II SA/Gd 670/16

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Dariusz Kurkiewicz po rozpoznaniu w dniu 7 grudnia 2016 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi G. K. i S. K. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia 3 września 2013 r., sygn. akt [...] w przedmiocie zatwierdzenia scalenia gruntów postanawia zawiesić postępowanie. W toku postępowania sądowego sąd powziął z urzędu informację, że w dniu 24 czerwca 2009 r. zmarł uczestnik postępowania B. C. (akt zgonu USC w G. Nr [...]). Zarządzeniem z dnia 30 czerwca 2016 r. Sędzia Sprawozdawca wezwał skarżących do wskazania spadkobierców zmarłego B. C. oraz zwrócił się do Sądu Rejonowego o wskazanie, czy toczyło się przed tym sądem postępowanie o stwierdzenie nabycia spadku po B. C., urodzonym w dniu 1 grudnia 1959 r., a zmarłym w dniu 24 czerwca 2009 r., ostatnio zamieszkałym pod adresem D., gmina P., a jeśli tak to o nadesłanie odpisu wydanego w sprawie postanowienia oraz wskazanie wynikających z akt sprawy adresów spadkobierców. W wykonaniu powyższego zarządzenia skarżąca G. K. wskazała, że spadkobiercami B. C. są: Z. C., S. C. i A. C. Podała również ich adresy zamieszkania. W odpowiedzi na wezwanie Sąd Rejonowy wyjaśnił, że wydziale tym nie zarejestrowano sprawy o stwierdzenie nabycia spadku/oświadczenia o odrzuceniu lub przyjęciu spadku/spisu z inwentarza po zmarłym B. C. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z art. 124 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tj.: Dz.U. z 2016 r., poz. 718), zwanej dalej p.p.s.a., sąd zawiesza postępowanie z urzędu w razie śmierci strony z zastrzeżeniem § 3, który stanowi, że nie zawiesza się postępowania w razie śmierci strony, jeżeli przedmiot postępowania odnosi się wyłącznie do praw i obowiązków ściśle związanych z osobą zmarłego. Zgodnie z § 2 tego przepisu, w przypadkach wymienionym w punktach 1 i 4 zawieszenie ma skutek od dnia zdarzeń, które je spowodowały. Według reguły określonej w art. 12 p.p.s.a., ilekroć w ustawie mowa jest o stronie, rozumie się przez to również uczestnika postępowania. W rozpoznawanej sprawie uczestnikiem postępowania na prawach strony był zmarły B. C., a przedmiot sprawy – zatwierdzenie scalenia gruntów, nie odnosi się do praw i obowiązków ściśle związanych z osobą zmarłego. Sąd zobowiązany jest w przedstawionych okolicznościach do zawieszenia postępowania, z chwilą uzyskania informacji o tym zdarzeniu. Jak wskazuje się w orzecznictwie sądowoadministracyjnym przepis art. 124 § 1 pkt 1 p.p.s.a. obliguje sąd do zawieszenia postępowania w sprawie w przypadku śmierci stron i to niezależnie od podjęcia ewentualnych czynności mających na celu doprowadzenie do zgłoszenia się lub wskazania następców prawnych zmarłej strony (por. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 26 sierpnia 2011 r., sygn. akt II OZ 682/11, Baza orzeczeń LEX nr 1069122). W niniejszej sprawie jednak skarżąca G. K. na wezwanie sądu wskazała następców prawnych zmarłego. Ich dziedziczenia nie wykazano jednak odpisem prawomocnego postanowienia właściwego sądu o stwierdzeniu nabycia spadku bądź zarejestrowanym aktem poświadczenia dziedziczenia sporządzonym przez notariusza. Zgodnie bowiem z art. 1025 § 2 k.c. domniemywa się, że osoba, która uzyskała stwierdzenie nabycia spadku albo poświadczenie dziedziczenia, jest spadkobiercą. Natomiast w myśl art. 1027 k.c. względem osoby trzeciej, która nie rości sobie praw do spadku z tytułu dziedziczenia, spadkobierca może udowodnić swoje prawa wynikające z dziedziczenia tylko stwierdzeniem nabycia spadku albo zarejestrowanym aktem poświadczenia dziedziczenia. Wobec braku udowodnienia swoich prawa przez wskazanych spadkobierców w toku postępowania ziściły się przesłanki do jego zawieszenia. Postępowanie w niniejszej sprawie zostanie podjęte, gdy ustanie przyczyna zawieszenia, to jest gdy zgłoszą się lub zostaną wskazani następcy prawni zmarłej, których prawa zostaną udowodnione w wymagany przez prawo sposób, albo od dnia ustanowienia we właściwej drodze kuratora spadku, stosownie do treści art. 128 § 1 pkt 1 p.p.s.a. Ponadto należy stronom wyjaśnić, że jeżeli w ciągu roku od daty postanowienia o zawieszeniu postępowania nie zgłoszą się lub nie zostaną wskazani następcy prawni zmarłej strony, sąd może z urzędu zwrócić się do sądu spadku o ustanowienie kuratora spadku, chyba że kurator taki już wcześniej został ustanowiony. Z uwagi zatem na zaistnienie obligatoryjnej przesłanki zawieszenia postępowania z urzędu, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku na podstawie art. 124 § 1 pkt 1 p.p.s.a., orzekł jak w sentencji.