II SAB/Gd 123/16

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Dorota Jadwiszczok (spr.) Sędziowie WSA Katarzyna Krzysztofowicz WSA Janina Guść po rozpoznaniu w dniu 12 października 2016 r. w Gdańsku w trybie uproszczonym na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi R. P. na bezczynność Starosty w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej oddala skargę. Pismem z dnia 5 sierpnia 2016 r. R. P., reprezentowana przez adwokata, wniosła skargę na bezczynność Starosty, domagając się: 1) zobowiązania organu do rozpoznania wniosku skarżącej w terminie przewidzianym ustawą (14 dni); 2) stwierdzenie, że organ dopuścił się bezczynności w przedmiotowej sprawie; 3) zasądzenia od organu na rzecz skarżącej kosztów postępowania w wysokości 17 zł za opłatę od pełnomocnictwa, 100 zł za opłatę sądową oraz 480 zł tytułem kosztów adwokackich. W uzasadnieniu skargi pełnomocnik wskazał, że w dniu 15 lipca 2016 r. skarżąca wniosła do Starosty drogą elektroniczną wniosek o przesłanie na jej adres mailowy (ujawniony wraz z przedmiotowym wnioskiem), umów cywilnych zawartych przez Powiat z adwokatem lub radcą prawnym albo z kancelarią adwokatów, radców prawnych albo kancelarią adwokatów i radców prawnych dotyczących stałej obsługi prawnej powiatu w okresie obowiązywania rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu (w formie skanów), albo przeslania informacji, ze takie umowy nie zostały zawarte. W przypadku posiadania takich umów lub umowy wniosła o przesłanie ich w formie skanów. Strona skarżąca wskazała, że w terminie przewidzianym ustawą organ nie udostępnił wnioskowanej informacji w żądanej formie, ani też nie wydał decyzji o odmowie jej udzielenia (ewentualnie decyzji o umorzeniu postępowania w przypadku zaistnienia okoliczności z art. 14 ust. 2 u.d.i.p.), co skutkuje uznaniem, że jest on w stanie bezczynności w przedmiotowej sprawie. W odpowiedzi na skargę Starosta wniósł o jej oddalenie, wskazując, że pismem z dnia 20 lipca 2016 r. poinformował skarżącą, że nie posiada wskazanych umów, ponieważ obsługa prawna Powiatu wykonywana jest w oparciu o umowę o pracę. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Stosownie do treści art. 3 § 2 pkt 8 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U z 2016 r. nr 718 ze zm.), dalej jako P.p.s.a., kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje m.in. orzekanie w sprawach skarg na bezczynność organów w przypadkach określonych w art. 3 § 2 pkt 1- 4 P.p.s.a. Stosownie do treści art. 149 § 1 P.p.s.a. sąd uwzględniając skargę na bezczynność organów w sprawach określonych w art. 3 § 2 pkt 1-4 zobowiązuje organ do wydania w określonym terminie aktu lub dokonania czynności albo stwierdzenia bądź uznania uprawnienia lub obowiązku wynikających z przepisów prawa oraz stwierdza, że organ dopuścił się bezczynności, a nadto zgodnie z § 1a rozstrzyga w kwestii, czy bezczynność organu miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa. Celem skargi na bezczynność organu administracji jest zwalczanie braku działania (zwłoki) w załatwianiu sprawy administracyjnej. W doktrynie oraz orzecznictwie powszechnie przyjmuje się, że o bezczynności organu administracji możemy mówić wówczas, gdy w prawnie ustalonym terminie organ ten nie podejmuje żadnych czynności w sprawie lub wprawdzie prowadząc postępowanie, mimo istnienia ustawowego obowiązku, nie kończy go wydaniem w terminie decyzji, postanowienia lub innego aktu, czy też nie podejmuje innej stosownej czynności. W świetle powyższego dla uznania bezczynności organu konieczne jest ustalenie, że był on zobowiązany na podstawie obowiązujących przepisów prawa do wydania decyzji, aktu lub podjęcia określonych czynności i mimo to nie podejmuje działań mających na celu uczynienie zadość temu obowiązkowi. Przy czym, co wymaga podkreślenia, dla zasadności skargi na bezczynność nie ma znaczenia okoliczność z jakich powodów określony akt nie został podjęty lub czynność nie została dokonana, a w szczególności czy bezczynność została spowodowana zawinioną lub niezawinioną opieszałością organu. Kwestie te mogą mieć natomiast znaczenie dla kwalifikacji bezczynności, jako posiadającej albo nieposiadajacej cech rażącego naruszenia prawa. Ocena co do bezczynności organu dokonana być musi na gruncie właściwego dla załatwienia sprawy prawa materialnego, gdyż ono rozstrzyga o legitymacji organu oraz wynikających z przepisów uprawnieniach i obowiązkach. W kontrolowanej sprawie skarżąca wniosła skargę na bezczynność Starosty polegającą na nieudostępnieniu jej informacji publicznej w postaci umów cywilnoprawnych zawartych przez Powiat na świadczenie obsługi prawnej. Wobec tego prawem materialnym, na podstawie którego należy ocenić postępowanie podmiotu zobowiązanego do udzielenia informacji publicznej, jest ustawa z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej (tekst jednolity Dz. U. z 2015 r., poz. 2058 ze zm.), zwana dalej "u.d.i.p." Zgodnie z treścią wyżej powołanej ustawy załatwienie sprawy o udostępnienie informacji publicznej może nastąpić albo poprzez udzielenie informacji w drodze czynności materialno -technicznej (art. 7 ust. 1 pkt 2 u.d.i.p.), poprzez odmowę jej udzielenia w drodze decyzji administracyjnej, albo poprzez umorzenie postępowania (art. 16 ust. 1 u.d.i.p.) z przyczyn uregulowanych w przywołanej ustawie, bądź też poprzez poinformowanie wnioskodawcy, iż żądana informacja nie znajduje się w dyspozycji podmiotu, do którego wniosek został skierowany. Do udzielenia informacji zobowiązane są bowiem jedynie podmioty będące w posiadaniu takiej informacji (art. 4 ust. 3 u.d.i.p.). W przekonaniu składu orzekającego skarga w przedmiotowej sprawie jest niezasadna. Pismem z dnia 20 lipca 2016 r., wysłanym na wskazany przez skarżąca adres internetowy, Sekretarz Powiatu poinformowała R. P., że stałą obsługę prawną organu wykonuje radca prawny w ramach umowy o pracę. Wobec takiego stwierdzenia należy przyjąć, że Powiat nie zawierał w przedmiocie obsługi prawnej we wskazanym we wniosku zakresie będących przedmiotem zainteresowania skarżącej "umów cywilnych", zatem niemożliwe jest ich udostępnienie, natomiast umowy o pracę nie były przedmiotem wniosku z 15 lipca 2016 r.. Należy w tym miejscu podkreślić, że do udzielenia informacji zobowiązane są jedynie podmioty będące w posiadaniu takiej informacji (art. 4 ust. 3 u.d.i.p.), zatem poinformowanie wnioskodawcy, iż żądana informacja nie znajduje się w dyspozycji podmiotu, do którego wniosek został skierowany wyczerpuje obowiązki wynikające z ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej. Należy bowiem pamiętać, że ani umowa zlecenie, ani umowa o dzieło (umowy cywilne regulujące świadczenie pracy) nie są umowami o pracę i nie dotyczą ich przepisy Kodeksu pracy. Strony korzystają natomiast ze swobody w zakresie kształtowania łączących ich stosunków. Mając powyższe na uwadze należy stwierdzić, ze obsługa prawna może być świadczona zarówno na podstawie umowy o pracę, jak i na podstawie umowy cywilnoprawnej np. umowy zlecenia lub umowy o dzieło. Natomiast z treści wniosku skarżącej o udzielenie informacji publicznej wyraźnie wynika, że zapytanie obejmuje wyłącznie umowy cywilne. W tym stanie rzeczy Sąd na podstawie art. 151 P.p.s.a. orzekł o oddaleniu wniesionej w sprawie skargi.