II SA/Gd 537/02

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Arkadiusz Despot-Mładanowicz (spr.) Sędziowie: WSA Elżbieta Kowalik-Grzanka As. WSA Krzysztof Gruszecki Protokolant Beata Kaczmar po rozpoznaniu w dniu 22 września 2004 r. na rozprawie sprawy ze skargi S. H. na decyzję Wojewody z dnia 14 stycznia 2002 r. Nr [...] w przedmiocie wymeldowania oddala skargę. Wojewoda decyzją z dnia 14 stycznia 2002 r. utrzymał w mocy decyzję Prezydenta Miasta z dnia 13 listopada 2001 r. w części orzekającej o wymeldowaniu S. H. z pobytu stałego z lokalu nr [...] przy ul. [...]w G. W uzasadnieniu decyzji Wojewoda podał, że z wniosku Wojskowej Agencji Mieszkaniowej Oddział Terenowy w G. wszczęto postępowanie w sprawie o wymeldowanie Pana S. H. i Pani S. H. z pobytu stałego z lokalu nr [...] przy ul. [...] w G. W uzasadnieniu podano, że wymienieni nie zamieszkują w powyższym lokalu. S. H. i jej syn S. H. mieszkali w domku jednorodzinnym, który został zburzony, a na jego miejscu wybudowano wieżowiec. Wyżej wymienieni otrzymali od WAM-u ekwiwalent i wyprowadzili się bez wymeldowania. Po przeprowadzeniu postępowania administracyjnego organ I instancji ustalił, co następuje: Właścicielem posesji przy ul. [...] w G., na której znajdował się nieistniejący już lokal nr 2, była Wojskowa Agencja Mieszkaniowa w G.. Powyższy lokal został zburzony, zaś S. H. z synem S. H. otrzymali ekwiwalent i wyprowadzili się. W miejscu dawnego budynku wybudowano wieżowiec, w którym znajduje się nowy lokal nr [...], a zamieszkuje w nim S. K. Mimo opuszczenia miejsca zameldowania na pobyt stały, wymienieni nie dokonali wymeldowania. Obecnie zamieszkują w lokalu nr [...] przy ul. [...] w M. Organ I instancji orzekł o wymeldowaniu S. H. i S. H. z pobytu stałego z lokalu nr [...] przy ul. [...] w G. uznając, iż spełniono przesłanki art. 15 ust. 2 części I ustawy o ewidencji ludności i dowodach osobistych, tj. wymienieni utracili uprawnienia do przebywania w lokalu i opuścili go bez wymeldowania się. Z powyższą decyzją nie zgodził się S. H. i wniósł od niej odwołanie. Skarżący uznał decyzję za krzywdzącą. Rozpoznając sprawę organ II instancji zważył, co następuje: Przedmiotem postępowania w sprawie o wymeldowanie z pobytu stałego jest ustalenie, czy zachodzą przesłanki wymeldowania zawarte w art. 15 ust. 2 ustawy z dnia 10 kwietnia 1974 r. o ewidencji ludności i dowodach osobistych (Dz. U. Nr 32 z 1984 r., poz. 174, z późn. zm.). Wskazany artykuł stanowi, iż podmiotem decyzji o wymeldowaniu może być jedynie osoba, która: - utraciła uprawnienia do przebywania w lokalu, którego dotyczy postępowanie oraz lokal ten opuściła bez dopełnienia obowiązku wymeldowania się lub - bez wymeldowania opuściła dotychczasowe miejsce pobytu stałego i nie przebywa w nim przez okres co najmniej 6 miesięcy, a nowego miejsca jej pobytu nie można ustalić. W niniejszej sprawie ma zastosowanie część I wskazanego przepisu, gdyż miejsce pobytu S. H. jest znane. Skarżący odbywa karę pozbawienia wolności. Do podjęcia zatem decyzji o wymeldowaniu wymienionego konieczne jest ustalenie, czy utracił on uprawnienia do zajmowania spornego lokalu oraz czy opuścił go w sposób trwały i dobrowolny. W sprawie bezsporne jest, że tytuł prawny do nowego lokalu nr [...] przy ul. [...] w G. przysługuje Panu S. K. Skarżącemu przysługiwały zaś uprawnienia do zamieszkiwania w nieistniejącym już lokalu nr [...]. W związku z wyburzeniem budynku, w którym zamieszkiwał S. H. wraz z matką, utracił on również wszelkie uprawnienia do nieistniejącego lokalu. Następnie organ odwoławczy podał, iż ponieważ do podjęcia decyzji o wymeldowaniu konieczne jest ustalenie, że łącznie spełniono obie przesłanki wymeldowania należy ocenić, czy wymieniony opuścił sporny lokal. Organ II instancji stwierdził, że z materiału dowodowego sprawy, w szczególności z wyjaśnień złożonych przez S. H. wynika, że w roku 1977 jako 6-cio latek został umieszczony w Domu Dziecka, gdzie przebywał do roku 1989, tj. do osiągnięcia pełnoletności. Po opuszczeniu Domu Dziecka skarżący zamieszkał u swojej matki S. H. w lokalu nr [...] przy ul. [...] w M., gdzie zamieszkuje do chwili obecnej. S. H. opuszczając Dom Dziecka nie miał możliwości zamieszkania w miejscu stałego zameldowania, bowiem lokal nr [...] przy ul. [...] w G. znajdował się w domu jednorodzinnym, który został zburzony przed 1978 rokiem. Na tym miejscu powstał nowy budynek, jednak istniejący pod tym samym adresem lokal nr [...] zamieszkuje rodzina K., która jest jego właścicielem, a S. H. nie ma do przebywania w nim żadnych uprawnień. Organ II instancji wskazał, że zameldowanie, jako instytucja prawa administracyjnego, ma na celu potwierdzenie faktycznego zamieszkiwania w danym lokalu. Skoro zatem przedmiotowy lokal nie istnieje, nie funkcjonuje także instytucja zameldowania w nim. W skardze do Naczelnego Sądu Administracyjnego S. H. podał, że w całości nie zgadza się z powyższą decyzją. Skarżący wskazał, iż nie z własnej woli opuścił miejsce pobytu stałego. Mając 6 lat trafił do Domu Dziecka, gdzie przebywał do czasu uzyskania pełnoletności. Po opuszczeniu Domu Dziecka zamieszkał z matką w M. w domu jej konkubenta, gdzie mieszka do dnia dzisiejszego. Następnie skarżący podał, że składając wnioski o wydanie dowodu osobistego oraz paszportu jako adres pobytu stałego podawał adres w G. przy ul. [...]. Wobec tego nie można twierdzić, iż nie można było ustalić jego miejsca pobytu. Skarżący w dalszej części skargi zakwestionował fakt wypłaty przez Wojskową Agencję Mieszkaniową ekwiwalentu związanego z wyburzeniem domu jednorodzinnego, w którym był wraz z matką zameldowany. Nadto skarżący podał, że zgadza się z tym, iż nie ma prawa do mieszkania w lokalu znajdującym się w wieżowcu, ale w zaistniałej sytuacji ma prawo ubiegania się o mieszkanie zastępcze. W piśmie z dnia 6 września 2004 r. skarżący podtrzymał zarzuty i twierdzenia zawarte w skardze. Wojewoda [...] w odpowiedzi na skargę wniósł o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko wyrażone w zaskarżonej decyzji. Stosownie do art. 97 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Przepisy wprowadzające ustawę – Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1271 ze zm.) sprawy, w których skargi zostały wniesione do Naczelnego Sądu Administracyjnego przed dniem 1 stycznia 2004 r. i postępowanie nie zostało zakończone, podlegają rozpoznaniu przez właściwe wojewódzkie sądy administracyjne na podstawie przepisów ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga jest bezzasadna, gdyż zaskarżona decyzja nie narusza prawa. Rozstrzygając niniejszą sprawę należało mieć na względzie, że przepis art. 9 ust. 2 ustawy o ewidencji ludności i dowodach osobistych, który uzależniał zameldowanie na pobyt stały lub czasowy trwający ponad 2 miesiące od przedstawienia potwierdzenia uprawnienia do przebywania w lokalu, w którym ma nastąpić zameldowanie i do którego w dacie wydawania zaskarżonej decyzji odsyłał przepis art. 15 ust. 2 niniejszej ustawy, utracił moc obowiązującą z dniem 19 czerwca 2002 r. w związku z wejściem w życie wyroku Trybunału Konstytucyjnego z dnia 27 maja 2002 r., K 20/01, stwierdzającego jego niezgodność z art. 52 ust. 1 i art. 83 w związku z art. 2 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej. Stwierdzenie niezgodności z Konstytucją niniejszego przepisu oznacza, że w sprawach o wymeldowanie utraciła znaczenie przesłanka utraty uprawnień do przebywania w lokalu, jako niekonstytucyjna. Ocenie podlegać może jedynie czy osoba, której dotyczy decyzja o wymeldowaniu, opuściła dotychczasowe miejsce pobytu stałego. Wobec powyższego Sąd oceniając zgodność z prawem zaskarżonej decyzji wziął pod uwagę, czy organ administracji rozpatrując sprawę rozważył przesłankę dotyczącą "opuszczenia dotychczasowego miejsca pobytu". W przedmiotowej sprawie bezspornym był fakt, że skarżący opuścił dotychczasowe miejsce pobytu stałego w G. przy ul. [...]. Skarżący bowiem w wieku 6 lat został umieszczony w Domu Dziecka, a następnie po uzyskaniu pełnoletności zamieszkał wraz z matką w M. W przypadku skarżącego brak jest podstaw uzasadniających twierdzenie, iż nie opuścił dobrowolnie dotychczasowego miejsca pobytu stałego. Istotny dla rozstrzygnięcia sprawy jest fakt, iż po opuszczeniu w związku z uzyskaniem pełnoletności Domu Dziecka, skarżący zamieszkał w M., gdzie jak podał w skardze mieszka do dnia dzisiejszego. Skarżący, jak wynika z akt administracyjnych urodził się 13 czerwca 1971 r., co oznacza, iż 18 lat ukończył 13 czerwca 1989 r. W związku z tym, co najmniej od drugiej połowy czerwca 1989 r. mieszka w M. W tym czasie nie istniał już budynek w G., w którym skarżący wraz z matką był zameldowany, gdyż uległ rozbiórce około 1978 r. Wobec tego brak jest podstaw pozwalających uznać, iż opuszczenie dotychczasowego miejsca pobytu stałego nie było dobrowolne i nie nosi cech trwałości. Na ocenę dobrowolności opuszczenia przez skarżącego dotychczasowego miejsca pobytu stałego nie ma wpływu fakt umieszczenia go jako małoletniego dziecka w placówce opiekuńczo-wychowawczej - Domu Dziecka, gdyż jako małoletni podlegał regulacjom zawartym w Kodeksie rodzinnym i opiekuńczym. Ewidencja ludności służy zbieraniu informacji w zakresie danych o miejscu zamieszkania i pobytu osób. Oznacza to, że istotna jest rejestracja stanu faktycznego, a nie stanu prawnego. Wobec tego bez znaczenia pozostaje fakt, czy skarżący posiada uprawnienia do lokalu, w którym zamieszkuje w M. Ponadto jako bezzasadny należało uznać zarzut skarżącego, iż jego miejsce pobytu było znane, gdyż jak wynika z treści zaskarżonej decyzji organ administracji oparł się wyłącznie na pierwszej przesłance wymeldowania, wymienionej w art. 15 ust. 2 ustawy o ewidencji ludności i dowodach osobistych. Podnoszone przez skarżącego kwestie uprawnień do lokalu zastępczego oraz faktycznej wypłaty ekwiwalentu przez Wojskową Agencję Mieszkaniową nie podlegają rozstrzyganiu w sprawach z zakresu ewidencji ludności, gdyż wykraczają poza przedmiot regulacji zawartej w ustawie mającej zastosowanie w przedmiotowej sprawie. Mając powyższe na względzie Sąd na mocy art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270) orzekł jak w sentencji wyroku.