II SA/Gd 921/02

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA M. Gorski (spr.), , , po rozpoznaniu w dniu 16 czerwca 2004 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi S.G. na decyzję Wojewody z dnia 18 marca 2002 r. Nr [...] w przedmiocie odmowy przyznania prawa do zasiłku przedemerytalnego uchyla zaskarżoną decyzję. Zaskarżoną decyzją Wojewoda utrzymał w mocy decyzję Kierownika Powiatowego Urzędu Pracy z dnia 29 stycznia 2002r. nr [...] w sprawie odmowy przyznania Panu S.G. prawa do zasiłku przedemerytalnego od dnia 1 stycznia 2002r. oraz uznania strony za osobę bezrobotną od dnia 31 grudnia 200lr. oraz przyznania stronie prawa do zasiłku dla bezrobotnych od dnia 8 stycznia 2002r. w kwocie 120% zasiłku określonego w art. 24 ust. 1 ustawy. W uzasadnieniu organ podał, że w dniu 31 grudnia 200 lr. Pan G. zarejestrował się w PUP jako osoba bezrobotna i w tym samym dniu złożył wniosek o przyznanie prawa do zasiłku przedemerytalnego. Organ I instancji nie zaliczył stronie zatrudnienia od 17.05.1966r. do 06.05.1967r. w Przedsiębiorstwie Budownictwa "A" do okresu uprawniającego do zasiłku. Na podstawie przedłożonych dokumentów organ I instancji zaliczył Panu G. do okresu uprawniającego do zasiłku okres 34 lat, 11 miesięcy i 1 dzień. W odwołaniu strona domagała się zaliczenia jej zatrudnienia od 17.05.1966r. do 06.05.1967r, w Przedsiębiorstwie Budownictwa "A" do okresu uprawniającego do zasiłku oraz o zaliczenie zatrudnienia od 31.05.1969r. do 30.11.1988r. w Przedsiębiorstwie Robót Inżynieryjnych jako zatrudnienia w szczególnych warunkach. Organ odwoławczy rozpatrując odwołanie wskazał, iż z przedłożonego świadectwa pracy wystawionego 09.05.1990r. przez Przedsiębiorstwo Usług Budowlanych "B" sp. z o.o. wynika, że Pan G. był zatrudniony w tym Przedsiębiorstwie od 01.12.1988r. do 31.05.1990r. na stanowisku maszynisty spycharki. Na drugiej stronie tego świadectwa pracy w/w zakład zaliczył stronie zatrudnienie w Przedsiębiorstwie Budownictwa "A" od 17.05.1966r. do 06.05.1967r. jedynie do stażu pracy, gdyż potwierdzenie tego zatrudnienia przez inny zakład pracy nie będący pracodawcą strony (poza wyjątkiem przewidzianym w art. 231 Kodeksu pracy) nie jest wystarczającym dowodem na potwierdzenie zatrudnienia w warunkach szczególnych. Organ odwoławczy wskazał także, iż prawidłowo odmówiono stronie uznania okresu zatrudnienia w Przedsiębiorstwie Robót Inżynieryjnych od 31.05.1969r. do 30.11.1988r. jako okresu wykonywania prac w szczególnych warunkach lub w szczególnym charakterze. Organ wskazał, iż zgodnie z treścią § 2 ust. 2 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 7 lutego 1983r. w sprawie wieku emerytalnego pracowników zatrudnionych z szczególnych warunkach lub w szczególnym charakterze - podmiotem posiadającym legitymację do poświadczenia okoliczności zatrudnienia w szczególnych warunkach lub w szczególnym charakterze jest pracodawca, który dokonuje tego na podstawie posiadanej dokumentacji w świadectwie wykonywania prac w szczególnych warunkach lub w świadectwie pracy. Pan G. nie przedstawił takich dokumentów organowi zatrudnienia odnośnie tego charakteru pracy w w/w zakładzie pracy. W tym stanie rzeczy organ odwoławczy uznał, że strona nie wykazała by wykonywała jako pracownik przez co najmniej 15 lat prace uznane w przepisach emerytalnych za zatrudnienie w szczególnych warunkach lub szczególnym charakterze. Strona nie wykazała również posiadania co najmniej 35 lat okresu uprawniającego do zasiłku wymaganego do przyznania prawa do zasiłku przedemerytalnego na podstawie art. 37j ust. 1 pkt 1 ustawy o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu. Na powyższą decyzję S.G. wniósł skargę, w której wskazał, iż podjął starania zmierzające do uzyskania stosownego świadectwa pracy z Przedsiębiorstwa Budownictwa "A", jednak uzyskał informacje, iż akta osobowe uległy zniszczeniu na skutek pożaru pomieszczeń, w których się znajdowały. W piśmie z dnia 12 lutego 2004r. skarżący wskazał, iż odnalazł brakujące świadectwo pracy za okres od 17.05.1966r. do 06-05.1967r. i teraz ma udokumentowane prawie 36 lat pracy oraz iż posiada także świadectwo pracy potwierdzające, iż w okresie od 31.05.1969r. do 30.11.1988r. wykonywał prace w szczególnych warunkach. Skarżący podniósł, iż chce przyznania zasiłku przedemerytalnego od 1 lipca 2003r. do 13 stycznia 2004r. Do pisma skarżący załączył kopię decyzji z dnia 28 stycznia 20O3r. Kierownika PUP przyznającej zasiłek przedemerytalny od dnia 14 stycznia 2004r. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z przepisem art. 97 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 20O2r. Przepisy wprowadzające ustawę - Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153 poz. 1271 z późn. zm.) sprawy, w których skargi zostały wniesione do Naczelnego Sądu Administracyjnego przed dniem 1 stycznia 2004r. i postępowanie nie zostało zakończone, podlegają rozpoznaniu przez właściwe wojewódzkie sądy administracyjne na podstawie przepisów ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270). Niniejsza sprawa na wniosek skarżącego złożony w dniu 9 kwietnia 2004r. rozpatrzona została w trybie uproszczonym - stąd też Sąd w oparciu o art. 119 § 1 pkt. 2 cytowanej ustawy rozpatrzył skargę na posiedzeniu niejawnym. Wskazać należy, że w orzecznictwie sądowoadministracyjnym ugruntowany jest pogląd, iż jeżeli w dniu rejestracji dana osoba ma wymagany okres zatrudnienia i jednocześnie spełnia warunki do uzyskania statusu bezrobotnego i prawa do zasiłku dla bezrobotnych, to w konsekwencji już z tą chwilą powstaje jej uprawnienie do zasiłku przedemerytalnego. Realizacja tego prawa jednak jest zależna od woli uprawnionego, który powinien złożyć wniosek o zasiłek przedemerytalny. Przyznanie tego zasiłku zatem nie zależy od uznania organu, ale od spełnienia przez bezrobotnego ustawowych przesłanek. Niemożność wykazania w dniu rejestracji posiadania uprawnień do zasiłku przedemerytalnego nie powoduje utraty uprawnienia. Według stanu faktycznego w rozpatrywanej sprawie skarżący już w dniu rejestracji (31 grudnia 2001r.) spełniał wszystkie wymagania do uzyskania prawa do zasiłku przedemerytalnego ( ponad 35 lat pracy ). Ponieważ organ nie uznał stronie jednego z posiadanych świadectw pracy i odmówił jej przyznania zasiłku przedemerytalnego, S.G. uzyskał status osoby bezrobotnej i prawo do zasiłku dla bezrobotnych. Dopiero w dniu 13 stycznia 2003r. skarżący przedstawił świadectwo pracy pozwalające uznać mu zatrudnienie od 17.05.1966r. do 06.05.1967r jako okres podlegający wliczeniu do okresu zatrudnienia. W tej sytuacji uznać należy, iż w dniu rejestracji - w sensie materialnoprawnym — skarżący spełniał już ustawowe warunki do uzyskania zasiłku przedemerytalnego, ponieważ okres ten miał już "wypracowany", nie mógł tylko tego udowodnić, gdyż początkowo nie mógł uzyskać prawidłowego świadectwa pracy. Składając w dniu 13 stycznia 2004r. wniosek przyznanie prawa do zasiłku przedemerytalnego oraz nowe świadectwo pracy, wykazał, że spełniał już wcześniej wymagania określone w art. 371 ust. 1 ustawy o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu do uzyskania prawa do zasiłku przedemerytalnego. Sąd stoi na stanowisku, że jeśli w dniu rejestracji lub w okresie pobierania zasiłku dla bezrobotnych osoby te spełniają warunki materialnoprawne określone w art. 37j ust. 1 ustawy, a więc mają okres zatrudnienia uprawniający do zasiłku przedemerytalnego, lecz nie mogą jedynie tego udowodnić (likwidacja zakładów pracy, ogromne trudności z uzyskaniem świadectw pracy z okresu 20 czy 30 lat, długotrwałe poszukiwania dokumentów w archiwach itp.), to są to kwestie wyłącznie dowodowe o charakterze procesowym, które nie mogą przesądzać o braku samego prawa. Stąd też w sytuacji, w której bezrobotni już w dniu pierwszej rejestracji spełniają warunki do uzyskania prawa do zasiłku przedemerytalnego ze względu na posiadany staż pracy ( czy też wykonywania tej pracy w szczególnych warunkach), lecz odmówiono im przyznania tego prawa, ponieważ z powodu trudności z uzyskaniem odpowiednich świadectw pracy nie byli w stanie udowodnić, po uzyskaniu stosownych dokumentów nie mają potrzeby składania nowego wniosku o przyznanie prawa do zasiłku przedemerytalnego, a złożony wniosek powinien być przez organ administracji publicznej zakwalifikowany jako wniosek o wznowienie postępowania na zasadzie art. 145 § pkt 5 Kpa. W aktach sprawy znajduje się decyzja Kierownika Powiatowego Urzędu Pracy z dnia 28 stycznia 2003r. orzekająca o przyznaniu S.G. prawa do zasiłku przedemerytalnego od dnia 14 stycznia 2003r. Z uzasadnienia tej decyzji wynika, iż w dniu 13 stycznia 2003r. skarżący złożył wniosek o przyznanie tego świadczenia, jednak w świetle powyższego wywodu ten wniosek winien być potraktowany j ako wniosek o wznowienie postępowania zakończonego ostateczną decyzją Wojewody z dnia 18 marca 2002r. będącą przedmiotem skargi do Sądu. W tej sytuacji organ odwoławczy winien rozważyć ewentualne stwierdzenie nieważności decyzji Kierownika PUP z dnia 28 stycznia 2003r. W ocenie Sądu organ II instancji winien mieć na względzie powyżej wskazaną argumentację przy dokonywaniu oceny, czy skarżący w dniu 1 stycznia 2002r. nie spełnił przesłanek do przyznania prawa do zasiłku przedemerytalnego - z tych względów Wojewódzki Sąd Administracyjny na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzekł jak w sentencji. Sąd nie podejmował rozstrzygnięcia w przedmiocie wykonalności zaskarżonej decyzji w oparciu o art. 152 wyżej powołanej ustawy z uwagi na treść zaskarżonej decyzji.