II SA/Gd 795/11
WyrokWSA w Gdańsku2011-12-15
Skład orzekający: Wanda Antończyk, Janina Guść, Mariola Jaroszewska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy właściciel nieruchomości sąsiedniej do nieruchomości podlegającej podziałowi ma interes prawny do żądania wznowienia postępowania administracyjnego w sprawie zatwierdzenia projektu podziału tej nieruchomości, jeśli nie posiada tytułu prawnego do nieruchomości podlegającej podziałowi, a jedynie faktyczny dostęp do drogi publicznej przez tę nieruchomość?Ratio decidendi
Sąd uznał, że właściciel nieruchomości sąsiedniej, który nie posiada tytułu prawnego do nieruchomości podlegającej podziałowi, nie ma interesu prawnego w postępowaniu o zatwierdzenie projektu podziału nieruchomości. Brak tytułu prawnego do nieruchomości podlegającej podziałowi, nawet przy faktycznym dostępie do drogi publicznej przez tę nieruchomość, nie czyni takiej osoby stroną postępowania. W konsekwencji, nie można skutecznie żądać wznowienia postępowania w oparciu o przesłankę braku udziału strony w postępowaniu.Stan faktyczny
Spółka A złożyła wniosek o wznowienie postępowania administracyjnego w sprawie zatwierdzenia projektu podziału nieruchomości, twierdząc, że jako strona nie brała udziału w postępowaniu. Spółka posiadała działkę sąsiednią i korzystała z działki podlegającej podziałowi jako jedynego dostępu do drogi publicznej. Organy administracji obu instancji odmówiły uchylenia decyzji zatwierdzającej podział, uznając, że Spółka A nie posiadała interesu prawnego do bycia stroną w postępowaniu podziałowym. Spółka wniosła skargę do WSA, zarzucając naruszenie przepisów k.p.a. i ustawy o gospodarce nieruchomościami.Rozstrzygnięcie
Oddalił skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Wanda Antończyk Sędziowie: Sędzia WSA Janina Guść (spr.) Sędzia WSA Mariola Jaroszewska Protokolant Starszy Sekretarz Sądowy Małgorzata Kuba po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 15 grudnia 2011 r. sprawy ze skargi A. spółki jawnej w C. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia 25 lipca 2011 r., nr [...] w przedmiocie uchylenia decyzji w sprawie zatwierdzenia projektu podziału nieruchomości oddala skargę.
II SA/Gd 795/11
Uzasadnienie
W dniu 19 stycznia 2011 r. do Urzędu Miejskiego w C. wpłynął wniosek Spółki A o wznowienie postępowania administracyjnego w sprawie zakończonej ostateczną decyzją Burmistrza Miasta C. z dnia 7 grudnia 2009 r. nr [...], mocą której zatwierdzono projekt podziału nieruchomości położonej w C. przy ul. D., oznaczonej jako działka nr [...], będącej własnością Skarbu Państwa w użytkowaniu wieczystym M. i A. S. w [...] części oraz Spółki B w [...] części, na działki nr [...] i nr [...]. Wnioskująca zarzuciła, iż będąc stroną przedmiotowego postępowania bez swojej winy nie brała w nim. Spółka wskazała, że posiada interes prawny w sprawie bowiem korzystała i nadal korzysta z terenu, który przed podziałem oznaczony był jako działka nr [...], i który służy Spółce jako jedyny dostęp do drogi publicznej (ul. D.) z działki [...], której jest ona właścicielką. Wnioskująca stwierdziła, że korzystając z drogi wykonuje samoistne prawo współposiadania i wskazała, że w obwieszczeniu Komornika Sądowego przy Sądzie Rejonowymi w C. z dnia 9 maja 2001 r. ogłoszono, że kupiona przez nią działka nr [...] sprzedawana jest wraz z udziałem w działce nr [...].
Burmistrz Miasta C., postanowieniem z dnia 18 maja 2011 r. nr [...], wznowił postępowanie w sprawie zakończonej decyzją tego organu z dnia 7 grudnia 2009 r. a następnie, decyzją z dnia 10 czerwca 2011 r. nr [...], wydaną na podstawie art. 151 k.p.a., odmówił uchylenia ostatecznej decyzji Burmistrza Miasta C. z dnia 7 grudnia 2009 r.
Organ wskazał, iż w toku postępowania wyjaśniającego ustalił, że należąca do Spółki działka nr [...] nie posiadała przed podziałem, ani nie posiada po podziale prawnego dostępu do drogi publicznej, działka ta posiadała przed podziałem i posiada po podziale jedynie fizyczny dostęp do drogi publicznej - utwardzony przejazd przez grunty stanowiące wcześniej współwłasność, a obecnie odrębną własność M. i A. S. oraz V. S. spółka komandytowo – akcyjna (poprzednio B Spółki). W ocenie organu, podział nieruchomości stanowiącej działkę nr [...], nie naruszył interesu prawnego Spółki. Stanowiąca własność Spółki działka nr [...] nie została bowiem w wyniku podziału pozbawiona posiadanego przed podziałem dostępu do drogi publicznej.
A Spółka wniosła odwołanie od powyższej decyzji domagając się jej uchylenia. W odwołaniu wskazano, iż w decyzji Burmistrza Miasta C. z dnia 27 czerwca 2000 r. nr [...] o zatwierdzeniu projektu podziału m.in. działki nr [...], z której powstała działka nr [...], wynika, iż wydzielone działki (między innymi działka nr [...]) mogą być zbyte wyłącznie wraz z udziałem do działki nr [...] stanowiącej drogę wewnętrzną. Zapis ten stanowił podstawę do korzystania przez A Spółkę z podzielonej kwestionowaną decyzją nieruchomości nr [...], która będąc w dobrej wierze korzystałą z działki nr [...] w zakresie dostępu do drogi publicznej na zasadach "posiadania służebności" w rozumieniu prawa cywilnego, bez potwierdzenia posiadanych praw do korzystania z tej działki stosownym wpisem w księdze wieczystej. Zaś podział dokonany w dniu 7 grudnia 2009 r. pozbawił ich nieruchomość - działkę nr [...] możliwości korzystania z podzielonej nieruchomości i pozbawił ją dostępu do drogi publicznej. Skutkiem dokonanego podziału nowopowstałe działki nr [...] i [...] utraciły status drogi wewnętrznej, pozbawiając odwołującego się możliwości dochodzenia roszczeń wynikających z decyzji z dnia 27 czerwca 2000 r.
Samorządowe Kolegium Odwoławcze, decyzją z dnia 25 lipca 2011 r. nr [...], wydaną na podstawie art. 151 § 1 pkt 1 k.p.a., utrzymało w mocy zaskarżoną decyzję organu I instancji.
Organ odwoławczy, powołując się na orzecznictwo sądowoadministracyjne, wskazał, iż właściciel nieruchomości sąsiadującej z nieruchomością podlegającą podziałowi, nie jest stroną postępowania o zatwierdzenie projektu podziału nieruchomości. Spółka, która jest właścicielem nieruchomości nr [...], sąsiadującej z podzieloną nieruchomością nr [...], nie posiada zatem interesu prawnego w domaganiu się wznowienia przedmiotowego postępowania. Dokonany podział w żaden sposób nie wpłynął na prawny dostęp działki nr [...] do drogi publicznej a rozstrzygnięcie sprawy takiego dostępu wykracza poza kompetencje organu. Organ wskazał, iż ustalenie, że określony podmiot nie posiada przymiotu strony i nie może skutecznie żądać wznowienia postępowania (jak w przedmiotowej sprawie) prowadzi do odmowy uchylenia kwestionowanej decyzji na podstawie art. 151 § 1 pkt 1 k.p.a. z wyłączeniem konieczności merytorycznej oceny decyzji.
Spółka A wniosła skargę na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego, domagając się jej uchylenia jak również uchylenia poprzedzającej ją decyzji organu I instancji, ewentualnie stwierdzenia nieważności decyzji Burmistrza Miasta C. z dnia 7 grudnia 2009 r. Skarżący wnieśli o przeprowadzenie dowodów: z dokumentów znajdujących się w aktach Komornika Sądowego Rewiru I przy Sądzie Rejonowym w C. w sprawie o sygn. akt: I km [...] na okoliczność treści obwieszczenia o licytacji działki nr [...]; z dokumentów znajdujących się w aktach sprawy Sądu Rejonowego w C. Wydział I Cywilny, sygn. akt: I Co [...] na okoliczność treści postanowień o przybiciu i o przysądzeniu własności działki nr [...] oraz postanowień o sprostowaniu dotyczących przybicia i przysądzenia własności innych działek wylicytowanych 20 czerwca 2001 r., z dokumentów znajdujących się w aktach zamkniętej Księgi Wieczystej nr [...] prowadzonej przez Sąd Rejonowy w C. na okoliczność wpisów i ich podstaw odnośnie udziału w wysokości [...] w działce nr [...]; z dokumentów postępowania administracyjnego znajdujących się w aktach spraw nr Km [...] toczącej się przed Burmistrzem Miasta C. o ustalenie warunków środowiskowych dla przedsięwzięcia "Galera Handlowa V." przy ul. D. w C. na okoliczność, że wniosek złożony w tej sprawie nie przewiduje drogi wewnętrznej umożliwiającej dostęp działki nr [...] do drogi publicznej.
W ocenie skarżącej organ II instancji naruszył art. 156 § 1 pkt. 3 k.p.a. w związku z art. 157 § 1 k.p.a., poprzez nie orzeczenie o nieważności decyzji Burmistrza Miasta C. 7 grudnia 2009 r. nr [...], ze względu na to, że dotyczy ona sprawy poprzednio rozstrzygniętej ostateczną decyzją Burmistrza Miasta C. z dnia 27 czerwca 2000 r. nr [...] zatwierdzającej podział nieruchomości położonej w C. przy ul. D. 1 do 5 obejmującej działkę nr [...]. W skardze zarzucono naruszenie art. 6, 7 i 8 k.p.a. - zasad praworządności zobowiązujących organ administracji do działania zgodnie z prawem oraz do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego, w szczególności przez uwzględnienie swoich poprzednich decyzji. Skarżąca podniosła nadto zarzut naruszenia, art. 10 k.p.a. w związku z art. 28 i 155 k.p.a. i z art. 93 ust. 3 ustawy o gospodarce nieruchomościami, poprzez błędne przyjęcie, że skarżąca nie ma przymiotu strony w postępowaniu rozstrzygniętym decyzją z dnia 7 grudnia 2009 r. jak i w postępowaniu wznowieniowym, ze względu na brak interesu prawnego w sytuacji, gdy postępowania te dotyczyło w swojej istocie zmiany decyzji Burmistrza Miasta C. z dnia 27 czerwca 2000 r. nr [...], na mocy której skarżąca jako właściciel działki nr [...] nabyła prawo do nabycia udziału we współużytkowaniu wieczystym działki nr [...] stanowiącej drogę wewnętrzną do działki nr [...]. Zdaniem skarżącej, bez jej zgody nie mogło dojść do zmiany uregulowania jej uprawnień, w czym także przejawia się jej interes prawny do udziału w postępowaniu zakończonym wydaniem decyzji z 7 grudnia 2009 r. oraz postępowaniu wznowieniowym, niezależnie od interesu prawnego skarżącej wnikającego z normy prawa materialnego - art. 93 ust. 3 ustawy o gospodarce nieruchomościami. Jednocześnie skarżąca zarzuciła naruszenie art. 107 § 3 k.p.a. w zw. z art. 11 k.p.a. poprzez uchybienie wymogom stawianym uzasadnieniu decyzji administracyjnej poprzez niewzięcie pod uwagę istotnych okoliczności faktycznych sprawy i nie ustosunkowanie się do argumentów podnoszonych przez skarżącą w odwołaniu, w szczególności w zakresie pozbawienia skarżącej atrybutu strony i w związku z tym możliwości realizacji swoich praw roszczeń wynikających z uprawnień ukształtowanych decyzją z dnia 27 czerwca 2000 r.
Skarżąca wyjaśniła, iż działka nr [...] została zbyta na jej rzecz w drodze licytacji w postępowaniu komorniczym prowadzonym przez Komornika Sądowego Rewiru I przy Sądzie Rejonowym w C. w sprawie I km [...]. W obwieszczeniu o licytacji działki nr [...] z dnia 9 maja 2001 r., jako przedmiot licytacji została określona nieruchomość położona przy ul. D. 1-5, stanowiąca działkę nr [...]. Z obwieszczenia tego wynika, iż licytacja obejmowała także udział w ułamku [...] w działce drogowej nr [...]. Na skutek błędu pisarskiego Sądu Rejonowego w C., w postanowieniu o przybiciu z dnia 20 czerwca 2001 r. sygn. akt I Co [...] oraz w postanowieniu przesądzającym własność z dnia 9 października 2001 r. sygn. akt I Co [...] nastąpiła niedokładność w oznaczeniu licytowanej nieruchomości przez pominięcie udziału wynoszącego [...] w nieruchomości obejmującej działkę nr [...], dla której Sąd Rejonowy w C. prowadził zamkniętą KW nr [...]. Z tej przyczyny udział skarżącej w działce [...] stanowiącej drogę wewnętrzną nie został wpisany do ksiąg wieczystych. Błąd ten został sprostowany w stosunku do innych nabywców w drodze licytacji z dnia 20 czerwca 2001 r., ale nie nastąpiło to w stosunku do postanowień dotyczących skarżącej.
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, podtrzymując argumentację przedstawioną w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. nr 153, poz. 1269 ze zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej. Kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem materialnym i procesowym.
Kontroli Sądu w mniejszej sprawie poddana została decyzja, wydana w wyniku wznowienia postępowania, mocą której odmówiono uchylenia ostatecznej decyzji Burmistrza Miasta C. z dnia 7 grudnia 2009 r. w sprawie zatwierdzenia projektu podziału nieruchomości, położnej w C. przy ul. D., oznaczonej jako działka nr [...], będącej własnością Skarbu Państwa w użytkowaniu wieczystym M. i A. S. oraz Spółki Bi. Skarżąca domagała się wznowienia postępowania w sprawie zakończonej ostateczną decyzją Burmistrza Miasta C. z dnia 7 grudnia 2009 r. na podstawie na art. 145 § 1 pkt 4 k.p.a., podnosząc, że jako strona nie brała udziału w przedmiotowy postępowaniu. Interes prawny do bycia stroną skarżąca upatruje w fakcie, iż będąc właścicielem sąsiedniej nieruchomości – działki nr [...], korzysta z działki nr [...], która zapewnia im dostęp do drogi publicznej.
Zgodnie z treścią art. 145 § 1 pkt 4 k.p.a. w sprawie zakończonej decyzją ostateczną wznawia się postępowanie, jeżeli strona bez własnej winy nie brała w nim udziału. Przesłanka ta jest spełniona, w sytuacji gdy wznowienia żąda osoba, której przysługiwał przymiot strony, ale nie brała ona udziału w postępowaniu zwyczajnym, zakończonym decyzją ostateczną.
Stroną postępowania administracyjnego, stosownie do treści art. 28 k.p.a., jest każdy czyjego interesu prawnego lub obowiązku postępowanie dotyczy, albo kto żąda czynności organu ze względu na swój interes prawny lub obowiązek. Powszechnie przyjęte jest zarówno w doktrynie, jak i orzecznictwie sądowoadministracyjnym, że pojęcie "interes prawny" użyte w powyższym przepisie oznacza interes oparty na prawie lub chroniony przez prawo. Interes ten wynika z przepisu prawa materialnego, który w okolicznościach danej sprawy daje podstawę do uznania danego podmiotu za stronę postępowania. O statusie strony postępowania, nie przesądza więc wola czy subiektywne przekonanie danej osoby, ale to czy istnieje przepis prawa materialnego, który pozwala przyjąć, że ma ona interes prawny, a więc jest zainteresowana w jaki sposób zostanie rozstrzygnięta sprawa. Od interesu prawnego odróżnić należy interes faktyczny, istniejący w przypadku, gdy określony podmiot jest wprawdzie zainteresowany wynikiem postępowania, nie może jednak zarzucić naruszenia prawa powszechnie obowiązującego.
Postępowanie, którego wznowienia domaga się skarżąca, dotyczyło zatwierdzenia projektu podziału działki nr [...] i prowadzone było w oparciu o art. 97 ust. 1 i 2 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami (Dz.U. z 2010 r. Nr 102, poz. 651 ze zm.), zgodnie z którym podziału nieruchomości dokonuje się na wniosek i koszt osoby, która ma w tym interes prawny. Jeżeli nieruchomość jest przedmiotem współwłasności lub współużytkowania wieczystego podziału można dokonać na wniosek wszystkich współwłaścicieli albo współużytkowników wieczystych. Interes prawny w tym postępowaniu ma ten, komu przysługuje prawo chronione przepisem prawa materialnego, na które to prawo wpływa określone rozstrzygnięcie administracyjne – w tym przypadku rozstrzygnięcie w sprawie podziału nieruchomości.
W orzecznictwie sądowoadministracyjnym przyjęto, iż stroną postępowania o podział nieruchomości jest właściciel lub użytkownik wieczysty nieruchomości podgalającej podziałowi, ponieważ na wykonywanie tych praw ma wpływ ewidencyjny podział nieruchomości polegający na wydzieleniu ewidencyjnych działek gruntu. Skarżąca nie legitymuje się tytułem prawnorzeczowym do działki nr [...], objętej decyzją podziałową, nie przysługuje jej prawo własności, użytkowania wieczystego lub inny tytuł prawny do podlegającej podziałowi nieruchomości.
Skarżąca jest właścicielką nieruchomości stanowiącej działkę nr [...], która bezpośrednio graniczy z działką podlegająca podziałowi.
W orzecznictwie sądowoadministracyjnym przyjęto, iż właściciele i użytkownicy wieczyści nieruchomości sąsiednich w stosunku do nieruchomości objętej decyzją podziałową nie mają statusu strony w postępowaniu podziałowym. Podział nieruchomości gruntowej jest bowiem wykonywaniem prawa własności, nie oddziałującym na sytuację prawną właścicieli nieruchomości sąsiednich, gdyż polega na wydzieleniu działek granicami przylegającymi wewnątrz nieruchomości, a więc czynność taka nie ma wpływu na granice zewnętrzne dzielonego gruntu, które pozostają niezmienione. Podział nieruchomości nie wpływa, co do zasady, na prawa osób trzecich, w tym zwłaszcza na prawa podmiotów, którym przysługuje prawo własności lub użytkowania wieczystego do sąsiednich nieruchomości. (vide: wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 1 września 2009 r., sygn. akt I OSK 1184/08, Lex nr 594947, wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach z dnia 1 lipca 2010 r., sygn. akt II SA/GL 340/10, Lex nr 674115, wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 9 marca 2011 r., sygn. akt I OSK 669/10, Lex nr 824454)
Wyjątkowo, w postępowaniu podziałowym właścicielom działek sąsiadujących z działką podlegającą podziałowi przysługują prawa strony, w takim przypadku, gdy dokonanie podziału nieruchomości wywrze wpływ na zakres ich uprawnień wynikających z przepisów prawa. W orzecznictwie wskazano, iż sytuacja taka może nastąpić w przypadku posiadania służebności na działce podlegającej podziałowi bądź w przypadku, gdy w wyniku dokonania podziału zaistnieje konieczność ustanowienia służebności na działce sąsiedniej, wówczas właściciel tej działki może mieć interes w postępowaniu podziałowym, bowiem podział nieruchomości skutkować będzie ograniczeniem jego prawa własności poprzez ustanowienie służebności. Skarżącej nie przysługuje żadne prawo do nieruchomości podlegającej podziałowi, a dokonanie podziału nie wpłynie na ograniczenie przysługującego mu prawo własności nieruchomości. Nieruchomość skarżącej nie ma obecnie, wynikającego z przepisów prawa materialnego, dostępu do drogi publicznej i sytuacja ta w wyniku podziału nie ulegnie żadnej zmianie. Skarżąca faktycznie korzysta z działki nr [...], wykonując przez nią dostęp do drogi publicznej, stan ten nie znajduje jednak podstawy w żadnym uprawnieniu wynikającym z przepisu prawa.
Skarżąca powoływała się na fakt, iż w decyzji Burmistrza Miasta C. z dnia 27 czerwca 2000 r. [...] zatwierdzającej podział nieruchomości, w wyniku której wydzielono m. in. działkę stanowiącą własność skarżącego Nr [...] oraz działkę [...], wskazano, że wydzielone działki mogą być zbyte wyłącznie z udziałem w działce Nr [...] stanowiącej drogę wewnętrzną. Okoliczność ta nie doprowadziła do nabycia przez skarżącą uprawnień do tej nieruchomości. Treść tej decyzji nie stała się bowiem podstawą nabycia przez skarżącą udziału w nieruchomości stanowiącej drogę wewnętrzną.
Skarżąca nabyła własność działki nr [...] w drodze licytacji w postępowaniu komorniczym prowadzonym przez Komornika Sądowego Rewiru I przy Sądzie Rejonowym w C. w sprawie I Km [...]. W obwieszczeniu o licytacji działki nr [...] z dnia 9 maja 2001 r., jako przedmiot licytacji została określona nieruchomość położna przy ul. D. 1-5, stanowiąca działkę nr [...], a licytacja obejmowała także udział w ułamku [...] w działce drogowej nr [...]. Skarżąca nabywając w drodze licytacji komorniczej własność nieruchomości działki nr [...] miała możliwość nabycia prawa do działki o nr [...], o której była mowa w obwieszczeniu o licytacji działki z dnia 9 maja 2001 r. Sprzedaż licytacyjna doprowadziła jednak do przeniesienia na jej rzecz wyłącznie prawa własności działki nr [...], co wynika z treści postanowienia o przysądzeniu własności Sądu Rejonowego w C. z dnia 9 października 2001 r. sygn. I Co [...] (dowód: odpis postanowienia k. 284). Prawomocne postanowienie o przysądzeniu własności przenosi własność nieruchomości na nabywcę i jest tytułem do ujawnienia prawa nabywcy w księdze wieczystej lub przez złożenie dokumentu do zbioru oraz katastrze nieruchomości, a także jest tytułem egzekucyjnym do wprowadzenia nabywcy w posiadanie nieruchomości (art. 999 § 1 k.p.c.). Nabycie własności nastąpiło jedynie w takim zakresie, w jakim wynika to z treści powyższego postanowienia. Skarżąca nie skorzystała z możliwości wniesienia środków zaskarżenia w toku postępowania egzekucyjnego – skargi na czynność komornika w toku licytacji (art. 986 k.p.c.), zażalenia na postanowienie o przybiciu (art. 997 k.p.c.) ani zażalenia na postanowienie o przysądzeniu własności (art. 998 § 1 k.p.c.). Zaakceptowała ona zatem zakres nabytego uprawnienia.
W orzecznictwie wskazano na nieważnośc umowy sprzedaży zawartej sprzecznie z decyzją podziałową. W uchwale z dnia 4 czerwca 2009 r. sygn. III CZP 34/09 Sąd Najwyższy wskazał, iż w sytuacji, gdy decyzja o podziale nieruchomości zawiera warunek, że przy zbywaniu wydzielonych działek zostaną ustanowione służebności drogowe zapewniające dostęp do drogi publicznej lub nastąpi sprzedaż udziałów w prawie do działki stanowiącej drogę wewnętrzną, umowa przeniesienia własności wydzielonej działki zawarta bez spełnienia tego warunku jest nieważna z mocy art. 58 § 1 k.c. w związku z art. 99 i art. 93 ust. 3 ustawy o gospodarce nieruchomościami (OSNC 2010/2/20). Sprzedaż egzekucyjna nie stanowi jednak umowy sprzedaży w rozumieniu przepisów kodeksu cywilnego. Stanowi ona podstawę do pierwotnego nabycia własności i w efekcie zaprzecza się możliwości zakwalifikowania bezpośrednio takiego zdarzenia jako czynności prawnej Sprzedaż komornicza, mimo zbieżności nazwy nie jest sprzedażą w rozumieniu Kodeksu cywilnego. (vide: J. Skąpski, System prawa cywilnego, t. III, część 2, s. 31, wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 29 lipca 2008 r. sygn. II FSK 1606/07, LEX nr 486477)
Skarżącej, której nieruchomość nie posiada dostępu do drogi publicznej przysługiwało prawo wystąpienia o ustanowienie służebności drogi koniecznej w trybie art. 145 § 1 k.c. Skarżąca nie skorzystała jednak z tego prawa. Zaznaczyć należy, iż z art. 172 k.c. w związku z art. 292 k.c. wynikają 20 i 30 letni termin zasiedzenia służebności. Brak jest podstaw do uznania, iż skarżąca mogła nabyć prawo służebności przez zasiedzenie, nadto wskazać należy, iż organ administracji nie jest uprawniony do oceny tej kwestii podlegającej kompetencji sądu cywilnego.
Z akt sprawy wynika, że działka, której właścicielem jest skarżąca, miała do tej pory jedynie dostęp faktyczny do drogi publicznej przez działkę nr [...]. Wskutek podziału działki nr [...] skarżąca nie została pozbawiona tego faktycznego dostępu. Tak więc sąsiedztwo nieruchomości skarżącej nie dawało jej legitymacji procesowej do wzięcia udziału w sprawie o podział sąsiedniej nieruchomości w charakterze strony. Samorządowe Kolegium Odwoławcze słusznie uznało, iż skarżąca nie legitymowała się przymiotem strony w postępowaniu o podział nieruchomości sąsiedniej działki nr [...], a tym samym organ słusznie, we wznowionym postępowaniu, odmówił uchylenia decyzji podziałowej.
Złożone przez stronę wnioski dowodowe o dopuszczenie dodatkowych dowodów nie znajdujących się w aktach sprawy podlegały oddaleniu. Okoliczności istotne dla jej rozstrzygnięcia zostały bowiem w sprawie ustalone w oparciu o dowody znajdujące się w aktach administracyjnych i dokumenty dołączone do skargi.
Mając powyższe na uwadze, Wojewódzki Sąd Administracyjny na mocy art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. 153 poz. 1270 ze zm.), oddalił skargę jako niezasadną.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 25.07.2026. · Źródło