II SA/Gd 612/06

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Jan Jędrkowiak Sędziowie Sędzia WSA Wanda Antończyk Asesor WSA Katarzyna Krzysztofowicz (spr.) Protokolant Starszy Sekretarz Sądowy Katarzyna Gross po rozpoznaniu w dniu 22 lutego 2007 r. na rozprawie sprawy ze skargi T. K. na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia 23 sierpnia 2006 r., nr [...] w przedmiocie wstrzymania robót budowlanych 1. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego dla miasta na prawach powiatu z dnia 3 kwietnia 2006 r., nr [...]; 2. zasądza od Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego na rzecz skarżącego T. K. kwotę 500 zł (pięćset złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania. Dnia 24 sierpnia 2005 roku wpłynęło do Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego dla miasta na prawach powiatu pismo T. K. zawierające żądanie wstrzymania robót prowadzonych w ramach budowy ciągu pieszego pomiędzy ulicami [...] i [...]. W piśmie tym T. K. stwierdził, iż przy łączniku pomiędzy ww. ulicami prowadzone są roboty budowlane poza terenem objętym pozwoleniem na budowę oraz w sposób zagrażający bezpieczeństwu ludzi i mienia. Wyjaśnił także, iż w ramach tych robót wykopano u podnóża dziesięciometrowej skarpy wykop o głębokości 4m, który nie jest zabezpieczony przed osunięciem oraz częściowo znajduje się poza terenem objętym pozwoleniem na budowę tj. na należącej do T. K. działce nr [...]. Wykop ten - zdaniem wnioskodawcy - zagraża nadto usytuowanym przy jego krawędzi drzewom. Podczas wizji lokalnej, która odbyła się dnia 31 marca 2006 roku, wnioskodawca stwierdził, iż jego zdaniem studnia nr D5 oraz latarnia nr 2 są budowane poza terenem objętym pozwoleniem na budowę, co wynika z planszy zagospodarowania terenu. Wskazał także, iż podczas montażu studni nr D4 i nr D5 uszkodzono skarpę. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego dla miasta na prawach powiatu decyzją z dnia 3 kwietnia 2006 roku, nr [...], odmówił wstrzymania budowy ciągu pieszo-jezdnego pomiędzy ul. [...] i ul. [...] w G., realizowanego na działkach: nr [...], [...], [...], [...], [...] w G., karta mapy 12 obręb W. K. i nr [...], [...], [...], [...], [...], [...], karta mapy 13, obręb W. K., na podstawie decyzji Prezydenta Miasta z dnia 20 czerwca 2005 roku (nr [...]), wskazując jako podstawę prawną rozstrzygnięcia art. 50 ustawy z dnia 7 lipca 1994 roku Prawo budowlane (tekst jednolity: Dz. U. z 2003 roku, nr 207, poz. 2016 ze zm.). W uzasadnieniu decyzji organ stwierdził, że inwestor - Gmina wykonuje roboty budowlane na podstawie ostatecznej decyzji Prezydenta Miasta z dnia 20 czerwca 2005 roku, zatwierdzającej projekt budowlany i udzielającej pozwolenia na budowę inwestycji w postaci ciągu pieszo-jezdnego łączącego ul. [...] z ul. [...] wraz z przebudową infrastruktury. Organ wskazał także, iż ustalił, że w sąsiedztwie działki nr [...], stanowiącej własność M. i T. K., inwestor prowadzi, na podstawie zatwierdzonej dokumentacji, roboty związane z budową kanalizacji deszczowej i oświetlenia. Organ nie podzielił stanowiska T. K., co do położenia poza terenem objętym pozwoleniem na budowę studni deszczowej, oznaczonej w projekcie symbolem D5, oraz fundamentu latarni, oznaczonej w projekcie symbolem 2. Organ wyjaśnił, iż ww. urządzenia położone są na terenie działki nr [...], karta mapy 12, która jest wymieniona w pozwoleniu na budowę przedmiotowego ciągu pieszo-jezdnego. Urządzenia te zostały także uwzględnione w projektach branżowych ww. inwestycji. Natomiast granice inwestycji oznaczonej jako I etap, wytyczone na rysunku planszy zbiorczej zagospodarowania terenu zatwierdzonego projektu budowlanego, dotyczą jedynie wykonania nawierzchni ciągu. Ustosunkowując się do kwestii wykonywania przez inwestora robót z przekroczeniem granicy działki nr [...] organ wskazał, iż z uwagi na brak jednego z dwóch kamieni granicznych, wyznaczających granicę działki nr [...] z działką nr [...], nie jest możliwe jednoznaczne ustalenie stanu faktycznego. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego stwierdził nadto, że w aktualnym stanie faktycznym nie ma zagrożenia obsunięcia się skarpy. W odwołaniu od powyższej decyzji T. K. wniósł o jej uchylenie i skierowanie sprawy do ponownego rozpatrzenia. Odwołujący się zarzucił, iż kwestionowana decyzja wydana została w oparciu o ustalenia niezgodne ze stanem faktycznym, z naruszeniem art. 7 Kodeksu postępowania administracyjnego. W uzasadnieniu odwołania T. K. stwierdził, iż przyjęcie, że samo położenie studni D5 i fundamentu pod latarnię nr 2 na terenie działki [...] jest wystarczające do uznania ich za wchodzące w zakres etapu I inwestycji objętego pozwoleniem na budowę z dnia 20 czerwca 2005 roku pozbawione jest jakichkolwiek podstaw prawnych i sprzeciwia się zasadom logicznego myślenia. Według wnoszącego odwołanie, gdyby cały teren działki nr [...] objęty był pozwoleniem na budowę części inwestycji oznaczonej jako etap I, to istnienie części inwestycji oznaczonej jako etap II, położonej w całości na terenie działki [...], straciłoby rację bytu. Odwołujący się zaznaczył przy tym, iż jako właściciel działki nr [...] nie został uznany za stronę postępowania administracyjnego poprzedzającego wydanie pozwolenia na budowę etapu I budowy ciągu pieszo-jezdnego łączącego ulice [...] i [...] właśnie z tej przyczyny, iż inwestycja ta miała zakończyć się na wysokości granicy z jego działką, a faktycznie inwestycja granicę tę przekracza. Zdaniem T. K. organ I instancji nie podjął wszelkich kroków niezbędnych do ustalenia przebiegu granicy pomiędzy działkami nr [...] i nr [...] czym naruszył art. 7 k.p.a. Przepis ten, w ocenie odwołującego się, organ naruszył także w ten sposób, że bez żadnych badań i sprawdzeń, jedynie na podstawie pobieżnych oględzin, uznał, że w niniejszej sprawie nie występuje zagrożenie obsunięcia się skarpy. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego decyzją z dnia 23 sierpnia 2006 roku, nr [...], wydaną na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 Kodeksu postępowania administracyjnego oraz art. 50 ustawy z dnia 7 lipca 1994 roku Prawo budowlane, utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję. W uzasadnieniu organ II instancji stwierdził, iż po przeprowadzeniu analizy, zatwierdzonego decyzją Prezydenta Miasta z dnia 20 czerwca 2005 roku o pozwoleniu na budowę, projektu budowlanego, składającego się m. in. z projektu sieci wodno-kanalizacyjnej, deszczowej, gazowej - I etap, uznał, że realizacja kwestionowanych przez skarżącego studni D4 i D5 wchodziła w zakres I etapu inwestycji, a więc była objęta wskazanym pozwoleniem na budowę. Organ wyjaśnił także, iż przeprowadził analizę zatwierdzonego ww. decyzją projektu sieci elektroenergetycznej, teletechnicznej i oświetleniowej - I etap, i ustalił, że kwestionowany przez skarżącego fundament pod słup oświetleniowy nr 2 również objęty jest wskazanym pozwoleniem na budowę. W skardze na powyższą decyzję T. K. wniósł o jej uchylenie i skierowanie sprawy do ponownego rozpoznania. W uzasadnieniu skargi zarzucił, iż organ II instancji nie wyjaśnił dlaczego dał wiarę dowodowi jakim jest wymienienie kwestionowanych elementów w części opisowej projektu branżowego i dlaczego odmówił wiarygodności planszy zagospodarowania terenu stanowiącej integralną cześć pozwolenia na budowę, na której – zgodnie z przepisami art. 34 ust. 3 pkt 1 ustawy Prawo budowlane oraz § 8 ust 3 pkt 2 Rozporządzenia Ministra Infrastruktury z sprawie szczegółowego zakresu i formy projektu budowlanego, winny zostać zaznaczone wszystkie elementy planowanego zamierzenia budowlanego. Według skarżącego organ pominął również fakt, że w części opisowej do podstawowego projektu budowlanego przytaczane informacje o zaliczeniu kwestionowanych elementów do I etapu inwestycji nie znajdują żadnego potwierdzenia. Zdaniem skarżącego, organ odwoławczy nie wskazał na jakim przepisie prawa opiera zastosowany przez siebie priorytet części opisowej projektu branżowego nad częścią graficzną projektu jaką stanowi projekt zagospodarowania terenu. Tak sporządzone uzasadnienie decyzji, według skarżącego, nie spełnia wymogów określonych w art. 107 § 3 Kodeksu postępowania administracyjnego. Skarżący zarzucił nadto organowi odwoławczemu, iż ten - dokonując dowolnej i wybiórczej interpretacji dowodów, naruszył art. 7 Kodeksu postępowania administracyjnego. Skarżący podtrzymał nadto zarzuty dotyczące prowadzenia robót poza terenem objętym pozwolenie na budowę i wskazał, iż prowadzenie robót poza terenem należącym do gminy doprowadziło do naruszenia, a następnie do usunięcie kamienia granicznego wytyczającego granicę jego działki. W odpowiedzi na skargę Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego wniósł o jej oddalenie, podtrzymując argumentację zawartą w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Rozpoznając niniejszą sprawę Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta co do zasady sprawowana jest pod względem zgodności z prawem (art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych - Dz. U. nr 153, poz. 1269). Zaskarżona decyzja Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia 23 sierpnia 2006 roku oraz poprzedzająca ją decyzja Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego dla miasta na prawach powiatu z dnia 3 kwietnia 2006 roku zostały wydane na podstawie art. 50 ustawy z dnia 7 lipca 1994 roku Prawo budowlane (tekst jednolity: Dz. U. z 2003 roku, nr 207, poz. 2016 ze zm.). Zgodnie z treścią art. 50 ust. 1 ww. ustawy (wszystkie przepisy w brzmieniu obowiązującym w dacie wydania zaskarżonej decyzji) w przypadkach innych niż uregulowane w przepisach art. 48 ust. 1 oraz 49b ust. 1 (tzn. prowadzenia robót budowlanych innych niż budowa obiektu budowlanego lub też w innych okolicznościach niż wymienione we wskazanych powyżej przepisach) właściwy organ nadzoru budowlanego jest zobowiązany wstrzymać (w drodze postanowienia) prowadzenie robót budowlanych wykonywanych: 1) bez wymaganego pozwolenia na budowę albo zgłoszenia lub 2) w sposób mogący spowodować zagrożenie bezpieczeństwa ludzi lub mienia bądź zagrożenie środowiska, lub 3) na podstawie zgłoszenia z naruszeniem art. 30 ust. 1, lub 4) w sposób istotnie odbiegający od ustaleń i warunków określonych w pozwoleniu na budowę bądź w przepisach. W postanowieniu o wstrzymaniu robót budowlanych właściwy organ nadzoru budowlanego zobowiązany jest podać przyczynę wstrzymania robót oraz ustalić wymagania dotyczące niezbędnych zabezpieczeń (art. 50 ust. 2 cyt. ustawy). W niniejszej sprawie skarżący wniósł o wstrzymanie robót budowlanych prowadzonych w ramach budowy ciągu pieszo - jezdnego pomiędzy ulicami [...] i [...] twierdząc, iż są one wykonywane poza terenem objętym pozwoleniem na budowę oraz w sposób zagrażający bezpieczeństwu ludzi i mienia. Tym samym skarżący, jako podstawę swojego żądania, wskazał przesłanki wstrzymania robót wynikające z art. 50 ust. 1 pkt 2 i 4 Prawa budowlanego. Odmawiając wstrzymania przedmiotowych robót organy obu instancji uznały, iż są one wykonywane zgodnie z przepisami oraz ustaleniami i warunkami określonymi w ostatecznej decyzji Prezydenta Miasta z dnia 20 czerwca 2005 roku (nr [...]), zatwierdzającej projekt budowlany i udzielającej pozwolenia na budowę I etapu inwestycji w postaci ciągu pieszo-jezdnego łączącego ul. [...] z ul. [...] wraz z przebudową infrastruktury. Nadto organ I instancji stwierdził, iż "W aktualnym stanie faktycznym nie stwierdzono zagrożenia obsunięcia się skarpy". Oceniając zgodność z prawem decyzji organów obu instancji Wojewódzki Sąd Administracyjny uznał, iż zasadnie skarżący zarzucił, że zostały one podjęte z naruszeniem art. 7 oraz art. 107 § 3 Kodeksu postępowania administracyjnego. W decyzjach organów obu instancji zabrakło bowiem wyczerpujących wyjaśnień pozwalających stwierdzić z jakich przyczyn organy uznały, że studnia D5 i latarnia nr 2, znajdujące się na stanowiącej załącznik do pozwolenia na budowę planszy zagospodarowania terenu poza granicami I etapu budowy (okoliczność bezsporna), wchodzą w zakres tego etapu inwestycji, czyli są objęte pozwoleniem na budowę z dnia 20 czerwca 2005 roku oraz są wykonywane zgodnie z tym pozwoleniem. Powyższe - w ocenie Sądu - niewątpliwie nie wynika z samego faktu znajdowania się ww. urządzeń na działce nr [...] (uzasadnienie decyzji organu I instancji) bowiem na ww. działce realizowany miał być także II etap przedmiotowego przedsięwzięcia (okoliczność bezsporna). Również organ II instancji – zdaniem Sądu, nie wyjaśnił przekonująco w jaki sposób doszedł do takich wniosków. Organ wprawdzie stwierdził, iż dokonał analizy zatwierdzonych decyzją o pozwoleniu na budowę projektów, jednak nie przedstawił przesłanek swojego rozumowania, które doprowadziły do takiej konkluzji. Nie wskazał konkretnie z jakich zapisów, czy też rysunków, wynika, iż ww. urządzenia wchodzą w zakres I etapu robót i są budowane w miejscach wynikających z zatwierdzonych projektów. Sam fakt objęcia I etapem określonej liczby studni i latarni nie przesądza bowiem o tym, iż faktyczna lokalizacja tych dwu urządzeń odpowiada projektowi zatwierdzonemu decyzją z dnia 20 czerwca 2005 roku. W tej kwestii organ II instancji nie zajął stanowiska. Przedmiotowe ustalenia organów budzą wątpliwości Sądu szczególnie w świetle pisma A spółki z ograniczoną odpowiedzialnością w G., dotyczącego budowy ciągu pieszo - jezdnego łączącego ul. [...] z ul. [...] – etap I, w którym stwierdza się co następuje: "Nadzór Inwestorski poleca kierownikowi budowy dokonanie rozbiórki zgodnie z Prawem budowlanym m. in. art. 26 pkt 1 studni D5 (wykonanej poza zakresem etapu I) z przywróceniem do stanu pierwotnego bez dodatkowego wynagrodzenia." Kopia tego pisma została złożona do akt administracyjnych niniejszej sprawy (k. 51 akt organu I instancji), jednak organ II instancji, rozpoznając odwołanie, w ogóle się do niego nie odniósł. Zdaniem Sądu organy obu instancji nie wyjaśniły ponadto czy w niniejszej sprawie zachodziła druga z przesłanek wstrzymania prowadzonych robót tj. nie zbadały czy przedmiotowe roboty prowadzone są w sposób mogący spowodować zagrożenie bezpieczeństwa ludzi lub mienia bądź zagrożenie środowiska. W uzasadnieniu decyzji organu I instancji znalazło się jedynie lakoniczne stwierdzenie, nie poparte jakimikolwiek rozważaniami dotyczącymi oceny materiału dowodowego, iż: "w aktualnym stanie faktycznym nie ma zagrożenia obsunięcia się skarpy". Uzasadnienie decyzji organu II instancji natomiast, pomimo podniesienia tej kwestii w odwołaniu, w ogóle nie zawiera rozważań dotyczącej tej okoliczności. W tym miejscu zauważyć należy, że zagrożenie bezpieczeństwa stanowi samodzielną przesłankę wstrzymania robót. Jak słusznie wskazał bowiem Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 8 marca 2000 roku (sygn. II SA/Gd 170/98, ONSA 2001/3/108): "Właściwy organ może wstrzymać wykonywanie robót budowlanych na podstawie art. 50 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane (...) nawet wtedy, gdy są one prowadzone na podstawie ostatecznej decyzji o pozwoleniu na budowę i w sposób nieodbiegający od ustaleń i warunków określonych w pozwoleniu na budowę bądź w przepisach. Jedyną przesłanką wstrzymania wykonywania robót budowlanych na podstawie tego przepisu jest prowadzenie ich w sposób mogący spowodować zagrożenie bezpieczeństwa ludzi lub mienia bądź zagrożenie środowiska". Mając na uwadze powyższe rozważania Wojewódzki Sąd Administracyjny stwierdził, iż organy obu instancji, rozpatrując niniejszą sprawę naruszyły przepisy art. 7 i art. 77 § 1 Kodeksu postępowania administracyjnego. Art. 7 Kodeksu postępowania administracyjnego stanowi, iż w toku postępowania organy administracji publicznej stoją na straży praworządności i podejmują wszelkie kroki niezbędne do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz do załatwienia sprawy, mając na względzie interes społeczny i słuszny interes obywateli. Wyrażona w nim zasada prawdy obiektywnej jest naczelną zasadą postępowania administracyjnego. Wynika z niej obowiązek organów administracji publicznej wyczerpującego zbadania wszystkich okoliczności faktycznych związanych z określoną sprawą. Realizacja zasady prawdy obiektywnej ma ścisły związek z realizacją zasady praworządności, ustalenie stanu faktycznego sprawy jest bowiem niezbędnym elementem prawidłowego zastosowania normy prawa materialnego (tak Barbara Adamiak w: "Kodeks postępowania administracyjnego - Komentarz" B. Adamiak, J. Borkowski, CH Beck, Warszawa 2004 rok, str. 67). Stosownie natomiast do art. 77 § 1 k.p.a. organy administracji publicznej są obowiązane w sposób wyczerpujący zebrać i rozpatrzyć cały materiał dowodowy. W postępowaniu administracyjnym nie obowiązuje przy tym formalna teoria dowodowa, według której daną okoliczność można udowodnić wyłącznie przy pomocy takiego, a nie innego środka dowodowego, ani też zasada, że rola organu orzekającego to rola biernego podmiotu oczekującego na dowody zaoferowane przez stronę. Strona jest uprawniona, a nie zobowiązana do przedstawienia dodatkowych dowodów. W niniejszej sprawie wynikające z ww. przepisów obowiązki nie zostały przez organy wypełnione. Organy nie podjęły bowiem wszelkich kroków niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz do załatwienia sprawy. W szczególności nie dokonały wnikliwej analizy dokumentacji dotyczącej pozwolenia na budowę etapu I ciągu pieszo-jezdnego pomiędzy ul. [...] i ul. [...] w G., celem ustalenia czy urządzenia, których lokalizacja była przez skarżącego kwestionowana, stanowią część I etapu inwestycji oraz czy zostały wykonane w miejscach odpowiadających zatwierdzonemu decyzją o pozwoleniu na budowę projektowi. Nie ustaliły także, w sposób nie budzący wątpliwości, granic w jakich miała być prowadzona przedmiotowa inwestycja zgodnie z projektem oraz nie stwierdziły czy inwestor, podczas realizacji inwestycji, tych granic nie przekroczył. Organy nie zbadały również czy wykonywane w ramach przedmiotowej inwestycji prace nie są prowadzone w sposób zagrażający bezpieczeństwu ludzi lub mienia bądź powodujący zagrożenie środowiska. Organy obu instancji, wydając kwestionowane decyzje, naruszyły także, jak wykazano powyżej, art. 107 § 3 Kodeksu postępowania administracyjnego albowiem w uzasadnieniach zaskarżonych orzeczeń nie przedstawiły wyczerpującej analizy zarówno stany faktycznego sprawy jak i zebranych w sprawie dowodów. Jednym z istotnych czynników wpływających na umocnienie praworządności w administracji jest obowiązek organów administracyjnych należytego i wyczerpującego informowania stron o okolicznościach faktycznych i prawnych, którymi kierowały się te organy w toku załatwiania spraw. Motywy te powinny znaleźć swój wyraz także w uzasadnieniu faktycznym i prawnym decyzji, bowiem strony mają prawo znać argumenty i przesłanki podejmowanych decyzji. Bez zachowania tego elementu decyzji, strony nie mają możliwości obrony swoich słusznych interesów oraz prowadzenia polemiki z organem - zarówno w odwołaniu, jak też w skardze do Sądu. Niezależnie od powyższego, uzasadnienie stanowi jeden z warunków "sine qua non" skutecznej kontroli decyzji administracyjnych przez Wojewódzki Sąd Administracyjny. Prawidłowe uzasadnienie decyzji ma zatem - zdaniem Sądu - nie tylko znaczenie prawne, ale i wychowawcze, bowiem pogłębia zaufanie uczestników postępowania do organów administracyjnych. Uzasadnienie prawne decyzji nie może polegać tylko na powołaniu, przez organ wydający ową decyzję, artykułu czy paragrafu przepisu prawa, lecz powinno zawierać umotywowaną ocenę stanu faktycznego w świetle obowiązującego prawa, oraz wskazać, jaki zachodzi związek między tą oceną, a treścią rozstrzygnięcia. Natomiast uzasadnienie faktyczne decyzji - w świetle art. 107 § 3 k.p.a. - powinno zawierać w szczególności wskazanie faktów, które organ uznał za udowodnione, dowodów, na których się oparł, oraz przyczyn, z powodu których innym dowodom odmówił wiarygodności i mocy dowodowej (tak Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 15 grudnia 1995 roku, sygn. SA/Lu 2479/94, Baza Orzeczeń LEX nr 27106, zob. także wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z 22 października 1981 roku, sygn. I SA 2147/81, ONSA 1981/2/104). Mając powyższe na uwadze Wojewódzki Sąd Administracyjny uznał, iż orzekające w niniejszej sprawie organy naruszyły przepisy postępowania administracyjnego tj. art. 7, art. 77 § 1 oraz art. 107 § 3 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 roku - Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jednolity: Dz. U. z 2000 roku, nr 98, poz. 1071 ze zm.), w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na wynik sprawy i z tych przyczyn - na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c w związku z art. 135 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz. 1270 ze zm.), uchylił zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego dla miasta na prawach powiatu. O kosztach postępowania Sąd orzekł na podstawie art. 200 w związku z art. 205 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, zasadzając od organu odwoławczego na rzecz skarżącego zwrot wpisu uiszczonego od skargi w kwocie 500 zł. Ponownie rozpoznając niniejszą sprawę organ administracji powinien mieć na uwadze przepisy art. 7 i art. 77 Kodeksu postępowania administracyjnego oraz wskazania Sądu zawarte w treści przedmiotowego uzasadnienia. Organ winien przy tym w pierwszej kolejności ustalić czy prace budowlane, których dotyczy przedmiotowe postępowanie, nadal są prowadzone, bowiem postanowienie o wstrzymaniu robót budowlanych, przewidziane w przepisie art. 50 Prawa budowlanego, może być wydane jedynie w odniesieniu do wykonywanych robót budowlanych. Przepis ten nie dotyczy natomiast prac już zakończonych (tak Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w wyroku z dnia 30 marca 2005 roku, sygn. IV SA 5140/03, Baza Orzeczeń LEX nr 189021 oraz Zygmunt Niewiadomski w "Prawo budowlane. Komentarz" CH Beck Warszawa 200, str. 538).