II SA/Gd 569/16

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Jolanta Górska Sędziowie: Sędzia WSA Katarzyna Krzysztofowicz (spr.) Sędzia WSA Dariusz Kurkiewicz po rozpoznaniu w dniu 21 grudnia 2016 r. w trybie uproszczonym na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi M. H. i R. H. na postanowienie Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia 11 sierpnia 2016 roku, nr [...] w przedmiocie zarzutów dotyczących prowadzenia egzekucji w sprawie rozbiórki obiektu budowlanego oddala skargę. Postanowieniem z dnia 19 kwietnia 2016 r, nr [...], wydanym na podstawie art. 34 § 1 i 5 ustawy z 17 czerwca 1966 roku o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (Dz. U. z 2016 r., poz. 599 ze zm.) – dalej w skrócie "u.p.e.a." Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego oddalił zarzuty wniesione przez M.H. i R.H. w przedmiocie prowadzenia postępowania egzekucyjnego w administracji, dotyczące tytułu wykonawczego nr [...] z dnia 4 lutego 2016 r. Powyższy tytuł wykonawczy, poprzedzony poprawnym doręczeniem upomnienia z dnia 30 grudnia 2008 r., nr [...], został wydany na skutek stwierdzenia, że M.H. i R. H. uchylają się od wykonania obowiązku nałożonego na nich decyzją Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia 12 listopada 2008 r., nr [...], który to obowiązek polegał na rozbiórce obiektu budowlanego nietrwale związanego z gruntem, o konstrukcji drewnianej, pełniącego funkcję rekreacji indywidualnej, wraz z tarasem, oraz obiektu budowlanego nietrwale związanego z gruntem, o konstrukcji drewnianej, pełniącego funkcję gospodarczą - wzniesionych bez wymaganego pozwolenia na budowę na terenie działki nr [...] położonej w K. B. II, gmina K. W uzasadnieniu postanowienia organ wskazał, że M.H. i R. H. na podstawie art. 33 § 1 pkt 4 i 5 u.p.e.a. wnieśli zarzuty pod adresem przedmiotowego tytułu wykonawczego wskazując, że nie są właścicielami nieruchomości oznaczonej numerem działki [...] położonej w K.B. II, gmina K. Zgodnie bowiem z treścią działu I-O księgi wieczystej [...] prowadzonej przez Sąd Rejonowy, będąca ich własnością działka nr [...] położona jest w miejscowości K.B., gmina K. Według skarżących rozbieżność ta skutkuje nieważnością tytułu wykonawczego, ponieważ nie mogą być oni stroną niniejszego postępowania oraz wykonać nałożonego obowiązku. Rozpatrując tak skonstruowane zarzuty organ pierwszej instancji uznał je za niezasadne stwierdzając, że zgodnie z art. 29 § 1 u.p.e.a. organ egzekucyjny nie jest uprawniony do badania zasadności i wymagalności obowiązku objętego tytułem wykonawczym. Organ zwrócił także uwagę, że w decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia 12 listopada 2008 r., nr [...] została wykorzystana nazwa własna miejscowości K.B. II, a nie - jak w przypadku wykazu rejestru gruntów bądź księgi wieczystej - obręb ewidencyjny nr [...], K.B. W zażaleniu M.H. i R.H. wnieśli o uchylenie zaskarżonego postanowienia w całości i umorzenie postępowania, zarzucając naruszenie art. 29 § 1 i art. 18 u.p.e.a. w związku z art. 7 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2016, poz. 23) - dalej w skrócie jako "k.p.a.", poprzez ich niezastosowanie. W uzasadnieniu ponownie przytoczyli zarzuty podkreślając, że nie dysponują prawem własności nieruchomości oznaczonej nr [...] we wskazanej przez organ lokalizacji, tj. K.B. II, gmina K. Są bowiem właścicielami działki nr [...] zlokalizowanej w miejscowości K.B., gmina K. Dodali także, iż stwierdzenie organu o wykorzystaniu nazwy własnej miejscowości K.B. II jest ich zdaniem bez znaczenia, "pomimo że stanowi istotny element orzeczenia, na podstawie którego prowadzona jest egzekucja". Postanowieniem z dnia 11 sierpnia 2016 r., nr [...], wydanym na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a. oraz art. 33 § 1 u.p.e.a., Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego utrzymał w mocy zaskarżone postanowienie organu I instancji, nie znajdując podstaw do jego zmiany bądź uchylenia. Organ odwoławczy stwierdził, że w przedmiotowym tytule wykonawczym nie zachodzi błąd co do osoby zobowiązanego, ponieważ zostały w nim wskazane te same osoby, które wskazane zostały w treści decyzji nakazowej z dnia 12 listopada 2008 r., nr [...]. Organ zwrócił również uwagę, że postępowanie w sprawie rozbiórki dwóch obiektów budowlanych, wzniesionych bez wymaganego pozwolenia na budowę na terenie działki nr [...], położonej w K.B. II, gmina K., trwa od 2007 r. i skarżący, którzy brali czynny udział na każdym etapie tego postępowania, nigdy nie kwestionowali oznaczeń ewidencyjnych działki nr [...], ani tym bardziej prawa własności do wymienionej w decyzji nieruchomości. Zdaniem organu nie można również uznać, że nałożony na strony obowiązek jest niewykonalny, ponieważ nie występują żadne przeszkody nieusuwalne, które uniemożliwiają przeprowadzenie rozbiórki. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku skarżący – M.H. i R.H. wnieśli o uchylenie postanowień organów obu instancji, zarzucając im naruszenie art. 29 § 1 u.p.e.a. in principio w związku z § 1 rozporządzenia Ministra Administracji i Cyfryzacji z dnia 13 grudnia 2012 roku w sprawie urzędowych nazw miejscowości i ich części (Dz. U z 2013 r., poz. 200) poprzez ich niezastosowanie skutkujące wadliwością tytułu wykonawczego, a także przepisów postępowania, w szczególności art. 6, art. 7 i art. 8 k.p.a. W uzasadnieniu skarżący ponownie wskazali na kwestie związane z prawem własności działki nr [...] oraz na rozbieżność oznaczenia tej nieruchomości w przedmiotowym tytule wykonawczym i w zapisach zawartych w dziale I-O księgi wieczystej nr [...], podtrzymując w tym zakresie swoje stanowisko wyrażone w zarzutach oraz w zażaleniu. Skarżący stwierdzili, że Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego nie dokonał ciążącego na nim z urzędu obowiązku zbadania dopuszczalności egzekucji administracyjnej wobec niezgodności tytułu wykonawczego z opisem nieruchomości będącej przedmiotem wydanej decyzji merytorycznej. Takie zaniechanie stanowi naruszenie przepisu art. 29 § 1 u.p.e.a. oraz przepisów ww. rozporządzenia Ministra Administracji i Cyfryzacji z dnia 13 grudnia 2012 roku, które wskazują na istnienie miejscowości o nazwie K.B. D. o numerze identyfikatora krajowego rejestru [...]. W odpowiedzi na skargę Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego wniósł o jej oddalenie, podtrzymując swoje stanowisko w sprawie. Rozpoznając niniejszą sprawę Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta co do zasady sprawowana jest pod względem zgodności z prawem (art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych; Dz. U. 2016 r., poz. 1066). W ramach kontroli działalności administracji publicznej, przewidzianej w art. 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2016 r. poz. 718 ze zm.) - dalej określanej w skrócie jako "p.p.s.a.", sąd uprawniony jest do badania, czy przy wydaniu zaskarżonego aktu nie doszło do naruszenia przepisów prawa materialnego i przepisów postępowania, nie będąc przy tym związanym zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 134 § 1 p.p.s.a.), zaś jedynym ograniczeniem w tym zakresie jest zakaz przewidziany w art. 134 § 2 p.p.s.a. Orzekanie w granicach sprawy (art. 135 p.p.s.a.) oznacza sprawę będącą przedmiotem kontrolowanego postępowania administracyjnego, w której został wydany zaskarżony akt lub czynność, jako pochodną określonego stosunku administracyjnoprawnego i odbywa się z uwzględnieniem ówcześnie obowiązujących przepisów prawa. Kontroli Sądu w niniejszej sprawie poddane zostało postanowienie Wojewódzkiego inspektora Nadzoru Budowalnego z dnia 11 sierpnia 2016 r. utrzymujące w mocy postanowienie Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia 19 kwietnia 2016 r. oddalające zarzuty wniesione przez M.H. i R.H. dotyczące tytułu wykonawczego z dnia 4 lutego 2016 roku. Materialnoprawną podstawę wydanych w sprawie postanowień stanowiły przepisy art. 33 i art. 34 u.p.e.a., które określają możliwości wniesienia zarzutów do wystawionego tytułu wykonawczego, stanowiącego podstawę do prowadzenia egzekucji administracyjnej. W myśl art. 33 § 1 pkt 1 - 10 u.p.e.a. podstawą zgłoszonych zarzutów może być: 1) wykonanie lub umorzenie w całości albo w części obowiązku, przedawnienie, wygaśnięcie albo nieistnienie obowiązku; 2) odroczenie terminu wykonania obowiązku albo brak wymagalności obowiązku z innego powodu, rozłożenie na raty spłaty należności pieniężnej; 3) określenie egzekwowanego obowiązku niezgodnie z treścią obowiązku wynikającego z orzeczenia, o którym mowa w art. 3 i 4; 4) błąd co do osoby zobowiązanego; 5) niewykonalność obowiązku o charakterze niepieniężnym; 6) niedopuszczalność egzekucji administracyjnej lub zastosowanego środka egzekucyjnego; 7) brak uprzedniego doręczenia zobowiązanemu upomnienia, o którym mowa w art. 15 § 1; 8) zastosowanie zbyt uciążliwego środka egzekucyjnego; 9) prowadzenie egzekucji przez niewłaściwy organ egzekucyjny; 10) niespełnienie wymogów określonych w art. 27. W toku postępowania skarżący wywodzili, że w niniejszej sprawie zachodzi błąd co do osoby zobowiązanego (art. 33 § 1 pkt 4 u.p.e.a.) oraz niewykonalność obowiązku o charakterze niepieniężnym (art. 33 § 1 pkt 5 u.p.e.a.), zaś istota sporu sprowadzała się do oceny prawidłowości oznaczenia zarówno w decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia 12 listopada 2008 r., jak i w przedmiotowym tytule wykonawczym nieruchomości, na której znajdują się obiekty budowlane przeznaczone do rozbiórki, jak i ustalenia, czy jest to nieruchomość tożsama z nieruchomością stanowiącą własność skarżących. Z akt przedmiotowej sprawy wynika jednoznacznie, że M.H. i R.H. brali czynny udział na każdym etapie zarówno postępowania egzekucyjnego, jak i postępowania w sprawie rozbiórki przedmiotowych obiektów budowlanych, a także byli adresatami wydawanych w tych postępowaniach orzeczeń organów administracji. Można też dodać, że w toku postępowania dotyczącego rozbiórki przedmiotowych obiektów budowlanych skarżących nie kwestionowali, że są właścicielami działki, na której one się znajdują, i dopiero w postępowaniu egzekucyjnym stwierdzili, że oznaczenie tej działki jest nieprawidłowe, dlatego tytuł wykonawczy błędnie wskazuje ich jako zobowiązanych. W ocenie Sądu nie zasługuje na uwzględnienie zarzut skarżących oparty na twierdzeniu o błędnym określeniu osoby zobowiązanej, gdyż z takim błędem mamy do czynienia, gdy np. pomiędzy treścią tytułu wykonawczego a treścią orzeczenia będącego podstawą jego wystawienia (nakazu rozbiórki) istnieje rozbieżność co do oznaczenia osoby zobowiązanej, np. co do jej imienia lub nazwiska (zob. wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 10 listopada 2006 r., sygn. akt III SA/Wa 930/06). Jak wskazuje się w doktrynie, chodzi więc o wskazanie w tytule wykonawczym osoby, na której nie ciąży egzekwowany obowiązek wynikający z danej decyzji administracyjnej. Stwierdzenie tej sytuacji następuje przez porównanie danych osoby wskazanej w tytule wykonawczym z danymi adresata decyzji administracyjnej, stanowiącej podstawę do wystawienia tytułu wykonawczego. Różnica w tym zakresie może być zarówno wynikiem popełnienia przez wierzyciela błędu przy sporządzaniu tytułu wykonawczego, jak również skutkiem przejścia obowiązku na inny podmiot przed wszczęciem postępowania egzekucyjnego. Z sytuacją taką nie mamy do czynienia w rozpatrywanej sprawie, bowiem zarówno decyzja Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia 12 listopada 2008 r. o nakazie rozbiórki, jak i tytuł wykonawczy zostały skierowane do M.H. i R.H., a ponadto w tytule wykonawczym określono obowiązek tak, jak został on sformułowany w ww. decyzji. Nie ma również podstaw do uwzględnienia zarzutu dotyczącego niewykonalności obowiązku. Jak prawidłowo wskazał organ odwoławczy, w niniejszej sprawie nie występują żadne przeszkody, faktyczne bądź prawne, które uniemożliwiają przeprowadzenie rozbiórki. W szczególności, zdaniem Sądu, przeszkody takiej nie może stanowić błędne (w ocenie skarżących) oznaczenie - zarówno w przedmiotowym tytule wykonawczym, jak i w poprzedzającej go decyzji orzekającej o nakazie rozbiórki obiektów budowlanych, nieruchomości stanowiącej ich własność. Zdaniem skarżących zachodzi niewykonalność obowiązku, ponieważ decyzja nakazowa i tytuł wykonawczy dotyczą nieruchomości nr [...] położonej w miejscowości K. B. II, gmina K., zaś oni są właścicielami działki nr [...] znajdującej się w miejscowości K. B., gmina K. Ich zdaniem, nie jest zatem możliwe wykonanie przez nich obowiązku rozbiórki obiektów budowlanych posadowionych na działce nr [...] w K.B. II, ponieważ – jak należy rozumieć ich zarzut, jest to inna działka, niż działka skarżących nr [...], znajdująca się w K.B. W ocenie Sądu powyższe stanowisko skarżących jest błędne, ponieważ Sądowi z urzędu jest wiadome, że miejscowość K.B., znajdująca się w gminie K., składa się z K.B. P. i K.B. D. Dlatego też organy nadzoru budowlanego - orzekając w sprawach dotyczących nakazów rozbiórki obiektów budowlanych zlokalizowanych w K. B. - dopisują do nazwy K.B. cyfrę I lub II, doprecyzowując tym samym, w którym z K.B. znajduje się dana działka ewidencyjna. Taka praktyka jest wskazana, ponieważ ewidencja gruntów oraz księgi wieczyste posługują się jedynie nazwą K.B. – bez dopisków "I", "II" (takie oznaczenie miejscowości widnieje także w księdze wieczystej nr [...] prowadzonej dla nieruchomości skarżących), natomiast na mapach katastralnych miejscowość ta dzielona jest na K.B. P. i K.B. D. (stąd też takie ich oznaczenie w załączniku do rozporządzenia Ministra Administracji i Cyfryzacji z dnia 13 grudnia 2012 roku w sprawie urzędowych nazw miejscowości i ich części). Informacje te są powszechnie dostępne i możliwe do zweryfikowania np. na geoportalu krajowym (dostępny pod adresem www.geoportal.gov.pl). Z geoportalu krajowego wynika przy tym, że niezależnie od wyszukania czy to frazy "K.B. P. [...]", czy "K.B. D. [...]" - wynikiem analizy jest zawsze wskazanie na mapie tej samej działki, położonej w K.B. (dokładnie - według mapy - w K.B. D.), o numerze [...] - znajdującej się w województwie [...], powiat [...], gmina K., obręb [...]. Powyższej opisane fakty wskazują, że nie istnieją dwie działki nr [...], jedna położona w K.B., a druga w K.B. II. Oba oznaczenia, tj. działka nr [...] w K.B., oraz działka nr [...] w K.B. II, dotyczą bowiem tej samej działki - zlokalizowanej według mapy katastralnej w K.B. D., a stanowiącej według księgi wieczystej nr [...] prowadzonej przez Sąd Rejonowy własność skarżących. Z powyższego wynika, że doprecyzowanie w decyzji nakazowej i tytule wykonawczym położenia nieruchomości skarżących, tj. działki nr [...], znajdującej się według zapisów księgi wieczystej [...] w K.B., poprzez dopisanie cyfry "II", nie oznacza, że jest to inna działka, niż działka skarżących. Zastosowany w decyzji oraz tytule wykonawczym dopisek "II" ma bowiem jedynie na celu doprecyzowanie położenia przedmiotowej działki. W konsekwencji w przedmiotowej sprawie nie istnieją wątpliwości, co do lokalizacji obiektów budowlanych objętych egzekwowanym obowiązkiem i możliwości wykonania tego obowiązku przez skarżących. Oceniając zaskarżone rozstrzygnięcia w kontekście poczynionych powyżej uwag Sąd uznał, że odpowiadają one prawu. Organy prawidłowo przyjęły, że zobowiązanymi do dokonania rozbiórki przedmiotowych obiektów budowlanych, zgodnie z decyzją Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia 12 listopada 2008 r. są M.H. i R.H., a zatem to oni powinni zostać wskazani w tytule wykonawczym z dnia 4 lutego 2016 r. jako osoby zobowiązane do wykonania nakazu rozbiórki. Organy zasadnie uznały również, że prawidłowo w tytule wykonawczym (tak jak i w decyzji nakazowej) oznaczono nieruchomość, której dotyczy ów obowiązek, stanowiącą własność skarżących, uzupełniając jej nazwę zawartą w księdze wieczystej (K.B.) o dopisek "II". Z uwagi na bezzasadność podniesionych przez skarżących zarzutów oraz brak stwierdzenia innych uchybień mogących mieć wpływ na treść rozstrzygnięcia, Sąd uznał, że kontrolowane postanowienia są zgodne z prawem. Mając powyższe na uwadze Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku, na podstawie art. 151 p.p.s.a., oddalił skargę jako niezasadną. Sąd orzekł w niniejszej sprawie na posiedzeniu niejawnym w postępowaniu uproszczonym na podstawie art. 119 pkt 3 p.p.s.a.