II SA/Gd 447/03

Dnia 12 października 2005 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Anna Orłowska /spr./ Sędzia NSA Marek Gorski Sędzia WSA Felicja Kajut Protokolant Beata Kaczmar po rozpoznaniu w dniu 12 października 2005 roku na rozprawie sprawy ze skargi A. M. na uchwałę Rady Miejskiej z dnia 15 listopada 2002 r. nr [...] w przedmiocie uchwalenia Statutu Miasta oddala skargę. A. M., będąc radnym Rady Miejskiej po bezskutecznym wezwaniu do usunięcia naruszenia interesu prawnego wniósł do Naczelnego Sądu Administracyjnego skargę na cztery uchwały tej Rady podjęte na pierwszej sesji w dniu 15 listopada 2002 r., mianowicie na uchwałę nr [...] o uchwaleniu Statutu Miasta, uchwałę nr [...] o przyjęciu darowizny nieruchomości od A Spółka z o.o., uchwałę nr [...] o zbyciu nieruchomości w drodze przetargu oraz uchwałę nr [...] o zbyciu nieruchomości (lokalu) na rzecz PSS "B" w C. tytułem rozliczenia nakładów poczynionych przez tą Spółdzielnię. W skardze skarżący zarzucał, ze zaskarżone uchwały nie mogły być podjęte na pierwszej sesji rady gminy. Ponadto podnosił zarzuty dotyczące szczegółowych uregulowań w uchwalonym statucie Miasta. Twierdził ponadto, iż naruszono jego interes prawny "jako obywatela mieszkańca gminy oraz radnego wskazującego na łamanie ustawowych procedur". W ocenie skarżącego, uchwała nr [...] o uchwaleniu statutu Miasta w § 100 ust. 4 pkt 1 i ust. 5 jest sprzeczna z postanowieniami art. 11 b ust. 1 i 2 oraz art. 21 ust. 4 ustawy o samorządzie gminnym, gdyż łamie podstawowe zasady jawności obrad, uniemożliwia wstęp i uczestnictwo mediom, obywatelom i radnym w posiedzeniach komisji zagwarantowanych ustawowo w demokratycznym systemie prawnym. W odpowiedzi na skargę wniesiono o odrzucenie skargi, ewentualnie o jej oddalenie jako bezzasadnej. Jednocześnie wskazano, iż uchwałą Rady Miejskiej Nr [...] z dnia 28.04.2003 r. zmieniony został statut Miasta w ten sposób, że § 100 ust. 5 statutu został uchylony. Skargi A. M. na uchwały nr [...], [...] i [...] odrzucone zostały postanowieniami tut. Sądu z dnia 13 czerwca 2005 roku w sprawach IISA/Gd 448/03, IISA/Gd 449/03 i IISA/Gd 450/03, doręczonymi skarżącemu. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje: Zgodnie z przepisem art. 97 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Przepisy wprowadzające ustawę – Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1271 ze zm.) sprawy, w których skargi zostały wniesione do Naczelnego Sądu Administracyjnego przed dniem 1 stycznia 2004 r. i postępowanie nie zostało zakończone, podlegają rozpoznaniu przez właściwe wojewódzkie sądy administracyjne na podstawie przepisów ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. W myśl art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. Nr 153, poz. 1269) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności publicznej pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Skarga na uchwałę Rady Miejskiej z dnia 15 listopada 2002 r. Nr [...] w przedmiocie uchwalenia Statutu Miasta została oparta o przepis art. 101 ust. 1 ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym (jednolity tekst Dz. U. 2001 r. Nr 142 poz. 1591 ze zm.). Przepis ten stanowi, że każdy, czyj interes prawny lub uprawnienie zostały naruszone uchwałą podjętą przez organ w sprawie z zakresu administracji publicznej może – po bezskutecznym wezwaniu do usunięcia naruszenia zaskarżyć uchwałę do sądu administracyjnego. Tak więc wniesienie skargi do sądu jest możliwe po spełnieniu określonych w przepisie warunków formalnych. Do warunków tych ustawodawca zalicza obok bezskutecznego wezwania rady do usunięcia zarzucanego naruszenia, wykazanie się naruszeniem interesu prawnego. Skarżący wniesienie skargi poprzedził wezwaniem Rady do usunięcia naruszenia prawa. Wymaga więc oceny czy zaskarżona uchwała narusza interes prawny skarżącego, a co za tym idzie czy skarżący ma legitymację skargową. Zarówno w skardze, jak i w poprzedzającym ją wezwaniu do usunięcia naruszenia prawa skarżący podaje, że naruszone zostały procedury wprowadzenia zaskarżonej uchwały pod obrady Rady Miejskiej, a uchwalony akt prawa miejscowego łamie podstawowe zasady jawności obrad, uniemożliwia wstęp i uczestnictwo mediom, obywatelom i radnym w posiedzeniach komisji zagwarantowanych ustawowo w demokratycznym systemie prawnym. W ocenie składu orzekającego, w rozpoznawanej sprawie skarżący nie wykazał, w jaki sposób zaskarżoną uchwałą został naruszony jego interes prawny lub uprawnienie, co sprawia, że nie ma on legitymacji procesowej do zaskarżenia przedmiotowej uchwały. Interes prawny skarżącego, do którego wprost nawiązuje art. 101 ust. 1 ustawy o samorządzie gminnym, musi bowiem wynikać z normy prawa materialnego kształtującej sytuację prawną wnoszącego skargę. W orzecznictwie i doktrynie eksponuje się przede wszystkim bezpośredniość, konkretność i realny charakter interesu prawnego strony kształtowanego aktem stosowania prawa materialnego. Naruszenie interesu prawnego, o jakim mowa w tym artykule, to takie naruszenie subiektywnie pojmowanego przez skarżącego jego interesu, które obiektywnie polega na nieprzestrzeganiu przez organ norm prawa powszechnie obowiązujących (por. wyrok NSA z dnia 9 czerwca 1995 r. IV SA 346/93 ONSA 1996/3 poz. 125). Sąd zauważa, że zaskarżony przepis statutu, który w ocenie skarżącego naruszał zasadę jawności działania organów gminy, został uchylony. Natomiast w pozostałym zakresie brak jest bezpośredniego wpływu zaskarżonej uchwały na prawa i obowiązki skarżącego, które wynikałyby z konkretnej normy prawnej, co oznacza, że jego interes prawny w omawianym względzie nie istnieje. W konsekwencji nie może on żądać wyeliminowania przedmiotowego aktu z obrotu prawnego (stwierdzenia jego nieważności). Legitymacja skargowa jest elementem materialnym (interes prawny) i może być badana na rozprawie. Brak legitymacji do wniesienia skargi badany w trakcie rozprawy, tak jak ma to miejsce w niniejszej sprawie, powoduje oddalenie skargi. Niezależnie od tego, co wyżej powiedziano Sąd zauważa, iż pełnienie funkcji radnego nie pozbawiało skarżącego możliwości zaskarżenia – w trybie art. 101 ust. 1 ustawy z dnia 8 marca 1990 r. – uchwały organu samorządu własnej gminy, gdy został nią naruszony jego indywidualny interes prawny lub uprawnienie. Odmienny pogląd byłby wyrazem niedopuszczalnego różnicowania pozycji obywateli znajdujących się w porównywalnej sytuacji. Nie można jednak traktować tego przepisu jako podstawy zaskarżenia uchwały organu gminy przez każdego, kto subiektywnie uznaje uchwałę za podjętą z naruszeniem prawa. Dlatego też mając na uwadze powyższe, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku – na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi w związku z art. 97 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Przepisy wprowadzające ustawę – Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – oddalił skargę jako nieuzasadnioną.