II SA/Gd 420/13

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie: Przewodniczący Sędzia WSA Mariola Jaroszewska po rozpoznaniu w dniu 30 lipca 2013 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi N. K., E. D. i A. D. na decyzję Wojewody z dnia 12 marca 2013 r., nr [...] w przedmiocie przekształcenia użytkowania wieczystego w prawo własności postanawia oddalić wniosek skarżących N. K., E. D. i A. D. o przywrócenie terminu do uiszczenia wpisu sądowego oraz do uzupełnienia braków formalnych skargi. N. K., E. D. oraz A. D. – reprezentowani przez adwokata Ł. H. wnieśli do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku skargę na decyzję Wojewody z dnia 12 marca 2013 r. nr [[...]]. Zgodnie z zarządzeniami Przewodniczącej Wydziału II z dnia 7 czerwca 2013 r. pełnomocnik skarżących wezwany został do usunięcia braków formalnych skargi poprzez podanie adresów zamieszkania skarżących oraz złożenie pełnomocnictw procesowych do działania w imieniu skarżących przed wojewódzkim sądem administracyjny a także do uiszczenia wpisu sądowego od skargi w wysokości 200 zł. W wezwaniach tych zakreślono termin 7 dni na ich wykonanie pod rygorem odrzucenia skargi. Przesyłkę zawierającą powyższe wezwania pełnomocnik skarżących odebrał osobiście w dniu 17 czerwca 2013 r. Termin do usunięcia braków formalnych skargi jak i do uiszczenia wpisu sądowego upływał w dniu 24 czerwca 2013 r. Pismem procesowym nadanym w urzędzie pocztowym w dniu 10 lipca 2013 r. pełnomocnik skarżących wniósł o przywrócenie terminu do uiszczenia wpisu sądowego od skargi oraz do uiszczenia wpisu sądowego. Uchybienie terminowi do uzupełnienia braków formalnych skargi oraz do uiszczenia wpisu sądowego od skargi uzasadnił niezawinionymi okolicznościami losowymi. Od dnia 10 czerwca 2013 r. do dnia 25 czerwca 2013 r. w związku z zaburzeniami chorobowymi związanymi z przebiegiem ciąży partnerka życiowa – matka dziecka pełnomocnika skarżących przebywała w szpitalu, gdzie w dniu 21 czerwca 2013 r. urodził się syn pełnomocnika. W dniu 24 czerwca 2013 r. pełnomocnik skarżących znajdował się w stanie wyczerpania fizycznego i psychicznego. Następnie od dnia 26 czerwca 2013 r. do dnia 3 lipca 2013 r. pełnomocnik skarżących przebywał w szpitalu. Ponadto w dniu 22 czerwca 2013 r. pełnomocnik skarżących został powiadomiony przez najbliższą rodzinę o hospitalizacji swojego ojca F. H. (rocznik [[...]]) w szpitalu w J., która trwa do dnia dzisiejszego. Składając wniosek o przywrócenie terminu pełnomocnik skarżących przedłożył: pełnomocnictwa procesowe uprawniające go do działania w imieniu skarżących, podał adresy zamieszkania skarżących a także potwierdzenie uiszczenia wpisu sądowego od skargi w kwocie 200 zł. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku zważył, co następuje: Zgodnie z art. 86 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270, ze zm.) jeżeli strona nie dokonała w terminie czynności w postępowaniu sądowym bez swojej winy, sąd na jej wniosek postanowi przywrócenie terminu. Zgodnie zaś z art. 87 tej ustawy pismo z wnioskiem o przywrócenie terminu wnosi się do sądu, w którym czynność miała być dokonana, w ciągu siedmiu dni od czasu ustania przyczyny uchybienia terminu (§ 1). W piśmie tym należy uprawdopodobnić okoliczności wskazujące na brak winy w uchybieniu terminu (§ 2). Równocześnie z wnioskiem strona powinna dokonać czynności, której nie dokonała w terminie (§ 4). W przedstawionych okolicznościach należało przyjąć, że złożenie wniosku nastąpiło w terminie 7 dni od daty ustania przyczyny uchybienia, które sąd liczy od dnia 3 lipca 2013 r. (data wystawienia karty informacyjnej leczenia szpitalnego k. 28). Jednocześnie z wnioskiem pełnomocnik skarżących dokonał czynności niewykonanych w ustawowym terminie. W konsekwencji wniosek podlega ocenie merytorycznej, co do braku winy pełnomocnika w uchybieniu terminu. Brak winy po stronie podmiotu dokonującego lub zamierzającego dokonać określonej czynności sądowej stanowi konieczną i jednocześnie podstawową przesłankę przywrócenia terminu. Sąd badając wystąpienie braku winy w uchybieniu terminu powinien dokonać oceny z wykorzystaniem wszystkich okoliczności sprawy, w sposób uwzględniający obiektywny miernik staranności, jakiej można wymagać od strony dbającej należycie o swoje interesy (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 11 sierpnia 1999 r., sygn. akt I SA/Gd 745/98, Lex nr 42023). Należy zwrócić uwagę, że winą strony jest również zawinione działanie jej pełnomocnika procesowego. W literaturze przedmiotu dominuje pogląd, że przywrócenie terminu nie jest dopuszczalne, gdy strona (bądź jej pełnomocnik) dopuściła się choćby lekkiego niedbalstwa. O braku winy w niedopełnieniu obowiązku można mówić tylko w przypadku stwierdzenia, że dopełnienie obowiązku stało się niemożliwe z powodu przeszkody nie do przezwyciężenia, czyli gdy strona nie mogła przeszkody usunąć, nawet przy użyciu największego w danych warunkach wysiłku (por. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 3 września 2010 r., sygn. akt I OZ 655/10, LexPolonica nr 2387928). Do okoliczności faktycznych uzasadniających brak winy w uchybieniu terminu przez zainteresowanego w literaturze zalicza się np. przerwy w komunikacji, nagłą chorobę, która nie pozwoliła na wyręczenie się inną osobą, powódź, pożar (por. B. Adamiak, J. Borkowski, Kodeks postępowania administracyjnego. Komentarz, Wydawnictwo C.H. Beck, Warszawa 2004, str. 329). Przenosząc powyższe rozważania na grunt rozpoznawanej sprawy sąd uznał, że pełnomocnik skarżących nie uprawdopodobnił okoliczności wskazujących na brak jego winy w uchybieniu terminu do uzupełnienia braków formalnych skargi oraz do uiszczenia wpisu sądowego. Powołane we wniosku fakty związane z ciążą partnerki i urodzeniem syna pełnomocnika nie zwalniały go z podejmowania działań w sprawie prowadzonej z jego udziałem. Także trwające od 24 czerwca 2013 r. "wyczerpanie fizyczne i psychiczne" nie uprawniało go do zaprzestania prowadzenia sprawy. Należy zwrócić uwagę, że hospitalizacja, na którą się powołuje miała miejsce od 26 stycznia 2013 r., a więc już po upływie terminu dla usunięcia braków formalnych skargi i uiszczenia wpisu sądowego. Na profesjonalnym pełnomocniku ciąży obowiązek takiego zorganizowania prowadzonej działalności zawodowej, aby jego nieobecność, nawet spowodowaną zdarzeniami losowymi, w tym również chorobą, nie tamowała terminowego wykonywania czynności związanych z tokiem prowadzonego z jego udziałem postępowania. Przeszkoda w udziale w czynnościach postępowania, nawet niezawiniona, winna spowodować zadbanie przez pełnomocnika o stosowne zastępstwo (zob. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 22 listopada 2012 r., sygn. akt II FZ 884/12, Lex nr 1240513). Pełnomocnik winien też poinformować o takiej przeszkodzie stronę w imieniu której działa, aby sama strona mogła podjąć stosowne działania w sprawie. Profesjonalny pełnomocnik powinien w taki sposób zorganizować pracę, by odpowiednio zabezpieczyć interesy swoich klientów, również w przypadku choroby czy innych przeszkód losowych uniemożliwiających mu osobiste reprezentowanie tych interesów (zob. tez wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 6 lutego 2008 r., sygn. akt I FSK 184/07, Lex nr 471096). Z powyższych względów Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku, na podstawie art. 86 § 1 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzekł jak w sentencji.