II SA/Gd 863/08

WyrokWSA w Gdańsku2009-03-19

Skład orzekający: Dorota Jadwiszczok, Mariola Jaroszewska, Krzysztof Ziółkowski

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy organ nadzoru budowlanego prawidłowo uchylił decyzję nakładającą obowiązek wykonania robót budowlanych dotyczących odprowadzenia wód opadowych, stwierdzając brak podstaw do ingerencji, mimo wadliwego przeprowadzenia postępowania wyjaśniającego przez organ pierwszej instancji?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że organ odwoławczy przedwcześnie uchylił decyzję organu pierwszej instancji, gdyż nie zostało przeprowadzone kompletne i wszechstronne wyjaśnienie okoliczności sprawy. W szczególności, organ pierwszej instancji naruszył przepisy postępowania administracyjnego, nie zawiadamiając stron o przeprowadzeniu dowodu z oględzin, co miało istotny wpływ na wynik sprawy. W związku z tym, zaskarżona decyzja narusza prawo.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego nakładającej na właścicieli budynku obowiązek wykonania dołów chłonnych do odprowadzania wód opadowych z dachu. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego uchylił tę decyzję, stwierdzając brak podstaw do ingerencji. Skarżący R.Ł. wniósł skargę na decyzję organu odwoławczego, zarzucając naruszenie prawa. Sąd rozpatrywał kwestię prawidłowości postępowania dowodowego i ustaleń faktycznych.
Rozstrzygnięcie
Uchyla zaskarżoną decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia 20 października 2008 r. i zasądza od organu na rzecz skarżącego zwrot kosztów postępowania.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Dorota Jadwiszczok Sędziowie: Sędzia WSA Mariola Jaroszewska (spr.) Sędzia NSA Krzysztof Ziółkowski Protokolant: Starszy sekretarz sądowy Agnieszka Rupińska po rozpoznaniu w Gdańsku na rozprawie w dniu 19 marca 2009 r. sprawy ze skargi R.Ł. na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia 20 października 2008 r. nr [...] w przedmiocie wykonania robót budowlanych 1. uchyla zaskarżoną decyzję, 2. zasądza od Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego na rzecz R.Ł. kwotę 757,- (siedemset pięćdziesiąt siedem) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego decyzją z dnia 28 lipca 2008 r. Nr [...], wydaną na podstawie art. 104 § 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. 2000r., Nr 98, poz. 1071 ze zm.) oraz art. 83 ust. 1, art. 81, ust. 1 pkt 2, art. 80 ust. 2 pkt 1 i art. 51 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (Dz. U. 2006 r. Nr 156, poz. 1118 ze zm.), nałożył na B. i K. S. obowiązek wykonania robót budowlanych dotyczących odprowadzenia wód opadowych z połaci dachowej budynku rekreacji indywidualnej, usytuowanego na terenie działki nr [...] w R., gmina K., tj. wykonania dołów chłonnych, do których winny być odprowadzane wody opadowe z połaci dachowej przedmiotowego obiektu budowlanego, wskazując, że roboty te należy wykonać zgodnie ze sztuką budowlaną, warunkami technicznymi, pod nadzorem osoby posiadającej stosowne uprawnienia budowlane, w terminie do dnia 31 grudnia 2008 r. W uzasadnieniu podano, że PINB w K. wszczął z urzędu ustępowanie administracyjne w sprawie dotyczącej odprowadzania wód opadowych z działek nr [...], [...], nr [...] i nr [...] w R.. Na działce nr [...] w R. (obecnie działka nr [...]) wybudowany został budynek rekreacji indywidualnej w oparciu o decyzję nr [...] z dnia 8 czerwca 1984 r. wydaną przez Naczelnika Miasta i Gminy K. dla J. E.. Obecnie właścicielami przedmiotowego budynku są B. i K. S.. Natomiast na działce nr [...] w R. (obecnie działka nr [...]) został wybudowany budynek rekreacji indywidualnej w oparciu o decyzję pozwolenie na budowę nr [...] z dnia 1 grudnia 1986 r. wydaną przez Naczelnika Miasta i Gminy K. dla M. i W. M.. Obecnie właścicielami są J. i A. R.. Podczas oględzin przeprowadzonych w terenie stwierdzono, że wody opadowe z połaci dachowej w/w budynków, z uwagi na różnicę wysokości terenu spływają na teren działek sąsiednich. Ponadto stwierdzono, że wody opadowe spływające z terenu działki nr 64 w B. (położonego powyżej działki nr [...]) zostały odprowadzone poprzez rury PCV zagłębione w gruncie na teren działki nr [...], gdzie w drodze gruntowej dojazdowej do wymienionych działek wykonana została studzienka rewizyjna. Następnie wody te spływają na teren działki sąsiedniej nr [...] w R.. Z uwagi na odrębne uregulowania prawne przedmiotem decyzji są wody opadowe spływające z połaci dachowej budynku rekreacji indywidualnej na działce nr [...], które z uwagi na ukształtowanie działki spływają na działki sąsiednie. Organ wskazał, że zgodnie z rozdziałem 5 dotyczącym uzbrojenia technicznego działki oraz odprowadzenia wód powierzchniowych według § 28 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (Dz. U. Nr 75, poz. 690, ze zm.) działka budowlana, na której sytuowane są budynki, powinna być wyposażona w kanalizację umożliwiającą odprowadzenie wód opadowych do sieci kanalizacji deszczowej lub ogólnospławnej. W razie braku możliwości przyłączenia do sieci kanalizacji deszczowej lub ogólnospławnej, dopuszcza się odprowadzanie wód opadowych na własny teren nieutwardzony, do dołów chłonnych lub do zbiorników retencyjnych. W związku z powyższym organ wydał decyzję nakładającą na właścicieli budynku obowiązek wykonania określonych czynności w celu doprowadzenia zrealizowanych robót budowlanych do stanu zgodnego z prawem. Organ I instancji powołał się ponadto na treść art. 51 ust. 1 pkt 2, w związku z art. 51 ust. 7 ustawy Prawo budowlane z 1994 r., zgodnie z którym przed upływem 2 miesięcy od dnia wydania postanowienia, o którym mowa w art. 50 ust. 1, właściwy organ w drodze decyzji: nakłada obowiązek wykonania określonych czynności lub robót budowlanych w celu doprowadzenia wykonywanych robót budowlanych do stanu zgodnego z prawem, określając termin ich wykonania. Od powyższej decyzji odwołali się B. i K. S., zarzucając organowi I instancji błąd w ustaleniach faktycznych. Organ błędnie ustalił, iż wody opadowe z połaci dachowej budynku usytuowanego na działce nr [...] spływają na teren działki sąsiedniej. Wskazali, że wykonano rów chłonny o długości ponad 10 m, który pochłania wodę do gruntu na działce skarżących. Podnieśli, że rów i odprowadzenie wody z dachu wykonał poprzedni właściciel przed oddaniem budynku do użytkowania. Zdaniem skarżących organ I instancji bezzasadnie wszczął w przedmiotowej sprawie postępowanie z urzędu. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego zaskarżoną decyzją z dnia 20 października 2008 r. Nr [...], podjętą na podstawie art. 138 § 1 pkt 2 kpa oraz art. 80 ust. 2 pkt 2, art. 83 ust. 2 w zw. z art. 51 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994r. Prawo budowlane (Dz. U. 2006 r. Nr 156, poz. 1118, ze zm.), uchylił decyzję organu I instancji z dnia 28 lipca 2008 r. oraz stwierdził brak podstaw do wydania nakazu wykonania dołów chłonnych na działce nr [...] w R. w celu doprowadzenia do nich wód opadowych z terenu tej działki. W uzasadnieniu organ odwoławczy podał, że zgodnie z art. 50 ust. 1 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane, w przypadkach innych niż określone w art. 48 ust. 1 lub w art. 49b ust. 1 właściwy organ wstrzymuje postanowieniem prowadzenie robót budowlanych wykonywanych: bez wymaganego pozwolenia na budowę albo zgłoszenia lub w sposób mogący spowodować zagrożenie bezpieczeństwa ludzi lub mienia bądź zagrożenie środowiska, lub na podstawie zgłoszenia z naruszeniem art. 30 ust. 1, lub w sposób istotnie odbiegający od ustaleń i warunków określonych w pozwoleniu na budowę lub w przepisach. W myśl art. 51 ust. 7 tej ustawy, przepisy ust. 1 pkt 1 i 2 oraz ust. 3 stosuje się odpowiednio, jeżeli roboty budowlane zostały (już) wykonane w sposób, o którym mowa w art. 50 ust.1 (wówczas nie wstrzymuje się robót). Przepisy te uprawniają organ do nałożenia określonych obowiązków i sprawdzenia ich wykonania. Zastosowany w tej sprawie art. 51 ust. 1 pkt 2 stanowi, że właściwy organ w drodze decyzji nakłada obowiązek wykonania określonych czynności lub robót budowlanych w celu doprowadzenia wykonywanych (wykonanych) robót budowlanych do stanu zgodnego z prawem, określając termin ich wykonania. Zdaniem organu odwoławczego wydanie przez Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego decyzji nakazowej w sprawie odprowadzania wód opadowych na terenie działki nr [...] w R. było niezasadne, bowiem nie zaistniał pierwszy warunek do ustawowej ingerencji organu nadzoru budowlanego, tj. samowolne wykonanie robót budowlanych. Nie został również naruszony § 29 wskazanego powyżej rozporządzenia, zabraniający dokonywania zmiany naturalnego spływu wód opadowych w celu kierowania ich na teren sąsiedniej nieruchomości. Ponadto naturalne, urozmaicone wysokościowo, ukształtowanie okolicznego terenu wykorzystano do zróżnicowanego posadowienia obiektów rekreacyjnych, co samo w sobie rodzi problemy ze spływem wód opadowych, zwłaszcza po ulewach, jednakże nie jest to powód do ingerencji organu nadzoru budowlanego. Organ II instancji przypomniał o dopuszczalności odprowadzania wód opadowych na własny nieutwardzony teren. Ponadto organ odwoławczy zwrócił uwagę organowi I instancji na wymóg prawidłowego ustalenia stron postępowania, wynikający z kryteriów prawa administracyjnego materialnego, oraz egzekwowania obowiązujących norm przy udzielaniu przez strony pełnomocnictwa, zwłaszcza co do jego zakresu i obowiązku uiszczenia opłaty skarbowej. Organ odwoławczy, z uwagi na to, że rozstrzygnięcie sprawy nie wymagało uprzedniego przeprowadzenia postępowania wyjaśniającego przez organ pierwszej instancji, uchylił zaskarżoną decyzję w całości i orzekł co do istoty sprawy. Na powyższą decyzję R. Ł. wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku skargę, domagając się jej uchylenia w całości z uwagi na naruszenie prawa. W odpowiedzi na skargę Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego wniósł o jej oddalenie podtrzymując swoje dotychczasowe stanowisko w sprawie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku zważył, co następuje: Skarga jako zasadna podlegała uwzględnieniu. Zgodnie z przepisem art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2002 r. Nr 153, poz. 1269), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. W świetle powołanego przepisu, wojewódzki sąd administracyjny w zakresie swojej właściwości ocenia zaskarżoną decyzję administracyjną z punktu widzenia jej zgodności z prawem materialnym i przepisami postępowania administracyjnego, według stanu faktycznego i prawnego obowiązującego w dacie wydania tej decyzji. Przy rozpoznaniu skargi sąd ma również na względzie treść art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270, ze zm.), według którego sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Wskazanie powyższe jest o tyle istotne, że wniesiona skarga poza stwierdzeniem naruszenia prawa nie zawiera konkretnych zarzutów odnoszących się do naruszeń. Oceniając zatem w świetle przytoczonych wyżej przepisów legalność zaskarżonej decyzji, Sąd orzekający w tym składzie uznał, że narusza ona prawo. Jak wynika z ustalonego stanu faktycznego Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego decyzją z dnia 28 lipca 2008 r. nałożył na B. S. i K. S. obowiązek wykonania robót budowlanych dotyczących odprowadzenia wód opadowych z połaci dachowej budynku rekreacji indywidualnej, usytuowanego na terenie działki nr [...] w R., gmina K., to jest wykonania dołów chłonnych, do których winny być odprowadzane wody opadowe z połaci dachowej przedmiotowego obiektu budowlanego, zlokalizowanego na wymienionej działce, wskazując, że roboty te należy wykonać zgodnie ze sztuką budowlaną, warunkami technicznymi, pod nadzorem osoby posiadającej stosowne uprawnienia budowlane w terminie do dnia 31 grudnia 2008 r. Powyższa decyzja, rozstrzygająca wyłącznie kwestię wód opadowych spływających z połaci dachowej budynku na działce nr [...], poprzedzona została zawiadomieniem z dnia 2 kwietnia 2008 r. o wszczęciu z urzędu przez Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego postępowania administracyjnego w sprawie drenażu rozprowadzającego wody opadowe, zlokalizowanego na działkach nr [...], nr [...], nr [...] i nr [...] w R., gmina K.. W zawiadomieniu powiadomiono ustalone strony postępowania o przeprowadzeniu w dniu 10 kwietnia 2008 r. dowodu z oględzin nieruchomości (vide: zawiadomienie k. 13 akt administracyjnych I instancji). Jak wynika z akt, w oględzinach wzięli udział R. Ł. – współwłaściciel wraz z E. Ł. działki nr [...], H. Z. – współwłaściciel wraz z G. Z. działek nr [...], [...], [...], [...] i [...] oraz jako pełnomocnik A. R. - współwłaściciela wraz z J. R. działki nr [...] - W. M. (vide: protokół oględzin k. 16, wypisy z rejestru działek k. 6-8, pełnomocnictwo k. 15 akt administracyjnych I instancji). W oględzinach nie uczestniczyli właściciele działki nr [...] K. i B. małżonkowie S., w aktach brak jest dowodu powiadomienia wymienionych o przeprowadzanym dowodzie. Również z pisma K. S. skierowanego o PINB w K. wynika, że właściciele działki nr [...] nie uczestniczyli w oględzinach na skutek braku powiadomienia (vide: pismo k. 27 akt administracyjnych I instancji). Następnie, na wezwanie organu I instancji złożona została do akt fotokopia decyzji z dnia 8 czerwca 1984 r. Nr [...] udzielająca pozwolenia na budowę domku letniskowego J. E. (poprzednik prawny małżonków S.), na działce nr [...], obecnie nr [...] (vide: k. 52 akt administracyjnych I instancji). Brak jest w aktach dokumentów wymienionych jako załączniki do decyzji o pozwoleniu na budowę - projektu technicznego oraz planu realizacyjnego przedmiotowej inwestycji. Na skutek odwołania małżonków S. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego decyzją z dnia 20 października 2008 r. uchylił decyzję organu I instancji z dnia 28 lipca 2008 r. oraz stwierdził brak podstaw do wydania nakazu wykonania dołów chłonnych na działce nr [...] w R. w celu doprowadzenia do nich wód opadowych z terenu tej działki. Podstawą wydanych w przedmiotowej sprawie decyzji stanowił przepis art. 51 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (Dz. U. 2006 r., Nr 156, poz. 1118 ze zm.) oraz § 28 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (Dz. U. Nr 75, poz. 690, ze zm.). Jak stwierdził organ odwoławczy, wydanie przez Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego decyzji nakazowej w sprawie odprowadzania wód opadowych na terenie działki nr [...] w R. było niezasadne, bowiem nie zaistniał pierwszy warunek do ustawowej ingerencji organu nadzoru budowlanego w trybie art. 50 i art. 51 ustawy Prawo budowlane, tj. samowolnie wykonywanie (wykonanie) robót budowlanych, jak również nie został naruszony § 29 wskazanego powyżej rozporządzenia, zabraniający dokonywania zmiany naturalnego spływu wód opadowych w celu kierowania ich na teren sąsiedniej nieruchomości. Organ II instancji ocenił na podstawie zebranego materiału dowodowego, że problem z naturalnym spływem wód opadowych na przedmiotowym terenie, urozmaiconym pod względem wysokości, nie stanowi powodu do ingerencji organów nadzoru budowlanego. W ocenie Sądu, stanowisku organu II instancji jest przedwczesne, nie zostało bowiem podjęte na skutek kompletnego i wszechstronnego wyjaśnienia okoliczności sprawy. Te zaś pozostają sporne co do przyczyny zalewania wodami opadowymi spływającymi m.in. z działki nr [...] na działkę stanowiącą własność małżonków Ł. Na wstępie rozważań wskazać należy, że pozycję prawną strony w postępowaniu dowodowym wyznacza zarówno zasada zapewnienia jej czynnego udziału w tym postępowaniu (art. 10 kpa) jak i zasada zawiadamiania strony o każdej istotnej czynności dowodowej, w której może ona uczestniczyć (art. 79 kpa). W myśl art. 79 § 1 kpa strona powinna być zawiadomiona o miejscu i terminie przeprowadzenia dowodu ze świadków, biegłych lub oględzin przynajmniej na siedem dni przed terminem. W § 2 tego ostatniego przepisu podano, że strona ma prawo brać udział w przeprowadzeniu dowodu, może zadawać pytania świadkom, biegłym i stronom oraz składać wyjaśnienia. Trzeba zauważyć, że zachowanie wymogu art. 79 kpa, niezależnie od wagi i treści przeprowadzonego dowodu, jest bezwzględnym obowiązkiem organu administracji publicznej. Niedopełnienie tego obowiązku stanowi naruszenie przepisów o postępowaniu administracyjnym mającym wpływ na wynik sprawy (por. B. Adamiak /w:/ B. Adamiak, J. Borkowski, Kodeks postępowania administracyjnego. Komentarz, C.H. Beck, Warszawa 2004, s. 401 i nast.). Jak wskazuje się w orzecznictwie sądowoadministracyjnym, zawiadomienie o czynnościach przewidzianych w art. 79 kpa ma charakter obligatoryjny, bez względu na istotę, wagę i treść przeprowadzanego dowodu (por. wyrok NSA z dnia 18 listopada 1999 r., II SA 1210/99, LEX nr 46806). W kontekście powyższego, zachowanie wymagań określonych w art. 79 kpa i 81 kpa, przewidującym, że okoliczność faktyczna może być uznana za udowodnioną jeżeli strona miała możność wypowiedzenia się co do przeprowadzonych dowodów, jest bezwzględnym obowiązkiem organów administracji państwowej. Uchybienie tym przepisom, w szczególności, jeżeli przeprowadzone bez udziału strony i kwestionowane przez nią dowody stanowiły podstawę rozstrzygnięcia sprawy uznać należy za naruszenie przepisów postępowania administracyjnego mające istotny wpływ na rozstrzygnięcie danej sprawy (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 22 listopada 2006 r., sygn. akt II OSK 375/06 Lex nr 321513). Przenosząc powyższe rozważania na grunt rozpoznawanej sprawy uznać należy, że postępowanie w sprawie w sprawie drenażu rozprowadzającego wody opadowe, zlokalizowanego na terenie działek nr [...], nr [...], nr [...] i nr [...] w R., wszczęte przez organ nadzoru budowlanego, który przeprowadził całe postępowanie z urzędu (por. zawiadomienie z dnia 2 kwietnia 2008r. – k. 14 akt administracyjnych organu I instancji), było przeprowadzone wadliwie. Wbrew wyraźnym obowiązkom wynikającym ze wskazanych wyżej przepisów postępowania, jak wynika to z akt sprawy, organ ten nie zawiadomił uczestników postępowania, K. i B. małżonków S., o wyznaczonym na dzień 10 kwietnia 2007 r. terminie przeprowadzenia dowodu z oględzin działek nr [...], [...], [...] i [...] w R., w sprawie dotyczącej drenażu rozprowadzającego wody opadowe między innymi z ich działki. Wskazana czynność, opisana zresztą w decyzji z dnia 28 lipca 2008 r., miała istotny charakter dla końcowego rozstrzygnięcia sprawy, albowiem na ich podstawie organ I instancji dokonał ustalenia stanu zabudowy przedmiotowych działek, również w kontekście sposobu odprowadzania wód opadowych, co miało wpływ na wydane w sprawie orzeczenie. Z tych też względów, skoro wskazane powyżej okoliczności miały wpływ na rozstrzygnięcie sprawy, zaś K. S. i B. S. zostali pozbawieni możliwości wzięcia udziału w czynnościach, dopuszczono się obrazy przepisów art. 79 § 1 i 2 kpa. Wadliwie uzyskany dowód ma również znaczenie dla oceny prawidłowości ustaleń organu I instancji, wobec treści art. 7, art. 77 i art. 80 kpa. W art. 7 kpa została wyrażona naczelna zasada postępowania administracyjnego - zasada prawdy obiektywnej, zgodnie z którą organ administracji publicznej zobowiązany jest do podejmowania wszelkich kroków niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz do załatwienia sprawy, mając na względzie interes społeczny i słuszny interes obywateli. Wymieniona wyżej zasada znajduje swoje uzupełnienie również w innych przepisach Kodeksu postępowania administracyjnego, m.in. w art. 6, art. 10, art. 77 § 1, art. 80 kpa. Zasada prawdy obiektywnej ma fundamentalne znaczenie dla prawidłowego przeprowadzenia postępowania wyjaśniającego, ponieważ na podstawie ustalonego stanu faktycznego sprawy organ administracyjny dokonuje jego subsumcji pod stosowną normę prawną. W ten sposób organ przesądza o powstaniu określonego obowiązku bądź prawa, a więc skutków prawnych, które dotyczyć będą wyłącznie faktów uznanych przez organ. Przepis art. 77 § 1 kpa nakłada na organ administracji obowiązek zebrania i rozpatrzenia całego materiału dowodowego, obejmującego wszystkie jego części składowe, wszystkie środki dowodowe. Tym samym pominięcie, czy też zlekceważenie jakiegokolwiek dowodu, może oznaczać wadliwość podjętej decyzji administracyjnej. Wymaga podkreślenia, że organ administracyjny jest obowiązany z urzędu przeprowadzić dowody służące ustaleniu stanu faktycznego sprawy i podjąć wszelkie kroki niezbędne dla dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego, jako warunku niezbędnego wydania decyzji o przekonującej treści (por. wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 27 kwietnia 2006 r., sygn. akt I SA/Wa 432/06, LexPolonica nr 1543146). W przedmiotowej sprawie, w ocenie Sądu, organy obu instancji wydały decyzje z naruszeniem wskazanej powyżej zasady, przy czym naruszenia organu I instancji o tyle zostały zauważone przez organ odwoławczy, że zaskarżoną decyzją uchylił decyzję z dnia 28 lipca 2008 r. Nr [...], uznając jednakże wadliwie, że stan sprawy pozwala na wydanie decyzji rozstrzygającej co do istoty sprawy na podstawie art. 138 § 1 pkt 2 kpa. Prawidłowo organy ustaliły stan prawny działki nr [...] oraz fakt, że budynek rekreacji indywidualnej wybudowany został legalnie, w oparciu o decyzję nr 8381/78/84 z dnia 8 czerwca 1984 r. wydaną przez Naczelnika Miasta i Gminy K. dla J. E., jednakże jak już zaznaczono wyżej, w aktach sprawy brak jest dokumentów - projektu technicznego oraz planu realizacyjnego dotyczącego działki nr [...] (nr [...]), na podstawie których można byłoby ustalić, czy zostały przewidziane rozwiązania techniczne dotyczące sposobu odprowadzania wód opadowych z tej działki. Brak powyższych dokumentów, brak wyjaśnień zainteresowanych przy okazji dowodu z oględzin, a w ślad za tym brak ustaleń obu organów powoduje, że nie można w sposób jednoznaczny stwierdzić, czy w przedmiotowej sprawie będzie miał zastosowanie przepis art. 51 ustawy - Prawo budowlane jak twierdzi organ I instancji, czy nie, ja twierdzi organ odwoławczy. Nieprzeprowadzenie w tym zakresie dodatkowego postępowania przez organ II instancji, celem uzupełnienia dowodów, skutkowało naruszeniem postępowania administracyjnego, tj. art. 136 kpa, zgodnie z którym organ odwoławczy może przeprowadzić na żądanie strony lub z urzędu dodatkowe postępowanie w celu uzupełnienia dowodów i materiałów w sprawie albo zlecić przeprowadzenie tego postępowania organowi, który wydał decyzję. Sąd uznał, że wskazane naruszenia w sposób oczywisty naruszają zasadą praworządnego działania organów administracji publicznej w demokratycznym państwie prawnym. W okolicznościach niniejszej sprawy, naruszenia te miały istotny wpływ na wynik sprawy, bowiem w wyniku prawidłowo przeprowadzonego postępowania wyjaśniającego mogłaby zapaść inna niż zaskarżona decyzja ego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego. Rozstrzygając sprawę ponownie, organ zobowiązany będzie usunąć wskazane przez Sąd uchybienia i powtórzyć stosowne czynności procesowe, ustali prawidłowo stan faktyczny w przedmiotowej sprawie, z uwzględnieniem w zakresie budowy spornego budynku na działce nr [...] sposobu odprowadzania wód opadowych według przepisów technicznych obowiązujących w chwili wydania decyzji Naczelnika Miasta i Gminy K. z dnia 8 czerwca 1984 r. [...]. Dopiero po dokonaniu wyczerpujących wyjaśnień odnośnie sposobu odprowadzania wód opadowych z działki i dokonaniu niezbędnych czynności z udziałem właścicieli obiektu budowlanego usytuowanego na działce nr [...], kierując się wytycznymi zawartymi w uzasadnieniu niniejszego orzeczenia, dokona organ oceny, czy w przedmiotowej sprawie administracyjnej będzie miał zastosowanie art. 51 ustawy Prawo budowlane z 1994 r. O ile uzupełniające postępowanie wyjaśniające przekroczy ramy wyznaczone przepisem art. 136 kpa, organ II instancji rozważy podjęcie innej decyzji przewidzianej w katalogu określonym w art. 138 kpa. Uwzględniając zasadę niezwiązania sądu granicami skargi, wynikającą z art. 134 i mającą wpływ na zakres orzekania sądu (art. 135) ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Sąd nie uchylił wadliwej z opisanych wyżej przyczyn decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia 28 lipca 2008 r. Nr [...] poprzedzającej zaskarżoną decyzję. Zakaz reformationis in peius przewidziany przepisem art. 134 § 2 oznacza, że w zakresie jego obowiązywania sąd administracyjny nie może wydać przewidzianego we wskazanych wyżej przepisie art. 135 wyroku mimo stwierdzenia wystąpienia wad, które taki wyrok uzasadniają. Decyzja organu I instancji jest bowiem dla skarżących korzystna. Natomiast zważyć należy, że sąd administracyjny, powołany wyłącznie do kontroli zgodności z prawem działań organów administracyjnych, nie mając kompetencji merytorycznych do orzekania w sprawie administracyjnej, nie może przewidywać treści przyszłych rozstrzygnięć administracyjnych, podejmowanych na podstawie nowego stanu prawnego i faktycznego sprawy administracyjnej, istniejących w czasie ponownego orzekania przez organ administracji publicznej (por. T. Woś, w: T. Woś (red.), Postępowanie..., s. 295). W szczególności, dokonanie oceny, czy uwzględnienie skargi nastąpiło na korzyść czy też na niekorzyść skarżącego nie jest możliwe w sytuacji, kiedy - stosownie do postanowień art. 145 § 1 pkt 1 lit. c Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - uwzględnienie skargi nastąpiło ze względu na stwierdzenie przez sąd naruszenia w postępowaniu poprzedzającym wydanie zaskarżonego aktu lub czynności przepisów prawa procesowego, które mogły mieć wpływ na wynik sprawy (por. również Romańska Marta, Knysiak-Molczyk Hanna, Woś Tadeusz (redakcja) Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz Warszawa 2007 Wydawnictwo Prawnicze LexisNexis str. (wydanie II) ss. 872). Mając powyższe na względzie i z uwagi na naruszenie wymienionych wyżej przepisów postępowania w stopniu mającym istotny wpływ na wynik sprawy, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzekł jak w sentencji wyroku. O kosztach postępowania Sąd orzekł na wniosek strony skarżącej, na podstawie art. 200 i art. 205 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, ustalając, że na przedmiotowe koszty składa się wpis sądowy w wysokości 500 zł oraz koszty zastępstwa procesowego i koszty opłaty skarbowej od pełnomocnictwa, ogółem w wysokości 257 zł.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 24.07.2026. · Źródło