II SA/Gd 654/04
PostanowienieWSA w Gdańsku2009-05-12
Skład orzekający: Jan Jędrkowiak
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy w przypadku śmierci strony skarżącej w toku postępowania sądowoadministracyjnego, gdy przedmiotem postępowania są prawa i obowiązki ściśle związane z osobą zmarłego, należy umorzyć postępowanie?Ratio decidendi
W przypadku śmierci strony skarżącej w toku postępowania sądowoadministracyjnego, gdy przedmiotem postępowania są prawa i obowiązki ściśle związane z osobą zmarłego (jak świadczenie pieniężne z tytułu pracy przymusowej), postępowanie staje się bezprzedmiotowe i podlega umorzeniu na podstawie art. 161 § 1 pkt 2 PPSA. Brak zdolności sądowej zmarłego nie może zostać uzupełniony, co skutkuje koniecznością zniesienia postępowania w zakresie dotkniętym tym brakiem.Stan faktyczny
Skarżący T. K. wniósł skargę na decyzję odmawiającą przyznania świadczenia pieniężnego z tytułu pracy przymusowej. Sąd I instancji oddalił skargę wyrokiem z dnia 6 grudnia 2004 r. W trakcie postępowania okazało się, że skarżący zmarł w dniu 23 listopada 2004 r. Sąd zawiesił postępowanie, a następnie postanowił znieść postępowanie wobec zmarłego skarżącego z uwagi na brak zdolności sądowej, której nie można uzupełnić, i umorzyć postępowanie.Rozstrzygnięcie
Sąd postanowił podjąć zawieszone postępowanie, znieść postępowanie dotyczące T. K. jako dotknięte brakiem w zakresie zdolności sądowej, której nie można uzupełnić, i umorzyć postępowanie.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Jan Jędrkowiak po rozpoznaniu w dniu 12 maja 2009 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi T. K. na decyzję Kierownika Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych z dnia 1 września 2004r. Nr [...] w przedmiocie świadczenia pieniężnego przysługującego osobom deportowanym do pracy przymusowej postanawia 1. podjąć zawieszone postępowanie. 2. znieść postępowanie dotyczące T. K. zmarłego w dniu 23 listopada 2004r., jako dotknięte brakiem w zakresie zdolności sądowej, której nie można uzupełnić. 3. umorzyć postępowanie.
T. K. wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku skargę na wskazaną powyżej decyzję utrzymującą w mocy decyzję odmawiającą przyznania uprawnienia do świadczenia pieniężnego z tytułu pracy przymusowej.
Wyrokiem z dnia 6 grudnia 2004r. na posiedzeniu niejawnym Sąd oddalił skargę.
Zgodnie z zarządzeniem sentencję wyroku przesłano na adres skarżącego. Przesyłka zwrócona została do Sądu z adnotacją, że adresat nie żyje. Nadesłany przez Urząd Stanu Cywilnego w B. skrócony odpis aktu zgonu T. K. potwierdził, iż zmarł on w dniu 23 listopada 2004r.
Postanowieniem z dnia 26 stycznia 2005r. Sąd zawiesił postępowanie z uwagi na to, że postępowanie z uwagi na śmierć skarżącego nie stało się bezprzedmiotowe i zachodzą przesłanki z art. 124 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.)
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
W myśl art. 31 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) jeżeli braki w zakresie zdolności sądowej lub procesowej albo w składzie właściwych organów dają się uzupełnić, sąd wyznaczy odpowiedni termin. W przypadkach, w których ustanowienie przedstawiciela ustawowego powinno nastąpić z urzędu, sąd zwraca się do właściwego sądu opiekuńczego. W paragrafie 2 tego przepisu wskazano, iż sąd może dopuścić tymczasowo do czynności stronę niemającą zdolności sądowej lub procesowej albo osobę niemającą należytego ustawowego umocowania, z zastrzeżeniem, że przed upływem wyznaczonego terminu braki będą uzupełnione, a czynności zatwierdzone przez powołaną do tego osobę. Paragraf 3 przewiduje z kolei, że jeżeli braków powyższych nie można uzupełnić albo nie zostały one w wyznaczonym terminie uzupełnione, sąd zniesie postępowanie, w zakresie w jakim jest ono dotknięte brakami, i w miarę potrzeby wyda odpowiednie postanowienie.
W przedmiotowej sprawie skarżący T. K. zmarł w dniu 23 listopada 2004r. z tych też względów należało znieść wobec niego postępowanie jako dotknięte brakiem w zakresie zdolności sądowej, której nie można uzupełnić.
Zgodnie z treścią art. 161 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) - dalej zwaną p.p.s.a., Sąd wydaje postanowienie o umorzeniu postępowania:
1) jeżeli skarżący skutecznie cofnął skargę;
2) w razie śmierci strony, jeżeli przedmiot postępowania odnosi się wyłącznie do praw i obowiązków ściśle związanych z osobą zmarłego, chyba że udział w sprawie zgłasza osoba, której interesu prawnego dotyczy wynik tego postępowania;
3) gdy postępowanie z innych przyczyn stało się bezprzedmiotowe.
W paragrafie 2 tego przepisu wskazano, ze postanowienie o umorzeniu postępowania może zapaść na posiedzeniu niejawnym.
Przedmiotem postępowania sądowoadministracyjnego była kontrola decyzji administracyjnej odmawiającej przyznania uprawnienia do świadczenia pieniężnego z tytułu pracy przymusowej.
Świadczenie pieniężne, przysługujące na podstawie art. 1 ustawy z dnia 31 maja 1996 r. o świadczeniu pieniężnym przysługującym osobom deportowanym do pracy przymusowej oraz osadzonym w obozach pracy przez III Rzeszę i Związek Socjalistycznych Republik Radzieckich (Dz. U. Nr 87, poz. 395 ze zm.), należy do praw i obowiązków ściśle związanych z osobą zmarłego, w związku z czym w razie śmierci strony należy umorzyć postępowanie na podstawie art. 161 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) (por. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 10 listopada 2006r. sygn. akt II OSK 1291/05, niepublikowane, LEX Nr 318303).
Mając na uwadze powyższe, Sąd na podstawie cytowanych powyżej przepisów oraz art. 131 p.p.s.a. orzekł jak w sentencji postanowienia.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 20.07.2026. · Źródło