II SA/Gd 550/14

WyrokWSA w Gdańsku2015-04-29

Skład orzekający: Katarzyna Krzysztofowicz, Jolanta Górska, Dorota Jadwiszczok

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy współwłaściciel nieruchomości sąsiadującej z terenem inwestycji drogowej, realizowanej w oparciu o specustawę drogową, posiada interes prawny do bycia stroną w postępowaniu administracyjnym dotyczącym zezwolenia na realizację tej inwestycji?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że współwłaściciel nieruchomości sąsiadującej z terenem inwestycji drogowej, realizowanej w oparciu o specustawę drogową, nie posiada interesu prawnego w rozumieniu art. 28 k.p.a. do bycia stroną w postępowaniu administracyjnym. Interes skarżącego został zakwalifikowany jako interes faktyczny, ponieważ realizacja inwestycji nie ogranicza w żaden sposób jego prawa własności do nieruchomości, a jedynie może wpływać na komfort zamieszkiwania i wartość rynkową lokalu. Brak przepisu prawa materialnego, który przyznawałby mu status strony w takim postępowaniu, skutkował zasadnym umorzeniem postępowania odwoławczego przez organ drugiej instancji.
Stan faktyczny
Wojewoda umorzył postępowanie odwoławcze w sprawie zezwolenia na realizację inwestycji drogowej, uznając, że odwołujący się (w tym Z. Ś.) nie posiadają interesu prawnego. Odwołujący się kwestionowali decyzję Prezydenta Miasta zezwalającą na przebudowę ulicy, wskazując na niezgodność projektu z miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego oraz negatywny wpływ inwestycji na ich nieruchomości sąsiadujące z terenem budowy. Skarżący wywodził swój interes prawny z przepisów Prawa budowlanego i Kodeksu cywilnego, twierdząc, że inwestycja obniży standard i wartość jego mieszkania. Sąd administracyjny oddalił skargę, podzielając stanowisko organu o braku interesu prawnego skarżącego.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Katarzyna Krzysztofowicz Sędziowie: Sędzia WSA Jolanta Górska Sędzia WSA Dorota Jadwiszczok (spr.) Protokolant Starszy Sekretarz Sądowy Agnieszka Pazdykiewicz po rozpoznaniu w dniu 29 kwietnia 2015 r. w Gdańsku na rozprawie sprawy ze skargi Z. Ś. na decyzję Wojewody z dnia 26 czerwca 2014 r. nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania odwoławczego w sprawie zezwolenia na realizację inwestycji drogowej oddala skargę. Decyzją z 26 czerwca 2014 r. Wojewoda po rozpoznaniu odwołań [A.A.]-[Z.Z.] od decyzji Prezydenta Miasta z 31 marca 2014 r. umorzył postępowanie odwoławcze. Kwestionowaną decyzją Prezydenta Miasta: 1) zezwolił na realizację inwestycji drogowej pn. przebudowa ul. K. na odcinku od ul. L. do ul. K. w G. zlokalizowanej w G. na nieruchomościach: w liniach rozgraniczających teren proponowanego przebiegu pasa drogowego - obręb [...], działki nr [...]-[...] (przed podziałem [...]), [...] (przed podziałem [...]) oraz zajętych na czas realizacji inwestycji w związku z obowiązkiem przebudowy istniejącej infrastruktury technicznej i obowiązkiem przebudowy dróg innych kategorii - obręb [...], działki nr [...]-[...], zatwierdzającej na potrzeby ww. inwestycji podział nieruchomości; 2) zatwierdził na potrzeby ww. inwestycji podział nieruchomości; 3) oznaczył nieruchomości, wg katastru nieruchomości, które stały się z mocy prawa własnością odpowiedniej jednostki samorządu terytorialnego; 4) oznaczył nieruchomości, wg katastru nieruchomości, na których wygasło użytkowanie wieczyste; 5) zatwierdził na potrzeby ww. inwestycji projekt budowlany. . W odwołaniu wymienione powyżej osoby podniosły, że ulica K. na odcinku planowanej inwestycji objęta jest postanowieniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, który ogranicza szerokość jezdni do 5-6 m., zatwierdzony projekt budowlany przewiduje tymczasem jezdnię o szerokości 8 m. Plan miejscowy przewiduje również zachowanie i uzupełnienie istniejącego wzdłuż ulicy szpaleru drzew, natomiast w projekcie przewidziano wycinkę wszystkich drzew po zachodniej stronie ulicy. Dodatkowo plan przewiduje pozostawienie skrzyżowania z ul. K. w istniejącym stanie, natomiast projekt przebudowy zakłada zmianę geometrii skrzyżowania i jego poszerzenie. Odwołujący się zauważyli, że przedmiotowa inwestycja spowoduje naruszenie ich interesu jako współwłaścicieli nieruchomości sąsiadujących z terenem inwestycji poprzez bezpośredni wpływ, jaki wywiera ona na te nieruchomości, poprzez likwidację bezpośrednio przylegającego do budynków pasa zieleni i przybliżenie chodnika do ścian budynków, co powoduje obniżenie standardu mieszkań z uwagi na uciążliwy hałas generowany przez pieszych, poprzez podniesienie poziomu chodnika o 11 cm, co spowoduje obniżenie poziomu okien do ok. 1,4 - 1,5 m, co z kolei przekłada się na spadek wartości mieszkań oraz poprzez niezadbanie w projekcie podziału sieci wodociągowej zgodnie z obowiązującym podziałem budynków i klatek, co narusza zasadę różnego dostępu do infrastruktury wodociągowej. Na zakończenie skarżący zawnioskowali o zaprojektowanie ulicy w sposób który spowoduje, że będzie ona przebiegać środkiem pasa drogowego i w jednakowym stopniu oddziaływać na obydwie pierzeje. Dodatkowo w opinii odwołujących się ulica K. powinna pozostać ulicą jednokierunkową, co pozwoliłoby zminimalizować zagrożenie zdrowia i bezpieczeństwa jej mieszkańców. Ponadto, w terminie przewidzianym do wniesienia odwołania odwołujący się złożyli także podania o wznowienie postępowania zakończonego wskazanym orzeczeniem. Podnieśli, że jako współwłaściciele nieruchomości sąsiadującej z terenem objętym inwestycją posiadają interes prawny w niniejszej sprawie w rozumieniu art. 28 k.p.a., który wynika z art. 140 Kodeksu cywilnego. Przystępując do rozpoznania sprawy Wojewoda przywołał treść art. 11g ust. 1 pkt 1 ustawy o szczególnych zasadach przygotowania i realizacji inwestycji w zakresie dróg publicznych, który stanowi, że od wydanej przez starostę decyzji o zezwoleniu na realizację inwestycji drogowej stronom przysługuje odwołanie. Zgodnie natomiast z art. 11c tej ustawy wynika, że do postępowania w sprawach dotyczących wydania decyzji o zezwoleniu na realizację inwestycji drogowej stosuje się przepisy Kodeksu postępowania administracyjnego, z zastrzeżeniem przepisów ustawy. Dalej przywołał Wojewoda przepis art. 145 § 1 pkt 4 k.p.a. który stanowi, że w sprawie zakończonej decyzją ostateczną wznawia się postępowanie, jeżeli strona bez własnej winy nie brała w nim udziału. Odwołania od niniejszej decyzji złożone zostały w terminie, a co za tym idzie, decyzja ta nie posiada przymiotu ostateczności, o którym mowa w art. 16 § 1 k.p.a.. Tymczasem w art. 145 § 1 k.p.a. ustawodawca przesądził, że wznowienie postępowania dotyczy tylko decyzji ostatecznej. Mając na uwadze okoliczność, że zaskarżona decyzja nie była ostateczna oraz, że wspomniane wyżej wnioski o wznowienie w trybie art. 145 § 1 pkt 4 k.p.a. postępowania zakończonego decyzją Prezydenta Miasta z dnia 31 marca 2014 r. zostały złożone z zachowaniem ustawowego terminu do wniesienia odwołania Wojewoda uznał, że wnioski te stanowią odwołania od decyzji Prezydenta Miasta z 31 marca 2014 r.. Przystępując do merytorycznego rozpoznania sprawy wskazał Wojewoda, że ustawa o szczególnych zasadach przygotowania i realizacji inwestycji w zakresie dróg publicznych nie zawiera definicji strony postępowania. W sprawach, których przedmiotem jest zezwolenie na realizację inwestycji drogowej zastosowanie ma art. 28 k.p.a., gdyż zgodnie z art. 11c ww. ustawy, do postępowania w sprawach dotyczących wydania decyzji o zezwoleniu na realizację inwestycji drogowej stosuje się przepisy Kodeksu postępowania administracyjnego, z zastrzeżeniem przepisów tej ustawy. Stosownie do art. 28 k.p.a. stroną postępowania administracyjnego jest każdy, czyjego interesu prawnego lub obowiązku dotyczy postępowanie, albo kto żąda czynności organu ze względu na swój interes prawny lub obowiązek. Dalej organ odwoławczy zaznaczył, że interes prawny strony postępowania administracyjnego w rozumieniu wskazanego przepisu wynikać powinien z konkretnej i zindywidualizowanej normy prawa materialnego wpływającej na sytuację prawną wnoszącego dany wniosek, żądanie czy środek zaskarżenia. Przy tym interes prawny powinien mieć charakter obiektywny, a nie wynikać z subiektywnego przekonania podmiotu o jego naruszeniu, czy wreszcie jego woli prowadzenia określonego postępowania. Ponadto, od interesu prawnego należy odróżnić interes faktyczny, czyli sytuację, w której dany podmiot jest co prawda bezpośrednio zainteresowany rozstrzygnięciem sprawy administracyjnej, jednakże nie może tego zainteresowania poprzeć przepisami prawa, mającego stanowić podstawę żądania w zakresie podjęcia stosownych czynności przez organ administracji. Podmiot dla którego z przepisów prawa materialnego nie wynikają żadne uprawnienia ani obowiązki, nie ma przymiotu strony w świetle art. 28 k.p.a. i nie jest legitymowany do żądania wszczęcia postępowania, czy też kwestionowania zapadłych w tym postępowaniu rozstrzygnięć. Wojewody stwierdził, że ze zgromadzonego materiału dowodowego nie wynika, aby odwołujący się posiadali interes prawny w niniejszej sprawie. Odwołujący się są współwłaścicielami mieszkań znajdujących się na nieruchomościach położonych poza liniami rozgraniczającymi teren inwestycji, choć w bezpośrednim jej sąsiedztwie. Zgodnie z art. 140 k.c., w granicach określonych przez ustawy i zasady współżycia społecznego właściciel może, z wyłączeniem innych osób, korzystać z rzeczy zgodnie ze społeczno-gospodarczym przeznaczeniem swego prawa, w szczególności może pobierać pożytki i inne dochody z rzeczy. W tych samych granicach może rozporządzać rzeczą. W przekonaniu Wojewody decyzja Prezydenta Miasta z 31 marca 2014 r. w żadnym zakresie nie ogranicza korzystania przez odwołujących się ze stanowiących ich współwłasność nieruchomości, na których znajdują się budynki w których zamieszkują. Powyższe oznacza, że odwołujący się nie legitymują się interesem prawnym w przedmiotowej sprawie. W orzecznictwie sądowo-administracyjnym utrwalony został pogląd, uznawany również w nauce prawa, iż podstawę procesowej legitymacji strony musi stanowić przepis prawa materialnego wskazujący na własne prawo (interes prawny) lub obowiązek podmiotu, które podlegają skonkretyzowaniu w postępowaniu administracyjnym. Oznacza to, że organ odwoławczy po otrzymaniu odwołania obowiązany jest zbadać jego dopuszczalność. Dopuszczalność ta wyznaczona jest przesłankami przedmiotowymi i podmiotowymi. Przesłanki podmiotowe to złożenie odwołania przez podmiot legitymizowany, czyli stronę postępowania. Ustalenie przez organ, że podmiot wnoszący odwołanie nie ma interesu prawnego, a tym samym nie jest stroną postępowania, obliguje natomiast do zakończenia postępowania odwoławczego poprzez jego umorzenie na podstawie art. 138 § 1 pkt 3 k.p.a. (por. uchwała składu siedmiu sędziów NSA z dnia 5 lipca 1999r., sygn. akt OPS 16/98). Odnosząc powyższe do niniejszego postępowania organ odwoławczy stwierdził, że w niniejszej sprawie wystąpiła przesłanka bezprzedmiotowości, albowiem osoby wnoszące odwołania od decyzji Prezydenta Miasta z 31 marca 2014 r., udzielającej zgodę na realizację inwestycji drogowej, nie są stronami tego postępowania. Skargę na powyższą decyzję wniósł Z. Ś. wskazując, że skoro Wojewoda miał wątpliwości co do posiadania przez skarżącego interesu prawnego w domaganiu się wznowienia postępowania zakończonego decyzją Prezydenta Miasta z 31 marca 2014 r. to powinien był wezwać go do wykazania takiego interesu, czego nie uczynił. Skarżący wniósł o uchylenie decyzji Wojewody z 26 czerwca 2014 r. i przekazanie sprawy organowi II instancji do ponownego rozpoznania. W skardze zarzucił naruszenie art. 28 k.p.a. poprzez niewłaściwe ustalenie, że skarżący nie posiada przymiot strony w postępowaniu odwoławczym oraz naruszenie art. 134 k.p.a. poprzez jego niezastosowanie. W przypadku bowiem, gdy Wojewoda uznał, że skarżący nie jest stroną postępowania powinien stwierdzić w postanowieniu niedopuszczalność odwołania. Błędem zatem było wydanie decyzji umarzającej postępowanie. W uzasadnieniu skargi Z. Ś. wskazał, że indywidualny własny interes prawny wywodzi z art. 28 ust. 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994r. - Prawo budowlane (tekst jednolity - Dz. U. z 2010 r. Nr 243. poz 1623 ze zm.), który jako przepis szczególny względem art. 28 k.p.a., ogranicza pojęcie strony w sprawach dotyczących pozwolenia na budowę do następujących osób: inwestora oraz właścicieli, użytkowników wieczystych lub zarządców nieruchomości znajdujących się w obszarze oddziaływania obiektu. Przysługujące skarżącemu prawo odrębnej własności lokalu mieszkalnego nr 1, znajdującego się na 1 kondygnacji budynku wielorodzinnego położonego w G., ul. K. Nr [...] (obr. [...], działka [...]) oraz udział w nieruchomości wspólnej gruntu, części budynku i urządzeń stanowi, w jego przekonaniu, o istnieniu interesu prawnego. Dodatkowo skarżący wywodzi swój interes prawny z przepisu art. 6 ust. 2 pkt 2 ustawy z dnia 27 marca 2003 roku o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (tekst jedn. Dz. U. z 2012 r., poz. 647 ze zm.), z uwagi na błędne zastosowanie przez Prezydenta Miasta ustawy z dnia 10 kwietnia 2003 r. o szczególnych zasadach przygotowania i realizacji inwestycji w zakresie dróg publicznych (tekst jedn. Dz. U. z 2013 r. poz. 687), dalej "specustawa drogowa" przy realizacji inwestycji dotyczącej przebudowy ulicy K. na odcinku od ul. L. do ul. K. w G. Kwestionując możliwość zastosowania w sprawie "specustawy drogowej" wskazał skarżący, że nie wydaje się zasadnym rozszerzanie zakresu specustawy na przebudowę oraz remont drogi. Decyzja o zezwoleniu na realizację inwestycji drogowej dotyczy budowy nowej drogi (ewentualnie jej rozbudowy) i wiąże się z zazwyczaj z zajęciem oraz przejściem prawa własności nieruchomości nią objętych na rzecz Skarbu Państwa lub właściwej jednostki samorządu terytorialnego. Okoliczności te odróżniają budowę (w szerokim rozumieniu) od przebudowy lub remontu, co w konsekwencji prowadzi do konkluzji pozwalającej ustalić zakres przedmiotowy "specustawy". "Specustawa drogowa" wprowadza specjalne uproszczone procedury realizacji inwestycji w zakresie dróg publicznych, nie oznacza to jednak niemożności realizacji takich inwestycji na zasadach ogólnych. Skarżący wskazał, że Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 25 stycznia 2013 r., sygn. akt II OSK 2763/12, w podobnej sprawie, wypowiedział się na temat stron postępowania. W ocenie NSA - "specustawa wprowadza dwie kategorie stron postępowania, tj. wnioskodawcę, (którego prawo do uczestnictwa w postępowaniu i byciu adresatem decyzji wiąże się nie tyle z samym interesem prawnym, o którym mowa w art. 28 k.p.a., ile z posiadaniem statusu zarządcy drogi) oraz inne strony, które powinny legitymować się interesem prawnym w rozumieniu art. 28 k.p.a.. Istotą interesu prawnego w rozumieniu art. 28 k.p.a. jest bowiem jego związek z konkretną normą prawa materialnego - taką normą, którą można wskazać jako jego podstawę i z której podmiot legitymujący się tym interesem może wywodzić swoje racje (zob. np. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 30 czerwca 1999 r., sygn. akt IV SA 629/97). Interes prawny w postępowaniu administracyjnym jest więc związany z przepisem prawa materialnego, na którego podstawie można skutecznie żądać czynności organu albo żądać zaniechania lub ograniczenia czynności organu. Podmiot, dla którego z przepisów prawa materialnego nie wynikają żadne uprawnienia ani obowiązki, nie ma przymiotu strony w świetle art. 28 k.p.a. i nie jest legitymowany do żądania wszczęcia postępowania, czy też kwestionowania zapadłych w tym postępowaniu rozstrzygnięć". Skład orzekający Naczelnego Sądu Administracyjnego stanął na stanowisku, że właściciel działki znajdującej się w obszarze oddziaływania inwestycji drogowej powinien mieć możliwość uczestniczenia w postępowaniu służącym wyjaśnieniu, jak ograniczenia związane z inwestycją drogową (przebudową określonej działki) wpłyną na jego sytuację prawną. Należy przyjąć, że jeżeli na gruncie prawa materialnego ("specustawy"), ograniczenia związane z wydaniem decyzji o zezwoleniu na realizację inwestycji drogowej mają wpływ na korzystanie z nieruchomości sąsiednich przez ich właścicieli, to ci właściciele są stroną postępowania. W takim przypadku ich interes prawny, w rozumieniu art. 28 k.p.a., wynika z norm, które gwarantują prawo korzystania z przedmiotu własności (art. 64 ust. 1 i ust. 3 Konstytucji RP oraz art. 140 k.c.), oraz umożliwiają podmiotowi swobodne prowadzenie działalności gospodarczej (art. 22 Konstytucji RP)". Zdaniem skarżącego nie ulega wątpliwości, że realizacja inwestycji drogowej dotyczącej przebudowy ulicy K. na odcinku od ul. L. do ul. K. w G. będzie miała bezpośredni wpływ na wartość nieruchomości, do której przysługuje mu prawo odrębnej własności lokalu mieszkalnego. Poprzez likwidację pasa zieleni w bezpośrednim sąsiedztwie budynku przy K. nr [...], chroniącego elewację budynku, a także prywatność mieszkańców, oraz poszerzenie ulicy w kierunku terenów kolejowych pogorszony zostanie standard mieszkania, wpływa to bowiem na zwiększenie hałasu wynikającego z ruchu pojazdów w bliższym sąsiedztwie budynku i podchodzący bezpośrednio do samych okien. Pogorszy to standard mieszkania i obniży jego rynkową wartość. W stanie obecnym okna mieszkania skarżącego, znajdującego się na pierwszym piętrze budynku, wychodzą bezpośrednio na korony drzew znajdujące się w planowanym do usunięcia pasie zieleni. Likwidacja pasa zieleni bezpośrednio sąsiadującego z budynkiem oraz poszerzenie ulicy w stronę budynku zagraża utracie wybranego przez skarżącego komfortu życia w zrównoważonym środowisku, które organ winien był wziąć pod uwagę i rozważyć, wedle zasad wyrażonych w art. 7 k.p.a. W odpowiedzi na skargę Wojewoda wniósł o jej oddalenie, uznając podniesione w niej argumenty za nieuzasadnione. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku zważył, co następuje: Zgodnie z brzmieniem art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2014 r., poz. 1647 ze zm.), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem (§ 2). Sąd administracyjny, uwzględniając skargę, uchyla zaskarżony akt w całości albo części, jeżeli stwierdzi naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszenie prawa, dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego lub też inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Badając legalność zaskarżonego rozstrzygnięcia w oparciu o powyższe kryteria stwierdzić należy, że odpowiada ono prawu. W niniejszej sprawie przedmiotem kontroli Sądu jest decyzja Wojewody z 26 czerwca 2014 r., którą organ ten umorzył postępowanie odwoławcze uznając, że skarżący Z. Ś. i inni odwołujący się nie posiadają interesu prawnego uprawniającego do skutecznego kwestionowania decyzji Prezydenta Miasta z 31 marca 2014 r., zezwalającej na realizację inwestycji drogowej realizowanej w oparciu o przepisy ustawy z 10 kwietnia 2003 r. o szczególnych zasadach przygotowania i realizacji inwestycji w zakresie dróg publicznych (Dz. U. z 2013 r., poz. 687), "specustawa drogowa". Przepis art. 138 § 3 k.p.a. nie określa przyczyn umorzenia postępowania odwoławczego, jednak przyjmuje się, że będzie ono miało miejsce w przypadku bezprzedmiotowości postępowania, spowodowanej m.in. wniesieniem odwołania przez osobę niebędącą stroną. Przypomnienia wymaga, że podmiotową przesłanką skutecznego uruchomienia postępowania odwoławczego jest złożenie odwołania przez legitymowany do tego podmiot, czyli stronę postępowania w sprawie. Z art. 127 § 1 k.p.a., wynika bowiem wprost, że odwołanie od decyzji wydanej w pierwszej instancji służy tylko stronie. Przed rozpoznaniem odwołania niezbędne jest więc zbadanie przez organ drugiej instancji legitymacji procesowej podmiotu wnoszącego ten środek zaskarżenia. Podkreślić należy, że prawo to jest niezależne od okoliczności, czy strona brała udział w postępowaniu przed organem pierwszej instancji, a także od tego, kogo wskazano jako adresata tej decyzji. Ważne jest natomiast, aby strona wykazała, że ma do tego legitymację. Oznacza to, że odwołanie może wnieść jedynie osoba, która co do zasady mogła być stroną w postępowaniu przed organem pierwszej instancji, czyli osoba, której interesu prawnego lub obowiązku dotyczyło to postępowanie. Wyznaczenie strony postępowania, zarówno w pierwszej, jak i drugiej instancji, powinno nastąpić w oparciu o przesłanki obiektywne (materialnoprawne). Podmiot, który nie może mieć statusu strony postępowania administracyjnego zakończonego decyzją wydaną w pierwszej instancji, nie może również wnieść skutecznie odwołania. Osoba ta może mieć interes we wzruszeniu takiej decyzji, lecz nie jest to interes prawny w rozumieniu art. 28 k.p.a.. W myśl tego przepisu stroną jest bowiem każdy, czyjego interesu prawnego lub obowiązku dotyczy postępowanie albo kto żąda czynności organu ze względu na swój interes prawny lub obowiązek. W orzecznictwie sądów administracyjnych i doktrynie przyjmuje się, że przez "interes prawny" należy rozumieć prawo podmiotowe rozumiane jako przyznanie przez przepis prawa jednostce konkretnej korzyści, które można realizować w postępowaniu administracyjnym, gdyż orzeka się o nim w drodze decyzji administracyjnej. Interes prawny musi być więc indywidualny, konkretny, aktualny i sprawdzalny obiektywnie, a jego istnienie winno znaleźć potwierdzenie w okolicznościach faktycznych, będących przesłankami zastosowania przepisu prawa materialnego. Postępowanie administracyjne dotyczy zatem interesu prawnego lub obowiązku konkretnego podmiotu, jeżeli w wyniku tego postępowania wydaje się decyzję, która rozstrzyga o prawach lub obowiązkach tej osoby lub rozstrzygnięcie o prawach i obowiązkach jednego podmiotu wpływa na prawa i obowiązki innego podmiotu. W pierwszym przypadku, postępowanie dotyczy interesu prawnego lub obowiązku danego podmiotu w sposób bezpośredni, gdyż decyzja administracyjna rozstrzyga o jego prawach i obowiązkach, w drugim - postępowanie dotyczy interesu prawnego lub obowiązku innego podmiotu w sposób pośredni, bowiem decyzja nie rozstrzyga wprost o jego prawach i obowiązkach, lecz jedynie oddziałuje na nie wskutek powiązania sytuacji prawnej adresata decyzji z tym podmiotem (por. A. Wróbel [w:] M. Jaśkowska, A. Wróbel, Kodeks postępowania administracyjnego. Komentarz, Zakamycze 2005, s. 255- 259). Należy ponadto podkreślić, że interes prawny należy odróżnić od interesu faktycznego, jaki może mieć skarżący w wyeliminowaniu z obrotu prawnego określonego aktu administracji publicznej. Interes faktyczny w postępowaniu administracyjnym może mieć bowiem każdy, kto ze względu na swoją rzeczywistą sytuację lub subiektywne przekonanie, jest zainteresowany rozstrzygnięciem danej sprawy administracyjnej. Z pojęcia strony postępowania administracyjnego zostały jednak wykluczone podmioty, które mogą wykazać się jedynie posiadaniem interesu faktycznego w takim, a nie innym rozstrzygnięciu. Z uwagi na powyższe, pojęcia strony należy poszukiwać przede wszystkim na gruncie prawa materialnego, czyli norm prawnych, które stanowią podstawę ustalania uprawnień lub obowiązków podmiotów (zob. wyrok NSA z dnia 9 września 2014 r., sygn. akt II GSK 1150/13, CBOSA). Zaznaczyć też należy, że interes prawny, o którym mowa w art. 28 k.p.a., może wynikać nie tylko z przepisów materialnego prawa administracyjnego, lecz także np. z przepisów prawa cywilnego. W kręgu podmiotów, którym przysługuje przymiot strony w postępowaniu w sprawie realizacji inwestycji drogowej w oparciu o regulacje specustawy drogowej niewątpliwie będzie wnioskodawca, natomiast uprawnienia innych podmiotów należy badać z uwzględnieniem art. 28 k.p.a. Przepis ten stanowi, że stroną jest każdy, czyjego interesu prawnego lub obowiązku dotyczy postępowanie albo kto żąda czynności organu ze względu na swój interes prawny lub obowiązek. Wskazany w skardze jako podstawa dokonanych ustaleń przepis art. 28 Prawa budowlanego nie ma w sprawie zastosowania. Skarżący swój interes prawny do kwestionowania decyzji zezwalającej na realizację opisanej inwestycji drogowej wywodzi z posiadania prawa współwłasności nieruchomości i znajdującego na w niej lokalu. Wskazuje skarżący, że wskutek realizacji inwestycji pogorszy się komfort jego zamieszkiwania i obniży się wartość mieszkania. W przekonaniu Sądu interes skarżącego w rozstrzygnięciu przedmiotowej sprawy administracyjnej może być rozpatrywane jedynie w kontekście interesu faktycznego, bowiem skarżący po zrealizowaniu inwestycji bez przeszkód może realizować swoje prawo własności przedmiotowego lokalu. Budynek, w którym znajduje się przedmiotowy lokal, zlokalizowany jest przy stanowiącej własność Gminy ul. K., a jej modernizacja polega na odmiennym ukształtowaniu istniejącego pasa drogowego (poszerzeniu ulicy i likwidacji jednego z pasów zieleni, w tym wycinkę drzew). Zaznaczyć przy tym trzeba, że na wysokości posesji, której właścicielem jest skarżący przewidziany jest nadal pas zieleni pomiędzy jezdnią a chodnikiem. Brak jest zatem przepisu prawa materialnego, na którego naruszenie mógłby wskazać skarżący, jako źródło statusu strony w postępowaniu dotyczącym budowy drogi w oparciu o "specustawę drogową". Także powoływanie w skardze przepisów ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym jest chybione, gdyż z art. 11i ust. 2 specustawy drogowej wynika, że w sprawach dotyczących zezwolenia na realizację inwestycji drogowej nie stosuje się przepisów o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym. W ocenie składu orzekającego w przedstawionych okolicznościach faktycznych i prawnych organ odwoławczy zasadnie umorzył postępowanie odwoławcze na podstawie art. 138 § 1 pkt 3 k.p.a. W konsekwencji również pozostałe zarzuty skargi dotyczące naruszenia przepisów postępowania, jak i przepisów zawartych w ustawie zasadniczej nie zasługiwały na uwzględnienie. Organ przeprowadził postępowanie z zachowaniem zasad obowiązujących w postępowaniu administracyjnym, czemu dał wyraz w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji zgodnie z wymogami określonymi w art. 107 § 3 k.p.a. W tym stania rzeczy Wojewódzki Sąd Administracyjny oddalił skargę na podstawie art. 151 p.p.s.a.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 24.07.2026. · Źródło