II SAB/Gd 96/03

WyrokWSA w Gdańsku2004-11-10

Skład orzekający: Janina Guść, Mariola Jaroszewska, Krzysztof Ziółkowski

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy organ administracji publicznej pozostaje w bezczynności, jeśli nie wyda decyzji ustalającej odszkodowanie za przejęte pod drogi działki gruntu, uzależniając jej wydanie od przeprowadzenia rokowań między stronami, mimo że próby uzgodnienia wysokości odszkodowania zakończyły się niepowodzeniem?
Ratio decidendi
Organ administracji publicznej pozostaje w bezczynności, jeśli nie wyda decyzji ustalającej odszkodowanie za przejęte pod drogi działki gruntu, mimo że próby uzgodnienia wysokości odszkodowania zakończyły się niepowodzeniem. Przepis art. 98 ust. 3 ustawy o gospodarce nieruchomościami nie formułuje obowiązku przeprowadzenia rokowań, a jedynie wskazuje na celowość i możliwość uzgodnienia wysokości odszkodowania. Przesłanką do ustalenia odszkodowania w trybie wywłaszczenia jest brak takiego uzgodnienia, który w niniejszej sprawie został spełniony.
Stan faktyczny
Skarżąca I. K. wniosła skargę na bezczynność Starosty Powiatu P. w sprawie ustalenia odszkodowania za działki gruntu przejęte pod drogi publiczne na podstawie decyzji Burmistrza Miasta W. z 2000 r. zatwierdzającej podział nieruchomości. Po bezskutecznych próbach uzyskania odszkodowania lub działek zamiennych od Urzędu Miasta, skarżąca zwróciła się do Starosty P. o wydanie decyzji. Starosta uzależnił wydanie decyzji od przeprowadzenia rokowań, mimo że próby uzgodnienia wysokości odszkodowania (propozycja 48 zł/m2, odpowiedź 3 zł/m2) zakończyły się niepowodzeniem. Wojewoda uznał, że Starosta nie pozostaje w bezczynności, ponieważ rokowania nie zostały przeprowadzone.
Rozstrzygnięcie
Zobowiązał Starostę Powiatu P. do wydania decyzji w terminie trzydziestu dni od daty zwrotu akt administracyjnych.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Janina Guść, Sędziowie Sędzia WSA Mariola Jaroszewska, Sędzia NSA Krzysztof Ziółkowski, Protokolant Katarzyna Gross, po rozpoznaniu w dniu 10 listopada 2004 r. na rozprawie sprawy ze skargi I. K. na bezczynność Starosty Powiatu P. w przedmiocie odszkodowania za działki gruntu wydzielone i przejęte pod drogę publiczną lub przyznania działek zamiennych zobowiązuję Starostę Powiatu P. do wydania decyzji w terminie trzydziestu dni od daty zwrotu akt administracyjnych decyzji rozpoznającej wniosek I. K. o ustalenie odszkodowania za działki gruntu przejęte na własność Gminy W. pod drogę publiczną w związku z wydaniem przez Burmistrza Miasta W. decyzji zatwierdzającej projekt podziału nieruchomości z dnia 7 lutego 2000r., nr [...] lub przyznanie działek zamiennych. Decyzją z dnia 7 lutego 2000 r. Burmistrz Miasta W. po rozpatrzeniu wniosku I. K. na podstawie art. 93, 96 ust. 1. 98 ust. 1 i 3 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami (Dz. U. Nr 115. poz. 741 ze zm.) zatwierdził projekt podziału nieruchomości położonej w obrębie T. gmina W., składającej się z działki nr [...] o powierzchni 1.0395 ha, stanowiącej własności I. K., oznaczonej w ewidencji gruntów k.m. 1 rejestr ewidencji gruntów [...], zapisanej w księdze wieczystej K.W. nr [...] prowadzonej prze Sąd Rejonowy w W. – Zamiejscowy Wydział Ksiąg Wieczystych w P. w sposób przedstawiony na projekcie stanowiącym integralną część decyzji. Z uzasadnienia decyzji wynika, że projektowane działki o nr [...], [...], [...] i [...] przeznaczone są pod drogi i przejdą na własności Gminy W. z dniem, w którym decyzja stanie się ostateczna, za odszkodowaniem ustalonym w odrębnym postępowaniu. Decyzja ta stała się ostateczna w dniu 22 lutego 2000 r. I. K. w dniu 5 lutego 2001 r. zwróciła się z wnioskiem do Zarządu Miasta W. o zapłacenie za przejęty grunt należności w kwocie 48 zł za m2 lub przyznanie w drodze zamiany działek o tej samej powierzchni, położonych na ekwiwalentnym terenie. W pismach z dnia 7 maja 2001 r. i 11 lipca 2001 r. skarżąca ponaglała o rozpoznanie jej żądania. Pismem z dnia l sierpnia 2001 r. wnioskodawczynię poinformowano, że Zarząd Miasta W. wyraził zgodę na zapłatę odszkodowania w wysokości 3 zł. za 1 m2. W piśmie z dnia 28 marca 2002 r. I. K. złożyła wniosek do Starosty P. o przyznanie w zamian za wywłaszczone działki odpowiednich działek zamiennych z zasobów Gminy W. bądź też ustalenie odszkodowania od Gminy W. w wysokości 114.960 zł z ustawowymi odsetkami od 23 marca 2000 r. do dnia zapłaty. W dniu 3 lipca 2003 r. I. K. wniosła zażalenie do Wojewody na niezałatwienie sprawy w terminie przez Starostę P. Wojewoda w piśmie z dnia 11 sierpnia 2003r. stanął na stanowisku, że Starosta P. nie pozostaje w bezczynności, gdyż wszczęcie postępowania administracyjnego o ustalenie odszkodowania w drodze decyzji nie jest dopuszczalne bez przeprowadzenia przez strony rokowań. Przeprowadzenie rokowań jest obligatoryjne i musi być udokumentowane. W niniejszej sprawie nie została spełniona przesłanka dokonania "uzgodnień" pomiędzy byłą właścicielką a właściwym organem. Rokowania między stronami nie zostały zakończone, w związku z tym Starosta P. prawidłowo odmówił wydania decyzji ustalającej odszkodowanie i brak jest podstaw do wyznaczenia mu dodatkowego terminu załatwienia sprawy. I. K. wniosła w dniu 21 października 2003 r. skargę do Naczelnego Sądu Administracyjnego na bezczynność Starosty P. Skarżąca wskazała, że z należących do niej nieruchomości o łącznej powierzchni 1,2790 ha położonych w T. została wyłączona droga o powierzchni 2395 m2 i przejęta na własność Gminy W. decyzją Nr [...] z dnia 7 lutego 2000r. Skarżąca wielokrotnie bezskutecznie zwracała się do Urzędu Miasta o przyznanie jej działek zamiennych we W. bądź też o zapłacenie jej odpowiedniego odszkodowania za przejęty grunt. Skarżąca wystąpiła na podstawie art. 129 ust. 2 w związku z art. 98 ust. 3 ustawy o gospodarce nieruchomościami do Starosty P. o wydanie przewidzianej prawem decyzji. Starosta P. uzależnił wydanie decyzji od przeprowadzenia rokowań pomiędzy stronami pomimo, że takie rokowania były prowadzone, ale nie przyniosły rezultatu. Skarżąca zwróciła się z zażaleniem do Wojewody P., który pismem z dnia 11 sierpnia 2003r. stwierdził brak podstaw dla uznania, iż Starosta P. dopuścił się bezczynności. W odpowiedzi na skargę Starosta P. wskazał, że na mocy decyzji Burmistrza Miasta W. z dnia 7 lutego 2000 r. dokonano podziału działki [...], położonej w obrębie T., gmina W., w wyniku którego powstały działki [...], [...], [...] i [...] stanowiące drogi, które przeszły na własność Gminy W., a w związku z tym właścicielce przejętych działek, I. K. przysługuje odszkodowanie. Natomiast, według oceny Starosty Powiatowego w P., w obecnym stanie rzeczy, nie ma podstaw do wszczęcia postępowania o ustalenie odszkodowania za powyższe działki na podstawie art. 98 ust. 3 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami z uwagi na konieczność przeprowadzenia przez strony rokowań. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z art. 97 § l ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Przepisy wprowadzające ustawę - prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę - prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153 poz. 1271) sprawy, w których skargi zostały wniesione do 2 Naczelnego Sądu Administracyjnego przed dniem l stycznia 2004 r. i postępowanie me zostało zakończone, podlegają rozpoznaniu przez właściwe wojewódzkie sądy administracyjne na podstawie przepisów ustawy - prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Art. l § l i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. Nr 153 poz. 1269) stanowi, iż sąd administracyjny sprawuje, w zakresie swej właściwości, kontrolę pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawa nie stanowi inaczej. Kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne, .zgodnie z art. 3 § 2 pkt 8 prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi obejmuje orzekanie w sprawach skarg na bezczynność organów między innymi w sprawach podlegających rozstrzygnięciu w drodze decyzji administracyjnej. Zgodnie z naczelną zasadą postępowania administracyjnego wyrażoną wart. 12 k.p.a. organy administracji publicznej winny działać w sprawie wnikliwie i szybko, posługują się możliwie najprostszymi środkami prowadzącymi do jej załatwienia. Art. 35 § l i 3 k.p.a. stanowi, iż organy administracji publicznej obowiązane są załatwiać sprawy bez zbędnej zwłoki, załatwienie sprawy wymagającej postępowania wyjaśniającego powinno nastąpić nie później niż w ciągu miesiąca, a sprawy szczególne skomplikowanej - nie później niż w ciągu dwóch miesięcy od dnia wszczęcia postępowania. Na niezałatwienie sprawy w terminie, zgodnie z art. 37 § l k.p.a. służy stronie zażalenie do organu wyższego stopnia. Skarżąca wystąpiła z zażaleniem do organu wyższego stopnia w trybie art. 37 k.p.a., spełniając tym samym wymóg przewidziany wart. 52 § l prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. W ocenie Sądu, stanowisko organu administracji, iż J niniejszej sprawie wydaniu decyzji stoi na przeszkodzie fakt, iż wnioskodawczyni oraz Gmina W. nie przeprowadziły rokowań zmierzających do ustalenia wysokości odszkodowania jest bezzasadne. Art. 98 ust. 3 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami (Dz. U. Nr 115, poz. 741 ze zm.) stanowił. iż za działki gruntu wydzielone pod drogi publiczne przysługuje odszkodowanie w wysokości uzgodnionej między właścicielem lub użytkownikiem wieczystym a właściwym organem. Jeżeli do takiego uzgodnienia nie dojdzie, odszkodowanie ustala się i wypłaca według zasad i trybu obowiązującego przy wywłaszczaniu nieruchomości. Przepis ten. w przeciwieństwie do art. 124 ust. 3 cyt. ustawy, nie posługuje się pojęciem "przeprowadzenia rokowań" nie formułuje obowiązku ich przeprowadzenia i nakazu utrwalenia ich przebiegu w formie dokumentu. Z treści art. 98 ust. 3 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami wynika celowość i możliwość uzgodnienia przez strony wysokości odszkodowania. Przesłanką ustalenia i wypłacenia odszkodowania według zasad i trybu obowiązującego przy wywłaszczaniu nieruchomości, jest okoliczność, iż między stronami do uzgodnienia wysokości odszkodowania nie doszło. Przesłanka ta w niniejszej sprawie jest spełniona. Wskazać nadto należy, że wbrew stanowisku organów administracji, strony podjęły próby uzgodnienia wysokości odszkodowania, które zakończyły się niepowodzeniem. Skarżąca złożyła pisemną propozycję wysokości odszkodowania w wysokości 48 zł za m2 a Gmina W. ustosunkowała się do niej, wyrażając zgodę na kwotę wysokości 3 zł. za l m2. Rozbieżność stanowisk stron świadczy o braku porozumienia w przedmiocie wysokości odszkodowania i uzasadnia jej ustalenie przez organ administracji i w trybie przewidzianym przy wywłaszczaniu nieruchomości. Bezczynność organu w tym przedmiocie nie znajduje. zatem uzasadnienia. Niezależnie od powyższego, wskazać należy, że organ administracji i nie wskazał żadnych proceduralnych podstaw do powstrzymania się od załatwienia sprawy w związku z istniejącym jego zdaniem brakiem materialnej przesłanki rozstrzygnięcia. Biorąc pod uwagę powyższe okoliczności, uznając skargę za zasadną, Sąd na podstawie art. 149 prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi zobowiązał Starostę Powiatu P. do wydania decyzji w niniejszej sprawie w terminie jednego miesiąca od daty zwrotu akt administracyjnych.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 21.07.2026. · Źródło