II SA/Gd 457/07
PostanowienieWSA w Gdańsku2007-10-19
Skład orzekający: Referendarz sądowy Agnieszka Dusza-Kasprzyk
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy osobie fizycznej, która nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania sądowego bez uszczerbku dla utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny, powinno zostać przyznane prawo pomocy w zakresie ustanowienia adwokata?Ratio decidendi
Osobie fizycznej przysługuje prawo pomocy w zakresie całkowitym, gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania, lub w zakresie częściowym, gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku dla utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. W przypadku, gdy dochód gospodarstwa domowego, po odliczeniu alimentów, jest niewystarczający na utrzymanie rodziny, należy uznać, że przesłanki do przyznania prawa pomocy we wnioskowanym zakresie zostały spełnione.Stan faktyczny
J. W. złożyła wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata. Skarżąca prowadzi gospodarstwo domowe z mężem i dwójką synów, a dochody rodziny (świadczenia socjalne i wynagrodzenie męża) wynoszą 2379 zł miesięcznie. Z tej kwoty mąż płaci 900 zł alimentów na dzieci z poprzedniego małżeństwa, a czynsz za mieszkanie wynosi 454 zł. Skarżąca nie posiada innego majątku ani źródeł utrzymania. Sąd uznał, że pozostała kwota 1479 zł miesięcznie na utrzymanie czteroosobowej rodziny jest niewystarczająca do poniesienia kosztów ustanowienia adwokata.Rozstrzygnięcie
Przyznano J. W. prawo pomocy przez ustanowienie adwokata.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Referendarz sądowy WSA Agnieszka Dusza-Kasprzyk po rozpoznaniu w dniu 19 października 2007 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku J. W. o przyznanie prawa pomocy w sprawie ze skargi na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia 10 kwietnia 2007r., nr [...] w przedmiocie zaliczki alimentacyjnej postanawia przyznać J. W. prawo pomocy przez ustanowienie adwokata.
J. W. zwróciła się o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym, tj. o zwolnienie od kosztów sądowych oraz o ustanowienie adwokata z urzędu.
Z informacji zamieszczonych przez skarżącą, w rubryce 11 formularza wniosku wynika, iż prowadzi ona gospodarstwo domowe z mężem i dwójką synów, a źródłem utrzymania rodziny w tym gospodarstwie są przyznane mu świadczenia socjalne w postaci zasiłku rodzinnego i zasiłku wychowawczego (łącznie 516 zł) oraz wynagrodzenia za pracę męża wnioskodawczyni (1863 zł netto). Skarżąca wskazała, iż mąż płaci 900 zł alimentów na dwóch synów z poprzedniego małżeństwa, zaś czynsz za mieszkanie wynosi 454 zł miesięcznie. Przy czym okoliczność wysokości tych świadczeń skarżąca udokumentowała składając do akt kopie dokumentów źródłowych - – zaświadczenie o wysokości wynagrodzenia z dnia 1 października (k. 17 akt sprawy), zawiadomienie o zmianie wysokości opłat w lokalu przy ul. Zimnej 9D/13 w G. (k. 30), wyrok Sądu Okręgowego w G. orzekającego rozwód K. W. i D. W. oraz nakładającego na K. W. obowiązek alimentacyjny w łącznej kwocie 900 zł miesięcznie (k. 31). Skarżąca przedłożyła także kopie bankowych dokumentów wpłaty alimentów przez K. W. oraz pismo Komornika Sądowego Rewiru II w G., z którego wynika, iż ojciec jej syna M. S. uchyla się od płacenia alimentów.
Z kolei z pozostałej części formularza wniosku wynika, że skarżąca nie posiada żadnego majątku, poza lokalem mieszkalnym w którym zamieszkuje rodzina należącym do K. W. i poza wykazanymi świadczeniami i wynagrodzeniem nie posiada żadnych innych źródeł utrzymania.
Zgodnie z brzmieniem art. 262 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi przepisy o przyznaniu prawa pomocy, w zakresie dotyczącym zastępstwa prawnego na zasadach prawa pomocy, mają odpowiednie zastosowanie do stron korzystających z ustawowego zwolnienia od obowiązku uiszczenia kosztów sądowych.
W myśl zaś z art. 246 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), prawo pomocy przysługuje osobie fizycznej w zakresie całkowitym - gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania, zaś w zakresie częściowym - gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny.
Osiągany w gospodarstwie domowym dochód, przy uwzględnieniu okoliczności, iż pozostaje on na poziomie 2379 zł, a z tej kwoty uiszczane są alimenty w wysokości 900 zł miesięcznie, pozostaje więc kwota 1479 zł miesięcznie na utrzymanie 4 osobowej rodziny stanowi okoliczność, która uniemożliwia, zdaniem referendarza sądowego, poniesienie przez skarżącą kosztów ustanowienia adwokata. W związku z tym należy uznać, że zostały spełnione przesłanki obligujące Sąd do przyznania prawa pomocy we wnioskowanym zakresie.
Jednocześnie wskazać należy, że podejmując niniejsze rozstrzygnięcie nie orzekano w przedmiocie zwolnienia od kosztów sądowych, bowiem skarżący zwolniony jest z obowiązku ich uiszczania z mocy ustawy. Zwolnienie to wynika z przepisu art. 239 pkt 1 lit. a powołanej wyżej ustawy, w myśl którego strona skarżąca działanie lub bezczynność organu w sprawach z zakresu pomocy i opieki społecznej (taka sytuacja ma miejsce w rozpoznawanej sprawie) nie ma obowiązku uiszczenia kosztów sądowych.
Z tych względów na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, postanowiono jak sentencji
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 22.07.2026. · Źródło