał, że organy orzekające rozstrzygając sprawę dokonały prawidłowych ustaleń faktycznych, procedowały w zgodzie z przepisami postępowania administracyjnego oraz prawidłowo powołały się i zastosowały przepisy materialne. Wobec tego zarzuty skargi należało uznać za nieusprawiedliwione. Będący podstawą rozstrzygnięcia w sprawie przepis art. 66 ust. 1 pkt 3 ustawy Prawo budowlane przewiduje, że w przypadku stwierdzenia, że obiekt budowlany jest w nieodpowiednim stanie technicznym, właściwy organ wydaje decyzję nakazującą usunięcie stwierdzonych nieprawidłowości. Zgodnie z tym przepisem, właściwy organ w razie stwierdzenia nieodpowiedniego stanu technicznego budynku ma obowiązek nakazać wykonanie określonych robót budowlanych. W związku z powyższym wskazać trzeba, że art. 66 umieszczony został w rozdziale 6 ustawy Prawo budowlane zatytułowanym "utrzymanie obiektów budowlanych". Przez pojęcie "utrzymanie obiektów budowlanych" należy rozumieć zachowanie w dobrej sprawności, w stanie niezmienionym, niepogorszonym, należytym. Obowiązki nakładane na podstawie art. 66 tej ustawy obejmują zatem sytuacje związane z nieprawidłową eksploatacją obiektu budowlanego, polegającą na zaniechaniu wykonywania obowiązków określonych w art. 61 oraz dalszych przepisach tego rozdziału ustawy. Oznacza to, że usunięcie stwierdzonych nieprawidłowości w trybie art. 66 ust. 1 ustawy Prawo budowlane może dotyczyć jedynie takich nieprawidłowości, które powstały podczas użytkowania obiektu budowlanego, a więc związanych zazwyczaj z niewłaściwym jego użytkowaniem, doprowadzeniem do znacznego zużycia technicznego poprzez brak remontów, konserwacji spowodowanych zazwyczaj biernością niedbalstwem, brakiem kontroli właściciela lub zarządcy (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 17 czerwca 2011 r., sygn. akt II OSK 1100/10, LEX nr 992473). W konsekwencji art. 66 ust. 1 ustawy Prawo budowlane nie może być wykorzystywany do usunięcia innych, niż przewidziane w nim nieprawidłowości. Nakładane na jego podstawie obowiązki mają charakter naprawczy, ale zmierzają do przywrócenia obiektu do stanu używalności, zachowania substancji budowlanej w należytym stanie technicznym odpowiadającym jego funkcjom. Nie służą zatem do doprowadzenia obiektu do stanu zgodności z prawem jeśli ta niezgodność wynika z przesłanek wymienionych w art. 50 i 51 ustawy Prawo budowlane. Stanowisko to znajduje potwierdzenie w orzecznictwie sądów administracyjnych, w którym podkreśla się, że nie można na podstawie art. 66 ustawy Prawo budowlane nakazywać wykonania robót budowlanych mających na celu doprowadzenie obiektu budowlanego do stanu zgodnego z prawem, gdyż taka sytuacja odpowiada regulacji zawartej w art. 51 ust. 1 pkt 2 i 3 tej ustawy. Tryb określony w przepisach art. 50 i 51 odwołuje się bowiem bezpośrednio do procesu budowlanego, natomiast tryb przewidziany w art. 66 ust. 1 ustawy - jak wskazano wyżej - jedynie do nieprawidłowości powstałych w trakcie użytkowania budynku (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 15 lipca 2010 r., sygn. akt II OSK 1196/09, dostępny na stronie https://orzeczenia.nsa.gov.pl). Stwierdzenie, że stan techniczny danego obiektu budowlanego jest nieodpowiedni i wydanie decyzji na podstawie art. 66 ust. 1 pkt 3 ustawy Prawo budowlane powinno być poprzedzone dokładnym wyjaśnieniem stanu faktycznego. W przedmiotowej sprawie organy nadzoru budowlanego zadośćuczyniły temu obowiązkowi. Z inicjatywy samego skarżącego organ nadzoru budowlanego pierwszej instancji wszczął postępowanie w sprawie stanu technicznego części budynku mieszkalnego w P. przy ul. J. obejmującej trzy klatki schodowe H, I, J. Organ przeprowadził oględziny wskazanej części budynku, które ujawniły liczne nieprawidłowości w zakresie stanu technicznego, między innymi dotyczące stanu schodów zewnętrznych. W następstwie powyższego organ zobowiązał skarżącego do przedłożenia ekspertyzy technicznej odnoszącej się do stwierdzonych nieprawidłowości. Na zlecenie skarżącego inżynier R. K. w maju 2013 r. sporządził ekspertyzę, której przedmiotem uczyniono ocenę stanu technicznego zewnętrznych biegów schodowych wyjściowych do klatek schodowych oznaczonych symbolami H, I, J, prowadzących z poziomu terenu na drugą kondygnację nadziemną przedmiotowego budynku mieszkalnego. W ekspertyzie wskazano na liczne uchybienia w stanie technicznym opisanych schodów oraz zaproponowano wykonanie konkretnych prac naprawczych celem wyeliminowania zagrożenia bezpieczeństwa nośności biegów schodowych. Nieodpowiedni stan techniczny budynku we wskazanej części w rozumieniu art. 66 ust. 1 pkt 3 ustawy Prawo budowlane ustalony przez organy należy zaakceptować jako oczywisty. Celem zaś decyzji wydanej na podstawie art. 66 ust. 1 ustawy Prawo budowlane jest zobowiązanie właściciela obiektu do usunięcia stwierdzonych nieprawidłowości. Wobec powyższego na podstawie tej właśnie ekspertyzy sporządzonej na zlecenie skarżącego, organ pierwszej instancji działając w trybie art. 66 ust. 1 pkt 3 ustawy Prawo budowlane, w zaskarżonej decyzji nałożył na wspólnotę obowiązek wykonania wyszczególnionych w powyższej ekspertyzie robót budowlanych, mających na celu usunięcie stwierdzonych nieprawidłowości. Sąd aprobuje prawidłowość ustaleń dokonanych przez organ nadzoru budowlanego w zaskarżonej decyzji. Wobec niebudzącego wątpliwości stanu faktycznego sprawy, w którym ujawniły się usterki w zakresie stanu technicznego schodów zewnętrznych prowadzących do klatek H, I, J w budynku przy ul. J. w P., organy winny były nakazać ich usunięcie właścicielowi. Podkreślić należy, że organy nadzoru uwzględniając najszerzej pojęty interes skarżącej wspólnoty zobowiązały ją do przedłożenia własnej ekspertyzy technicznej i wskazania działań, które będą zmierzały do usunięcia ujawnionych nieprawidłowości. Działania takie wskazano w ekspertyzie, a organ nadzoru budowlanego zaadoptował je i włączył do decyzji nakazując ich wykonanie w zakreślonym terminie. Ustosunkowując się do zarzutów skargi podkreślić należy, że z istoty działań podejmowanych w trybie art. 66 ust. 1 ustawy Prawo budowlane wynika, że zmierzają one do doprowadzenia obiektu budowlanego do stanu odpowiadającego wymogom bezpieczeństwa, a także normom technicznym i estetycznym, a nie służą likwidacji stanu niezgodności z prawem. Obowiązkiem zatem organu prowadzącego postępowanie w oparciu o ten przepis jest ustalenie jedynie czy istnieje któraś z przesłanek w nim wymienionych uzasadniających interwencję organu nadzoru budowlanego. Wykładnia tego przepisu prowadzi do wniosku, że ma on zastosowanie do przypadków szczególnego zaniedbania obowiązków ze strony właściciela lub zarządcy obiektu budowlanego w odniesieniu do jego stanu technicznego. Bez znaczenia przy tym pozostaje okoliczność, czy obiekt ten został zrealizowany w oparciu o pozwolenie na budowę (zgłoszenie) i zgodnie z jego postanowieniami, czy też zgodnie z przepisami prawa, w tym przepisami technicznymi. Może wszak zaistnieć sytuacja, gdy w stosunku do tego samego obiektu budowlanego będą toczyły się dwa postępowania w ramach nadzoru budowlanego - jedno w oparciu o przepisy Rozdziału 6 ustawy Prawo budowlane, drugie zaś w oparciu o przepisy Rozdziału 5. Taka sytuacja może zaistnieć gdy powstanie konieczność natychmiastowej ingerencji organów nadzoru budowlanego np. gdy obiekt budowlany zagraża życiu lub zdrowiu ludzi, bezpieczeństwu mienia bądź środowiska albo jest użytkowany w sposób zagrażający życiu lub zdrowiu ludzi, bezpieczeństwu mienia lub środowisku. Wówczas istnieje zwykle konieczność wręcz natychmiastowej interwencji organów, a oczekiwanie na wynik postępowania legalizacyjnego skutkowałoby wypaczeniem celu postępowania zmierzającego do nałożenia na właściciela obiektu obowiązków zmierzających do poprawy stanu technicznego obiektu (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 13 marca 2012 r., sygn. akt II OSK 2524/10, LEX nr 1424747). Z taką sytuacją jednak nie mamy do czynienia w kontrolowanej sprawie. Dla podjęcia interwencji przez organ w trybie art. 66 ust. 1 ustawy Prawo budowlane nie jest wymagane uprzednie ustalenie czy obiekty, które spełniają przesłanki określone w tym przepisie zostały zrealizowane w oparciu o pozwolenie na budowę (zgłoszenie) i w zgodzie z przepisami techniczno - budowlanymi. W konsekwencji nie można skutecznie zarzucić organom, że z naruszeniem przepisów prawa procesowego nie dostrzegły zarzucanego przez skarżącego naruszenia przepisu § 68 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki ich usytuowanie (Dz. U. nr 75, poz. 690 ze zm.). Okoliczność ta pozostaje bez znaczenia dla rozstrzygnięcia niniejszej sprawy. Obowiązkiem organu w postępowaniu toczącym się w oparciu o przepisy Rozdziału 6 Prawa budowlanego było wszak ustalenie przed nałożeniem na właściciela obiektu określonych obowiązków, czy spełnione są przesłanki określone w art. 66 ust. 1 pkt 3 ustawy Prawo budowlane to jest - w okolicznościach niniejszej sprawy - czy będąca przedmiotem wszczętej sprawy administracyjnej i analizowana część obiektu budowlanego jest w nieodpowiednim stanie technicznym. Okoliczność ta została ustalona przez organy administracji w sposób niebudzący wątpliwości. Tym samym, według sądu, organy nadzoru budowlanego procedujące w niniejszej sprawie nie naruszyły przepisów prawa materialnego ani procesowego. Wyjaśniły sprawę w sposób należyty, w oparciu o zebrane w sprawie dowody, diagnozując zastaną sytuację faktyczną i opierając się na wnioskach sformułowanych przez rzeczoznawcę budowlanego w ekspertyzie technicznej sporządzonej na zlecenie skarżącej wspólnoty. Jednocześnie, w świetle przedstawionych rozważań, zarzuty skargi odnoszące się do błędnej wykładni i niewłaściwego zastosowania przepisów § 68 rozporządzenia Ministra Infrastruktury w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki ich usytuowanie (Dz. U. nr 75, poz. 690, ze zm.), należało uznać za nietrafne, gdyż zmierzają one w istocie do kontroli zgodności wybudowanego przedmiotowego budynku mieszkalnego z przepisami techniczno – budowlanymi, a nie to jest przedmiotem niniejszej sprawy administracyjnej. Mając powyższe na uwadze Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku na podstawie art. 151 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi oddalił skargę jako niezasadną.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 26.07.2026. · Źródło