II SA/Gd 349/14

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Janina Guść (spr.) Sędziowie: Sędzia WSA Mariola Jaroszewska Sędzia WSA Katarzyna Krzysztofowicz Protokolant: Starszy sekretarz sądowy Agnieszka Szczepkowska po rozpoznaniu w dniu 10 września 2014 r. w Gdańsku na rozprawie sprawy ze skargi B. B. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia 7 kwietnia 2014 r., nr [...] w przedmiocie przywrócenia terminu do złożenia odwołania w sprawie warunków zabudowy oddala skargę. B. B. wniosła skargę na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia 7 kwietnia 2014 r., sygn. akt [...], odmawiające przywrócenia terminu do złożenia odwołania od decyzji Wójta Gminy z dnia 1 kwietnia 2011 r., Nr [...]. Zaskarżone postanowienie wydane zostało w następujących okolicznościach faktycznych i prawnych: Decyzją z dnia 1 kwietnia 2011 r., Nr [...], Wójt Gminy ustalił warunki zabudowy dla inwestycji polegającej na rozbudowie i nadbudowie istniejącego budynku letniskowego wraz z niezbędnymi urządzeniami infrastruktury technicznej oraz zmianie sposobu użytkowania budynku letniskowego na budynek mieszkalny na działkach nr ew. [...] i [...] położonych w miejscowości K. Wskazana decyzja została odebrana osobiście przez skarżącą w dniu 11 kwietnia 2011r. (zwrotne potwierdzenie przesyłki pocztowej o numerze nadawczym [...], znajdujące się w aktach sprawy). Tym samym termin do wniesienia odwołania w niniejszej sprawie minął stronie w dniu 25 kwietnia 2011 r. W dniu 2 maja 2011 r. do Wójta Gminy wpłynęło odwołanie B. B. (pismo datowane na dzień 22 kwietnia 2011 r.). Wójt Gminy, nie zachował koperty z potwierdzeniem nadania na poczcie pisma skarżącej oznaczonego datą 22 kwietnia 2011 r. zawierającego odwołanie strony od decyzji organu I instancji. Do odwołania dołączono zaświadczenie lekarskie o stanie zdrowia skarżącej wystawione w dniu 29 kwietnia 2011 r. Postanowieniem z dnia 26 września 2011r. Samorządowe Kolegium Odwoławcze stwierdziło uchybienie terminu do wniesienia przez B. B. odwołania od decyzji Wójta Gminy z dnia 1 kwietnia 2011 r. W uzasadnieniu tego postanowienia organ wskazał, że decyzja Wójta Gminy została prawidłowo doręczona skarżącej w dniu 11 kwietnia 2011r., natomiast odwołanie wpłynęło do organu I instancji w dniu 2 maja 2011r. Czternastodniowy termin do wniesienia odwołania upłynął w dniu 25 kwietnia 2011r. Wprawdzie organ I instancji nie zachował koperty, w której wysłane zostało odwołanie, jednak do odwołania dołączono zaświadczenie lekarskie o stanie zdrowia skarżącej wystawione w dniu 29 kwietnia 2011r. W związku z powyższym organ stwierdził, że odwołanie zostało złożone po upływie ustawowego terminu. Organ odwoławczy wskazał przy tym, że skarżąca razem z odwołaniem nie złożyła wniosku o przywrócenie terminu. W związku z tym organ stwierdził uchybienie terminu do wniesienia odwołania. Skargę na powyższe postanowienie złożyła B. B. Rozpoznając tą skargę Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w wyroku z dnia 15 lutego 2012 r., w sprawie o sygn. akt II SA/Gd 872/11, uchylił zaskarżone postanowienie wskazując, że skarżąca niewątpliwie uchybiła terminowi do złożenia odwołania, czego zresztą w odwołaniu i skardze nie kwestionowała. Skarżąca powołała się natomiast w złożonym odwołaniu na okoliczności związane z przyczyną uchybienia terminu. Wskazała bowiem na zaświadczenie lekarskie potwierdzające problemy zdrowotne – neurologiczne, stwierdzając przy tym, że opóźnienie jest spowodowane chorobą. Sąd uznał, że skarżąca w odwołaniu złożyła oświadczenie spełniające wymogi wniosku o przywrócenie uchybionego terminu do wniesienia tego odwołania. W treści odwołania skarżąca oświadczyła, że opóźnienie spowodowane jest chorobą, co więcej dołączyła do tegoż odwołania zaświadczenie lekarskie. W ocenie Sądu organ tego wniosku nie rozpoznał. W następstwie powyższego odwołanie wraz z wnioskiem o przywrócenie terminu ponownie poddane zostało rozpoznaniu organu administracji, w wyniku którego postanowieniem z dnia 7 kwietnia 2014 r. Samorządowe Kolegium Odwoławcze, na podstawie art. 57 § 1, art. 58 § 1 i 2, art. 59 § 2, art. 127 § 1 w zw. z art. 42 i art. 129 § 1 i 2 k.p.a., odmówiło przywrócenia terminu do złożenia odwołania od decyzji Wójta. Kolegium wyjaśniło, że dołączone do pisma skarżącej (odwołania) zaświadczenie lekarskie zostało wystawione w dniu 29 kwietnia 2011 r. Tym samym strona wskazując w swoim odwołaniu na przedmiotowe zaświadczenie lekarskie oraz podnosząc opóźnienie spowodowane chorobą, mogła - zdaniem Kolegium - swoje odwołanie nadać na poczcie nie wcześniej, niż w dniu wystawienia zaświadczenia lekarskiego, czyli w dniu 29.04.2011 r. Wobec tego Kolegium przyjęło, że odwołanie zostało wniesione z uchybieniem 14-dniowego terminu do jego wniesienia. Kolegium wskazało, że zaświadczenie lekarskie, dołączone przez skarżącą do odwołania zostało w nim opisane jako "zaświadczenie lekarskie - problemy zdrowotne - neurologiczne (sprawa powypadkowa). Opóźnienie spowodowane chorobą." Jednakże zaświadczenie lekarskie z dnia 29 kwietnia 2011 r. zawiera wyłącznie wpis lekarza, że skarżąca pozostaje pod stałą opieką neurologa i przyjmuje zalecone leki. Zdaniem Kolegium taka treść zaświadczenia lekarskiego nie uzasadnia stwierdzenia braku winy strony uchybiającej terminowi wniesienia odwołania od decyzji. Sam fakt pozostawania pod stałą opieką neurologa oraz przyjmowanie zaleconych leków jest niewystarczający do przywrócenia terminu z art. 58 § 1 k.p.a. Zadaniem strony było uprawdopodobnienie, że jej choroba uniemożliwiała osobiste dokonanie czynności jaką było wniesienie odwołania, jak długo niemożność trwała, oraz czy nie istniała możliwość posłużenia się inną osobą, np. domownikiem, przy dokonaniu tej czynności. Kolegium uznało to za istotne, albowiem choroba neurologiczna nie ma nagłego charakteru i zaświadczenie lekarskie nie wskazuje na to, że w okresie, gdy zarówno biegł termin na wniesienie odwołania, jak i po tym okresie, aż do 29 kwietnia 2011 r. jej objawy nasiliły się i doprowadziły do takiego stanu, który uniemożliwił terminowe złożenie odwołania. Wobec tego Kolegium uznało, że wniosek strony o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania został złożony z naruszeniem terminu wskazanego w art. 58 § 2 k.p.a. w sposób zawiniony, co uzasadniało odmowę jego przywrócenia. W skardze strona wskazała, że jest osobą w podeszłym wieku, pod stałą opieką lekarza oraz psychologa. Od lat walczy z organami administracji publicznej i sądami o przywrócenie zabranych jej nieruchomości w K. Ogrom spraw, w których bierze udział skarżąca, powoduje, że musi w przepisanych terminach wnosić różnego rodzaju pisma i środki zaskarżenia. Z uwagi na zły stan zdrowia (ciągle się pogarszający), jak również upływ lat strona nie była w stanie w odpowiednim terminie wnieść odwołania od decyzji Wójta Gminy z dnia 1 kwietnia 2011 r. Uchybienie terminu związane jest z okolicznościami, na które skarżąca nie ma wpływu. Skarżąca jest samotną i schorowaną osobą. Pomimo, że sąd administracyjny nakazał SKO rozpoznanie wniosku o przywrócenie terminu, to jednakże Kolegium odmówiło przywrócenia terminu do wniesienia odwołania, przez co nie rozpoznało merytorycznie sprawy. Przedłożone zaświadczenie lekarskie, jest w ocenie skarżącej, wystarczającym powodem, aby uprawdopodobnić fakt, iż uchybienie terminu nastąpiło bez jej winy. Skarżąca wniosła o uchylenie zaskarżonego postanowienia i przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia. W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze wniosło o jej oddalenie podtrzymując stanowisko wyrażone w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku zważył, co następuje: Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2001 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.) zadaniem sądu administracyjnego jest kontrola zaskarżonych aktów i czynności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, obowiązującym w dniu ich wydania. Oznacza to, że w zakresie dokonywanej kontroli Sąd zobowiązany jest zbadać, czy organy administracji w toku postępowania nie dopuściły się naruszenia przepisów prawa materialnego w sposób mający wpływ na wynik sprawy, bądź też naruszenia przepisów postępowania, dającego podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego lub też w inny sposób nie naruszyły przepisów postępowania, jeżeli mogło to mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Dokonując oceny zaskarżonego postanowienia Sąd nie dopatrzył się naruszeń prawa skutkujących koniecznością jego uchylenia lub stwierdzenia nieważności. Zgodnie z art. 58 § 1 k.p.a. organ obowiązany jest przywrócić termin jeżeli uchybienie terminowi nastąpiło bez winy zainteresowanego i brak winy zostanie przez stronę uprawdopodobniony. Powszechnie przyjmuje się jako kryterium przy ocenie istnienia winy lub jej braku w uchybieniu terminu procesowego obiektywny miernik staranności, jakiej można wymagać od strony dbającej należycie o swoje interesy (por. postanowienie SN z 14 stycznia 1972 r., sygn. akt II CRN 448/71, OSPiKA 1972/7-8/144). Jak podkreślił Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 14 maja 1998 r. (sygn. akt IV SA 1153/96, Lex 45637) brak winy w uchybieniu terminu należy przyjąć wtedy, gdy zainteresowany nie był w stanie przeszkody pokonać (usunąć) przy użyciu sił i środków normalnie dostępnych, nie ryzykując własnym bądź innych zdrowiem, życiem lub narażając siebie bądź innych na poważne straty majątkowe. Do okoliczności faktycznych uzasadniających brak winy w uchybieniu terminu przez zainteresowanego lub jego pełnomocnika zalicza się np. przerwę w komunikacji, nagłą chorobę, która nie pozwoliła na wyręczenie się inną osobą, powódź, pożar. Jak podkreśla się w orzecznictwie, braku winy zainteresowanego w uchybieniu terminu nie potwierdza nieznajomość prawa czy też wybranie innej drogi obrony interesu prawnego. Podkreślenia wymaga, że przywrócenie terminu ma charakter wyjątkowy i nie jest możliwe jego przywrócenie, gdy strona dopuściła się chociażby lekkiego niedbalstwa. Zatem przywrócenie terminu może mieć miejsce tylko wtedy, gdy uchybienie terminowi nastąpiło wskutek przeszkody, której strona nie mogła usunąć, nawet przy podjęciu największego w danych warunkach wysiłku. Istnienia takich obiektywnych przeszkód w terminowym złożeniu odwołania strona w niniejszej sprawie nie wykazała. Przebywanie przez skarżącą pod stałą opieką lekarza neurologa samo w sobie nie świadczy jeszcze o braku winy w uchybieniu terminu do wniesienia odwołania od wydanej decyzji administracyjnej. Z okoliczności tej nie wynika, że obiektywne przyczyny, niezależne od woli strony, uniemożliwiały jej zachowania terminu do wniesienia odwołania. W szczególności wskazać należy, że treść dołączonego do odwołania zaświadczenia lekarskiego nie potwierdziła niezdolności skarżącej do działania, w tym do dokonywania czynności w postępowaniu administracyjnym, która trwałaby w trakcie biegu terminu do wniesienia odwołania. Tylko taka udokumentowana niezdolność i obiektywny brak możliwości posłużenia się osobami trzecimi uzasadniałby przywrócenie terminu do wniesienia odwołania. Stanowisko organu odwoławczego odnoście braku podstaw do przywrócenia terminu do złożenia odwołania od decyzji w przedmiocie ustalenia warunków zabudowy, jest zatem zgodne z unormowaniem art. 58 § 1 k.p.a. Na marginesie wskazać należy, że podnoszone przez skarżącą w odwołaniu argumenty dotyczące prawa własności nieruchomości, dla której ustanowiono warunki zabudowy nie są uzasadnione, bowiem w postepowaniu o ustalenie warunków zabudowy kwestia własności nieruchomości nie podlega badaniu, a wniosek o wydanie warunków zabudowy złożyć może osoba nie posiadająca żadnego tytułu prawnego do nieruchomości. Zgodnie z art. 63 ust. 2 ustawy z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym Dz. U. z 2003 r. Nr 80 poz. 717 ze zm.) decyzja o warunkach zabudowy nie rodzi praw do terenu oraz nie narusza prawa własności i uprawnień osób trzecich. Kwestia tytułu prawnego do nieruchomości podlega badaniu dopiero na etapie wydawania decyzji o zatwierdzeniu projektu budowlanego i pozwoleniu na budowę. Natomiast postępowanie o wydanie warunków zabudowy nie może doprowadzić od odzyskania przez skarżącą przedmiotowej nieruchomości, dla której ustanowiono warunki zabudowy, bowiem kwestia ta nie jest przedmiotem rozstrzygania w tym postępowaniu. Mając na uwadze powyższe, Sąd na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tj.: Dz.U. z 2012 r. poz. 270 ze zm.), oddalił skargę jako niezasadną.