II SAB/Gd 10/16
WyrokWSA w Gdańsku2016-09-07
Skład orzekający: Katarzyna Krzysztofowicz, Jolanta Górska, Dariusz Kurkiewicz
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy spółka prawa handlowego, której jedynym wspólnikiem jest gmina, jest zobowiązana do udostępnienia informacji publicznej dotyczącej majątku publicznego i sposobu jego wykorzystania?Ratio decidendi
Spółka prawa handlowego, której jedynym wspólnikiem jest gmina, jest podmiotem zobowiązanym do udostępnienia informacji publicznej, jeśli zarządza majątkiem publicznym (komunalnym) i wykorzystuje go do realizacji zadań własnych gminy. W przypadku braku odpowiedzi na wniosek o udostępnienie takiej informacji, sąd zobowiązuje spółkę do jej rozpoznania.Stan faktyczny
C. Z. złożył do A Sp. z o.o. wniosek o udostępnienie informacji publicznej dotyczącej badań wody w basenie należącym do spółki. Spółka nie udzieliła odpowiedzi, informując jedynie, że nie będzie odpisywać na pisma. C. Z. złożył skargę na bezczynność spółki, domagając się zobowiązania jej do rozpoznania wniosku i zasądzenia kosztów. Spółka wniosła o oddalenie skargi, twierdząc, że rozpatrywała wnioski zgodnie z przepisami.Rozstrzygnięcie
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku zobowiązał A Sp. z o.o. do rozpoznania wniosku C. Z. o udostępnienie informacji publicznej w terminie 14 dni, stwierdził, że bezczynność nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa, oraz zasądził od spółki na rzecz skarżącego zwrot kosztów postępowania.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Katarzyna Krzysztofowicz (spr.) Sędziowie: Sędzia WSA Jolanta Górska Sędzia WSA Dariusz Kurkiewicz po rozpoznaniu w Gdańsku w trybie uproszczonym na posiedzeniu niejawnym w dniu 7 września 2016 r. sprawy ze skargi C. Z. na bezczynność A Spółki z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w C. w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej 1. zobowiązuje A Spółkę z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w C. do rozpatrzenia wniosku C. Z. o udostępnienie informacji publicznej z dnia 6 listopada 2015 roku w terminie 14 dni od dnia zwrotu akt administracyjnych wraz z wyrokiem ze stwierdzeniem jego prawomocności; 2. stwierdza, że bezczynność nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa; 3. zasądza od A Spółki z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w C. na rzecz skarżącego C. Z. kwotę 100 (sto) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania.
Wnioskiem z dnia 6 listopada 2015 r., złożonym drogą elektroniczną, C. Z. zwrócił się do A. (określanej dalej w skrócie jako "Spółka") o podanie następujących danych:
1. kiedy ostatni raz była badana woda w basenie należącym do A.,
2. jaki podmiot i za jaką kwotę wykonywał ostatnie badania wody w basenie należącym do Spółki,
3. wyników ostatniego badana wody w basenie należącym do Spółki wraz z wydaniem i przesłaniem skanu dokumentu zawierającego wyniki ostatnich badań wody w ww. basenie.
W dniu 12 listopada 2015 r. A. drogą elektroniczną poinformowała wnioskodawcę, że nie będzie odpisywała na jego pisma.
W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku na bezczynność A. C. Z. wniósł o:
1. stwierdzenie bezprawnej bezczynności Spółki jako mającej charakter rażący i zobowiązanie Spółki do rozpoznania jego wniosku z dnia 6 listopada 2015 r. w terminie 14 dni od uprawomocnienia się wyroku w tej sprawie,
2. zasądzenie od Spółki na rzecz skarżącego kosztów postępowania.
W uzasadnieniu skargi skarżący wyjaśnił, że w dniu 6 listopada 2015 r. wysłał do Spółki wniosek o udzielenie informacji publicznej, lecz nie otrzymał żądanej odpowiedzi. Dodał, że jego zdaniem żądane informacje są informacją publiczną.
W odpowiedzi na skargę A. wniosła o jej oddalenie z uwagi na fakt, że wnioski skarżącego o udzielenie informacji publicznej były rozpatrywane zgodnie z przepisami ustawy. Dodała, że jest spółką prawa handlowego chroniącą swych pracowników, klientów i kooperantów w myśl Kodeksu spółek handlowych.
Rozpoznając niniejszą sprawę Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2014 r., poz. 1647), sąd administracyjny sprawuje wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej. Kontrola ta
- zgodnie z treścią art. 3 § 2 pkt 8 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2016 r., poz. 718 ze zm.)
– dalej określanej w skrócie jako "p.p.s.a.", obejmuje również bezczynność organów, a w przypadku informacji publicznej, także innych podmiotów zobowiązanych do jej udzielenia. Kontroli sądu w przypadku skarg na bezczynność poddawany jest brak aktu lub czynności w sytuacji, gdy organ administracji lub inny zobowiązany podmiot miał obowiązek podjąć działanie w danej formie i w określonym przez prawo terminie.
W niniejszej sprawie skarżona jest bezczynność w udostępnieniu informacji publicznej przez podmiot będący spółką prawa handlowego.
Bezczynność organu lub innego podmiotu zobowiązanego do udostępnienia informacji publicznej, na gruncie ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej (Dz. U. z 2015 r., poz. 2058 ze zm.) - zwanej dalej w skrócie jako "u.i.d.p.", polega na tym, że podmiot zobowiązany, w którego posiadaniu znajduje się informacja publiczna, nie podejmuje w terminie czynności materialno-technicznej w postaci udostępnienia żądanej informacji, bądź nie podejmuje decyzji o odmowie udostępnienia informacji publicznej albo o umorzeniu postępowania, co uzasadnia stosowanie w tym zakresie przepisów ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2016 r., poz. 23 ze zm.).
W sytuacji, gdy podmiot zobowiązany nie posiada żądanej informacji publicznej, jedynie informuje o tym wnioskodawcę pisemnie bez zachowania szczególnej formy. Podobnie w przypadku, gdy zaistnieją warunki określone w art. 1 ust. 2 u.d.i.p., a więc gdy inne ustawy określają odmienne zasady i tryb dostępu do informacji będących informacjami publicznymi, podmiot zobowiązany tylko informuje o tym wnioskodawcę.
Z przepisów u.i.d.p. wynika zatem, że realizacja prawa dostępu do informacji publicznej w przewidzianych ustawą formach (art. 2 ust. 1 w zw. z art. 3 ust. 1 pkt 1-3 u.i.d.p.) wymaga jednoczesnego zaistnienia trzech pozytywnych przesłanek: przedmiotem żądania musi być informacja mająca charakter publiczny w rozumieniu art. 1 ust. 1 w związku z art. 3 ust. 2 u.i.d.p., to jest zawierająca aktualną wiedzę o sprawach publicznych; adresatem żądania musi być podmiot obowiązany do jej udostępnienia, określony w art. 4 ust. 1 lub 2 u.i.d.p.; żądana informacja musi znajdować się w posiadaniu podmiotu zobowiązanego, do którego zwrócono się o jej udostępnienie (art. 4 ust. 3 u.i.d.p.).
Wymagały zatem rozważenia w niniejszej sprawie następujące istotne kwestie: czy przedmiotowy wniosek dotyczył informacji publicznej, czy A. jest podmiotem zobowiązanym do jej udostępnienia, wreszcie czy odpowiedź na wniosek spełnia wymogi ustawowe tak, by zobowiązany mógł uwolnić się od zarzutu bezczynności.
Jak wynika z danych zawartych w Krajowym Rejestrze Sądowym jedynym wspólnikiem Spółki i jej stuprocentowym udziałowcem jest Gmina [...] (gmina miejska).
Na podstawie art. 4 ust. 1 u.i.d.p. obowiązane do udostępniania informacji publicznej są władze publiczne oraz inne podmioty wykonujące zadania publiczne, w szczególności: 1) organy władzy publicznej; 2) organy samorządów gospodarczych i zawodowych; 3) podmioty reprezentujące zgodnie z odrębnymi przepisami Skarb Państwa; 4) podmioty reprezentujące państwowe osoby prawne albo osoby prawne samorządu terytorialnego oraz podmioty reprezentujące inne państwowe jednostki organizacyjne albo jednostki organizacyjne samorządu terytorialnego; 5) podmioty reprezentujące inne osoby lub jednostki organizacyjne, które wykonują zadania publiczne lub dysponują majątkiem publicznym, oraz osoby prawne, w których Skarb Państwa, jednostki samorządu terytorialnego lub samorządu gospodarczego albo zawodowego mają pozycję dominującą w rozumieniu przepisów o ochronie konkurencji i konsumentów.
Tak więc na gruncie u.i.d.p. krąg podmiotów zobowiązanych do udostępnienia informacji publicznej nie jest ograniczony wyłącznie do podmiotów mieszczących się w pojęciu organów władzy publicznej, lecz obejmuje również podmioty wykonujące zadania publiczne lub dysponujące majątkiem publicznym, niebędące organami władzy publicznej.
A. jest osobą prawną, ustanowioną przez jednostkę samorządu terytorialnego, która gospodaruje mieniem publicznym - mieniem komunalnym.
Przywołać w tym miejscu trzeba treść art. 43 ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym (Dz. U. z 2016 r., poz. 446), zgodnie z którym mieniem komunalnym jest własność i inne prawa majątkowe należące do poszczególnych gmin i ich związków oraz mienie innych gminnych osób prawnych, w tym przedsiębiorstw.
Trzeba również dodać, że zaspokajanie zbiorowych potrzeb wspólnoty należy do zadań własnych gminy. W szczególności zadania własne gminy obejmują sprawy kultury fizycznej i turystyki, w tym terenów rekreacyjnych i urządzeń sportowych, a także utrzymania gminnych obiektów i urządzeń użyteczności publicznej oraz obiektów administracyjnych (art. 7 ust. 1 pkt 10 i 15 u.s.g.).
Zakres przedmiotowy informacji publicznej określa art. 6 u.i.d.p. Zgodnie z treścią art. 6 ust. 1 pkt 5 lit. c i d tej ustawy udostępnieniu podlega informacja publiczna o majątku publicznym, w tym o: c) majątku jednostek samorządu terytorialnego oraz samorządów zawodowych i gospodarczych oraz majątku osób prawnych samorządu terytorialnego, a także kas chorych, d) majątku podmiotów, o których mowa
w art. 4 ust. 1 pkt 5, pochodzącym z zadysponowania majątkiem, o którym mowa
w lit. a-c, oraz pożytkach z tego majątku i jego obciążeniach.
W sytuacji, gdy gmina zaangażowała w spółkę prawa handlowego środki publiczne w wysokości 100% kapitału, to majątek spółki ma charakter publiczny, a sposób jego wykorzystania nie może być wyłączony spod społecznej kontroli, w szczególności wówczas, gdy jest on wykorzystywany w celu realizacji przez gminę zadań własnych.
Z Biuletynu Informacji Publicznej Spółki ([...]) wynika, że przedmiotem działalności Spółki, zgodnie z jej umową, jest przede wszystkim działalność stadionów i innych obiektów sportowych, działalność szkoleniowa w zakresie sportu, sprzedaż detaliczna odzieży, kosmetyków i artykułów toaletowych, pozostała działalność rekreacyjna i związana ze sportem. W ramach prowadzonej działalności Spółka prowadzi i udostępnia basen.
W rezultacie przedstawionych powyżej rozważań i ustaleń stwierdzić trzeba, że skoro majątek A. jest w całości majątkiem komunalnym, a więc majątkiem publicznym, a Spółka jako komunalna osoba prawna wykonuje zadania własne Gminy [...] (z zakresu kultury fizycznej i turystyki, w tym terenów rekreacyjnych i urządzeń sportowych) to Spółka ta jest podmiotem zobowiązanym do udostępnienia informacji publicznej, dotyczącej jej składnika majątkowego, wykorzystywanego do realizacji tych zadań, jakim jest basen prowadzony i udostępniany przez Spółkę, oczywiście wówczas, gdy posiada informacje, których udostępnienia domaga się skarżący.
Należy przy tym dodać, że w ocenie Sądu żądana informacja publiczna nie jest informacją przetworzoną. Jest to typowa informacja prosta, niewymagająca szczególnego nakładu sił i środków przy jej wytworzeniu. Tym samym nie może dotyczyć skarżącego tryb określony w art. 3 ust. 1 pkt 1 u.i.d.p., według którego uzyskanie informacji przetworzonej dopuszcza się w takim zakresie, w jakim jest to szczególnie istotne dla interesu publicznego.
Pozostaje również bezsporne, że podmiot zobowiązany w niniejszej sprawie nie udostępnił przedmiotowej informacji publicznej w sposób i w terminie wynikającym z u.i.d.p., nadto nie powołał się, chociażby po zawiśnięciu sprawy przed sądem administracyjnym, na brak żądanej informacji.
Wśród sposobów dostępu do informacji publicznej art. 7 u.i.d.p. wymienia między innymi ogłaszanie informacji publicznych, w tym dokumentów urzędowych, w Biuletynie Informacji Publicznej, o którym mowa w art. 8 u.i.d.p., oraz udostępnianie, o którym mowa w art. 10 u.i.d.p. (w trybie wnioskowym) i art. 11 u.i.d.p. (udostępnienie przez wyłożenie, wywieszenie, poprzez zainstalowane urządzenie).
Co do zasady, zgodnie z art. 12 ust. 2 pkt 1 i 2 u.i.d.p., podmiot udostępniający informację publiczną jest obowiązany zapewnić możliwość kopiowania informacji publicznej albo jej wydruku lub przesłania informacji publicznej albo przeniesienia jej na odpowiedni, powszechnie stosowany nośnik informacji.
Na podstawie art. 13 ust. 1 u.i.d.p. udostępnianie informacji publicznej na wniosek następuje bez zbędnej zwłoki, nie później jednak niż w terminie 14 dni od dnia złożenia wniosku, z zastrzeżeniem ustępu 2. i art. 15 ust. 2 u.i.d.p.
Z kolei art. 13 ust. 2 u.d.i.p. stanowi, że jeżeli informacja publiczna nie może być udostępniona w terminie określonym w ust. 1, podmiot obowiązany do jej udostępnienia powiadamia w tym terminie o powodach opóźnienia oraz o terminie, w jakim udostępni informację, nie dłuższym jednak niż 2 miesiące od dnia złożenia wniosku.
Ponadto, na podstawie art. 14 ust. 1 u.i.d.p. udostępnianie informacji publicznej na wniosek następuje w sposób i w formie zgodnych z wnioskiem, chyba że środki techniczne, którymi dysponuje podmiot obowiązany do udostępnienia, nie umożliwiają udostępnienia informacji w sposób i w formie określonych we wniosku. Według art. 14 ust. 2 u.d.i.p., jeżeli informacja publiczna nie może być udostępniona w sposób lub w formie określonych we wniosku, podmiot obowiązany do udostępnienia powiadamia pisemnie wnioskodawcę o przyczynach braku możliwości udostępnienia informacji zgodnie z wnioskiem i wskazuje, w jaki sposób lub w jakiej formie informacja może być udostępniona niezwłocznie. W takim przypadku, jeżeli w terminie 14 dni od powiadomienia wnioskodawca nie złoży wniosku o udostępnienie informacji w sposób lub w formie wskazanych w powiadomieniu, postępowanie o udostępnienie informacji umarza się.
Na gruncie niniejszej sprawy odpowiedź udzielona wnioskodawcy w odniesieniu do przedmiotowego wniosku nie spełnia żadnego wymogu ustawowego. Nie odpowiada na konkretne żądanie, lecz zbiorczo odnosi się do szeregu pytań. W istocie zatem nie jest znane stanowisko Spółki skierowane do wnioskodawcy co do tego, czy ten konkretny wniosek, objęty skargą w tej sprawie, dotyczy informacji publicznej, czy według Spółki jest to informacja przetworzona, czy jest ona udostępniona w Biuletynie Informacji Publicznej, wreszcie, czy może Spółka chce udostępnić tę informację, lecz wyłącznie w sposób i na warunkach przez nią określonych. Odpowiedź Spółki na skargę wątpliwości tych nie rozjaśnia.
W konsekwencji zgodzić się trzeba z zarzutem skargi co do stanu bezczynności zobowiązanej Spółki w udostępnieniu przedmiotowej informacji publicznej, trwającego od dnia 6 listopada 2015 r.
Z tych względów Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku, na podstawie art. 149 § 1 pkt 1 p.p.s.a., zobowiązał A. do rozpatrzenia wniosku skarżącego o udostępnienie informacji publicznej z dnia 6 listopada 2015 r. w terminie 14 dni od dnia zwrotu akt administracyjnych wraz z wyrokiem ze stwierdzeniem jego prawomocności.
Na podstawie art. 149 § 1a p.p.s.a. Sąd stwierdził nadto, że bezczynność organu nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa. Sąd wziął pod uwagę, że Spółka nie pozostawiła wniosku skarżącego całkowicie bez odpowiedzi, a niezałatwienie jego wniosku we właściwym trybie i formie wynikało z dokonanej przez nią błędnej interpretacji przepisów u.i.d.p.
Na podstawie art. 200 w związku z art. 205 § 1 p.p.s.a. Sąd orzekł o kosztach postępowania, zasądzając od Spółki na rzecz skarżącego zwrot uiszczonego w sprawie wpisu sądowego od skargi w kwocie 100 zł.
Sąd orzekł na posiedzeniu niejawnym w postępowaniu uproszczonym na podstawie art. 119 pkt 4 p.p.s.a., gdyż przedmiotem skargi jest bezczynność.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 23.07.2026. · Źródło