II SA/Gd 898/24

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Jolanta Górska (spr.) Sędziowie: Sędzia WSA Diana Trzcińska Asesor WSA Jakub Chojnacki Protokolant Starszy asystent sędziego Krzysztof Pobojewski po rozpoznaniu w dniu 27 marca 2025 r. w Gdańsku na rozprawie sprawy ze skargi K.R. na decyzję Pomorskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Gdańsku z dnia 27 czerwca 2024 r. nr WOP.7721.3.2024.EL w przedmiocie doprowadzenia obiektu do stanu poprzedniego oddala skargę. Skarga K. R. na decyzję Pomorskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Gdańsku z dnia 27 czerwca 2024 r., nr WOP.7721.3.2024.EL, wniesiona została w następujących okolicznościach faktycznych i prawnych sprawy: Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w K. pismem z dnia 27 stycznia 2020 r. poinformował o wszczęciu z urzędu postępowania w sprawie samowolnej przebudowy ścian zewnętrznych elewacji frontowej i tylnej budynku nr [...], położonego na działce nr [...], przy ul. K. w K., polegającej na zmianie wielkości otworów okiennych w poziomie parteru i piwnicy. Na podstawie kontroli przeprowadzonej w dniu 8 stycznia 2020 r. a także w oparciu o oświadczenia stron i przedłożone dokumenty organ ustalił bowiem, że na działce nr [...] położonej przy ul. K. w K. zlokalizowany jest budynek mieszkalny nr [...]. Jest to budynek dwukondygnacyjny, podpiwniczonym z poddaszem użytkowym. W budynku znajdują się dwa lokale mieszkalne. Właścicielami lokalu mieszkalnego nr 1 jest skarżący i J. R. a właścicielem lokalu mieszkalnego nr 2 jest A. B. Budynek ten wpisany jest do Gminnej Ewidencji Zabytków i zgodnie z kartą ewidencyjną budynku, sporządzoną w 2005 r., na poziomie gruntu występują otwory okienne piwniczne, natomiast w drugiej osi z lewej (stojąc przed elewacją frontową) na poziomie fundamentu znajduje się witryna do zakładu fryzjerskiego. Ustalono także, że pod lokalem mieszkalnym nr 1 znajduje się kondygnacja podziemna, do której jest dostęp z części mieszkalnej (schody wewnętrzne) znajdującej się na parterze budynku. W pomieszczeniu kondygnacji podziemnej stwierdzono, że ściana zewnętrzna od strony elewacji frontowej posiada otwór okienny o wymiarach 80 x 200 cm. Otwór ten powstał w wyniku zamurowania dolnej części otworu wejściowego do zakładu fryzjerskiego. Na podstawie zdjęcia z google map (pobranego w dniu 18 lutego 2020 r.), wykonanego w czerwcu 2013 r., oraz na podstawie karty ewidencyjnej ustalono, że w miejscu obecnego otworu okiennego istniała witryna wejściowa do kondygnacji podziemnej. Ponadto, podczas kontroli stwierdzono, że wysokość otworu okiennego od strony elewacji tylnej w poziomie parteru została zmniejszona o 20 cm. Obecnie otwór ten posiada wymiary 80 x 120 cm a pierwotna wysokość otworu okiennego wynosiła 140 cm. Podczas kontroli skarżący oświadczył, że lokal mieszkalny nr 1 nabył w 2018 r. od J. J. (poprzedniego właściciela lokalu i zakładu fryzjerskiego) i nie dokonywał on żadnych robót budowlanych związanych z zamurowaniem ściany po byłym otworze drzwiowym znajdującym się w ścianie zewnętrznej elewacji frontowej. Skarżący oświadczył także, że latem 2019 r. wykonał na zewnątrz budynku częściowego docieplenia ścian piwnicznych oraz ułożył folię kubełkową. Z kolei, A. B. oświadczyła, że gabaryty przedmiotowych otworów okiennych zostały zmienione przez skarżącego podczas wykonywanego remontu w lokalu mieszkalnym nr 1, bez jej zgody. W dniu 12 marca 2020 r. organ otrzymał oświadczenie A. B. o braku jej zgody do dysponowanie nieruchomością na cele budowlane przez właścicieli lokalu nr 1. Organ uznał, że roboty budowlane polegające na zmianie wielkości otworów okiennych w poziomie parteru i piwnicy w tym budynku wykonane zostały w warunkach samowoli budowlanej. Zmniejszenie wielkości otworów okiennych ma bowiem charakter przebudowy przegród zewnętrznych oraz elementów konstrukcyjnych budynku i zgodnie z art. 29 ust. 2 pkt 1b w zw. Z art. 30 ust. 1 pkt 2 ustawy – Prawo budowlane wymaga dokonania zgłoszenia. Nadto, zgodnie z art. 39 ust. 3 ustawy – Prawo budowlane prowadzenie robót budowlanych przy obiekcie ujętym w gminnej ewidencji zabytków wymaga uzgodnienia z wojewódzkim konserwatorem zabytków. Skarżący nie przedłożył zaś dokumentów, potwierdzających wykonanie robót budowlanych zgodnie z tymi przepisami. Postanowieniem z dnia 18 lutego 2020 r., wydanym na podstawie art. 81c ust. 2 ustawy – Prawo budowlane, Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w K. nałożył na skarżącego i J. R. obowiązek przedłożenia, w terminie do dnia 31 maja 2020 r., następujących dokumentów: 1. orzeczenia technicznego wykonanego przez osobę posiadającą odpowiednie uprawnienia budowlane oraz wpis na listę członków właściwej izby samorządu zawodowego, dotyczącego: zgodności zrealizowania robót budowlanych polegających na zmianie wielkości otworu okiennego znajdującego się w poziomie kondygnacji podziemnej we frontowej ścianie budynku oraz otworu okiennego znajdującego się w poziomie parteru w tylnej ścianie budynku nr [...] położonego przy ul. K. w K., z obowiązującymi przepisami techniczno - budowlanymi oraz zasadami wiedzy technicznej, z uwzględnieniem wpływu wykonanych robót budowlanych na stan techniczny budynku, ewentualnych robót budowlanych niezbędnych do wykonania w celu doprowadzenia przedmiotowych robót do stanu zgodnego z obowiązującymi przepisami techniczno- budowlanymi; 2. uzgodnienia przedmiotowych robót budowlanych z Powiatowym Konserwatorem Zabytków. W odpowiedzi, w dniu 30 kwietnia 2020 r. skarżący przedłożył: orzeczenie techniczne, sporządzone przez uprawnioną osobę, w którym wskazano, że zamurowanie otworów okiennych nie wpłynęło na stan zagrożenia budynku a otwory okienne zostały pomniejszone bez naruszania nadproży i nie została naruszona konstrukcja budynku; postanowienie Powiatowego Konserwatora Zabytków w K. z dnia 15 kwietnia 2020 r., uzgadniające roboty budowlane polegające na zmianie wielkości okien w przedmiotowym budynku z warunkami konserwatorskimi. W konsekwencji, decyzją z dnia 10 lipca 2020 r. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w K. orzekł o braku podstaw do wydania dla skarżącego i J. R. nakazu wykonania czynności lub robót budowlanych na podstawie art. 51 ust. 1 pkt. 2 ustawy - Prawo budowlane, w celu doprowadzenia do stanu zgodnego z prawem samowolnie wykonanej przebudowy ścian zewnętrznych elewacji frontowej i tylnej budynku nr [..] położonego na działce nr [...] przy ul. K. w K., polegającej na zmianie otworów okiennych w poziomie parteru i piwnicy tego budynku. Powyższa decyzja została utrzymana w mocy decyzją Pomorskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Gdańsku z dnia 4 września 2020 r. Z kolei, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku wyrokiem z dnia 21 kwietnia 2021 r., sygn. akt II SA/Gd 818/20, uchylił zarówno decyzję Pomorskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Gdańsku z dnia 4 września 2020 r., jak i poprzedzającą ją decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K. z dnia 10 lipca 2020 r. Sąd wskazał przy tym, że niewątpliwie będące przedmiotem niniejszej sprawy roboty budowlane stanowiły przebudowę otworów okiennych i zostały one wykonane samowolnie. Tym samym, zasadnie wszczęto postępowanie na podstawie art. 50 ust. 1 pkt 1 ustawy – Prawo budowlane. Jednakże, zdaniem Sądu, orzekające w sprawie organy przedwcześnie rozstrzygnęły o braku podstaw do zastosowania art. 51 ust. 1 pkt 2 w zw. z ust. 7 ustawy – Prawo budowlane. Decyzję w tym przedmiocie organy oparły bowiem na opinii technicznej, która wykazała zgodność robót budowlanych z wymogami technicznymi i na postanowieniu Powiatowego Konserwatora Zabytków z dnia 15 kwietnia 2020 r. uzgadniającym w trybie art. 39 ust. 3 ustawy – Prawo budowlane wykonane roboty budowlane z warunkami konserwatorskim. Sąd wskazał, że pozytywna weryfikacja zgodności wykonanych robót budowlanych z wymogami przepisów techniczno – budowlanych oraz ochrony zabytków nie wyczerpuje jednak wszystkich aspektów zgodności przeprowadzonych robót budowlanych z prawem. Z uwagi na to, że roboty budowlane, stanowiące przedmiot postępowania w niniejszej sprawie, obejmowały części wspólne budynku, w toku postępowania naprawczego prowadzonego w trybie art. 51 Prawa budowlanego organy nadzoru budowlanego powinny były zatem ustalić, czy sprawca samowoli bądź jego następca prawny dysponowali tytułem prawnym do nieruchomości odpowiadającym zakresowi wykonanych przez nich robót, tj. czy właściciel lokalu nr 1 posiadał zgodę właściciela lokalu nr 2 przedmiotowego budynku. Do legalizacji samowolnie wykonanej przebudowy otworów okiennych w ścianie zewnętrznej budynku niezbędne jest wykazanie się zgodą drugiego członka wspólnoty mieszkaniowej. Nadto, Sąd wskazał, że w toku rozpoznawania sprawy organy całkowicie pominęły zbadanie kwestii zgodności wykonanych robót budowlanych z wymogami przepisów z zakresu planowania i zagospodarowania przestrzennego, w tym z aktami prawa miejscowego. Podsumowując, Sąd wskazał, że ponownie rozpoznając sprawę, orzekające w sprawie organy, ustalą, czy na wykonane roboty budowalne w ścianach zewnętrznych budynku właściciele lokalu nr 1 posiadali zgodę drugiego członka wspólnoty, a jeśli nie to w toku ponownego rozpoznawania sprawy organy przedsięwezmą czynności umożliwiające właścicielom tego lokalu wykazanie się prawem do dysponowania nieruchomością na cele budowlane, w trybie art. 199 Kodeksu cywilnego, celem legalizacji robót. Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 19 października 2022 r., sygn. akt II OSK 1501/21, oddalił skargę kasacyjną od powyższego wyroku, wskazując, że Sąd I instancji prawidłowo uznał, że organy nadzoru budowlanego w ramach postępowania prowadzonego w trybie art. 51 ust. 1 w zw. z ust. 7 Prawa budowlanego miały obowiązek zbadania w postępowaniu naprawczym legitymowania się właścicieli lokalu nr 1 prawem do dysponowania nieruchomością na cele budowlane. W toku ponownego rozpoznawania sprawy, pismem z dnia 30 stycznia 2023 r., Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w K. wezwał skarżącego i J. R. do przedłożenia, w terminie 30 dni: zgody udzielonej na piśmie przez współwłaściciela budynku nr [...] położonego przy ul. K. na działce nr [...] w K., tj. przez A. B., na wykonanie robót budowlanych polegających na przebudowie ściany zewnętrznej i tylnej przedmiotowego budynku w zakresie zmiany otworów okiennych w poziomie parteru i piwnicy lub kopii wniosku złożonego do Sądu Rejonowego w K. dotyczącego zgody na dokonanie czynności, które przekraczają zakres zwykłego zarządu nieruchomości wspólnej na podstawie art. 199 Kodeksu cywilnego, celem legalizacji samowolnie wykonanych robót budowlanych polegających na przebudowie ściany zewnętrznej i tylnej budynku nr [...] położonego przy ul. K. na działce nr [...] w K., w zakresie zmiany otworów okiennych w poziomie parteru i piwnicy. Do dnia 28 kwietnia 2023 r. nie przedłożono dokumentu stwierdzającego tytuł prawny do nieruchomości wskazującego na uprawnienia do wykonywania przedmiotowych robót budowlanych w wspólnych częściach budynku tj. ścianach zewnętrznych. W dniu 23 marca 2023 r. do organu wpłynęło pismo skarżącego, informujące, że w 2018 r. uzyskał on zgodę ustną od A. B. na przebudowę ścian zewnętrznych i tylnej w zakresie zmiany otworów okiennych poziomie parteru i piwnicy. Z kolei, w dniu 6 lutego 2023 r. do organu wpłynęło pismo A. B., w którym oświadczyła ona, że nie wyraża zgody na wykonanie robót budowlanych polegających na przebudowie ścian zewnętrznych i tylnej budynku nr [...] położonego przy ul. K. w K. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w K. decyzją z dnia 28 kwietnia 2023 r., wydaną na podstawie art. 51 ust. 1 pkt 1 ustawy – Prawo budowlane, nakazał skarżącemu i J. R. zaniechania dalszych robót budowlanych polegających na przebudowie ścian zewnętrznych elewacji frontowej i tylnej budynku nr [...] położonego na działce nr [...] przy ul. K. w K., polegającej na zmianie otworów okiennych w poziomie parteru i piwnicy. Pomorski Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w Gdańsku decyzją z dnia 10 sierpnia 2023 r. uchylił powyższą decyzję a sprawę przekazał organowi I instancji do ponownego rozpoznania, wskazując, że wydanie decyzji nakazującej zaniechanie dalszych robót budowlanych jest niewłaściwe gdyż celem decyzji nakazującej doprowadzenie obiektu do stanu poprzedniego jest przywrócenie wielkości otworów okiennego i drzwiowego do stanu uprzednio istniejącego wraz z montażem stolarki tożsamej z uprzednio istniejącą bądź innej ale w uzgodnieniu ze służbami ochrony konserwatorskiej z uwagi na fakt wpisania budynku do Gminnej Ewidencji Zabytków. W konsekwencji, Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w K. decyzją z dnia 13 grudnia 2023 r., nr PINB.5160.3.2020.KM, wydaną na podstawie art. 51 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane (Dz.U. z 2023 r., poz. 682), nakazał skarżącemu i J. R. doprowadzenie obiektu do stanu poprzedniego poprzez doprowadzenie wielkości otworów okiennych w poziomie parteru i piwnicy znajdujących się w ścianie zewnętrznej elewacji frontowej i tylnej budynku nr [...] położonego na działce nr [...] przy ul. K. w K., do stanu poprzedniego. Organ wskazał przy tym, że samowolnie wykonana przebudowa ścian zewnętrznych elewacji frontowej i tylnej budynku w zakresie zmiany otworów okiennych w poziomie parteru i piwnicy została wykonana zgodnie z przepisami techniczno – budowlanymi oraz przepisami ochrony zabytków ale z naruszeniem prawa własności. Powyższa decyzja została utrzymana w mocy zaskarżoną w niniejszej sprawie decyzją Pomorskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Gdańsku z dnia 27 czerwca 2024 r., wydaną na podstawie art. 51 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane (Dz.U. z 2023 r., poz. 682 ze zm.). Uzasadniając zaskarżoną decyzję, organ wskazał, że strony nie przedłożyły zgody współwłaściciela budynku tj. A. B. na dysponowanie nieruchomością na cele budowlane. W związku z powyższym, zasadne było nakazanie na podstawie art. 51 ust. 1 pkt 1 ustawy - Prawo budowlane doprowadzenie obiektu do stanu poprzedniego. Organ wskazał przy tym, że zgodnie z ustaleniami organu I instancji w pomieszczeniu kondygnacji piwnicznej ściana zewnętrzna od strony elewacji frontowej posiada otwór okienny o wymiarach 80 x 200 cm. Otwór ten powstał w wyniku zamurowania dolnej części otworu wejściowego do zakładu fryzjerskiego. W miejscu obecnego otworu okiennego istniała witryna wejściowa do kondygnacji podziemnej. Wysokość otworu okiennego od strony elewacji tylnej w poziomie parteru została zmniejszona o 20 cm. Obecnie otwór ten posiada wymiary 80 x 120 cm a pierwotna wysokość otworu okiennego wynosiła 140 cm. Doprowadzenie obiektu do stanu poprzedniego ma na celu przywrócenie wielkości otworów okiennych i drzwiowego do stanu uprzednio istniejącego wraz z montażem stolarki tożsamej z uprzednio istniejącą bądź innej, ale uzgodnionej ze służbami ochrony konserwatorskiej z uwagi na włączenie do gminnej ewidencji zabytków. We wniesionej do Sądu skardze, skarżący zarzucił zaskarżonej decyzji obrazę przepisów postępowania mającą istotny wpływ na rozstrzygnięcie sprawy, tj. art. 7, art. 77 § 1 i art. 80 k.p.a., poprzez przekroczenie zasady swobodnej oceny dowodów, brak rozpatrzenia materiału dowodowego w sposób prawidłowy, wnikliwy i wyczerpujący, niezbadanie materiału dowodowego, mającego być podstawą do ponownego prawidłowego rozstrzygnięcia sprawy oraz pominięcie interesu społecznego i słusznego interesu w swoich rozważaniach będących podstawą wydania decyzji przez organ. Nadto, skarżący wniósł o dopuszczenie dowodu z pisma Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia 6 grudnia 2023 r., na okoliczność, że organ I instancji uznał, że przebudowa budynków mieszkalnych jednorodzinnych nie wymaga pozwolenia na budowę oraz zgłoszenia i na okoliczność nierównego traktowania przez organ uczestników postępowania administracyjnego. Skarżący wniósł także o jego przesłuchanie na rozprawie na okoliczność braku wiedzy skarżącego na temat pierwotnego posadowienia otworów stolarki w nieruchomości i na okoliczność poinformowania przez organ skarżącego, że nie jest wymagane zgłoszenie zmiany elementów zewnętrznych budynku jednorodzinnego. W odpowiedzi na skargę Pomorski Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w Gdańsku wniósł o jej oddalenie, w pełni podtrzymując stanowisko i argumentację zawarte w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. W piśmie procesowym z dnia 13 września 2024 r. skarżący podtrzymał skargę a także zarzuty i wnioski w niej zawarte. W piśmie procesowym z dnia 4 października 2024 r. uczestniczka postępowania J. R. wniosła o uwzględnienie skargi i podtrzymała wnioski w niej zawarte. Uczestniczka wniosła także o przesłuchanie jej i skarżącego na rozprawie na okoliczność braku wiedzy stron na temat pierwotnego posadowienia otworów stolarki w nieruchomości i na okoliczność poinformowania przez organ skarżącego, że nie jest wymagane zgłoszenie zmiany elementów zewnętrznych budynku jednorodzinnego. W piśmie procesowym z dnia 14 listopada 2024 r. uczestniczka postępowania A. B. wniosła o oddalenie skargi. Rozpoznając wniesioną skargę, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku zważył, co następuje: Przeprowadzona przez Sąd, na podstawie art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. z 2024 r., poz. 1267) oraz art. 3 § 2 pkt 1 w zw. z art. 135 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przez sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2024 r., poz. 935 ze zm.) - zwanej dalej p.p.s.a., kontrola legalności wykazała, że decyzja Pomorskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Gdańsku z dnia 27 czerwca 2024 r. jest zgodna z prawem. Decyzja tą utrzymano w mocy decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K. z dnia 13 grudnia 2023 r. nakazującą skarżącemu i J. R. doprowadzenie obiektu do stanu poprzedniego poprzez doprowadzenie wielkości otworów okiennych w poziomie parteru i piwnicy znajdujących się w ścianie zewnętrznej elewacji frontowej i tylnej budynku nr [...] położonego na działce nr [...] przy ul. K. w K. do stanu poprzedniego. Materialnoprawną podstawę wydanych decyzji stanowił przepis art. 51 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. – Prawo budowlane (Dz.U. z 2023 r., poz. 682), który stanowi, że przed upływem 2 miesięcy od dnia wydania postanowienia, o którym mowa w art. 50 ust. 1, organ nadzoru budowlanego w drodze decyzji nakazuje zaniechanie dalszych robót budowlanych bądź rozbiórkę obiektu budowlanego lub jego części, bądź doprowadzenie obiektu do stanu poprzedniego. Stosownie zaś do treści art. 50 ust. 1 tej ustawy, zgodnie z brzmieniem mającym zastosowanie w niniejszej sprawie, w przypadkach innych niż określone w art. 48 ust. 1 lub w art. 49b ust. 1 organ nadzoru budowlanego wstrzymuje postanowieniem prowadzenie robót budowlanych wykonywanych bez wymaganego pozwolenia na budowę albo zgłoszenia. W ocenie Sądu, zastosowanie w okolicznościach niniejszej sprawy trybu określonego w art. 50 ust. 1 i wydanie decyzji na podstawie art. 51 ust. 1 pkt 1 Prawa budowlanego było zasadne. Wskazać na wstępie należy, że kontrolowane w niniejszej sprawie decyzje wydane zostały w wyniku ponownego rozpoznania sprawy po uchyleniu przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku wyrokiem z dnia 21 kwietnia 2021 r., sygn. akt II SA/Gd 818/20, uprzednio wydanych w tej sprawie decyzji Pomorskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru budowlanego w Gdańsku z dnia 4 września 2020 r. i poprzedzającej ją decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K. z dnia 10 lipca 2020 r. Naczelny Sąd Administracyjny wyrokiem z dnia 19 października 2022 r., sygn. akt II OSK 1501/21, oddalił zaś skargę kasacyjną wniesioną od tego wyroku. Zgodnie zaś z treścią art. 153 p.p.s.a. ocena prawna i wskazania co do dalszego postępowania wyrażone w orzeczeniu sądu wiążą w sprawie organy, których działanie, bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania było przedmiotem zaskarżenia, a także sądy, chyba że przepisy prawa uległy zmianie. Związanie sądu i organu w rozumieniu powyższego przepisu oznacza, że nie może on formułować nowych ocen prawnych, sprzecznych z wyrażonym wcześniej poglądem, lecz zobowiązany jest do podporządkowania się mu w pełnym zakresie (zob. wyrok NSA z dnia 4 czerwca 2009 r., sygn. akt I OSK 426/08, Legalis). Pomiędzy oceną prawną a wskazaniami co do dalszego postępowania zachodzi ścisły związek. Ocena prawna dotyczy dotychczasowego postępowania organów administracyjnych w sprawie, podczas gdy wskazania określają sposób ich postępowania w przyszłości. Wskazania stanowią więc konsekwencje oceny prawnej, zwłaszcza oceny przebiegu postępowania przed organami administracji i rezultatu tego postępowania w postaci materiału procesowego zebranego w sprawie. Wskazania sądu administracyjnego co do dalszego postępowania wytyczają kierunek działania organu przy ponownym rozpoznaniu sprawy. W konsekwencji, stanowisko sądu I instancji, który rozpoznaje skargę strony od ponownego orzeczenia organu administracyjnego powinno co do zasady odpowiadać ocenie prawnej tegoż sądu wyrażonej w poprzednim orzeczeniu a sąd ten nie może formułować nowych ocen prawnych, które pozostawałyby w sprzeczności z wyrażonym wcześniej poglądem (zob. wyrok NSA z dnia 2 kwietnia 2008 r., sygn. akt I OSK 886/07, Legalis), chyba, że w okresie pomiędzy wydaniem wyroku a ponowną skargą do sądu administracyjnego zmianie uległy przepisy. Kontrola przez sąd rozstrzygnięcia wydanego po ponownym rozpatrzeniu sprawy sprowadza się zaś do oceny czy organ podporządkował się wskazanym wytycznym i ocenie prawnej wyrażonej przez sąd (zob. wyrok NSA z dnia 20 kwietnia 2011 r., sygn. akt II OSK 729/10, Legalis). Przy tym podkreślić trzeba, przepis art. 153 p.p.s.a. ma charakter bezwzględnie obowiązujący a uregulowania zawarte w art. 153 p.p.s.a. mają zapobiec sytuacji, w której określona kwestia byłaby odmiennie oceniana w kolejnych orzeczeniach sądu. Nadto, zgodnie z treścią art. 170 p.p.s.a. orzeczenie prawomocne wiąże nie tylko strony i sąd, który je wydał, lecz również inne sądy i inne organy państwowe, a w przypadkach w ustawie przewidzianych także inne osoby. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w wyroku z dnia 21 kwietnia 2021 r., sygn. akt II SA/Gd 818/20 przesądził zaś, że w sprawie otworów okiennych znajdujących się w poziomie parteru i piwnicy w ścianie zewnętrznej elewacji frontowej i tylnej budynku nr [...] położonego na działce nr [...] przy ul. K. w K. prawidłowo wszczęto postępowanie naprawcze w warunkach określonych w art. 50 ust. 1 pkt 1 ustawy - Prawo budowlane, który w dacie podjęcia czynności stanowił, że w przypadkach innych niż określone w art. 48 ust. 1 lub w art. 49b ust. 1 organ nadzoru budowlanego wstrzymuje postanowieniem prowadzenie robót budowlanych wykonywanych bez wymaganego pozwolenia na budowę albo zgłoszenia. Sąd wskazał przy tym, że objęte przedmiotem niniejszej sprawy roboty budowlane stanowiły przebudowę, która z uwagi na wykonanie jej bez wymaganego pozwolenia na budowę lub zgłoszenia stanowiła samowolę budowlaną. Z uwagi na powyższe, zarzuty skargi w tym zakresie nie mogły zasługiwać na uwzględnienia a merytoryczne odniesienie się do nich znajduje uzasadnienie w wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku z dnia 21 kwietnia 2021 r., sygn. akt II SA/Gd 818/20. Jednocześnie, w powołanym wyroku Sąd ocenił, że dokonana już w sprawie pozytywna weryfikacja zgodności wykonanych robót budowlanych z wymogami przepisów techniczno – budowlanych oraz ochrony zabytków nie wyczerpuje wszystkich aspektów zgodności przeprowadzonych robót budowlanych z prawem a przez to przedwczesne było wydanie decyzji o braku podstaw do zastosowania art. 51 ust. 1 pkt 2 ustawy – Prawo budowlane, tj. wydania decyzji nakładającej obowiązek wykonania określonych czynności lub robót budowlanych w celu doprowadzenia wykonywanych robót budowlanych do stanu zgodnego z prawem, określając termin ich wykonania. Sąd wskazał przy tym, że ponownie rozpoznając sprawę orzekające w sprawie organy powinny ustalić, czy na wykonane roboty budowlane w ścianach zewnętrznych budynku właściciele lokalu nr 1 posiadali zgodę drugiego członka wspólnoty a jeśli nie to w toku ponownego rozpoznawania sprawy organy przedsięwezmą czynności umożlwiające właścicielom tego lokalu wykazanie się prawem do dysponowania nieruchomością na cele budowlane, w trybie art. 199 kc. Powyższe stanowisko potwierdził Naczelny Sąd Administracyjny w wydanym w niniejszej sprawie wyroku z dnia 19 października 2022 r., sygn. akt II OSK 1501/21. Stosując się do powyższego wskazania, organ I instancji, podczas ponownego rozpoznawania sprawy, pismem z dnia 30 stycznia 2023 r., wezwał skarżącego i J. R. do przedłożenia, w terminie 30 dni: zgody udzielonej na piśmie przez współwłaściciela budynku nr [...] położonego przy ul. K. na działce nr [...] w K. tj. przez A. B., na wykonanie robót budowlanych polegających na przebudowie ściany zewnętrznej i tylnej przedmiotowego budynku w zakresie zmiany otworów okiennych w poziomie parteru i piwnicy lub kopii wniosku złożonego do Sądu Rejonowego w K. dotyczącego zgody na dokonanie czynności, które przekraczają zakres zwykłego zarządu nieruchomości wspólnej na podstawie art. 199 Kodeksu cywilnego, celem legalizacji samowolnie wykonanych robót budowlanych polegających na przebudowie ściany zewnętrznej i tylnej budynku nr [...] położonego przy ul. K. na działce nr [...] w K., w zakresie zmiany otworów okiennych w poziomie parteru i piwnicy. Jednakże, nie tylko w wyznaczonym terminie ale nawet do dnia wydania zaskarżonej decyzji, nie przedłożono żadnego z wymaganych dokumentów. Z kolei, w dniu 6 lutego 2023 r. do organu wpłynęło pismo A. B., w którym oświadczyła ona, że nie wyraża zgody na wykonanie robót budowlanych polegających na przebudowie ścian zewnętrznych i tylnej budynku nr [...] położonego przy ul. K. w K. Z powyższego wynika, że właściciele lokalu nr 1 nie posiadali i nie posiadają zgody drugiego współwłaściciela nieruchomości na wykonanie przedmiotowych robót budowlanych, co też potwierdził skarżący podczas przeprowadzonej przed Wojewódzkim Sądem Administracyjnym w Gdańsku w dniu 27 marca 2025 r. rozprawy. Z kolei, powołanie się przez skarżącego na uzyskanie ustnej zgody A. B. na wykonanie przedmiotowych robót budowlanych nie spełnia tego wymogu. Wyłącznie bowiem zgoda współwłaścicieli nieruchomości wyrażona w sposób jednoznaczny pozwala bowiem uznać za skuteczne oświadczenie inwestora o posiadanym prawie do dysponowania nieruchomością na cele budowlane (zob. wyrok WSA w Poznaniu z dnia 30 października 2024 r., sygn. akt II SA/Po 498/24, https://orzeczenia.nsa.gov.pl). Z uwagi na powyższe, nie było możliwe doprowadzenie przedmiotowych robót budowlanych do stanu zgodnego z prawem w trybie postępowania naprawczego. Jak bowiem wskazał Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w wydanym w niniejszej sprawie wyroku z dnia 21 kwietnia 2021 r., sygn. akt II SA/Gd 818/20, jednym z warunków wykonywania robót budowlanych zgodnie z prawem i doprowadzenia robót do stanu zgodnego z prawem jest posiadanie prawa do dysponowania nieruchomością na cele budowlane. Ustalenie przez właściwy organ, że inwestor nie posiada prawa do dysponowania nieruchomością na cele budowlane nie pozwala organowi nadzoru budowlanego uznać robót budowlanych za zgodne z obowiązującymi przepisami, co w konsekwencji w odniesieniu do robót budowlanych już zakończonych, uniemożliwia wydanie aktu legalizującego stwierdzoną samowolę (zob. wyrok NSA z dnia 16 października 2024 r., sygn. akt II OSK 1702/23, https://orzeczenia.nsa.gov.pl). W tych okolicznościach zasadne było zatem wydanie przez orzekające w sprawie organy decyzji na podstawie art. 51 ust. 1 pkt 1 ustawy – Prawo budowlane, zgodnie z którym przed upływem 2 miesięcy od dnia wydania postanowienia, o którym mowa w art. 50 ust. 1, organ nadzoru budowlanego w drodze decyzji nakazuje zaniechanie dalszych robót budowlanych bądź rozbiórkę obiektu budowlanego lub jego części, bądź doprowadzenie obiektu do stanu poprzedniego. Nakazy wymienione w treści art. 51 ust. 1 pkt 1 mogą być bowiem stosowane, gdy nastąpiło niedające się usunąć naruszenie prawa i wykonane roboty budowlane nie mogą być doprowadzone do stanu zgodnego z prawem. Decyzje, o których mowa w art. 51 ust. 1 pkt 1, nakazujące zaniechanie dalszych robót budowlanych bądź rozbiórkę obiektu budowlanego lub jego części, bądź doprowadzenie obiektu do stanu poprzedniego, wydaje właściwy organ nadzoru budowlanego w sytuacjach, gdy nie ma możliwości doprowadzenia do stanu zgodnego z prawem wykonywanych lub już wykonanych robót budowlanych, o czym mowa w art. 51 ust. 1 pkt 2 i 3. Innymi słowy, nie ma technicznej i prawnej możliwości doprowadzenia danego obiektu budowlanego do stanu zgodnego z prawem w drodze wydania decyzji, o których mowa w art. 51 ust. 1 pkt 2 i 3. W ocenie przy tym Sądu, rozstrzygnięcie zawarte w decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K. z dnia 13 grudnia 2023 r., wbrew zarzutom skarżącego, nie budzi zastrzeżeń co do zakresu i charakteru robót budowlanych, które należy wykonać w celu doprowadzenia do stanu poprzedniego. W kontrolowanych w sprawie decyzjach wskazano bowiem, że decyzje te dotyczącą otworów okiennych w poziomie parteru i piwnicy znajdujących się w ścianie zewnętrznej elewacji frontowej i tylnej budynku nr [...] położonego na działce nr [...] przy ul. K. w K. do stanu poprzedniego. Przy tym, w uzasadnieniach wyjaśniono, że otwór okienny w ścianie zewnętrznej od strony elewacji frontowej posiada obecnie wymiary 80 x 200 cm i otwór ten powstał w wyniku zamurowania dolnej części otworu wejściowego do zakładu fryzjerskiego, znajdującego się w kondygnacji podziemnej. Wskazano także, że wysokość otworu okiennego od strony elewacji tylnej w poziomie parteru została zmniejszona o 20 cm. Obecnie otwór ten posiada wymiary 80 x 120 cm a pierwotna wysokość otworu okiennego wynosiła 140 cm. Z powyższego niewątpliwie wynika, jaki był stan poprzedni przedmiotowych otworów okiennych a tym samym jak otwory te mają wyglądać po wykonaniu kontrolowanych decyzji. Wskazują na to również zdjęcia znajdujące się w aktach administracyjnych sprawy, tj. zdjęcie z google mapy wykonane w czerwcu 2013 r. oraz zdjęcie z karty ewidencyjnej budynku. Wobec tego, zawarta w piśmie Starosty Kwidzyńskiego z dnia 1 września 2023 r. informacja o braku możliwości ustalenia pierwotnych wymiarów okien nie ma znaczenia dla wykonania nałożonego na skarżącego obowiązku. Podkreślić przy tym należy, że istotą nałożonego nakazu jest przywrócenie obiektu do stanu, w jakim znajdował się przed rozpoczęciem robót budowlanych prowadzonych z naruszeniem prawa. Sąd oddalił wnioski dowodowe skarżącego i uczestniczki postępowania dotyczące przesłuchania ich w charakterze strony albowiem zgodnie z treścią art. 106 § 3 p.p.s.a. sąd administracyjny może przeprowadzić wyłącznie dowody z dokumentów. Z kolei, pismo z dnia 6 grudnia 2023 r., na które powołuje się skarżący w skardze, nie mogło mieć wpływu na rozstrzygnięcie niniejszej sprawy i ocenę zaskarżonej decyzji, jako że nie dotyczy w ogóle objętych przedmiotem niniejszej sprawy robót budowlanych. Mając to wszystko na uwadze, Sąd uznał, że decyzja Pomorskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Gdańsku z dnia 27 czerwca 2024 r., utrzymująca w mocy decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K. z dnia 13 grudnia 2023 r. jest zgodna z prawem i dlatego też oddalił wniesioną skargę, o czym orzekł na podstawie art. 151 p.p.s.a.