II SA/Gd 698/24

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Jolanta Górska Sędziowie: Sędzia WSA Dariusz Kurkiewicz (spr.) Asesor WSA Jakub Chojnacki Protokolant Specjalista Marta Sankiewicz po rozpoznaniu w dniu 21 sierpnia 2025 r. w Gdańsku na rozprawie sprawy ze skargi M. S. na decyzję Pomorskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Gdańsku z dnia 24 kwietnia 2024 r. nr WOP.7721.224.2020.MK w przedmiocie rozbiórki obiektu budowlanego oddala skargę. M. S. wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku skargę na decyzję Pomorskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Gdańsku, którą utrzymano w mocy decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Kartuzach w przedmiocie rozbiórki obiektu budowlanego. Skargę wniesiono w następujących okolicznościach faktycznych i prawnych: Zawiadomieniem z dnia 29 marca 2019 r. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w Kartuzach (dalej jako PINB) powiadomił strony o wszczęciu postępowania w sprawie zabudowy usytuowanej na terenie działek nr [...]-[...] w B., gmina Ż., tj. muru oporowego, budynku biurowego, zakładu krawieckiego, hali namiotowej, obiektów kontenerowych, instalacji odprowadzającej wody opadowe i utwardzenia terenu ww. działek. Przedmiotem niniejszego postępowania jest budynek biurowy wybudowany na terenie działek nr [...] i nr [...]. Decyzją z dnia 25 marca 2016 r. Starosta Kartuski udzielił inwestorowi, tj. K. S., pozwolenia na budowę budynku mieszkalnego jednorodzinnego na terenie działek nr [...] i nr [...] w B., gmina Ż. Przedmiotowe roboty budowlane zrealizowane zostały z istotnym odstępstwem od warunków określonych w decyzji o pozwoleniu na budowę. Odstępstwo to stanowi wprowadzenie funkcji biurowej w całym budynku. Natomiast decyzja o pozwoleniu na budowę dotyczyła tylko funkcji mieszkalnej jednorodzinnej. Roboty budowlane zostały w całości zakończone. Właścicielem ww. terenu od 16 listopada 2018 r. jest M. S., w związku z czym obowiązek wykonania określonych czynności nałożony został na obecnego właściciela tych działek. Z uwagi na istotne odstąpienie od zatwierdzonego projektu budowlanego - załącznika do decyzji Starosty Kartuskiego z dnia 25 marca 2016 r. – decyzją z dnia 19 listopada 2020 r. PINB nałożył na właściciela M. S. obowiązek sporządzenia i przedstawienia w terminie do dnia 31 grudnia 2021 r. dokumentacji, tj. 4 egzemplarzy projektu budowlanego zamiennego dotyczącego budynku biurowego wraz z instalacjami i infrastrukturą techniczną, zgodnego z ustaleniami decyzji o warunkach zabudowy. Decyzją z dnia 29 lipca 2021 r. Pomorski Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w Gdańsku (dalej jako WINB) utrzymał w mocy ww. decyzję. Zawiadomieniem z dnia 6 września 2022 r. PINB poinformował strony, że nie wykonano obowiązku wynikającego z decyzji PINB z dnia 19 listopada 2020 r. utrzymanej w mocy decyzją WINB z dnia 29 lipca 2021 r., a strony mogą zapoznać się z aktami sprawy i wnieść uwagi lub zastrzeżenia. Decyzją z dnia 30 listopada 2022 r., wydaną na podstawie art. 51 ust. 5 w związku z art. 51 ust. 7 Prawa budowlanego, PINB nakazał M. S. rozbiórkę parterowego budynku biurowego o powierzchni zabudowy wynoszącej 192 m2, usytuowanego na terenie działek nr [...] i nr [..] w B. gmina Ż., z uwagi na brak wykonania obowiązku wynikającego z decyzji PINB z dnia 19 listopada 2020 r. utrzymanej w mocy przez WINB decyzją z dnia 29 lipca 2021 r. W uzasadnieniu PINB przypomniał treść art. 25 ustawy z dnia 13 lutego 2020 r. o zmianie ustawy - Prawo budowlane oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. z 2020 r. poz. 471 z późn. zm.), zgodnie z którym do spraw wszczętych i niezakończonych przed dniem wejścia w życie tej ustawy, przepisy ustawy Prawo budowlane stosuje się w brzmieniu dotychczasowym. Organ przytoczył również treść art. 36a ust. 5 Prawa budowlanego i wskazał, że zmiany dotyczące zamierzonego sposobu użytkowania przedmiotowego budynku nie stanowią nieistotnego odstąpienia od zatwierdzonego projektu budowlanego, gdyż naruszają warunki określone w art. 36a ust. 5 pkt 4 Prawa budowlanego, w związku z czym stanowią istotne odstępstwo od warunków określonych w pozwoleniu na budowę. Następnie PINB powołał się na art. 50 ust. 1 pkt 4 oraz art. 51 ust. 1 pkt 3 Prawa budowlanego. Zgodnie ze stanowiskiem Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego, jednolicie z poglądem Naczelnego Sądu Administracyjnego (wyrok z dnia 8 stycznia 2010 r. sygn. II OSK 15/09), przepisy art. 51 Prawa budowlanego co do zasady mają zastosowanie wprost, gdy chodzi o roboty budowlane (w przypadkach innych niż określone w art. 48 albo w art. 49b) wykonywane (będące w toku) w sposób, o który mowa w art. 50 ust. 1 Prawa budowlanego. Jednakże, w przypadku istotnego odstąpienia od zatwierdzonego projektu budowlanego lub innych warunków pozwolenia na budowę, organ nadzoru budowlanego może nałożyć obowiązek przedstawienia projektu budowlanego zamiennego zarówno w odniesieniu do robót budowlanych wykonywanych (po uprzednim ich wstrzymaniu), jak i robót budowlanych już zakończonych. Zgodnie z obowiązującym orzecznictwem NSA art. 51 ust. 1 pkt 3 należy stosować również w sytuacji, gdy budowa została zakończona, w zestawieniu z art. 51 ust. 4 Prawa budowlanego, w którym przewidziano możliwość wydania decyzji o zatwierdzeniu projektu budowlanego zamiennego w przypadku zakończonej budowy, a zatem wydanie tej decyzji winno być poprzedzone decyzją, o jakiej mowa w art. 51 ust. 1 pkt 3 Prawa budowlanego. W konsekwencji, z uwagi na istotne odstąpienie od zatwierdzonego projektu budowlanego stanowiącego załącznik do decyzji Starosty Kartuskiego z dnia 25 marca 2016 r. PINB wszczął postępowanie i ostateczną decyzją z dnia 19 listopada 2020 r. nałożył na właściciela M. S. obowiązek sporządzenia i przedstawienia projektu budowlanego zamiennego dotyczącego budynku biurowego wraz z instalacjami i infrastrukturą techniczną w terminie do 31 grudnia 2021 r. Brak przedłożenia dokumentacji projektowej uniemożliwia organowi ocenę prawidłowości wykonanych robót budowlanych i wydanie dalszego rozstrzygnięcia przewidzianego w tzw. trybie naprawczym. Jednocześnie PINB wskazał, że inwestor na każdym etapie postępowania naprawczego może zrezygnować ze swojego uprawnienia. Przejawem tej rezygnacji może być właśnie nie złożenie przez inwestora żądanych przez organ nadzoru budowlanego dokumentów. W tym miejscu należy wskazać, że w pouczeniu decyzji z dnia 19 listopada 2020 r. PINB poinformował zobowiązanego, że niewykonanie w terminie określonych w decyzji obowiązków spowoduje wydanie decyzji rozbiórkowej przedmiotowego budynku biurowego. Natomiast w przypadku złożenia dokumentacji projektowej - tj. po upływie terminu lub na wniosek Inwestora - PINB sprawdza wykonanie obowiązku i wydaje decyzję w sprawie zatwierdzenia projektu budowlanego zamiennego. Niespełnienie tych warunków (niezależnie od przyczyny) skutkuje obowiązkiem orzeczenia przez PINB rozbiórki przedmiotowego budynku. Po rozpatrzeniu odwołania M. S. decyzją z dnia 24 kwietnia 2024 r. WINB utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję PINB z dnia 30 listopada 2022 r. W uzasadnieniu organ odwoławczy przypomniał stan sprawy i wskazał, że w swojej decyzji z dnia 29 lipca 2021 r. WINB wyjaśnił, że inwestorem budowy przedmiotowego budynku był K. S., który nie jest obecnie właścicielem ani jego ani nieruchomości, na której się znajduje, jednak brak jest decyzji o przeniesieniu pozwolenia na budowę na M. S. Zgodnie bowiem z art. 40 ust. 1 Prawa budowlanego organ, który wydał decyzję określoną w art. 28, jest obowiązany, za zgodą strony, na rzecz której decyzja została wydana, do przeniesienia tej decyzji na rzecz innego podmiotu, jeżeli przyjmuje on wszystkie warunki zawarte w tej decyzji oraz złoży oświadczenie, o którym mowa w art. 32 ust. 4 pkt 2 ustawy Prawo budowlane. W niniejszym przypadku nowy właściciel nieruchomości takiej decyzji nie uzyskał. WINB wskazał, że nałożenie obowiązków wynikających z zaskarżonej decyzji na inwestora, który nie jest właścicielem budynku ani terenu działki, byłoby niecelowe, ponieważ nie posiada on interesu prawnego w doprowadzeniu budynku do stanu zgodnego z prawem. Następnie WINB przywołał treść art. 36a ust. 5 Prawa budowalnego w brzmieniu nadanym na mocy art. 28 ustawy z dnia 13 lutego 2020 r. o zmianie ustawy - Prawo budowlane oraz niektórych innych ustaw i stwierdził, iż zarówno biorąc pod uwagę przepisy dotychczasowe, jak i zmienione ww. ustawą nowelizującą, przedmiotowe odstępstwo, tj. zmiana zamierzonego sposobu użytkowania części obiektu budowlanego, jest odstępstwem istotnym. WINB powołał się na orzecznictwo i wskazał, że art 50 ust. 1 Prawa budowlanego znajduje zastosowanie w przypadku robót budowlanych, które nadal są prowadzone. Jeżeli organy nadzoru budowalnego wydają swoje rozstrzygnięcia po zakończeniu robót budowlanych, nie ma konieczności by te, wykonane już prace, wstrzymać postanowieniem. Jak wynika z akt sprawy, roboty budowlane prowadzone w budynku będącym przedmiotem niniejszego postępowania zostały zakończone. W związku z powyższym PINB prawidłowo nałożył na M. S. obowiązek sporządzenia i przedstawienia w terminie do 31 grudnia 2021 r. czterech egzemplarzy projektu budowlanego zamiennego. Jak wynika z akt sprawy ww. dokumentacja dotąd nie została przedłożona. Zatem zgodnie z art. 51 ust. 5 Prawa budowlanego organ nadzoru budowlanego wydał decyzję nakazującą rozbiórkę. WINB wskazał ponadto, że w kwestii stosowania art. 51 Prawa budowlanego utrwalone orzecznictwo sądów administracyjnych wskazuje, że norma prawna wynikająca z art. 51 ust. 5 Prawa budowlanego nakazuje wdrożenie przewidzianych w tym przepisie konsekwencji bez względu na to, z jakich powodów nie wykony został obowiązek nałożony decyzją wydaną na podstawie art. 51 ust. 1 pkt 3 ww. ustawy. Decyzja wydawana na podstawie art. 51 ust. 5 Prawa budowlanego ma charakter związany, a organowi nie pozostawiono możliwości uwzględnienia ewentualnego braku zawinienia strony. W przypadku stwierdzenia, że adresat obowiązku nie przedłożył projektu zamiennego, względnie przedłożył go, lecz ten nie spełnia wymogów przepisów prawa, organ nadzoru budowlanego zobowiązany jest zastosować art. 51 ust. 5 Prawa budowlanego. Odnosząc się do argumentów odwołania WINB wyjaśnił, że w jego ocenie PINB w sposób rzetelny i wystarczający zebrał i rozpatrzył materiał dowodowy. Organ powiatowy pouczył stronę, że nieprzedłożenie projektu zamiennego w wyznaczonym terminie skutkować będzie wydaniem nakazu rozbiórki przedmiotowego budynku, natomiast przed wydaniem decyzji rozbiórkowej zawiadomił o możliwości zapoznania się z aktami sprawy, a także wniesienia uwag i zastrzeżeń. Pomimo ww. okoliczności M. S. nie złożył wymaganych dokumentów, zarówno na etapie postępowania pierwszoinstancyjnego, jak i postępowania odwoławczego. Organ odwoławczy nie zgodził się również z argumentem dotyczącym nieustalenia inwestora. Tymczasem kwestia inwestora została wyjaśniona w decyzji WINB z dnia 29 lipca 2021 r. Odnosząc się natomiast do wniosku o przeprowadzenie dowodu z przesłuchania świadka, WINB wyjaśnił, że uznał, iż zebrany materiał dowodowy jest wystarczający, aby rozstrzygnąć niniejszą sprawę. Na przedłożonym zaświadczeniu o zameldowaniu na pobyt stały, na którym wskazany jest adres ul. R. [..] w B., widnieje data 5 lutego 2019 r., tj. sprzed kontroli PINB z dnia 19 czerwca 2019 r., podczas której organ stwierdził istnienie funkcji biurowej w całym budynku. Na fotografiach załączonych do protokołu widać ponadto szyld przedmiotowego budynku, zgodnie z którym w budynku prowadzona była w tamtym czasie Kancelaria Prawno-Odszkodowawcza. Zatem aktualny stan faktyczny nie budził i nadal nie budzi wątpliwości. Kopia pisma przesłanego z Zakładu Ubezpieczeń Społecznych z dnia 8 lipca 2019 r. także nie świadczy o wykorzystywaniu przedmiotowego budynku na cele mieszkalne. Ponadto, w odniesieniu do znajdujących się w aktach sprawy organu odwoławczego wydrukach stron internetowych pośredników nieruchomości na których znajduje się ogłoszenie sprzedaży przedmiotowego budynku, WINB wyjaśnił, że w ww. ofertach znajduje się m.in. informacja, że jest to budynek typu biuro, został wybudowany w 2017 r., składa się z 7 pomieszczeń biurowych, recepcji, łazienki oraz kuchni - pomieszczenia socjalnego. Jedna z ww. ofert zawiera informację o dodaniu ogłoszenia w dniu 3 października 2022 r. oraz aktualizacji w dniu 14 grudnia 2023 r. Fotografie dołączone do każdej z ofert również nie budzą wątpliwości co do biurowej funkcji obiektu. Dlatego WINB nie daje wiary późniejszemu twierdzeniu pełnomocnika strony zawartym w piśmie z dnia 15 kwietnia 2024 r., iż opisy zawarte w wydrukach stanowią oczywistą omyłkę agentów nieruchomości. W skardze na powyższą decyzję M. S. zarzucił naruszenie przepisów postępowania mający istotny wpływ na rozstrzygnięcie, tj.: - art. 7 k.p.a. w zw. z art. 77 § 1 k.p.a., poprzez nie wyjaśnienie stanu faktycznego oraz nie wyczerpujące zebranie i błędne rozpatrzenie całości materiału dowodowego, przez co wydano decyzję, która narusza słuszny interes obywateli, - art. 8 k.p.a. poprzez nie przyczynienie się przez organ do starannego i zgodnego z przepisami prawa prowadzenia postępowania mającego zagwarantować równość wobec prawa oraz podważenie zasady dotyczącej pogłębiania zaufania obywatela do organów państwa, - art. 36a ust. 5 pkt 4 oraz 51 ust. 4 i 5 Prawa budowlanego poprzez błędne zastosowanie wynikające z błędnego ustalenia stanu faktycznego sprawy i błędnego przyjęcia założenia, że budynek jest wykorzystywany na cele biurowe. Z daleko idącej ostrożności skarżący zwrócił się z wnioskiem o przeprowadzenie dowodów z: - przesłuchania świadka K. S. na okoliczność stanu nieruchomości w dacie zawarcia umów nabycia i zbycia własności nieruchomości, sposobu wykorzystywania nieruchomości, osób zamieszkujących nieruchomość, ewentualnych szyldów i oznaczeń umieszczonych na nieruchomości, - przesłuchania świadka L. S. na okoliczność stanu nieruchomości w dacie zawarcia umów nabycia i zbycia własności nieruchomości, sposobu wykorzystywania nieruchomości, osób zamieszkujących nieruchomość, ewentualnych szyldów i oznaczeń umieszczonych na nieruchomości, - przesłuchania świadka G. S. na okoliczność prawidłowej treści ogłoszeń sprzedaży nieruchomości położonej w B., przyczyn zamieszczenia ogłoszenia o nieprawidłowej treści, - opinii biegłego na okoliczność charakteru funkcjonalnego budynku. Ponadto skarżący wniósł o wystąpienie do Urzędu Gminy w Żukowie o udzielenie informacji o miejscu zameldowania L. S. w okresie od 5 lutego 2019 r., o uchylenie w całości zaskarżonych decyzji z powodu wskazanego naruszenia, ewentualnie przekazanie do ponownego rozpoznania, oraz zasądzenie zwrotu kosztów postępowania. W uzasadnieniu skarżący wskazał, że organ w żaden sposób nie odniósł się w uzasadnieniu decyzji do ewentualnych okoliczności działających na korzyść strony. Organ całkowicie pominął tę kwestię nie tylko nie wskazując, jakie fakty działałyby na korzyść strony, ale nie wskazał także, że okoliczności takie nie istnieją. Z drugiej strony organ podkreślił w uzasadnieniu okoliczności działające na niekorzyść strony, które z kolei zostały poddane rozbudowanej analizie. W tym jednak zakresie organ doszedł do mylnych wniosków, które doprowadziły do wydania bezzasadnej decyzji nakazującej dokonanie rozbiórki. Z przedstawionych powyżej względów istnieje konieczność zweryfikowania, czy organ prawidłowo uzasadnił wybór rozstrzygnięcia. Okoliczności podniesione w wydanych decyzjach nie potwierdzają ich zasadności. Zdaniem skarżącego w toku postępowania prowadzonego przez PINB nie ustalono inwestora wskazanych robót budowlanych. Niemniej istotne jest, iż organ powinien dokonać ustalenia w tym zakresie, ponieważ ma to istotny wpływ na wskazania podmiotu obowiązanego do wykonania nakazu rozbiórki z uwagi na treść art. 52 Prawa budowlanego, w którym wymienia się następujące kategorie podmiotów: inwestora; właściciela; zarządcę obiektu budowlanego. W orzecznictwie wskazuje się, że wymienienie trzech kategorii podmiotów zobowiązanych nie oznacza, że obowiązek dokonania czynności obciąża te podmioty solidarnie. Kolejność podmiotów wskazanych w powołanym przepisie nie jest przypadkowa. Utarty jest pogląd, że w pierwszej kolejności zobowiązany do dokonania czynności jest inwestor. Następnie skarżący zauważył, że wydanie decyzji nakazującej rozbiórkę jest najdalej idącą ingerencją w prawo własności i niewątpliwie winno zostać poprzedzone przeprowadzeniem wszechstronnego postępowania dowodowego dla ustalenia okoliczności sprawy. W opinii skarżącego przyjęcie przez organy założenia, że budynek jest wykorzystywany na cele biurowe jest błędne i nie znajduje oparcia w materiale dowodowym oraz stanie faktycznym sprawy. Mając na uwadze, iż organy pominęły wyjaśnienie tak istotnych okoliczności w sprawie, konieczne jest złożenie wniosku o dopuszczenie i przeprowadzenie wskazanych powyżej dowodów z zeznań świadków oraz opinii biegłego jak niezbędnych dla ustalenia stanu faktycznego. Organ przywołuje okoliczność wezwania skarżącego do złożenia projektów zamiennych i wskazuje iż wydane decyzja jest konsekwencją braku złożenia dokumentów. Skarżący nie miał możliwości ich złożenia z uwagi na okoliczność, że budynek nie jest wykorzystywany w celach biurowych. Co więcej, nieruchomość od 2019 r. jest zamieszkiwana przez L. S., dziadka skarżącego. Dotychczas do akt sprawy złożono kopię zaświadczenia o zameldowaniu na pobyt stały i jeden z listów doręczonych L. S. pod wskazany adres. Nie sposób zgodzić się ze stanowiskiem organu, jakoby zebrany materiał był na tyle wystarczający, że przesłuchanie świadków jest niecelowe. Organ poczynił ustalenia odrębne od dokumentów urzędowych (zaświadczenie o zameldowaniu) na podstawie własnej, nieobiektywnej i nieuzasadnionej oceny faktów. Organ wskazał, że zaświadczenie o zameldowaniu jest sprzed daty kontroli (różnica 4,5 miesiąca), niemniej nie zbadał czy doszło do zmiany stanu faktycznego wynikającego z treści zaświadczenia. L. S. stale zamieszkuje wskazaną nieruchomość, nie przeprowadzał się w okresie od daty zamieszkania, tj. od 2019 r. Natomiast złożony do akt sprawy list potwierdza stałe zamieszkiwanie i odbieranie korespondencji przez L. S. pod wskazanym adresem. Skarżący wyjaśnił, że nie wie, w jaki sposób był wykorzystywany budynek przez poprzedniego właściciela, natomiast niewątpliwie ewentualny szyld nie stanowi o sposobie wykorzystywania. Ponadto dokumentacja zdjęciowa nie potwierdza, aby w dacie czynności prowadzona była jakakolwiek działalność w budynku, w tym zwłaszcza w postaci Kancelarii Prawno-Odszkodowawczej. Natomiast odnosząc się do treści ogłoszeń, których wydruki zgromadzono w aktach sprawy, skarżący wskazał, że organ całkowicie pominął treść umowy nr [...] (złożonej do akt sprawy wraz z pismem z dnia 15 kwietnia 2024 r.), w której wskazano, że przedmiotem zlecenia jest działka - co istotne, ze wskazanego dokumentu nie wynika, aby określono w dokumencie rodzaj nieruchomości, ponadto zlecenie określało rodzaj nieruchomości na działkę. Tym samym treść ogłoszenia była sprzeczna z zawartą przez skarżącego umową i zleceniem, a w trakcie wyjaśnień ujawniono, że przedmiotowe stanowiło omyłkę agenta. Ogłoszenia zostały zmienione do treści zgodnej z umową i zleceniem. Skoro organ miał jakiekolwiek wątpliwości w tym zakresie, to winien przedmiotowe wyjaśnić, a nie interpretować jednostronnie niekorzystnie na rzecz skarżącego. Dodatkowo, w związku z wątpliwościami organu, skarżący wskazał, iż L. S. co miesiąc do domu listonosz przynosi emeryturę. Skarżący dołączył dokumenty, które potwierdzają jego zamieszkania na nieruchomości, tj. kartę informacyjną leczenia szpitalnego z dnia 04.10.2021 r., ZUS ZLA z 12.04.2023 r., potwierdzenie emerytury z 15.03.2023 r., pismo ZUS ws. waloryzacji emerytury z 01.03.2023 r., pismo ZUS ws. waloryzacji emerytury z 01.03.2024 r., pismo ZUS ws. dodatku z 10.09.2022 r., pismo Sądu z dnia 14.06.2022 r., zaświadczenie ZUS z dnia 31.07.2019 r. W przypadku dalszych wątpliwości skarżący wniósł o wyznaczenie dodatkowego terminu na złożenie kolejnych dokumentów potwierdzających zamieszkiwanie L. S. na nieruchomości i wykorzystywanie budynku jako mieszkalnego. Natomiast z daleko idącej ostrożności skarżący podkreślił, iż okoliczność uprawnienia organu do obciążenia aktualnego właściciela nieruchomości określonymi obowiązkami nie oznacza zwolnienia organu z podjęcia starań dla wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy i ustalenia inwestora wykonanych prac. W odpowiedzi na skargę WINB wniósł o jej oddalenie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku zważył, co następuje: Zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2024 r., poz. 1267) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem. Stosownie do art. 3 § 2 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2024 r., poz. 935), dalej jako p.p.s.a., kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na decyzje administracyjne. W wyniku takiej kontroli decyzja może zostać uchylona w razie stwierdzenia, że naruszono przepisy prawa materialnego w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy lub doszło do takiego naruszenia przepisów prawa procesowego, które mogłoby w istotny sposób wpłynąć na wynik sprawy, ewentualnie w razie wystąpienia okoliczności mogących być podstawą wznowienia postępowania (art. 145 § 1 pkt 1 lit. a), b) i c) p.p.s.a.). Z kolei z art. 134 § 1 p.p.s.a. wynika, że sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Tym samym, sąd ma prawo i obowiązek dokonania oceny zgodności z prawem zaskarżonego aktu administracyjnego, nawet wówczas, gdy dany zarzut nie został w skardze podniesiony. W tak zakreślonych granicach przedmiotem kontroli sądowej w niniejszej sprawie była decyzja Pomorskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Gdańsku z dnia 24 kwietnia 2024 r. nr WOP.7721.224.2020.MK utrzymująca w mocy decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Kartuzach z dnia 30 listopada 2022 r. nr PINB.70035.201.1.18.2022.ZSz. nakazującą skarżącemu rozbiórkę parterowego budynku biurowego o powierzchni zabudowy wynoszącej 192 m2, usytuowanego na terenie działek nr [...] i nr [...] w B. gmina Ż. Materialnoprawną podstawą zaskarżonych decyzji stanowi art. 51 ust. 5 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (t.j. Dz. U. z 2023 r., poz. 682 – dalej jako "Prawo budowlane), zgodnie z którym, w przypadku niewykonania w terminie obowiązku, o którym mowa w ust. 1 pkt 3, organ nadzoru budowlanego wydaje decyzję nakazującą zaniechanie dalszych robót budowlanych bądź rozbiórkę obiektu lub jego części, bądź doprowadzenie obiektu do stanu poprzedniego. Prowadzone w tej sprawie postępowanie naprawcze w trybie art. 51 ustawy Prawa budowlanego jest dwuetapowe. W pierwszej kolejności organ nadzoru budowlanego nakłada na inwestora określone obowiązki na podstawie art. 51 ust. 1 pkt 3, po czym sprawdza, czy te obowiązki zostały wykonane i w zależności od tego wydaje odpowiednią decyzję na podstawie art. 51 ust. 5 Prawa budowalnego. Na drugim etapie postępowania naprawczego organ nadzoru budowlanego jest związany wydaną przez siebie decyzją ostateczną, wobec czego jest uprawniony wyłącznie do sprawdzenia, czy nałożone na inwestora obowiązki zostały wykonane, nie mogąc odmiennie ocenić także tego, czy w sprawie nastąpiło istotne odstąpienie od zatwierdzonego projektu zagospodarowania działki lub terenu lub projektu architektoniczno-budowlanego lub innych warunków pozwolenia na budowę oraz kto został uznany za podmiot zobowiązany do przywrócenia stanu zgodnego z prawem i jakie działania są do tego niezbędne. Dlatego też na tym etapie postępowania naprawczego nie sposób uznać za zasadne zarzuty skargi odnoszące się co do: podmiotu, na który został nałożony obowiązek doprowadzenia do stanu zgodnego z prawem oraz kwestii dotyczących stwierdzonej zmiany zamierzonego sposobu użytkowania obiektu budowlanego (por. wyrok WSA w Warszawie z dnia 27 lipca 2023 r., VII SA/Wa 367/23, LEX nr 3608588). Zaskarżona decyzja została wydana w ramach drugiego ze wspomnianych etapów postępowania naprawczego. Organ zatem jest zobowiązany sprawdzić wykonanie obowiązku nałożonego decyzją z dnia 19 listopada 2020 r. nakładającą na skarżącego, z uwagi na istotne dostąpienie od zatwierdzonego projektu budowlanego, obowiązek sporządzenia i przedstawienia w terminie do 31 grudnia 2021 r. czterech egzemplarzy projektu budowlanego zamiennego dotyczącego spornego budynku biurowego. Bezspornym jest, iż skarżący wzmiankowanego obowiązku nie wykonał, a norma prawna wynikająca z art. 51 ust. 5 Prawa budowlanego nakazuje wdrożenie przewidzianych w tym zakresie konsekwencji bez względu na to, z jakich powodów nie wykonany został obowiązek nałożony decyzją wydaną na podstawie art. 51 ust. 1 pkt 3 tej ustawy. Decyzja wydana na podstawie art. 51 ust. 5 Prawa budowlanego ma bowiem charakter związany (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 21 czerwca 2023 r., sygn. akt II OSK 2187/20 – LEX nr 3623838). Mając powyższe na uwadze niezasadne są zarzuty skargi dotyczące naruszenia art. 7, art. 77 oraz art. 8 ustawy Kodeks postępowania administracyjnego jak również art. 36a ust. 5 oraz 51 ust. 4 i 5 Prawa budowlanego. Niedopuszczalne w świetle art. 106 § 3 p.p.s.a. są wnioski dowodowe zawarte w skardze. Stosownie bowiem do tego przepisu Sąd może z urzędu lub na wniosek stron przeprowadzić dowody uzupełniające z dokumentów, jeżeli jest to niezbędne do wyjaśnienia istotnych wątpliwości i nie spowoduje nadmiernego przedłużenia postępowania w sprawie (podkreślenie Sądu). Co do zasady nie jest możliwe prowadzenie postępowania dowodowego przed sądem administracyjnym, który kontrolę legalności opiera na materiale dowodowym zgromadzonym w postępowaniu przed organem administracji wydającym zaskarżoną decyzję (art. 133 § 1 p.p.s.a.), a wyjątek od tej zasady został enumeratywnie wskazany w art. 106 § 3 p.p.s.a. Nie jest zatem możliwe przeprowadzenie przed sądem administracyjnym dowodów z zeznań świadków jak też angażowanie tego sądu w czynności dowodowe (z dokumentów), które nie są niezbędne dla wyjaśnienia istotnych wątpliwości oraz przedłużających postępowanie sądowoadministracyjne. Mając powyższe na uwadze Sąd na podstawie art. 151 p.p.s.a. skargę oddalił.