II SA/Gd 468/13
PostanowienieWSA w Gdańsku2016-11-30
Skład orzekający: Adam Osik
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy osoba niebędąca stroną postępowania sądowoadministracyjnego może skutecznie złożyć wniosek o przyznanie prawa pomocy?Ratio decidendi
Osoba, która nie posiada statusu strony postępowania sądowoadministracyjnego (ani skarżącego, ani uczestnika postępowania), nie ma legitymacji do złożenia wniosku o przyznanie prawa pomocy. Wniosek taki, jako niedopuszczalny, podlega odmowie.Stan faktyczny
Wnioskodawczyni I. R. złożyła wniosek o przyznanie prawa pomocy w celu zwolnienia od opłaty kancelaryjnej za sporządzenie uzasadnienia wyroku w sprawie ze skargi Prokuratora Okręgowego na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego. W toku postępowania ustalono, że wnioskodawczyni nie jest stroną postępowania, a jedynie reprezentantem Wspólnoty Mieszkaniowej, która jest uczestnikiem postępowania. Wcześniejsze próby dopuszczenia I. R. do udziału w sprawie jako strony zostały odrzucone przez WSA i NSA.Rozstrzygnięcie
Odmówiono przyznania wnioskodawcy prawa pomocy.Pełny tekst orzeczenia
Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku Adam Osik po rozpoznaniu w dniu 30 listopada 2016 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku I. R. z dnia 23 czerwca 2016 r. o przyznanie prawa pomocy w sprawie ze skargi Prokuratora Okręgowego na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia 6 lutego 2009 r., nr [...] w przedmiocie nałożenia obowiązku wykonania określonych czynności lub robót budowlanych w celu doprowadzenia obiektu budowlanego do stanu zgodnego z prawem postanawia: odmówić wnioskodawcy przyznania prawa pomocy.
W dniu 30 maja 2016 r. wezwano uczestnika postępowania Wspólnotę Mieszkaniową przy ul. L. [...] w S. – I. R. do uiszczenia opłaty kancelaryjnej za sporządzenie uzasadnienia wyroku.
W dniu 23 czerwca 2016 r. I. R. wniosła o przyznanie prawa pomocy przez zwolnienie jej od opłaty kancelaryjnej w wysokości 100 zł.
W zarządzeniu z dnia 4 lipca 2016 r. poinformowano wnioskodawczynię, że wniosek o sporządzenie uzasadnienia został złożony w imieniu ww. Wspólnoty Mieszkaniowej i wezwanie do uiszczenia opłaty kancelaryjnej zostało skierowane do tej Wspólnoty Mieszkaniowej. W związku z tym wezwano wnioskodawczynię do wskazania w terminie 7 dni, czy wniosek o przyznanie prawa pomocy został złożony w imieniu ww. Wspólnoty Mieszkaniowej, pod rygorem pozostawienia pisma z dnia 23 czerwca 2016 r. bez rozpoznania.
W piśmie z dnia 27 lipca 2016 r. I. R. wyjaśniła, że sprawę prowadził Prokurator Prokuratury Okręgowej, a ona sama została powołana do zarządu Wspólnoty Mieszkaniowej w późniejszym okresie.
W kolejnym zarządzeniu z dnia 3 sierpnia 2016 r. poinformowano I. R., że w aktach sprawy znajduje się kopia uchwały Wspólnoty Mieszkaniowej przy ul. L. [...] w S. z dnia 20 czerwca 2013 r., z której wynika, że została powołana na nowego członka zarządu ww. Wspólnoty Mieszkaniowej i wniosek o sporządzenie uzasadnienia wyroku został złożony przez I. R. w imieniu Wspólnoty Mieszkaniowej. W związku z tym ponownie wezwano I. R. do wskazania w terminie 7 dni, czy wniosek o przyznanie prawa pomocy został złożony w imieniu ww. Wspólnoty Mieszkaniowej, pod rygorem pozostawienia pisma z dnia 23 czerwca 2016 r. bez rozpoznania i wszczęcia postępowania egzekucyjnego.
W piśmie z dnia 29 sierpnia 2016 r. I. R. wyjaśniła, że w niniejszej sprawie występowała w swoim imieniu, natomiast upoważnienia Wspólnoty Mieszkaniowej do występowania przed organami władzy publicznej, w tym sądami, nie posiadała, zatem wniosek o przyznanie prawa pomocy został złożony w imieniu własnym wnioskodawczyni, a nie w imieniu Wspólnoty Mieszkaniowej.
Zgodnie z art. 243 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2016 r., poz. 718 ze zm.) – dalej jako "p.p.s.a.", prawo pomocy może być przyznane stronie na jej wniosek złożony przed wszczęciem postępowania lub w toku postępowania. Stosownie zaś do treści art. 32 p.p.s.a. w postępowaniu w sprawie sądowoadministracyjnej stronami są skarżący oraz organ, którego działanie, bezczynność lub przewlekle prowadzenie postępowania jest przedmiotem skargi. Ponadto, osoba, która brała udział w postępowaniu administracyjnym, a nie wniosła skargi, jeżeli wynik postępowania sądowego dotyczy jej interesu prawnego, jest uczestnikiem tego postępowania na prawach strony (art. 33 § 1 p.p.s.a.). Udział w charakterze uczestnika może zgłosić również osoba, która nie brała udziału w postępowaniu administracyjnym, jeżeli wynik tego postępowania dotyczy jej interesu prawnego, a także organizacja społeczna, o której mowa w art. 25 § 4, w sprawach innych osób, jeżeli sprawa dotyczy zakresu jej statutowej działalności. Art. 12 p.p.s.a. stanowi, że ilekroć w ustawie tej mowa jest o stronie, rozumie się przez to również uczestnika postępowania.
Odnosząc się do stanowiska I. R. dotyczącego jej statusu w postępowaniu ze skargi Prokuratora Okręgowego na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia 6 lutego 2009 r., wskazać należy, że wnioskodawczyni nie jest stroną tego postępowania. Fakt, że I. R. nie jest stroną w niniejszym postępowaniu został przesądzony w postanowieniu Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku z dnia 26 listopada 2009 r., sygn. akt II SA/Gd 424/09, na mocy którego Sąd odmówił dopuszczenia I. R. do udziału w sprawie, a zażalenie na to postanowienie zostało oddalone postanowieniem Naczelnego Sądu Administracyjnego
z dnia 1 lipca 2010 r. w sprawie o sygnaturze II OZ 613/10.
Reasumując zauważyć należy, że w niniejszej sprawie sądowoadministracyjnej I. R. nie jest stroną postępowania – ani skarżącą, ani też jego uczestnikiem, lecz przysługuje jej status reprezentanta uczestnika postępowania, jakim jest Wspólnota Mieszkaniowa przy ul. L. [...] w S. Brak statusu strony postępowania sprawia, że I. R., zgodnie z cytowanym wyżej art. 243 § 1 p.p.s.a., nie ma legitymacji do złożenia wniosku o przyznanie jej prawa pomocy. Oznacza to, że wnioskodawczyni nie może być stroną postępowania w zakresie prawa pomocy, a jej wniosek uznać należało za niedopuszczalny.
Przepisy ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi nie przewidują możliwości odrzucenia wniosku o prawo pomocy z powodu jego niedopuszczalności, w związku z tym I. R. odmówiono przyznania prawa pomocy na podstawie art. 243 § 1 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, uznając, iż nie posiada ona statusu strony postępowania.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 23.07.2026. · Źródło