II SAB/Gd 46/21

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Magdalena Dobek-Rak (spr.) Sędzia WSA Diana Trzcińska Sędzia WSA Dariusz Kurkiewicz po rozpoznaniu w Gdańsku w trybie uproszczonym na posiedzeniu niejawnym w dniu 14 lipca 2021 r. sprawy ze skargi Spółka z o.o. na bezczynność Wojewódzkiego Konserwatora Zabytków w przedmiocie wydania opinii konserwatorskiej 1. umarza postępowanie w zakresie zobowiązania Wojewódzkiego Konserwatora Zabytków do rozstrzygnięcia wniosku skarżącej Spółka z o.o. z dnia 31 stycznia 2020 r., 2. stwierdza, że Wojewódzki Konserwator Zabytków dopuścił się bezczynności w sprawie z wniosku skarżącej z dnia 31 stycznia 2020 r., 3. stwierdza, że bezczynność, której dopuścił się Wojewódzki Konserwator Zabytków miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa, 4. zasądza od Wojewódzkiego Konserwatora Zabytków na rzecz Spółka z o.o. kwotę 597 (pięćset dziewięćdziesiąt siedem) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania. A. wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku skargę na bezczynność Wojewódzkiego Konserwatora Zabytków w sprawie wydania opinii konserwatorskiej. Skarga została wniesiona w następujących okolicznościach faktycznych i prawnych: Pismem z dnia 31 stycznia 2020 r. A. wniosła do Wojewódzkiego Konserwatora Zabytków o wydanie uzgodnienia/opinii konserwatorskiej dla stacji bazowej [..], której realizacja przewidziana jest przez Spółkę na nieczynnym zbiorniku gazu zlokalizowanego na działce nr [..] w G., a który jest ujęty w wojewódzkiej i gminnej ewidencji zabytków oraz przewidziany do ochrony w miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego z dnia 25 listopada 2005 r. nr XXXI/990/2004 [..]. Wniosek wpłynął do organu w dniu 3 lutego 2020 r. A. przy piśmie z dnia 8 grudnia 2020 r. nadesłała do organu aktualizację dokumentacji projektowej planowanej inwestycji. Tego samego dnia Spółka wystosowała do Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego ponaglenie na bezczynność organu w sprawie objętej wnioskiem z dnia 31 stycznia 2020 r. Ponaglenie, które wpłynęło do Wojewódzkiego Konserwatora Zabytków w dniu 9 grudnia 2020 r. zostało przekazane organowi nadrzędnemu w dniu 31 marca 2021 r. W skardze z dnia 1 marca 2021 r. na bezczynność Wojewódzkiego Konserwatora Zabytków w rozpoznaniu wniosku z dnia 31 stycznia 2020 r. Spółka wskazała, że pomimo upływu ponad 12 miesięcy od wszczęcia postępowania organ nie zakończył postępowania w sprawie. Spółka wniosła o zobowiązanie organu do wydania decyzji w sprawie objętej wnioskiem, w terminie 1 miesiąca od dnia rozpoznania skargi. W skardze zaznaczono, że pismem z dnia 8 grudnia 2020 r. skarżąca złożyła ponaglenie do Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego za pośrednictwem organu, co stanowi warunek dopuszczalności złożenia skargi, przy czym do dnia złożenia niniejszej skargi organ nie ustosunkował się do ponaglenia i nie poinformował o przekazaniu ponaglenia do organu wyższej instancji. Wojewódzki Konserwator Zabytków w piśmie z dnia 23 marca 2021 r. rozpoznał wniosek Spółki z dnia 31 stycznia 2020 r. informując, że nie wnosi uwag do przedmiotowej inwestycji. Z kolei w odpowiedzi na skargę z dnia 30 marca 2021 r. organ wniósł o umorzenie postępowania z powodu wydania opinii konserwatorskiej dla przedmiotowej inwestycji, względnie o oddalenie skargi w całości, ewentualnie w razie uwzględnienia skargi o stwierdzenie, że bezczynność nie miała rażącego charakteru. Wskazano, że wniosek był rozpoznawany w trakcie epidemii, która miała wpływ na funkcjonowanie urzędu, którego praca wiosną 2020 r. została wstrzymana, po czym wprowadzono pracę zdalną. Ponadto, w wyniku wprowadzonych obostrzeń w związku ze stanem epidemii zaszła konieczność sprawowania przez wielu pracowników organu opieki nad małoletnimi dziećmi, co w konsekwencji spowodowało nieobecność w pracy pracowników urzędu, w tym pracownika zajmującego się sprawą. Wielu pracowników organu przebywało też na zwolnieniach lekarskich, kwarantannach czy izolacjach domowych wywołanych zachorowaniami na COVID-19. Wszystko to miało wpływ na spowolnienie pracy organu. W ocenie organu, powyższe okoliczności przemawiają za stwierdzeniem, że niezałatwienie sprawy w terminie wynikło z przyczyn niezależnych i niezawinionych od organu. W piśmie procesowym z dnia 7 maja 2021 r. na wezwanie Sądu skarżąca Spółka zmodyfikowała żądanie skargi wnosząc o stwierdzenie, że Wojewódzki Konserwator Zabytków dopuścił się przewlekłego prowadzenia postępowania w sprawie wniosku skarżącej z dnia 31 stycznia 2020 r. oraz o stwierdzenie, że przewlekłość postępowania nastąpiła z rażącym naruszeniem prawa. Wskazano też, że wobec zakończenia postępowania wydaniem opinii już po złożeniu skargi, zasadne jest cofnięcie wniosku o zobowiązanie organu do wydania decyzji w sprawie objętej wnioskiem, jako że postępowanie w zakresie zobowiązania organu do zakończenia postępowania jest już bezprzedmiotowe. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga zasługiwała na uwzględnienie. Zgodnie z art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (t.j. Dz.U. z 2021 r., poz. 137) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę zgodności z prawem działalności administracji publicznej. Stosownie do art. 3 § 2 pkt 8 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz.U. z 2019 r., poz. 2325 ze zm.), zwanej dalej p.p.s.a., kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie m.in. w sprawach skarg na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadkach określonych w pkt 1-4 lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadku określonym w pkt 4a (pkt 8) oraz bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w sprawach dotyczących innych niż określone w pkt 1-3 aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczących uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa podjętych w ramach postępowania administracyjnego określonego w ustawie z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego oraz postępowań określonych w działach IV, V i VI ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa oraz postępowań, do których mają zastosowanie przepisy powołanych ustaw (pkt 9). W niniejszej sprawie skarżąca A. zwalczała bezczynność Wojewódzkiego Konserwatora Zabytków w sprawie rozpoznania jej wniosku z dnia 31 stycznia 2020 r. o wydanie uzgodnienia/opinii konserwatorskiej dla stacji bazowej [..], której realizacja przewidziana jest przez Spółkę na nieczynnym zbiorniku gazu zlokalizowanego na działce nr [..] w G., a który jest ujęty w wojewódzkiej i gminnej ewidencji zabytków oraz przewidziany do ochrony w miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego z dnia 25 listopada 2005 r. nr XXXI/990/2004 [..]. W pierwszej kolejności wskazać należy, że przed przystąpieniem do kontroli merytorycznej sąd bada wymogi formalne skargi na bezczynność organu lub przewlekłe prowadzenie postępowania. W niniejszej sprawie Sąd uznał, że zostały one spełnione, bowiem przed wniesieniem skargi skarżąca Spółka wyczerpała przysługujące jej środki zaskarżenia, zgodnie z wymogiem art. 52 § 1 p.p.s.a. Przez wyczerpanie środków zaskarżenia należy rozumieć sytuację, w której stronie nie przysługuje żaden środek zaskarżenia, taki jak zażalenie, odwołanie lub ponaglenie, przewidziany w ustawie (art. 52 § 2 p.p.s.a.). W sprawie skargi na bezczynność czy przewlekłe prowadzenie postępowania środkiem takim jest ponaglenie do organu administracji publicznej wyższego stopnia (art. 37 § 1 k.p.a.). W stanie faktycznym sprawy skarżąca Spółka bez wątpienia ten wymóg formalny dopełniła, wnosząc ponaglenie z dnia 8 grudnia 2020 r. do organu wyższego stopnia za pośrednictwem Wojewódzkiego Konserwatora Zabytków, co potwierdzają akta administracyjne. Zgodnie z art. 149 § 1 p.p.s.a. sąd, uwzględniając skargę na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania przez organy w sprawach określonych w art. 3 § 2 pkt 1-4 albo na przewlekłe prowadzenie postępowania w sprawach określonych w art. 3 § 2 pkt 4a: 1) zobowiązuje organ do wydania w określonym terminie aktu, interpretacji albo do dokonania czynności; 2) zobowiązuje organ do stwierdzenia albo uznania uprawnienia lub obowiązku wynikających z przepisów prawa; 3) stwierdza, że organ dopuścił się bezczynności lub przewlekłego prowadzenia postępowania. Stosownie zaś do art. 149 § 1a p.p.s.a. jednocześnie sąd stwierdza, czy bezczynność organu lub przewlekłe prowadzenie postępowania przez organ miały miejsce z rażącym naruszeniem prawa. Ponadto, na mocy art. 149 § 2 p.p.s.a. w przypadku, o którym mowa w § 1, sąd może orzec z urzędu albo na wniosek strony o wymierzeniu organowi grzywny w wysokości określonej w art. 154 § 6 lub przyznać od organu na rzecz skarżącego sumę pieniężną do wysokości połowy kwoty określonej w art. 154 § 6 p.p.s.a. Przystępując do merytorycznej oceny zarzutu bezczynności na wstępie wyjaśnić należy, że bezczynność i przewlekłe prowadzenie postępowania są to dwa stany zaniechania odrębnie typizowane, choć powodujące takie same konsekwencje prawne. Wobec sygnalizowanego przez praktykę i doktrynę problemu rozgraniczenia znaczenia obu pojęć ustawą z dnia 7 kwietnia 2017 r. o zmianie ustawy - Kodeks postępowania administracyjnego oraz niektórych innych ustaw (Dz.U. z 2017 r., poz. 935) znowelizowano art. 37 § 1 k.p.a. od dnia 1 czerwca 2017 r. Zgodnie z jego aktualnym brzmieniem bezczynność to stan, w którym nie załatwiono sprawy w terminie określonym w art. 35 k.p.a. lub przepisach szczególnych ani w terminie wskazanym zgodnie z art. 36 § 1 k.p.a. (art. 37 § 1 pkt 1 k.p.a.). Przewlekłość postępowania zaś to stan, w którym postępowanie jest prowadzone dłużej niż jest to niezbędne do załatwienia sprawy (art. 37 § 1 pkt 2 k.p.a.). Bezczynność zachodzi wówczas, gdy w prawnie ustalonym terminie organ nie podjął żadnych czynności w sprawie lub wprawdzie prowadził postępowanie w sprawie, ale mimo istnienia ustawowego obowiązku nie zakończył go wydaniem w terminie decyzji, postanowienia lub też innego aktu lub nie podjął stosownej czynności (por. wyrok NSA z 9 października 2018 r., I OSK 1987/18, dostępny na stronie https://orzeczenia.nsa.gov.pl). Przewlekłość występuje natomiast w postępowaniu prowadzonym w sposób, który przez czas dłuższy niż wymagany do jego zakończenia i bez uzasadnionej i ważnej przyczyny nie zmierza do bezpośredniego załatwienia sprawy (art. 12 k.p.a.). Z przewlekłością postępowania mamy więc do czynienia w sytuacji nieefektywnego działania organu, dokonywania czynności w dużym odstępie czasu, wykonywania czynności pozornych, maskujących bezczynność w sposób formalny, gdy dochodzi do mnożenia czynności i dokonywania czynności niepotrzebnych, zbędnych, co prowadzi do przedłużenia postępowania. Przewlekłość oznacza opieszałe, niesprawne i nieskuteczne lub nieporadne działanie organu w sytuacji, gdy sprawa mogła być załatwiona w terminie krótszym, jak również nieuzasadnione przedłużanie terminu załatwienia sprawy (por. wyroki Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 31 maja 2016 r., II OSK 1903/15, z dnia 2 czerwca 2016 r., II OSK 1156/16, z dnia 5 lipca 2012 r., II OSK 1031/12, dostępne na stronie https://orzecznia.nsa.gov.pl). Podkreślić należy, że o przewlekłym prowadzeniu postępowania w rozumieniu art. 37 § 1 pkt 2 k.p.a. można mówić tylko wówczas, gdy jeszcze nie upłynął termin do wydania decyzji określony według przepisów wskazanych w art. 37 § 1 pkt 1 k.p.a., a organ przy dołożeniu należytej staranności mógłby sprawę załatwić przed upływem tych terminów. Po ich upływie ocenie może podlegać jedynie stan bezczynności organu (tak: wyrok NSA z dnia 4 grudnia 2019 r., II OSK 2317/19, dostępny na stronie https://orzeczenia.nsa.gov.pl). Organy administracji zobligowane są do załatwiania spraw zgodnie z zasadą szybkości postępowania wyartykułowanej w art. 12 k.p.a., który stanowi, że organy administracji publicznej powinny działać w sprawie wnikliwie i szybko, posługując się możliwie najprostszymi środkami prowadzącymi do jej załatwienia (§ 1). Sprawy, które nie wymagają zbierania dowodów, informacji lub wyjaśnień, powinny być załatwione niezwłocznie (§ 2). Zgodnie z art. 35 k.p.a. organy administracji publicznej obowiązane są załatwiać sprawy bez zbędnej zwłoki (§ 1). Niezwłocznie powinny być załatwiane sprawy, które mogą być rozpatrzone w oparciu o dowody przedstawione przez stronę łącznie z żądaniem wszczęcia postępowania lub w oparciu o fakty i dowody powszechnie znane albo znane z urzędu organowi, przed którym toczy się postępowanie, bądź możliwe do ustalenia na podstawie danych, którymi rozporządza ten organ (§ 2). Załatwienie sprawy wymagającej postępowania wyjaśniającego powinno nastąpić nie później niż w ciągu miesiąca, a sprawy szczególnie skomplikowanej - nie później niż w ciągu dwóch miesięcy od dnia wszczęcia postępowania, zaś w postępowaniu odwoławczym - w ciągu miesiąca od dnia otrzymania odwołania (§ 3). Przepisy szczególne mogą określać inne terminy rozpoznania sprawy (§ 4). Zarazem, do terminów określonych w przepisach poprzedzających nie wlicza się terminów przewidzianych w przepisach prawa dla dokonania określonych czynności, okresów zawieszenia postępowania, okresu trwania mediacji oraz okresów opóźnień spowodowanych z winy strony albo przyczyn niezależnych od organu (§ 5). Podkreślenie różnic pomiędzy stanem bezczynności a przewlekłością postępowania było w niniejszej sprawie niezbędne ze względu na to, że skarga pierwotnie zarzucająca bezczynność, została zmodyfikowała przez skarżącą Spółkę m.in. w ten sposób, że zarzucono organowi przewlekłe prowadzenie postępowania z rażącym naruszeniem prawa. Analiza chronologii czynności podejmowanych przez organ w niniejszej sprawie prowadzi do wniosku, że Wojewódzki Konserwator Zabytków dopuścił się bezczynności – w powyżej wskazanym znaczeniu – w sprawie rozpoznania wniosku skarżącej Spółki z dnia 31 stycznia 2020 r. Jak wynika bowiem z akt sprawy wniosek z dnia 31 stycznia 2020 r. wpłynął do organu w dniu 3 lutego 2020 r. W konsekwencji, biorąc pod uwagę terminy załatwiania spraw wskazane w k.p.a. organ powinien w ciągu miesiąca, ewentualnie w przypadku sprawy szczególnie skomplikowanej w ciągu dwóch miesięcy (art. 35 § 3 k.p.a.) załatwić sprawę wniosku skarżącej w sposób adekwatny do jego treści. Przy określaniu upływu ustawowego termin do załatwienia niniejszej sprawy przez organ nie mogło umknąć uwadze, że w 2020 r. w związku z ogłoszonym najpierw stanem zagrożenia epidemicznego, a potem stanem pandemii wirusa wirusem SARS-CoV-2, wprowadzono regulacje szczególne związane z biegiem terminów w postępowaniu administracyjnym. W myśl art. 15zzs ust. 1 pkt 6 ustawy z dnia 2 marca 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych (Dz.U. 2020, poz. 374 ze zm.) w okresie stanu zagrożenia epidemicznego lub stanu epidemii ogłoszonego z powodu COVID bieg terminów procesowych i sądowych w postępowaniach administracyjnych nie rozpoczynał się, a rozpoczęty ulegał zawieszeniu na ten okres. Podkreślić jednak należy, że zgodnie z art. 15zzs ust. 7 ustawy z dnia 2 marca 2020 r. czynności dokonane w okresie, o którym mowa w ust. 1, w postępowaniach i kontrolach, o których mowa w ust. 1, były skuteczne. Oznacza to, że zawieszenie biegu terminów procesowych nie stanowiło przeszkody prawnej dla organu do rozpoznania sprawy z wniosku skarżącej Spółki. Z tego wynika, że organ winien był załatwić sprawę z wniosku skarżącej Spółki w terminie 1 miesiąca od daty wpływu wniosku do organu, tj. do dnia 3 marca 2020 r. Ewentualnie, gdyby uznał, że sprawa jest szczególnie skomplikowana, termin uległy przedłużeniu o kolejny (wynikający z k.p.a.) miesiąc. Wskazać przy tym należy, że z dokumentów sprawy nie wynika, aby organ uznał sprawę z wniosku skarżącej za szczególnie skomplikowaną. Tymczasem, jak bezspornie wynika z akt sprawy, organ nie podjął żadnych czynności celem rozpoznania wniosku skarżącej, również pomimo wpływu ponaglenia skarżącej w dniu 9 grudnia 2020 r., a stan ten utrzymywał się na dzień wniesienia skargi, tj. dzień wpływu skargi do organu – 1 marca 2021 r. Dopiero po wniesieniu skargi na bezczynność organ pismem z dnia 21 marca 2021 r. załatwił sprawę z wniosku skarżącej, a więc prawie 14 miesięcy po wpływie wniosku skarżącej do organu. Dodatkowo wskazać należy, że zgodnie z art. 36 k.p.a. o każdym przypadku niezałatwienia sprawy w terminie organ administracji publicznej jest obowiązany zawiadomić strony, podając przyczyny zwłoki, wskazując nowy termin załatwienia sprawy oraz pouczając o prawie do wniesienia ponaglenia (§ 1). Ten sam obowiązek ciąży na organie administracji publicznej również w przypadku zwłoki w załatwieniu sprawy z przyczyn niezależnych od organu (§ 2). Wskazany przepis stanowi wyraz poszanowania strony postępowania, która ma prawo oczekiwać, że jej sprawa zostanie rozpoznana w rozsądnym terminie. Podkreślić należy, że z dyspozycji powołanego przepisu jednoznacznie wynika obowiązek, a nie możliwość, poinformowania strony. Tym obowiązkom organ również uchybił. Reasumując powyższe, wobec faktu, iż organ załatwił sprawę (choć z przekroczeniem ustawowego terminu i dopiero po przekazaniu mu skargi), a strona nie kwestionuje powyższego, Sąd w pkt 1 sentencji wyroku umorzył postępowanie w zakresie zobowiązania organu do rozpoznania wniosku skarżącej. Należy jednocześnie wskazać, że o ile załatwienie przez organ sprawy na dzień orzekania przez Sąd, z natury rzeczy czyni niemożliwym zobowiązanie organu do działania, o tyle fakt ten nie uprawnia Sądu do umorzenia całego postępowania jako bezprzedmiotowego w oparciu o art. 161 § 1 pkt 3 p.p.s.a. W takiej sytuacji Sąd nie jest zwolniony z obowiązku zbadania, czy w sprawie doszło do bezczynności, a jeżeli tak, to, czy miała ona miejsce z rażącym naruszeniem prawa. Wobec niezałatwienia sprawy z wniosku skarżącej przez organ w ustawowym termnie, należało stwierdzić, że Wojewódzki Konserwator Zabytków dopuścił się bezczynności w tym zakresie, o czym Sąd orzekł w pkt 2 sentencji wyroku na podstawie art. 149 § 1 pkt 3 p.p.s.a. Jednocześnie, w myśl art. 149 § 1a p.p.s.a. Sąd orzekł w pkt 3 sentencji wyroku, że bezczynność, której dopuścił się Wojewódzki Konserwator Zabytków miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa. Dokonując powyższej oceny, Sąd uwzględnił, że załatwienie sprawy w odpowiedzi na wniosek skarżącej Spółki z dnia 31 stycznia 2021 r. nastąpiło dopiero w dniu 21 marca 2021 r., tj. prawie 14 miesięcy po wniesieniu wniosku i w reakcji na wniesioną skargę. Wskazać należy, że organ nie tylko nie załatwił sprawy w terminie wynikającym z art. 35 k.p.a., ale wielokrotnie go przekroczył, dodatkowo nie wywiązując się z obowiązku informacyjnego wynikającego z treści art. 36 k.p.a. Biorąc pod uwagę całokształt okoliczności niniejszej sprawy, w tym trudności organizacyjne związane ze stanem epidemii wskazywane przez organ, Sąd nie dostrzegł potrzeby wymierzania organowi grzywny z urzędu lub przyznania na rzecz skarżącej Spółki sumy pieniężnej na podstawie art. 149 § 2 p.p.s.a. W orzecznictwie sądowoadministracyjnym wskazuje się, że wymierzenie grzywny jest środkiem o charakterze dyscyplinująco-represyjnym, który powinien być stosowany w szczególnie drastycznych przypadkach zwłoki organu w załatwieniu sprawy, a więc w tego rodzaju sytuacjach, gdzie oceniając całokształt działań organu można dojść do przekonania, że noszą one znamiona celowego unikania podjęcia decyzji w sprawie, a przy tym istnieje uzasadniona obawa, że bez tych dodatkowych sankcji (lub jednej z nich) organ nadal nie będzie respektować nałożonych ustawą obowiązków. W niniejszej sprawie opisany sposób działania organu nie uzasadniał zastosowania represji w postaci grzywny czy przyznania sumy pieniężnej. Bezczynność organu, która ustała po wniesieniu skargi, była wynikiem błędów organizacyjnych, ale nie była nacechowana szczególnie negatywnym stosunkiem do powierzonych organowi obowiązków. W pkt 4 sentencji wyroku, na podstawie art. 200 i 205 § 2 p.p.s.a., Sąd zasądził na rzecz skarżącej zwrot kosztów postępowania w kwocie 597 zł, na które składają się: uiszczony wpis od skargi w kwocie 100 zł, opłata skarbowa od pełnomocnictwa w kwocie 17 zł oraz 480 zł wynagrodzenia radcy prawnego stosownie do § 14 ust. 1 pkt 1 lit. c rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych (t.j. Dz.U. z 2018 r., poz. 265). Sprawę rozpoznano w trybie uproszczonym na posiedzeniu niejawnym stosownie do art. 119 pkt 4 p.p.s.a., zgodnie z którym sprawa może zostać rozpoznana w tym trybie jeżeli przedmiotem skargi jest bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania.