II SA/Gd 500/15
PostanowienieWSA w Gdańsku2016-01-08
Skład orzekający: Dorota Jadwiszczok, Janina Guść, Katarzyna Krzysztofowicz
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy istnieją podstawy do wyłączenia sędziego od rozpoznawania sprawy na wniosek strony, jeśli skarżący powołują się na jego udział w innej, wcześniejszej sprawie dotyczącej podobnego przedmiotu, która zakończyła się negatywnie dla skarżących?Ratio decidendi
Wniosek o wyłączenie sędziego nie zasługuje na uwzględnienie, gdy nie zachodzą przesłanki określone w art. 18 i 19 P.p.s.a. Udział sędziego w innej sprawie, nawet dotyczącej podobnego przedmiotu, nie stanowi podstawy do wyłączenia, jeśli nie ma dowodów na istnienie wątpliwości co do jego bezstronności w konkretnej sprawie. Oświadczenie sędziego o braku podstaw do wyłączenia, jeśli nie budzi wątpliwości, jest wystarczające do oddalenia wniosku.Stan faktyczny
Skarżące złożyły wniosek o wyłączenie sędziego od rozpoznawania sprawy dotyczącej zezwolenia na realizację inwestycji drogowej. Jako podstawę wniosku wskazały udział sędziego w innej, wcześniejszej sprawie dotyczącej rozbudowy ciągu pieszo-jezdnego, która zakończyła się negatywnie dla skarżących. Twierdziły, że sędzia pominie ich argumentację i nie uwzględni ich interesów. Sędzia złożyła oświadczenie o braku podstaw do wyłączenia.Rozstrzygnięcie
Oddalono wniosek o wyłączenie sędziego Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku Marioli Jaroszewskiej.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Dorota Jadwiszczok (spr.) Sędziowie: WSA Janina Guść WSA Katarzyna Krzysztofowicz po rozpoznaniu w dniu 8 stycznia 2016 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku o wyłączenie sędziego WSA Marioli Jaroszewskiej w sprawie ze skargi J. H.-S., M. S. i E. S. na decyzję Wojewody z dnia 30 czerwca 2013 r., nr [...] w przedmiocie zezwolenia na realizację inwestycji drogowej postanawia: oddalić wniosek o wyłączenie sędziego Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku Marioli Jaroszewskiej.
Pismem z dnia 21 grudnia 2015 r. skarżące J. H.-S., M. S. i E. S. złożyły wniosek o wyłączenie sędziego Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku M. J. od rozpoznawania sprawy z ich skargi na decyzję Wojewody z dnia 30 czerwca 2013 r. w przedmiocie realizacji inwestycji drogowej.
W uzasadnieniu wniosku, wskazując na uczestnictwo sędziego M. J. w innej sprawie dotyczącej rozbudowy ciągu pieszo-jezdnego ul. A. w G. i ówczesną negatywną ocenę interesów skarżących, podniesiono, że w obecnie rozpoznawanej sprawie sędzia M. J. ponownie pominie podnoszoną przez skarżące i ich pełnomocnika argumentację. Wskazano także, że w podjętych dotychczas w sprawie decyzjach nie uwzględniono interesu skarżących.
Sędzia M. J. złożyła do akt postępowania oświadczenie, że w sprawie nie zachodzą okoliczności, które mogłyby wywołać wątpliwości co do jej bezstronności.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku zważył, co następuje:
Wniosek skarżących o wyłączenie sędziego Marioli Jaroszewskiej od orzekania w przedmiotowej sprawie nie zasługuje na uwzględnienie.
Zgodnie z art. 18 i art. 19 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.), dalej P.p.s.a., wyłączenie sędziego od orzekania w sprawie sądowoadministracyjnej może nastąpić z mocy samej ustawy bądź też na wniosek strony.
Treść art. 18 § 1 tej ustawy stanowi, że sędzia jest wyłączony z mocy samej ustawy w sprawach:
1) w których jest stroną lub pozostaje z jedną z nich w takim stosunku prawnym, że wynik sprawy oddziałuje na jego prawa lub obowiązki;
2) swojego małżonka, krewnych lub powinowatych w linii prostej, krewnych bocznych do czwartego stopnia i powinowatych bocznych do drugiego stopnia;
3) osób związanych z nim z tytułu przysposobienia, opieki lub kurateli;
4) w których był lub jest jeszcze pełnomocnikiem jednej ze stron;
5) w których świadczył usługi prawne na rzecz jednej ze stron lub jakiekolwiek inne usługi związane ze sprawą;
6) w których brał udział w wydaniu zaskarżonego orzeczenia, jak też w sprawach o ważność aktu prawnego z jego udziałem sporządzonego lub przez niego rozpoznanego oraz w sprawach, w których występował jako prokurator;
6a) dotyczących skargi na decyzję lub postanowienie rozstrzygające sprawę co do istoty wydanych w postępowaniu administracyjnym nadzwyczajnym, jeżeli w prowadzonym wcześniej postępowaniu sądowoadministracyjnym dotyczącym kontroli legalności decyzji lub postanowienia wydanych w postępowaniu administracyjnym zwyczajnym, brał udział w wydaniu wyroku lub postanowienia kończącego postępowanie w sprawie;
7) w których brał udział w rozstrzyganiu sprawy w organach administracji publicznej.
W przedmiotowej sprawie nie zachodzi żadna z wyżej wskazanych przyczyn wyłączenia sędziego z urzędu. Nie stanowi w szczególności przesłanki wyłączenia powołana przez skarżące okoliczność, że Sędzia M. J. brała udział w postępowaniu w innej sprawie dotyczącej rozbudowy ciągu pieszo-jezdnego ul. A. w G.. Przywołane sprawy dotyczyły bowiem skargi na plan miejscowy (II SA/Gd 434/07) i postanowienia w przedmiocie opinii w sprawie zatwierdzenia projektu podziału nieruchomości (II SA/Gd 923/10).
Niezależnie od przyczyn wymienionych w art. 18 P.p.s.a., w art. 19 tej ustawy wymienia się tzw. względne przesłanki wyłączenia. Przepis ten stanowi, że sąd wyłącza sędziego na jego żądanie lub na wniosek strony, jeżeli istnieje okoliczność tego rodzaju, że mogłaby wywołać uzasadnioną wątpliwość co do jego bezstronności w danej sprawie. Okoliczności, o których mowa w art. 19 obejmują zarówno te związane z osobistymi stosunkami między sędzią, a stroną czy jej przedstawicielem, ale także inne uwarunkowania zewnętrzne i wewnętrzne, które w przypadku konkretnego sędziego mogą budzić uzasadnione wątpliwości co do wydania orzeczenia opartego na w pełni zobiektywizowanych przesłankach. Okoliczności takie w danej sprawie muszą faktycznie wystąpić, tzn. nie mogą mieć charakteru potencjalnego. Ponadto wątpliwość co do bezstronności sędziego musi być uzasadniona, co wiąże się z przedstawieniem odpowiedniej argumentacji przez stronę w jej wniosku i należy ją odnieść do ewentualnego braku bezstronności w konkretnej sprawie. Nie jest wystarczająca sama podejrzliwość strony bądź utrata wiary w bezstronność sędziego, czy też samo powołanie się na konstytucyjne zasady mówiące o prawie strony do sprawiedliwego i jawnego rozpatrzenia sprawy bez nieuzasadnionej zwłoki przez właściwy, niezależny, bezstronny i niezawisły sąd.
Z uwagi na fakt, że instytucja wyłączenia sędziego stanowi gwarancję konstytucyjnego prawa do bezstronnego sądu, sąd rozpatrując taki wniosek obowiązany jest nie tylko zbadać, czy owe wskazane we wniosku okoliczności rzeczywiście istnieją, ale także, czy mogą one budzić wątpliwości co do bezstronności sędziego i uzasadniać jego wyłączenie. Niedopuszczalne jest w związku z tym formułowanie zarzutów o generalnym braku bezstronności danego sędziego w oderwaniu od specyfiki i okoliczności konkretnej sprawy. Zarzuty dotyczące wydanego w sprawie orzeczenia bądź opierające się na naruszeniu przepisów procesowych w toku postępowania mogą uzasadniać wniesienie środka odwoławczego, a nie wniosku o wyłączenie sędziego. Również subiektywne odczucia skarżącego co do stosunku sędziego do jego osoby nie mogą stać się przyczyną wyłączenia od rozpoznawania określonej sprawy.
W ocenie orzekającego Sądu, w przedmiotowej sprawie nie występują jakiekolwiek okoliczności mogące stanowić podstawę wyłączenia sędziego M. J. od orzekania w tej sprawie.
Wskazać nadto należy, że dla wyjaśnienia charakteru stosunków osobistych łączących sędziego ze stroną, w myśl art. 22 § 2 P.p.s.a. ustawodawca nałożył na sędziego, którego dotyczy wniosek o wyłączenie, obowiązek złożenia w tym zakresie stosownych wyjaśnień. Zgodnie z już utrwalonym poglądem judykatury, jeżeli sędzia, którego dotyczy wniosek o wyłączenie złoży oświadczenie, że nie zachodzą żadne okoliczności określone w art. 18 i art. 19 tej ustawy, dające podstawę do jego wyłączenia od rozpoznawania sprawy i prawdziwość tego oświadczenia nie budzi żadnych wątpliwości, to wniosek o wyłączenie sędziego nie zasługuje na uwzględnienie (por. postanowienia Naczelnego Sądu Administracyjnego: z dnia 13 lutego 2013 r., sygn. akt I OZ 89/13, z dnia 27 czerwca 2012 r., sygn. akt II OZ 541/12, z dnia 21 grudnia 2011 r., sygn. akt I OZ 1067/11, z dnia 4 sierpnia 2011 r., sygn. akt I OZ 571/11, dostępne na stronach orzeczenia/nsa/gov/pl). Przyjmuje się, że autorytet moralny sędziego przemawia za wiarygodnością złożonego przez niego wyjaśnienia na temat wniosku o jego wyłączenie, a w przedmiotowej sprawie brak jakichkolwiek okoliczności, które podważałyby wiarygodność złożonego oświadczenia.
Mając na względzie powyższe, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku na podstawie art. 19 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi oddalił wniosek jako niezasadny.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 22.07.2026. · Źródło