II SAB/Gd 170/15
PostanowienieWSA w Gdańsku2016-03-09
Skład orzekający: Agnieszka Dusza-Kasprzyk
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Jaka jest wysokość wynagrodzenia za sporządzenie opinii o braku podstaw do wniesienia skargi kasacyjnej przez radcę prawnego wyznaczonego z urzędu, gdy postępowanie w pierwszej instancji zostało zakończone przed wejściem w życie rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego z urzędu?Ratio decidendi
Wynagrodzenie za sporządzenie opinii o braku podstaw do wniesienia skargi kasacyjnej przez radcę prawnego wyznaczonego z urzędu, który nie prowadził sprawy w pierwszej instancji, powinno być ustalone zgodnie z przepisami rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r., nawet jeśli postępowanie w pierwszej instancji zakończyło się przed wejściem w życie tego rozporządzenia. Wysokość wynagrodzenia ustalana jest na podstawie § 21 ust. 1 pkt 2 lit. b) rozporządzenia, z uwzględnieniem minimalnej kwoty 240 zł, powiększonej o należny podatek VAT.Stan faktyczny
Radca prawny K. J., pełnomocnik z urzędu skarżącego P. K., złożył wniosek o przyznanie kosztów nieopłaconej pomocy prawnej za sporządzenie opinii o braku podstaw do wniesienia skargi kasacyjnej. Postępowanie przed sądem pierwszej instancji zostało zakończone postanowieniem z dnia 26 października 2015 r. Referendarz sądowy rozpoznał wniosek, ustalając wysokość wynagrodzenia.Rozstrzygnięcie
Przyznano radcy prawnemu K. J. od Skarbu Państwa kwotę 295,20 zł, w tym podatek VAT, tytułem wynagrodzenia za sporządzenie opinii o braku podstaw do wniesienia skargi kasacyjnej.Pełny tekst orzeczenia
Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku Agnieszka Dusza-Kasprzyk po rozpoznaniu w dniu 9 marca 2016 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku radcy prawnego K. J. w sprawie skargi P. K. na bezczynność Burmistrza w przedmiocie udrożnienia rowu melioracyjnego postanawia: przyznać radcy prawnemu K. J. od Skarbu Państwa (Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku) kwotę 295,20 (dwieście dziewięćdziesiąt pięć 20/100) złotych, w tym tytułem należnego podatku od towarów i usług kwotę 55,20 (pięćdziesiąt pięć 20/100) złotych tytułem wynagrodzenia za sporządzenie opinii o braku podstaw do wniesienia skargi kasacyjnej.
Radca prawny K. J. wyznaczony pełnomocnikiem z urzędu skarżącego P. K. wniósł o przyznanie kosztów nieopłaconej pomocy prawnej świadczonej z urzędu. Do wniosku dołączył opinię o braku podstaw do wniesienia skargi kasacyjnej. Wniosek zawiera oświadczenie z treści, którego wynika, że opłaty nie zostały uiszczone w całości ani w części.
Referendarz sądowy rozpoznając wniosek stwierdził, że:
Stosownie do unormowania art. 250 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo
o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jednolity: Dz.U. z 2012 r. poz. 270 ze zm., zwana dalej "P.p.s.a.") wyznaczony adwokat, radca prawny, doradca podatkowy lub rzecznik patentowy otrzymuje wynagrodzenie odpowiednio według zasad określonych w przepisach o opłatach za czynności adwokatów, radców prawnych, doradców podatkowych albo rzeczników patentowych w zakresie ponoszenia kosztów nieopłaconej pomocy prawnej oraz zwrotu niezbędnych i udokumentowanych wydatków. W niniejszej sprawie aktem normatywnym określającym zasady przyznawania wynagrodzenia za czynności podejmowane przez radcę prawnego jest rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego z urzędu (Dz.U. z 2015 r. poz. 1805) zwane dalej "rozporządzeniem". Paragraf 22 rozporządzenia stanowi, że do spraw wszczętych i niezakończonych przed dniem wejścia w życie rozporządzenia stosuje się przepisy dotychczasowe do czasu zakończenia postępowania w danej instancji. Paragraf 23 stanowi zaś, że rozporządzenie wchodzi w życie z dniem 1 stycznia 2016 r. Zatem rozporządzenie będzie miało zastosowanie do spraw, które zostały wszczęte i w danej instancji zostało zakończone przed dniem jego wejścia w życie, to jest dniem 1 stycznia 2016 r. jak i do spraw, które w danej instancji zostały zakończone po tym dniu. Przy czym jak wynika z porównania treści § 21 ust. 1 pkt 1 lit. c rozporządzenia z treścią § 21 ust. 1 pkt 2 lit. b rozporządzenia o zakończeniu postępowania w danej instancji decyduje wydanie orzeczenia kończącego postępowanie w sprawie. Postanowienie odrzucające skargę zostało wydane w niniejszej sprawie w dniu 26 października 2015 r.. Zatem orzeczenie kończące postępowanie w pierwszej instancji zostało wydane przed wejściem w życie rozporządzenia.
Stosownie do unormowania § 2 rozporządzenia koszty nieopłaconej pomocy prawnej ponoszone przez Skarb Państwa obejmują opłatę ustaloną zgodnie z przepisami rozporządzenia (pkt. 1) oraz niezbędne i udokumentowane wydatki radcy prawnego (pkt. 2). Sposób ustalania wysokości opłaty, o której stanowi §2 pkt 1 normuje § 4 rozporządzenia. Zgodnie jego ustępem pierwszym opłatę ustala się w wysokości co najmniej 1/2 opłaty maksymalnej określonej w rozdziałach 2-4, przy czym nie może ona przekraczać wartości przedmiotu sprawy. Ustęp drugi tego paragrafu stanowi zaś, że ustalenie opłaty w wysokości wyższej niż określona w ust. 1, a nieprzekraczającej opłaty maksymalnej następuje z uwzględnieniem stopnia zawiłości sprawy oraz nakładu pracy radcy prawnego oraz wkładu jego pracy w przyczynienie się do wyjaśnienia i rozstrzygnięcia sprawy, a w szczególności czasu poświęconego na przygotowanie się do prowadzenia sprawy, liczby stawiennictw w sądzie, w tym na rozprawach i posiedzeniach, czynności podjętych w sprawie, w tym czynności podjętych w celu polubownego rozwiązania sporu, również przed wniesieniem pozwu, wartości przedmiotu sprawy, wkładu pracy radcy prawnego w przyczynienie się do wyjaśnienia okoliczności faktycznych, jak również do wyjaśnienia i rozstrzygnięcia istotnych zagadnień prawnych budzących wątpliwości w orzecznictwie i doktrynie, a także trybu i czasu prowadzenia sprawy, obszerności zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego, w szczególności dopuszczenie i przeprowadzenie dowodu z opinii biegłego lub biegłych sądowych, dowodu z zeznań świadków, dowodu z dokumentów o znacznym stopniu skomplikowania i obszerności.
Zgodnie z unormowaniem § 21 ust. 1 pkt 2 lit. b) rozporządzenia opłata maksymalna w postępowaniu przed sądem administracyjnym drugiej instancji wynosi za sporządzenie i wniesienie skargi kasacyjnej albo za sporządzenie opinii o braku podstaw do wniesienia skargi kasacyjnej - 50 % stawki minimalnej określonej w pkt 1 tego paragrafu, a jeżeli nie prowadził sprawy ten sam radca prawny w drugiej instancji - 75 % tej stawki, w obu przypadkach nie mniej niż 240 zł.
Biorąc pod uwagę przedmiot skargi, która zainicjowała niniejsze postępowanie, treść § 21 ust. 1 pkt 2 lit. b) rozporządzenia zgodnie, z którym wynagrodzenie za sporządzenie opinii o braku podstaw do wniesienia skargi kasacyjnej wynosi 75% stawki maksymalnej określonej w §21 ust. 1 pkt 1 rozporządzenia, jeżeli opinię tę sporządził radca prawny, który nie prowadził sprawy przed sądem pierwszej instancji jak i to, że wnioskodawca nie prowadził niniejszej sprawy w toku pierwszoinstancyjnego postępowania sądowoadministracyjnego oraz, iż to on w toku postępowania w drugiej instancji sporządził opinię o braku podstaw do wniesienia skargi kasacyjnej stwierdzić należy, iż wynagrodzenie w maksymalnej wysokości, które wnioskodawczyni może otrzymać za sporządzenie opinii wynosić będzie 75% stawki określonej w § 21 ust. 1 pkt 1 lit. c) rozporządzenia. Stawka ta wynosi 480 złotych. Wynagrodzenie w wysokości 75% stawki określonej w § 21 ust. 1 pkt 1 lit. c) rozporządzenia wnioskodawczyni może otrzymać jednak, gdy uzasadni to stopnień zawiłości sprawy oraz nakładu pracy wnioskodawczyni oraz wkładu jej pracy w przyczynienie się do wyjaśnienia i rozstrzygnięcia sprawy. W niniejszej sprawie wnioskodawca zapoznał się z aktami sprawy oraz sporządził opinię o braku podstaw do wniesienia skargi kasacyjnej. Mając to na uwadze stwierdzić należy, że jego nakład pracy i podjęte w sprawie czynności nie przekraczają przeciętnego poziomu zaangażowania profesjonalnego pełnomocnika w reprezentowaniu interesów swojego mocodawcy. Nie można zatem przyjąć, aby poniesiony przez wnioskodawcę nakład pracy uzasadniał przyznanie jej wynagrodzenia w kwocie wyższe od tej, którą przewiduje § 4 ust. 1 rozporządzenia. Przyznania wynagrodzenia w stawce określonej w § 4 ust. 2 nie uzasadnia też charakter sprawy i stopień jej zawiłości. Zatem wysokość wynagrodzenia należy ustalić zgodnie z unormowaniem § 4 ust. 1 rozporządzenia. Maksymalne wynagrodzenie za sporządzenie opinii o braku podstaw do wniesienia skargi kasacyjnej przez radcę prawnego, który nie prowadził sprawy przed sądem pierwszej instancji wynosi 75% stawki określonej w § 21 ust. 1 pkt 1 lit. c) rozporządzenia, to jest 360 złotych. Zgodnie z § 4 ust. 1 rozporządzenia wyniesie ono 180 złotych. Jednak ze względu na paragraf 21 ust. 1 pkt 2 lit. b rozporządzenia stanowiący, że wynagrodzenie za sporządzenie opinii o braku podstaw do wniesienia skargi kasacyjnej nie może być niższe od 240 złotych, wynagrodzenie należne wnioskodawczyni wyniesie 240 złotych. W myśl § 4 ust. 3 rozporządzenia wynagrodzenie to należy powiększyć o stawkę należnego podatku od towarów i usług wynoszącą dla tej usługi 23% (art. 146a pkt. 1 w zw. z art. 41 ust. 1 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług – tekst jednolity: Dz.U. z 2011 r. Nr 177, poz. 1054 ze zm.). Wynagrodzenie wynosić więc będzie łącznie z należnym podatkiem od towarów i usług 295,20 złotych.
Mając na względzie powyższe, działając na podstawie art. 250 i art. 258 § 2 pkt 8 p.p.s.a. oraz § 21 ust. 1 pkt 2 lit. b) w zw. z § 4 ust. 1 i 2 rozporządzenia należało orzec jak w sentencji postanowienia.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 25.07.2026. · Źródło