II SA/Gd 365/15

PostanowienieWSA w Gdańsku2015-09-16

Skład orzekający: Tamara Dziełakowska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy wniosek o przyznanie prawa pomocy w postępowaniu przed sądem administracyjnym, który nie został złożony na urzędowym formularzu, może być rozpoznany merytorycznie?
Ratio decidendi
Wniosek o przyznanie prawa pomocy, który nie został złożony na urzędowym formularzu, a strona nie uzupełniła braków w wyznaczonym terminie, należy pozostawić bez rozpoznania. Niedopuszczalne jest merytoryczne rozpatrzenie takiego wniosku bez zachowania przewidzianej ustawą formy.
Stan faktyczny
Wspólnota Mieszkaniowa złożyła wniosek o przyznanie prawa pomocy w postępowaniu przed Wojewódzkim Sądem Administracyjnym w Gdańsku, jednak nie użyła do tego urzędowego formularza. Pomimo wezwania do uzupełnienia wniosku na formularzu, nie dostarczyła wymaganego dokumentu w terminie. Wniosek został pozostawiony bez rozpoznania, a skarżąca wniosła sprzeciw od tego zarządzenia.
Rozstrzygnięcie
Postanowiono pozostawić bez rozpoznania wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie: Przewodniczący Sędzia WSA Tamara Dziełakowska po rozpoznaniu w dniu 16 września 2015 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi Wspólnoty Mieszkaniowej ul. [...] na decyzję Wojewody z dnia 22 kwietnia 2015 r. nr [...] w przedmiocie zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenie pozwolenia na budowę postanawia pozostawić bez rozpoznania wniosek Wspólnoty Mieszkaniowej ul. [...] z dnia 8 lipca 2015 r. o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych. Pismem z dnia 8 lipca 2015 r. skarżąca Wspólnota Mieszkaniowa zwróciła się do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych. Art. 252 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.) stanowi, że wniosek o przyznanie prawa pomocy składa się na urzędowym formularzu według ustalonego wzoru. Wzór ten określony został w rozporządzeniu Rady Ministrów z dnia 16 grudnia 2003 r. w sprawie określenia wzoru i sposobu udostępnienia urzędowego formularza wniosku o przyznanie prawa pomocy w postępowaniu przed sądami administracyjnymi oraz sposobu udokumentowania stanu majątkowego, dochodów lub stanu rodzinnego wnioskodawcy (Dz. U. nr 227, poz. 2245). W literaturze przedmiotu podkreśla się, że wprowadzenie do postępowania sądowoadministracyjnego urzędowego formularza podyktowane jest potrzebą stosowania jednolitych kryteriów dla wszystkich podmiotów ubiegających się o prawo pomocy, a ponadto wymuszeniem na wnioskodawcy zawarcia we wniosku informacji niezbędnych do podjęcia rozstrzygnięcia (zob. B. Dauter, Metodyka pracy sędziego sądu administracyjnego, LexisNexis 2009, str. 651). Niezachowanie zaś określonego w art. 252 § 2 ustawy wymogu złożenia wniosku o przyznanie prawa pomocy na urzędowym formularzu jest brakiem formalnym, o jakim mowa w art. 49 § 1 w zw. z art. 257 ustawy, który podlega usunięciu przez wezwanie strony do złożenia wniosku na urzędowym formularzu (zob. uchwała Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 21 kwietnia 2008 r., sygn. akt I OPS 1/08, ONSAiWSA 2008, nr 5, poz. 74). W związku z powyższym, ponieważ skarżąca nie złożyła wniosku o przyznanie prawa pomocy na urzędowym formularzu (pomimo takiego wskazania w treści pisma z dnia 8 lipca 2015 r.), zgodnie z zarządzeniem Referendarza sądowego z dnia 17 lipca 2015 r., przesłano skarżącej urzędowy formularz PPPr celem wypełnienia i nadesłania do Sądu - w terminie 7 dni pod rygorem pozostawienia wniosku bez rozpoznania. Przesyłkę zawierającą to wezwanie pełnomocnik skarżącej otrzymał w dniu 23 lipca 2015 r. (zob. zwrotne potwierdzenie odbioru karta 23). A zatem termin do nadesłania uzupełnionego urzędowego formularza wniosku o przyznanie prawa pomocy upływał dla skarżącej w dniu 30 lipca 2015 r. Z akt sprawy wynika jednakże, że w terminie tym skarżąca nie złożyła w Sądzie wypełnionego urzędowego formularza o przyznanie prawa pomocy. Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku, zarządzeniem z dnia 27 sierpnia 2015 r., pozostawił wniosek z dnia 8 lipca 2015 r. o przyznanie prawa pomocy bez rozpoznania a skarżąca wniosła sprzeciw od tego zarządzenia, podnosząc, że w zarządzeniu błędnie uznano, iż nie zachowano warunków formalnych w konsekwencji czego doszło do naruszenia art. 257 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, poprzez jego zastosowanie oraz art. 255 tej ustawy poprzez jego niezastosowanie. Zgodnie z art. 260 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, mającym zastosowanie w sprawie w związku z art. 2 zdanie drugie ustawy z dnia 9 kwietnia 2015 r. o zmianie ustawy Prawo o postepowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. 2015 r., poz. 658), w razie wniesienia sprzeciwu, który nie został odrzucony, zarządzenie lub postanowienie, przeciwko któremu został on wniesiony traci moc, a sprawa będąca przedmiotem sprzeciwu podlega ponownie rozpoznaniu przez Sąd. Rozpoznając więc złożony przez Wspólnotę Mieszkaniową wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku zważył, co następuje: Z przedstawionych okoliczności niespornie wynika, że wnioskująca nie złożyła wniosku o przyznanie prawa pomocy na urzędowym formularzu, co wymagane jest na podstawie powołanego art. 252 § 2 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Skarżąca, pomimo takiego wskazania, nie załączyła do pisma z dnia 8 lipca 2015 r. urzędowego formularza wniosku o przyznanie prawa pomocy a wezwana zgodnie z zarządzeniem Referendarza sądowego z dnia 17 lipca 2015 r., do nadesłania wypełnionego urzędowego wniosku o przyznania prawa pomocy nie uczyniła zadość temu wezwaniu. Zgodnie zaś z treścią art. 257 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi wniosek o przyznanie prawa pomocy, który nie został złożony na urzędowym formularzu lub którego braków strona nie uzupełniała w zakreślonym terminie, pozostawia się bez rozpoznania. W sytuacji więc, gdy strona nie przekazuje sądowi wypełnionego i podpisanego formularza wniosku, złożony przez nią wniosek o przyznanie prawa pomocy musi zostać pozostawiony bez rozpoznania (zob. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 21 listopada 2012 r., sygn. akt II FZ 895/12, https://orzeczenia.nsa.gov.pl). Niedopuszczalne jest merytoryczne rozpatrzenie wniosku o przyznanie prawa pomocy, jeśli nie została zachowana przewidziana ustawą szczególna forma jego złożenia (formularz PPF), co jasno wynika z brzmienia art. 252 § 2 i art. 257 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (zob. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 23 stycznia 2015 r., sygn. akt I OZ 28/15, LEX nr 1640413). Mając na względzie powyższe, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku, działając na podstawie art. 257 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, postanowił jak w sentencji. W nawiązaniu do treści sprzeciwu Sąd wyjaśnia, że stosownie do treści art. 255 ustawy Prawo o postepowaniu przed sądami administracyjnymi, dopiero jeżeli oświadczenie strony zawarte we wniosku, o którym mowa w art. 252, okaże się niewystarczające do oceny jej rzeczywistego stanu majątkowego i możliwości płatniczych oraz stanu rodzinnego lub budzi wątpliwości, strona jest obowiązana złożyć na wezwanie, w zakreślonym terminie, dodatkowe oświadczenie lub przedłożyć dokumenty źródłowe dotyczące jej stanu majątkowego, dochodów lub stanu rodzinnego.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 27.07.2026. · Źródło