II SA/Gd 309/14
WyrokWSA w Gdańsku2014-08-20
Skład orzekający: Janina Guść, Wanda Antończyk, Katarzyna Krzysztofowicz
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy Wojewoda posiada kompetencję do udzielenia bonifikaty od opłaty z tytułu przekształcenia prawa użytkowania wieczystego w prawo własności nieruchomości stanowiących własność Skarbu Państwa, w sytuacji gdy prawa właścicielskie w stosunku do tych nieruchomości wykonuje Agencja Nieruchomości Rolnych?Ratio decidendi
Sąd uznał, że Wojewoda posiada kompetencję do udzielenia bonifikaty od opłaty z tytułu przekształcenia prawa użytkowania wieczystego w prawo własności nieruchomości stanowiących własność Skarbu Państwa, nawet jeśli prawa właścicielskie wykonuje Agencja Nieruchomości Rolnych. Przepis art. 4 ust. 7 pkt 1 ustawy o przekształceniu prawa użytkowania wieczystego w prawo własności nieruchomości ma zastosowanie do wszystkich nieruchomości Skarbu Państwa, a warunki udzielania bonifikat i ich wysokość określa zarządzenie wojewody. Skarga Agencji Nieruchomości Rolnych została oddalona jako bezzasadna.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła skargi Agencji Nieruchomości Rolnych na decyzję Wojewody utrzymującą w mocy decyzję Starosty o przekształceniu prawa użytkowania wieczystego nieruchomości Skarbu Państwa w prawo własności na rzecz małżonków D. oraz o udzieleniu 90% bonifikaty od opłaty za przekształcenie jednej z działek. Agencja kwestionowała kompetencję Wojewody do udzielenia bonifikaty, twierdząc, że prawa właścicielskie w stosunku do nieruchomości wykonuje Agencja, a nie starosta.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę Agencji Nieruchomości Rolnych.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Janina Guść, Sędziowie Sędzia WSA Wanda Antończyk, Sędzia WSA Katarzyna Krzysztofowicz (spr.), Protokolant Starszy Sekretarz Sądowy Diana Wojtowicz, po rozpoznaniu w dniu 20 sierpnia 2014 r. w Gdańsku na rozprawie sprawy ze skargi Agencji Nieruchomości Rolnych na decyzję Wojewody z dnia 10 marca 2014 r., nr [...] w przedmiocie bonifikaty od opłaty za przekształcenie użytkowania wieczystego w prawo własności oddala skargę.
Decyzją z dnia 27 stycznia 2014 roku, nr [...], wydaną na podstawie art. 3 ust. 1 pkt 1 w zw. z art. 1 ust. 1, art. 3 ust. 2, art. 4 ust. 1, ust. 2, ust. 6, ust. 7 pkt 1, ust. 13 i ust. 15 ustawy z dnia 29 lipca 2005 roku o przekształceniu prawa użytkowania wieczystego w prawo własności nieruchomości (Dz. U. z 2012 r., poz. 83) – dalej zwanej w skrócie "ustawą", oraz § 2 pkt 1, § 3 i § 4 zarządzenia nr 20/13 Wojewody z dnia 24 stycznia 2013 roku w sprawie określenia warunków udzielania bonifikat od opłaty z tytułu przekształcenia prawa użytkowania wieczystego w prawo własności nieruchomości stanowiących własność Skarbu Państwa i wysokości stawki procentowej tych bonifikat (Dziennik Urzędowy Województwa z 2013 r., poz. 611) – dalej zwanego w skrócie "zarządzeniem nr 20/13 Wojewody", Starosta:
1. przekształcił prawo użytkowania wieczystego nieruchomości gruntowych Skarbu Państwa - A, przysługujące W. D. i jego żonie J. D. we wspólności ustawowej majątkowej małżeńskiej, w prawo własności nieruchomości położonych w obrębie ewidencyjnym C., w gminie C., oznaczonych jako działka numer [...] o pow. 0,0622 ha, dla której Sąd Rejonowy w C prowadzi księgę wieczystą nr [...], oraz działka numer [...] o pow. 0,0821 ha, dla której Sąd Rejonowy w C prowadzi księgę wieczystą nr [...],
2. stwierdził, że przekształcenie prawa użytkowania wieczystego w prawo własności nieruchomości następuje odpłatnie,
3. udzielił małżonkom W. i J. D. 90% bonifikaty od opłaty z tytułu przekształcenia prawa użytkowania wieczystego w prawo własności nieruchomości, położonej w obrębie ewidencyjnym C., w gminie C., oznaczonej jako działka numer [...] o pow. 0,0622 ha, dla której Sąd Rejonowy w C prowadzi księgę wieczystą nr [...],
4. odmówił udzielenia małżonkom W. i J. D. bonifikaty od opłaty z tytułu przekształcenia prawa użytkowania wieczystego w prawo własności nieruchomości, położonej w obrębie ewidencyjnym C., w gminie C., oznaczonej jako działka numer [...] o pow. 0,0821 ha, dla której Sąd Rejonowy w C prowadzi księgę wieczystą nr [...],
5. ustalił opłatę z tytułu przekształcenia prawa użytkowania wieczystego w prawo własności nieruchomości w łącznej wysokości 4.119,10 zł, płatną jednorazowo, w terminie do 14 dni od dnia, w którym decyzja stała się ostateczna, na rachunek bankowy A Oddziału Terenowego w G., przy czym dla nieruchomości stanowiącej działkę nr [...] opłata po pomniejszeniu o udzieloną bonifikatę w wysokości 90% stanowi kwotę 290,10 zł, zaś dla nieruchomości stanowiącej działkę nr [...] opłata stanowi kwotę 3.829 zł.
W uzasadnieniu organ stwierdził, że małżonkowie W. i J. D. złożyli w dniu 15 września 2013 roku wniosek w przedmiocie przekształcenia prawa użytkowania wieczystego ww. nieruchomości gruntowych w prawo własności nieruchomości. Dodatkowo wystąpili o udzielenie bonifikaty od należnej opłaty z tytułu tego przekształcenia. Organ przytoczył treść art. 3 ust. 1 pkt 1 ustawy i stwierdził, że nieruchomości będące przedmiotem wniosku są własnością Skarbu Państwa
- A. Działka nr [...] na całym obszarze stanowi tereny mieszkaniowe, natomiast na działce nr [...] zlokalizowany jest budynek o funkcji innej - niemieszkalnej i działka ta na całym obszarze stanowi inne tereny zabudowane.
Organ wskazał na treść art. 1 ust. 1 ustawy i stwierdził, że małżonkowie W. i J. D. nabyli prawo użytkowania wieczystego przedmiotowych nieruchomości na podstawie umowy sprzedaży sporządzonej 17 maja 1999 r. w formie aktu notarialnego. Wnioskodawcy spełnili zatem ustawowy wymóg ubiegania się o przedmiotowe przekształcenie na podstawie art. 1 ust. 1 ustawy.
Następnie organ wyjaśnił, że z art. 4 ust. 1 ustawy wynika, że osoba, na rzecz której zostało przekształcone prawo użytkowania wieczystego w prawo własności nieruchomości, jest obowiązana do uiszczenia dotychczasowemu właścicielowi opłaty z tytułu tego przekształcenia. Ponieważ w okresie ostatnich dwóch lat przed dniem złożenia wniosku o przekształcenie prawa użytkowania wieczystego w prawo własności nieruchomości, na podstawie pism A Oddział Terenowy w G. z dnia 9 września 2013 r. była dokonana aktualizacja opłaty rocznej z tytułu użytkowania wieczystego (art. 4 ust. 13 ustawy), dla ustalenia wysokości opłaty za przekształcenie organ przyjął wartość nieruchomości określoną dla celów tej aktualizacji przez uprawnionego rzeczoznawcę majątkowego, który w operatach szacunkowych sporządzonych 17 września 2012 r. określił wartość rynkową prawa własności przedmiotowych nieruchomości gruntowych na kwotę 12.763 zł w stosunku do działki nr [...] oraz 16.847 zł w stosunku do działki nr [...]. Wartość prawa użytkowania wieczystego tych nieruchomości organ przyjął natomiast w kwotach 9.862 zł w stosunku do działki nr [...] i 13.018 zł w stosunku do działki nr [...]. Wartość tę określił uprawniony rzeczoznawca majątkowy w operacie szacunkowym sporządzonym 13 grudnia 2013 r.
Organ wskazał również na przepis art. 4 ust. 7 pkt 1 ustawy i na podstawie
§ 2 pkt 1, § 3 i § 4 zarządzenia nr 20/13 Wojewody, ustalił bonifikatę od opłaty, która ma zastosowanie do nieruchomości zabudowanych budynkami mieszkalnymi jednorodzinnymi, wykorzystywanymi wyłącznie na cele mieszkaniowe, o ile spełnione zostały łącznie warunki, że budynki zostały ujawnione w księdze wieczystej i nieruchomości gruntowe wykorzystywane są w całości na cele mieszkaniowe, przy czym wysokość bonifikaty wynosi 90% i może być ona udzielona jeżeli użytkownik wieczysty nie zalega, w dniu wydania decyzji, z zobowiązaniami pieniężnymi wobec Skarbu Państwa związanymi z przedmiotem przekształcenia. Organ ustalił, że budynek mieszkalny posadowiony na działce nr [...] w C. jest ujawniony w Dziale I-O księgi wieczystej numer [...] prowadzonej przez V Wydział Ksiąg Wieczystych Sądu Rejonowego w C. Z uwagi na to, że poza budynkiem mieszkalnym na działce posadowiona jest jeszcze część budynku garażowego służącego mieszkańcom tej nieruchomości, organ uznał, że nieruchomość gruntowa wykorzystywana jest w całości na cele mieszkaniowe. A Oddział Terenowy w G. w piśmie z dnia 20 listopada 2013 r. poinformowała, że użytkownicy wieczyści nie zalegają z zobowiązaniami pieniężnymi wobec Skarbu Państwa – A związanymi z ww. nieruchomościami.
W odwołaniu od powyższej decyzji A w W. (zwana dalej w skrócie "Agencją") wniosła o jej uchylenie i przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia. Zaskarżonej decyzji zarzuciła naruszenie przepisu art. 4 ust. 7 pkt 1 ustawy oraz § 2 pkt 1, § 3 i § 4 zarządzenia nr 20/13 Wojewody.
W uzasadnieniu A wyjaśniła, że działa na podstawie ustawy z dnia 19 października 1991 r. o gospodarowaniu nieruchomościami rolnymi Skarbu Państwa (Dz. U z 2012 r. poz. 1187 ze zm.), ustawy z dnia 11 kwietnia 2003 r. o kształtowaniu ustroju rolnego (Dz. U z 2012 r. poz. 803) oraz statutu. Zgodnie z art. 5 ust. 1 ustawy o gospodarowaniu nieruchomościami rolnymi Skarbu Państwa, Skarb Państwa powierzył A wykonywanie prawa własności i innych praw rzeczowych na jego rzecz w stosunku do mienia wchodzącego w skład Zasobu Własności Rolnej Skarbu Państwa. Zgodnie z art. 4 pkt 2 ustawy o gospodarce nieruchomościami, zasobem nieruchomości Skarbu Państwa są nieruchomości, które stanowią przedmiot własności Skarbu Państwa i nie zostały oddane w użytkowanie wieczyste oraz nieruchomości będące przedmiotem użytkowania wieczystego Skarbu Państwa, natomiast w myśl art. 11 ust 1 ustawy o gospodarce nieruchomościami, z zastrzeżeniem wyjątków wynikających z przepisów ustawy o gospodarce nieruchomościami oraz odrębnych ustaw, organem reprezentującym Skarb Państwa w sprawach gospodarowania nieruchomościami jest starosta wykonujący zadania z zakresu administracji rządowej. Wyjątkiem, wynikającym z przepisów ustawy o gospodarowaniu nieruchomościami rolnymi Skarbu Państwa, jest Zasób Własności Rolnej Skarbu Państwa, który powierzono w zagospodarowanie A. Na podstawie art. 3 ust. 1 pkt 1 ustawy, starosta wydaje decyzje o przekształceniu prawa użytkowania wieczystego w prawo własności również w przypadku nieruchomości Skarbu Państwa, w stosunku do których prawo własności Skarbu Państwa wykonują inne państwowe osoby prawne, w tym A. Na podstawie art. 4 ust 7 ustawy, organ właściwy do wydania decyzji może udzielić bonifikaty od opłaty za przekształcenie prawa użytkowania wieczystego w stosunku do nieruchomości Skarbu Państwa, na podstawie zarządzenia wojewody. Ustawodawca nie wskazał jednak wprost, jak to ma miejsce w przypadku zastrzeżenia kompetencji Starosty do wydawania decyzji o przekształceniu prawa użytkowania wieczystego w prawo własności, że przepis ten ma zastosowanie do nieruchomości Skarbu Państwa, w stosunku do których prawo własności wykonują inne państwowe osoby prawne. Wskazane za podstawę rozstrzygnięcia, w zakresie udzielonej bonifikaty, zarządzenie nr 20/13 Wojewody, ma – zdaniem A, zastosowanie wyłącznie do nieruchomości, w stosunku do których prawo własności Skarbu Państwa wykonuje starosta lub prezydent miasta na prawach powiatu, natomiast przedmiotowa nieruchomość nie spełnia tego warunku, ponieważ prawa właścicielskie w stosunku do niej wykonuje A. W ocenie A, Wojewoda nie posiada kompetencji do udzielenia bonifikaty od opłat za przekształcenie prawa użytkowania wieczystego w prawo własności przedmiotowej nieruchomości. To bowiem A, jako organ wykonujący prawa właścicielskie, winna mieć możliwość decydowania o sposobie zarządzania prawem własności.
Wojewoda - decyzją z dnia 10 marca 2014 roku, nr [...], wydaną na podstawie art. 138 § 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2013 r., poz. 267 ze zm.) utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję organu pierwszej instancji.
W uzasadnieniu organ odwoławczy podkreślił, że małżonkowie W. i J. D. w dniu 13 października 2005 r. byli użytkownikami wieczystymi przedmiotowych nieruchomości, wobec czego nie ulega wątpliwości, że spełnione zostały przesłanki do przekształcenia przysługującego im prawa użytkowania wieczystego w prawo własności nieruchomości na podstawie przepisów ustawy.
Wojewoda stwierdził również, że w przedmiotowej sprawie należy przede wszystkim przeanalizować uprawnienie do zastosowania bonifikaty w wysokości 90% od opłaty z tytułu przekształcenia. W tym zakresie organ odwoławczy przytoczył treść art. 4 ust. 7 pkt 1 ustawy i wyjaśnił, że na podstawie tego przepisu oraz art. 4 ust. 11a ustawy Wojewoda wydał zarządzenie nr 20/13 z dnia 24 stycznia 2013 roku. Na podstawie § 2 pkt 1, § 3 i § 4 ww. zarządzenia, Starosta ustalił w niniejszej sprawie bonifikatę w wysokości 90% od opłaty z tytułu przekształcenia prawa użytkowania wieczystego w prawo własności przedmiotowej nieruchomości, oznaczonej jako działka numer [...] - stanowiącej własność Skarbu Państwa, na rzecz osób fizycznych, która ma zastosowanie do nieruchomości zabudowanych budynkami jednorodzinnymi, o ile spełnione zostały łącznie następujące warunki: 1/ budynki zostały ujawnione w księdze wieczystej, 2/ nieruchomości gruntowe wykorzystywane są w całości na cele mieszkaniowe, 3/ użytkownik wieczysty nie zalega, w dniu wydania decyzji, z zobowiązaniami pieniężnymi wobec Skarbu Państwa związanymi z przedmiotem przekształcenia. Wojewoda podkreślił przy tym, że kompetencje starosty do udzielania bonifikaty od opłat za przekształcenie prawa użytkowania wieczystego w prawo własności, będących w zasobie A wynikają z art. 3 ustawy. Skoro w przedmiotowej sprawie spełnione zostały wymienione w ww. zarządzeniu przesłanki do zastosowania bonifikaty od opłaty z tytułu przekształcenia prawa użytkowania wieczystego w prawo własności działki nr [...], Starosta miał obowiązek taką bonifikatę zastosować oraz odmówić jej udzielenia w stosunku do działki nr [...], która zabudowana jest budynkiem o funkcji niemieszkalnej.
A w W. zaskarżyła ww. decyzję Wojewody w części orzekającej o prawie Wojewody do ustalania bonifikaty od opłat za przekształcenie prawa użytkowania wieczystego w prawo własności w stosunku do gruntów wchodzących w skład Zasobu Własności Rolnej Skarbu Państwa. Zarzucając zaskarżonej decyzji nieprawidłową wykładnię przepisu art. 4 ust. 7 pkt 1 ustawy oraz § 2, § 3 i § 4 zarządzenia nr 20/13 Wojewody, wniosła o uchylenie decyzji organu odwoławczego oraz poprzedzającej ją decyzji organu pierwszej instancji w zaskarżonej części.
W uzasadnieniu skargi A powtórzyła argumentacją zaprezentowaną w odwołaniu. Podkreśliła, że w jej ocenie zarządzenie nr 20/13 Wojewody ma zastosowanie wyłącznie do nieruchomości, w stosunku do których prawo własności Skarbu Państwa wykonuje starosta lub prezydent miasta na prawach powiatu. Przedmiotowa nieruchomość nie spełnia natomiast tego warunku, ponieważ prawa właścicielskie w stosunku do niej wykonuje A. Wojewoda nie posiada zatem kompetencji do udzielenia bonifikaty od opłat za przekształcenie prawa użytkowania wieczystego w prawo własności przedmiotowej nieruchomości. W zaskarżonej decyzji – zdaniem A, Wojewoda nie wskazał przepisu, na podstawie którego posiada kompetencje do ustalania wysokości bonifikaty od opłat za przekształcenie prawa użytkowania wieczystego gruntów wchodzących w skład Zasobu Własności Rolnej Skarbu Państwa. To A, jako organ wykonujący prawa właścicielskie, winna mieć możliwość decydowania o sposobie zarządzania gruntami, którymi gospodaruje w imieniu Skarbu Państwa.
W odpowiedzi na skargę Wojewoda wniósł o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko zawarte w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Organ odwoławczy przywołał treść art. 4 ust. 7 pkt 1 ustawy i stwierdził, że przepis ten jednoznacznie wskazuje, że Wojewoda posiada legitymację ustawową do ustalania bonifikaty od opłat za przekształcenie w odniesieniu do nieruchomości stanowiących własność Skarbu Państwa, bez względu na to jaki podmiot wykonuje nadzór właścicielski w stosunku do tych nieruchomości.
Rozpoznając niniejszą sprawę Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. nr 153, poz. 1269 ze zm.) oraz z art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
(Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.), sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, tj. kontrolę zgodności zaskarżonego aktu z przepisami postępowania administracyjnego, a także prawidłowości zastosowania i wykładni norm prawa materialnego.
Zaskarżoną decyzją z dnia 10 marca 2014 r. Wojewoda utrzymał w mocy decyzję Starosty z dnia 27 stycznia 2014 r. wydaną w przedmiocie przekształceniu prawa użytkowania wieczystego nieruchomości gruntowych Skarbu Państwa – A przysługującego małżonkom J. i W. D. w prawo własności w odniesieniu do nieruchomości położonych w C., gmina C., oznaczonych jako działki o numerach: [...] i [...].
W sprawie jest niesporne, że spełnione zostały wszystkie przesłanki wynikające z przepisów ustawy z dnia 29 lipca 2005 r. o przekształceniu prawa użytkowania wieczystego w prawo własności nieruchomości, które uprawniały do przekształcenia przysługującego J. D. i W. D. prawa użytkowania wieczystego przedmiotowych nieruchomości gruntowych w prawo własności. Wnoszący o przekształcenie (J. D. i W. D.) byli w dniu 13 października 2005 roku użytkownikami wieczystymi nieruchomości, których dotyczy niniejsza sprawa i które stanowiły własność Skarbu Państwa – A.
Decyzja o przekształceniu spełnia ponadto wymagania określone w art. 4 ustawy. Wysokość opłaty za przekształcenie została ustalona na podstawie operatu szacunkowego. Jako podmiot, na którego rachunek kwota opłaty ma zostać uiszczona, prawidłowo wskazano A Oddział Terenowy w G. Zgodnie z przepisem art. 4 ust. 1 ustawy, osoba, na rzecz której zostało przekształcone prawo użytkowania wieczystego w prawo własności nieruchomości, jest obowiązana do uiszczenia dotychczasowemu właścicielowi opłaty z tytułu tego przekształcenia z zastrzeżeniem art. 5. Z akt sprawy wynika, że przedmiotem przekształcenia w niniejszej sprawie były nieruchomości stanowiące własność Skarbu Państwa, w stosunku do których wykonywanie prawa własności i innych praw rzeczowych Skarb Państwa powierzył A. Skoro zaś przedmiotowe nieruchomości wchodziły w skład Zasobu Własności Rolnej Skarbu Państwa, to oznacza, że - zgodnie z art. 5 ust. 1 ustawy o gospodarce nieruchomościami rolnymi Skarbu Państwa, Skarb Państwa powierzył A wykonywanie prawa własności i innych praw rzeczowych na jego rzecz w stosunku do tego mienia, a zgodnie z art. 5 ust. 2 tej ustawy, A, obejmując we władanie powierzone składniki mienia Skarbu Państwa, wykonuje we własnym imieniu prawa i obowiązki z nim związane w stosunku do osób trzecich, jak również we własnym imieniu wykonuje związane z tymi składnikami obowiązki publicznoprawne. W związku z tym "dotychczasowym właścicielem", w rozumieniu art. 4 ust. 1 ustawy, takiej nieruchomości jest Skarb Państwa. Prawo do opłaty z tytułu przekształcenia mieści się w pojęciu uprawnień właścicielskich Skarbu Państwa, a te - zgodnie z art. 5 ust. 1 i ust. 2 ustawy o gospodarce nieruchomościami Skarbu Państwa - wykonuje A (por. wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi z dnia 15 października 2007 r., sygn. akt II SA/Łd 544/07; wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 16 stycznia 2009 r., sygn. akt I OSK 99/08 – oba dostępne na stronie internetowej http://orzeczenia.nsa.gov.pl). Zatem to na rzecz A należy uiścić opłatę z tytułu przekształcenia. Skutkiem zaś tego A przysługuje status strony w postępowaniu administracyjnym w sprawie przekształcenia prawa użytkowania wieczystego w prawo własności nieruchomości (zob. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 7 grudnia 2009 r., sygn. akt I OSK 286/09, http://orzeczenia.nsa.gov.pl).
Skarżąca A zarówno w odwołaniu od decyzji organu I instancji, jak i skardze wniesionej do Sądu, zakwestionowała wydane w sprawie decyzje wyłącznie w części orzekającej o prawie Wojewody do ustalania bonifikaty od opłat za przekształcenie prawa użytkowania wieczystego w prawo własności w stosunku do gruntów wchodzących w skład Zasobu Własności Rolnej Skarbu Państwa. Obu zaskarżonym decyzjom zarzuciła nieprawidłową wykładnię art. 4 ust. 7 pkt 1 ustawy oraz § 2 pkt 1, § 3 i § 4 zarządzenia nr 20/13 Wojewody.
Kontrolując decyzje organów obu instancji w tym zakresie, Sąd doszedł do przekonania, że zarzuty A są bezzasadne.
Istota problemu w niniejszej sprawie sprowadza się do udzielenia odpowiedzi na pytanie, czy w sytuacji gdy decyzja o przekształceniu prawa użytkowania wieczystego w prawo własności dotyczy nieruchomości stanowiącej własność Skarbu Państwa, lecz pozostającej w Zasobie Własności Rolnej Skarbu Państwa, do opłaty z tytułu przekształcenia znajduje zastosowanie art. 4 ust. 7 pkt 1 ustawy.
Przepis art. 4 ust. 7 pkt 1 ustawy stanowi: Organ właściwy do wydania decyzji może udzielić bonifikaty od opłaty, o której mowa w ust. 1 (tj. opłaty, którą osoba, na rzecz której zostało przekształcone prawo użytkowania wieczystego w prawo własności nieruchomości, jest obowiązana do uiszczenia dotychczasowemu właścicielowi z tytułu tego przekształcenia – przyp. Sądu), w odniesieniu do nieruchomości stanowiących własność Skarbu Państwa - na podstawie zarządzenia wojewody.
Z art. 4 ust. 11a ustawy wynika zaś, że w zarządzeniu wojewody, o którym mowa w ust. 7, określa się w szczególności warunki udzielania bonifikat i wysokość stawek procentowych.
Zgodnie natomiast z art. 3 ust. 1 pkt 1 ustawy, starosta wykonujący zadania z zakresu administracji rządowej wydaje decyzję o przekształceniu prawa użytkowania wieczystego w prawo własności nieruchomości w przypadku nieruchomości stanowiących własność Skarbu Państwa, w tym również nieruchomości, w stosunku do których prawo własności Skarbu Państwa wykonują inne państwowe osoby prawne. Z przepisu tego wynika zatem, że:
- po pierwsze - ustawa z dnia 29 lipca 2005 r. o przekształceniu prawa użytkowania wieczystego w prawo własności nieruchomości ma zastosowanie w równym stopniu do nieruchomości Skarbu Państwa, którymi gospodarują starostowie, jak i do nieruchomości, w stosunku do których prawo własności Skarbu Państwa wykonują inne państwowe osoby prawne, w tym A;
- po drugie - organem właściwym do orzekania o przekształceniu jest zawsze starosta (prezydent miasta na prawach powiatu), mimo że na podstawie przepisów szczególnych, regulujących gospodarowanie różnymi kategoriami nieruchomości Skarbu Państwa, nieruchomościami takimi gospodarują też inne organy, np. A; o przekształceniu prawa użytkowania wieczystego ustanowionego na nieruchomości Skarbu Państwa w prawo własności zawsze zatem orzeka starosta, co zresztą wprost wynika z cytowanego powyżej przepisu, w takiej sytuacji nie zachodzi tożsamość organu administracji państwowej i organu gospodarującego nieruchomością.
W związku z powyższym również art. 4 ust. 7 pkt 1 ustawy dotyczy wszystkich nieruchomości Skarbu Państwa, za których przekształcenie pobierana jest opłata. Kwestia bonifikaty nie stanowi bowiem w sprawie przekształcenia prawa użytkowania wieczystego w prawo własności nieruchomości oddzielnego przedmiotu, stanowi jedynie akcesoryjny element sprawy głównej. Potwierdza to konstrukcja tego przepisu, który odsyła do ustępu 1. art. 4, a więc wyraźnie stanowi, że organ właściwy do wydania decyzji o przekształceniu tj. właściwy do wydania decyzji dotyczącej każdej nieruchomości stanowiącej własność Skarbu Państwa, w tym również nieruchomości, w stosunku do których prawo własności Skarbu Państwa wykonują inne państwowe osoby prawne, może udzielić bonifikaty od każdej opłaty o jakiej mowa
w art. 4 ust. 1 ustawy, czyli od każdej opłaty, jaką osoba, na rzecz której zostało przekształcone prawo użytkowania wieczystego nieruchomości stanowiących własność Skarbu Państwa w prawo własności nieruchomości, jest obowiązana do uiszczenia dotychczasowemu właścicielowi z tytułu tego przekształcenia. Błędne jest zatem stanowisko A, że w przepisie tym, aby miał zastosowanie także do nieruchomości stanowiących Zasób Własności Rolnej Skarbu Państwa, musiałby znaleźć się zapis: "nieruchomości stanowiące własność Skarbu Państwa, w tym również nieruchomości, w stosunku do których prawo własności Skarbu Państwa wykonują inne państwowe osoby prawne".
Przepis art. 4 ust. 7 pkt 1 ustawy daje zatem staroście kompetencję do orzekania o każdej bonifikacie, a nadto – wraz z przepisem art. 4 ust. 11a ustawy - przesądza o tym, że warunki udzielania bonifikat i wysokość stawek procentowych w stosunku do wszystkich nieruchomości Skarbu Państwa, za których przekształcenie pobierana jest opłata, określone muszą zostać w zarządzeniu wojewody. Żadnych wyjątków w tym zakresie ustawa nie wprowadza, również przywołane przez A w odwołaniu i skardze przepisy regulujące zasady jej funkcjonowania nie zawierają w tym zakresie żadnych regulacji szczególnych.
W niniejszej sprawie prawidłowo zatem organy uznały, że do nieruchomości, których dotyczył wniosek J. D. i W. D., znajduje zastosowanie przepis art. 4 ust. 7 pkt 1 ustawy, a co za tym idzie - stanowiące postawę zaskarżonej decyzji - przepisy § 2 pkt 1, § 3 i § 4 zarządzenia nr 20/13 Wojewody z dnia 24 stycznia 2013 r. w sprawie określenia warunków udzielania bonifikat od opłaty z tytułu przekształcenia prawa użytkowania wieczystego w prawo własności nieruchomości stanowiących własność Skarbu Państwa i wysokości stawki procentowej tych bonifikat. W sprawie przy tym jest bezsporne, że wymogi uzyskania bonifikaty w wysokości 90% wynikające z ww. przepisów zarządzenia nr 20/13 Wojewody zostały spełnione w stosunku do nieruchomości oznaczonej jako działka nr [...]. Ponieważ nieruchomość ta jest zabudowana budynkiem mieszkalnym jednorodzinnym wykorzystywanym wyłącznie na cele mieszkaniowe, który został ujawniony w księdze wieczystej, a ponadto w części budynkiem garażowym służącym mieszkańcom tej nieruchomości, nieruchomość wykorzystywana jest w całości na cele mieszkaniowe. Użytkownicy wieczyści nie zalegali, w dniu wydania decyzji, z zobowiązaniami pieniężnymi wobec Skarbu Państwa związanymi z przedmiotem przekształcenia. Natomiast nieruchomość oznaczona jako działka nr [...] zabudowana jest budynkiem o funkcji niemieszkalnej i z tego względu nie mogły mieć do tej nieruchomości zastosowania postanowienia zarządzenia Wojewody nr 20/13.
Z tych też względów Wojewódzki Sąd Administracyjny uznał skargę A za niezasadną, ponieważ zaskarżona decyzja nie narusza przepisów prawa materialnego ani też przepisów postępowania administracyjnego, i na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ją oddalił.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 21.07.2026. · Źródło