II SA/Gd 450/15

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie: Przewodniczący Sędzia WSA Dariusz Kurkiewicz po rozpoznaniu w dniu 20 lipca 2017 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku Stowarzyszenia [...] o przyznanie prawa pomocy w sprawie ze skargi na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia 21 maja 2015 r., nr [...] w przedmiocie dopuszczenia do udziału w postępowaniu administracyjnym w sprawie środowiskowych uwarunkowań zgody na realizację przedsięwzięcia postanawia umorzyć postępowanie. Wnioskiem złożonym na formularzu PPPr Stowarzyszenie "A." w imieniu którego występuje L. J., zwróciło się o zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie radcy prawnego. Postanowieniem z 12 grudnia 2015 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny odrzucił skargę Stowarzyszenia przyjmując, że mimo wezwania nie został usunięty brak formalny skargi, mianowicie nie złożono dokumentu (uchwały), podpisanego przez wszystkich członków Stowarzyszenia, z którego wynikałoby umocowanie dla L. J., twierdzącego, że jako przedstawiciel reprezentuje Stowarzyszenie, do jego reprezentowania. W związku z wniesionym od tego postanowienia zażaleniem i następnie wnioskiem o przyznanie prawa pomocy referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku postanowieniem z 18 grudnia 2015 r. odmówił przyznania skarżącemu Stowarzyszeniu prawa pomocy. Skarżące Stowarzyszenie od tego postanowienia wniosło sprzeciw oraz wniosek o przywrócenie terminu do jego wniesienia. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku postanowieniem z 22 sierpnia 2016 r. oddalił wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia sprzeciwu, przyjmując, że skarżące Stowarzyszenie nie uprawdopodobniło, że terminowi do wniesienia sprzeciwu uchybiono bez własnej winy. Od tego postanowienia skarżące Stowarzyszenie wniosło zażalenie. Naczelny Sąd Administracyjny postanowieniem z 7 lutego 2017 r., sygn. akt II OZ 55/17, powołując się na art. 58 § 1 pkt 5 w zw. z art. 178, art. 180 oraz art. 197 § 2 p.p.s.a., odrzucił zażalenie, przyjmując, że skarżące Stowarzyszenie nie ma zdolności sądowej, gdyż Sąd Rejonowy rozwiązał je postanowieniem z 20 czerwca 2002 r., prawomocnym od 22 stycznia 2005 r. Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku postanowieniem z dnia 26 czerwca 2016 r. umorzył postepowanie w niniejszej sprawie. W ustawowym terminie wnioskodawca wniósł do sądu sprzeciw od powyższego postanowienia referendarza zarzucając, iż nie wskazuje ono podstawy prawnej, na podstawie której postepowanie w sprawie ma być umorzone. Rozpoznając wniosek Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku zważył, co następuje: Zgodnie z art. 260 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tj.: Dz.U. z 2017 r., pz. 1369), zwanej dalej p.p.s.a., w brzmieniu obowiązującym przed wejściem w życie ustawy z dnia 9 kwietnia 2015 r. o zmianie ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2015 r., poz. 658) , zgodnie z której art. 2 do postępowań wszczętych przed dniem jej wejścia w życie stosuje się przepis art. 260 p.p.s.a. w brzmieniu dotychczasowym, w razie wniesienia sprzeciwu, który nie został odrzucony, zarządzenie lub postanowienie, przeciwko któremu został on wniesiony, traci moc, a sprawa będąca przedmiotem sprzeciwu podlega rozpoznaniu przez sąd na posiedzeniu niejawnym. Wobec skutecznego wniesienia sprzeciwu postanowienie referendarza utraciło moc, a sąd ponownie podda ocenie wniosek Stowarzyszenia. Zgodnie z art. 243 § 1 p.p.s.a. prawo pomocy może być przyznane stronie na jej wniosek złożony przed wszczęciem postępowania lub w toku postępowania. Stosownie do art. 25 § 1 p.p.s.a. osoba fizyczna, osoba prawna lub organ administracji publicznej mają zdolność występowania przed sądem administracyjnym jako strona (zdolność sądowa). Paragraf 3 tego artykułu określa natomiast, że zdolność sądową mają także inne jednostki organizacyjne nieposiadające osobowości prawnej, jeżeli przepisy prawa dopuszczają możliwość nałożenia na te jednostki obowiązków lub przyznania uprawnień lub skierowania do nich nakazów i zakazów, a także stwierdzenia albo uznania uprawnienia lub obowiązku wynikających z przepisów prawa. Zasadnicze znaczenie w sprawie ma, pozostająca poza sporem okoliczność, iż Sąd Rejonowy postanowieniem z dnia 20 czerwca 2002 r. rozwiązał stowarzyszenie zwykłe "A.". Orzeczenie to uprawomocniło się z dniem 22 stycznia 2005 r. i z tą datą stowarzyszenie to utraciło swój prawny byt, a co za tym idzie także i zdolność sądową do występowania przed sądami administracyjnymi. Zauważyć też należy, iż powyższa okoliczność została wskazana w wydanym w sprawie postanowieniu Naczelnego Sadu Administracyjnego z dnia 7 lutego 2017 r., sygn. akt II OZ 55/17. Skoro zatem ww. Stowarzyszeniu nie przysługuje przymiot strony w rozumieniu art. 25 § 1 i § 3 p.p.s.a. , a stosownie do art. 243 § 1 p.p.s.a. prawo pomocy przysługuje wyłącznie stronie, to rozpoznanie wniosku o przyznanie prawa pomocy stało się zbędne a postępowanie należało umorzyć na podstawie art. 249a p.p.s.a.