III SA/Gd 109/09
WyrokWSA w Gdańsku2009-09-04
Skład orzekający: Jacek Hyla, Elżbieta Kowalik-Grzanka, Anna Orłowska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organ celny prawidłowo zaklasyfikował kubki importowane jako 'kubki z kamionki' (stoneware mug) do kodu TARIC 6912 00 30, zamiast jako 'kubki ceramiczne' do kodu 6912 00 10 90, w sytuacji gdy strona skarżąca twierdzi, że nazwa 'kamionka' na fakturze była jedynie identyfikacyjna, a towar wykonany był z ceramiki?Ratio decidendi
Sąd uznał, że organy celne prawidłowo zaklasyfikowały importowane kubki jako wyroby z kamionki do kodu TARIC 6912 00 30. Podstawą tej decyzji były dokumenty handlowe (faktura, certyfikat pochodzenia) wskazujące na 'kubki kamionkowe'. Sąd podkreślił, że możliwość zbadania towaru lub pobrania próbek w celu weryfikacji jego charakterystyki jest uprawnieniem organu, a nie obowiązkiem, a strona skarżąca, jako profesjonalny podmiot, powinna była skorzystać z dostępnych jej środków dowodowych, jeśli kwestionowała dane zawarte w dokumentach.Stan faktyczny
Spółka 'A' Sp. z o.o. importowała kubki, które w zgłoszeniu celnym zostały zaklasyfikowane do kodu TARIC 6912 00 10 90. Organ celny, na podstawie faktury i certyfikatu pochodzenia, uznał, że są to kubki z kamionki i zaklasyfikował je do kodu 6912 00 30, co skutkowało naliczeniem dodatkowych należności celnych i podatku VAT. Spółka kwestionowała tę klasyfikację, twierdząc, że nazwa 'kamionka' na fakturze była jedynie identyfikacyjna, a towar wykonany był z ceramiki. Po utrzymaniu decyzji przez Dyrektora Izby Celnej, spółka wniosła skargę do WSA w Gdańsku.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę w części dotyczącej należności celnych.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Jacek Hyla, Sędziowie Sędzia WSA Elżbieta Kowalik-Grzanka (spr.), Sędzia NSA Anna Orłowska, Protokolant Starszy sekretarz sądowy Agnieszka Rupińska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 4 września 2009 r. sprawy ze skargi "A" Spółki z ograniczoną odpowiedzialnością w O. na decyzję Dyrektora Izby Celnej z dnia 16 grudnia 2008 r. nr [...]; [...] w przedmiocie weryfikacji zgłoszenia celnego co do klasyfikacji taryfowej towaru oddala skargę w części dotyczącej należności celnych.
Naczelnik Urzędu Celnego w dniu 31 marca 2008 r. wydał decyzję nr [...], w której na podstawie art. 207 § 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997r. - Ordynacja podatkowa (t. j. Dz. U. z 2005 r. Nr 8, poz. 60 ze zm.), art. 51, art. art. 65 ust. 1 i 5, art.73 ust. 1 ustawy z dnia 19 marca 2004 r. Prawo celne (Dz. U. Nr 68, poz. 622 ze zm.), art. 20 ust. 1, ust. 3 i ust. 6, art. 67, art. 78 ust. 1 i ust. 3, art. 214 ust. 1, art. 220 ust. 1 oraz art. 222 ust. 1 pkt a), Rozporządzenia Rady (EWG) Nr 2913/92 z dnia 12 października 1992 r. ustanawiającego Wspólnotowy Kodeks Celny (Dz. Urz. WE L 302 z 1992 r. ze zm.), Rozporządzenia Komisji (WE) Nr 1810/2004 z dnia 7 września 2004 r. zmieniającego załącznik I do rozporządzenia Rady (EWG) Nr 2658/87 w sprawie nomenklatury taryfowej i statystycznej oraz w sprawie Wspólnej Taryfy Celnej (Dz. Urz. UE Nr 327 z 2004 r. ze zm.), art. 5 ust. 1 pkt. 3, art.19 ust 7, art. 29 ust. 13, art. 33 ust. 2, art. 34 ust. 4, art. 41 ust. 1 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług (Dz. U. Nr 54, poz. 535 ze zm.), określił niezaksięgowaną kwotę należności celnych, podlegającą retrospektywnemu zaksięgowaniu w wysokości 171,50 zł oraz określił podatek od towarów i usług z tytułu importu towarów objętych procedurą dopuszczenia do obrotu w wysokości 8.063 zł.
Organ wskazał, że w dniu 9 listopada 2005 r. Agencja Celna "B" Sp. z o.o. w G., działając z upoważnienia "A" Spółki z o. o. z siedzibą w O., dokonała zgłoszenia celnego, wnioskując o objęcie procedurą dopuszczenia do obrotu kubki ceramiczne o wartości 8.769,60 USD oraz deklarując w polu 33 formularza SAD kod TARIC 6912 00 10 90.
Zgłoszenie spełniało wymogi formalne, zostało więc przyjęte i zarejestrowane pod numerem [...].
W czasie przeprowadzonej w okresie od 6 lipca do 20 sierpnia 2007 r. w Spółce "A" kontroli prawidłowości obrotu towarowego z zagranicą przez funkcjonariuszy Urzędu Celnego w O., stwierdzono – w stosunku do przedmiotowego zgłoszenia - nieprawidłowości dotyczące taryfikacji. Zgłaszający zadeklarował bowiem kubki ceramiczne, natomiast z dokumentów wynikało, że przedmiotem importu były kubki z kamionki (stoneware mug).
Naczelnik Urzędu Celnego przyporządkował różnicę dotyczącą płatności do poszczególnych numerów faktur. Podkreślił, iż nie zabezpieczono próbek przedmiotowego towaru w związku z tym, iż kontrola przeprowadzana była w drugim kwartale 2007r. a kontrolowana firma na bieżąco zużywała w procesie produkcyjnym dostarczane przez kontrahentów materiały.
Organ stwierdził, iż klasyfikacja towarowa przeprowadzana jest w oparciu o nomenklaturę towarów, zwaną Scaloną Nomenklaturą (CN), zawartą w załączniku I do rozporządzenia Rady (EWG) Nr 2658/87 z dnia 23 lipca 1987 r. w sprawie nomenklatury taryfowej i statystycznej oraz w sprawie Wspólnej Taryfy Celnej. Zgodnie z uwagami ogólnymi do działu 69 określenie "wyroby ceramiczne" dotyczy wyrobów otrzymanych:
(A) przez wypalanie materiałów nieorganicznych, niemetalowych, które najpierw przygotowano i ukształtowano, zwykle w temperaturze pokojowej; surowce obejmują, między innymi, iły, materiały krzemionkowe, materiały o wysokiej temperaturze topnienia, takie jak tlenki, węgliki, azotki, grafit lub inny węgiel, a w niektórych przypadkach spoiwa, takie jak gliny ogniotrwałe lub fosforany;
(B) ze skał (np. steatytu) które po ukształtowaniu wypalono.
Ponadto zależnie od składu i sposobu wypalania można uzyskać następujące wyroby:
I. towary z kopalnych mas krzemionkowych lub podobnych krzemionek i towary ogniotrwałe z poddziału I (pozycja 6901 do 6903);
II. pozostałe wyroby ceramiczne, składające się głównie ze zwykłej gliny, wyroby kamionkowe, ceramikę porowatą, fajans lub porcelanę itp., objęte poddziałem II (pozycja 6904 do 6914).
Strona w toku postępowania jednoznacznie podtrzymywała swoją deklarację co do materiału z jakiego wykonane były produkty. Na dowód tego załączyła:
1) oświadczenie odbiorcy - nabywcy "C" S.A.
2) oświadczenie dostawcy – "D"
3) faktury wystawione przez nabywców.
Dostawca oraz nabywca zgodnie oświadczyli, iż współpraca jaką prowadzili z firmą "A" Sp. z o.o. w 2005 r. dotyczyła wyrobów ceramicznych, a nie kamionkowych. Dodatkowo firma chińska wyjaśnia, iż nazwa na fakturze została umieszczona przypadkowo. Nazwa kamionka jest stosowana jako nazwa identyfikacyjna i nie oznacza, iż do produkcji użyto wyrobów kamionkowych jako surowca.
Organ celny, w oparciu o dokumenty załączone w dniu odprawy do w/w zgłoszenia celnego, tj. fakturę handlową oraz certyfikat FORM A jednoznacznie stwierdził, że przedmiotem importu były kubki kamionkowe "stoneware mug". Kubki kamionkowe należało zaś zataryfikować do pozycji 6912 obejmującej zestawy stołowe, naczynia kuchenne oraz pozostałe artykuły gospodarstwa domowego i toaletowego, z ceramiki, inne niż z porcelany, również chińskiej, podpozycja 6912 00 30 ze stawką celną 5,5 %. Zastosowany przez stronę kod 6912 00 10 90 obejmuje bowiem zestawy stołowe, naczynia kuchenne oraz pozostałe artykuły gospodarstwa domowego i toaletowe, z ceramiki zwykłej inne niż wykonane ręcznie.
W sprawie z powodu nieprawidłowej taryfikacji określona kwota długu celnego została zatem zaniżona w stosunku do należnej. Powyższa zmiana kodu Taric miała także wpływ na wysokość podstawy opodatkowania, a tym samym i kwotę podatku VAT.
W odwołaniu od powyższej decyzji "A" Sp. z o. o. w O. reprezentowana przez radcę prawnego wniosła o uchylenie decyzji w całości i ponowne rozpatrzenie sprawy.
Spółka zarzuciła, że organ prowadząc postępowanie badał dokument w postaci faktury zamiast towaru podlegającego zgłoszeniu celnemu. Nadto w sprawie nie zweryfikowano dokumentów dołączonych do zgłoszenia celnego oraz w błędnie uznano za dowód oświadczenie pochodzące od kontrahenta strony a nie od niej samej.
Spółka wystąpiła z wnioskami o:
– zawieszenie postępowania w sprawie określenia podatku od towarów i usług do czasu ostatecznego rozstrzygnięcia kwestii prawidłowego zakwalifikowania zgłoszonego do oclenia towaru,
– dopuszczenie dowodu z dokumentów: dokumentu odprawy celnej i badania próbek zadeklarowanego towaru do odprawy przez Urząd Celny w H. na okoliczność, iż kontrahenci z Chin na fakturach i dokumentach przewozowych stosują nazwę towaru w sposób dobrowolny.
W uzasadnieniu odwołania Spółka wskazała m.in., że na fakturze wystawionej przez producenta została wskazana nie tylko wartość towaru, ale także rodzaj surowca, z jakiego wykonano towar. Zatem to faktura powinna być dla organu celnego wiążąca, a nie dokument wtórny, wystawiony przez osobę, której wiedza na temat zarówno ceramiki, jak i porcelany jest wątpliwa. Użyta w fakturze nazwa "kubek z kamionki" jest jedynie identyfikacją i w żadnej mierze nie oznacza, że do produkcji użyto innych materiałów jako surowca. Spółka podniosła, że dokumenty z postępowania celnego przed Urzędem Celnym w H. potwierdzają jej stanowisko, podobnie jak faktury dokumentujące sprzedaż towarów na terenie Polski. Nadto przywołane w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji oświadczenia prezesa zarządu oraz firmy chińskiej w świetle przepisów ustawy – Ordynacja podatkowa nie mogły być dowodem w sprawie. W sprawie należało przeprowadzić bowiem dowód z przesłuchania strony oraz z przesłuchania świadków, którzy potwierdziliby, że przedmiotem obrotu były kubki ceramiczne a nie kubki z kamionki.
W reasumpcji uznać należało, że organ celny I instancji naruszając szereg przepisów nie przeprowadził pełnego postępowania dowodowego. Opierając swe rozstrzygnięcie na dowodach w istocie jednostronnych przedwcześnie wydał decyzję czym działał na szkodę strony.
Decyzją z dnia 16 grudnia 2008 r. nr [...] Dyrektor Izby Celnej, powołując się na art. 233 § 1 pkt 1 ustawy Ordynacja podatkowa w zw. z art. 73 ust. 1 ustawy Prawo celne, art. 20 ust. 1, ust. 3, ust. 6, art. 67 Rozporządzenia Rady (EWG) Nr 2913/92 ustanawiającego Wspólnotowy Kodeks Celny, art. 1 Rozporządzenia Komisji (WE) nr 1810/2004 zmieniającego załącznik I do Rozporządzenia Rady (EWG) Nr 2658/87 w sprawie nomenklatury taryfowej i statystycznej oraz w sprawie Wspólnej Taryfy Celnej, utrzymał zaskarżoną decyzję w mocy.
W uzasadnieniu wydanego rozstrzygnięcia organ odwoławczy podniósł, że Naczelnik Urzędu Celnego w zaskarżonej decyzji dokonał prawidłowej kwalifikacji towaru do kodu TARIC 6912 00 30 00 oraz przy zastosowaniu stawki celnej w wysokości 5,5 % prawidłowo ustalił niezaksięgowaną kwotę należności celnych.
Organ II instancji wskazał, że w nomenklaturze celnej, określenie "wyroby ceramiczne" (Dział 69 Wspólnej Taryfy celnej) odnosi się do szerokiej grupy wyrobów objętych pozycjami od 6901 do 6914, do której zaliczane są m.in. wyroby wykonane z porcelany, z kamionki oraz z ceramiki. Trudno tym samym zaakceptować wyjaśnienia eksportera, iż zawarcie w fakturze handlowej określenia odnoszącego się do rodzaju materiału mającego decydujący wpływ na klasyfikację wyrobu, istotne jest jedynie z powodów identyfikacyjnych. Nie ulega wątpliwości, iż opis (nazwa) towaru stanowi podstawową informację o produkcie będącym przedmiotem obrotu. W niniejszej sprawie podstawę do dokonania zgłoszenia celnego stanowiły dokumenty handlowe załączone do SAD, w których towar określono jako kubki kamionkowe. Organ podkreślał, iż dla odróżnienia towaru istnieje cały szereg dostępnych środków np.: szczegółowy opis, indywidualna nazwa, itp. pozwalających na identyfikację towaru. Ponadto trudno przyjąć wyjaśnienia eksportera w sytuacji, gdy w fakturach sprzedaży wystawianych przez kontrahenta zagranicznego używane były zarówno określenia "porcelana", "kamionka" jak i "ceramika". Tak więc dokumenty handlowe zawierały informacje dotyczące materiału zgodne z brzmieniem poszczególnych podpozycji w Taryfie celnej. Dyrektor Izby Celnej podkreślił nadto, że argumentacja używana zarówno przez eksportera, jak i firmy współpracujące z importerem budzi szereg wątpliwości. Co więcej, oświadczeniom spółki brak pewnej spójności. Oświadczenie producenta w tym samym piśmie (odwołaniu) uznawane jest bowiem przez spółkę za istotny dowód w sprawie jak i kwestionowane wobec braku przesłuchania stosownych świadków.
W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku "A" Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością, wnosząc o uchylenie ww. decyzji, zarzuciła jej naruszenie:
1) art. 187 Ordynacji podatkowej w zw. z art. 73 Prawa celnego poprzez naruszenie obowiązku zebrania całego materiału dowodowego oraz nie rozważenie całego materiału dowodowego;
2) art. 121 §1 Ordynacji podatkowej w zw. z art. 73 Prawa celnego, poprzez prowadzenie postępowania celnego w sposób nie budzący zaufania podatnika;
3) art. 191 Ordynacji podatkowej w zw. z art. 73 Prawa celnego poprzez stwierdzenie, że okoliczność wskazana w decyzji Naczelnika Urzędu Celnego z dnia 31 marca 2008 r. została udowodniona, pomimo, iż decydujące dowody wskazują na odmienny stan, co oznacza, że organ nie dokonał oceny na podstawie całego zebranego materiału dowodowego,
4) art. 14 ustawy Prawo celne, poprzez badanie dokumentu w postaci faktury, a nie towaru podlegającego zgłoszeniu celnemu,
5) art. 4 pkt 14 Rozporządzenia Rady (EWG) Nr 2913/92 ustanawiającego Wspólnotowy Kodeks Celny, poprzez niewykonanie przez organ celny obowiązków nałożonych na niego w tym przepisie;
6) art. 68 Wspólnotowego Kodeksu Celnego, poprzez nie zweryfikowanie dokumentów załączonych do zgłoszenia celnego;
7) § 28 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 22 kwietnia 2004 r. w sprawie szczegółowych wymogów, jakie powinno spełniać zgłoszenie celne, poprzez pominięcie dokumentacji złożonej do zgłoszenia celnego, zgodnie z wymogami prawa art. 62 Wspólnotowego Kodeksu Celnego.
W uzasadnieniu skargi wskazano, że organ dokonał niewłaściwej oceny zebranego materiału dowodowego, a wydana decyzja została oparta na błędnych założeniach. Strona skarżąca przedłożyła dowody, z których jednoznacznie wynika, iż towar będący przedmiotem postępowania to ceramika. Organ nie przedstawił zaś w toku całego postępowania dowodu, który by obalił twierdzenia skarżącej poparte dokumentami. Z uwagi na to, iż postępowanie wszczęto 3 lata po zgłoszeniu towaru do oclenia oraz z uwagi na sposób przeprowadzenia oceny zebranego materiału dowodowego, w pełni zasadnym jest zarzut naruszenia art. 121 § 1 Ordynacji podatkowej. Postępowanie sprawdzające zostało bowiem wszczęte po kilku latach, natomiast w procedurze zgłoszeniowej nie wskazano żadnych błędów i nie wzywano do uzupełniania przedłożonego materiału i składania dodatkowych wyjaśnień.
Zdaniem skarżącej organ nie dokonał oceny dowodów na podstawie całego zebranego materiału dowodowego, gdyż zebrany przez organ materiał dowodowy zawiera luki, które nie zostały jednoznacznie rozstrzygnięte. Organ celny, zgodnie z procedurą (art. 91 Prawa celnego), w razie wątpliwości co do towaru podlegającego ocleniu, może, a wręcz powinien dokonać oględzin i badań towaru, aby rozwiać wszelkie wątpliwości. Zaniechanie Urzędu Celnego w G. w tej materii stanowiło więc naruszenie przepisów prawa. Zdaniem skarżącej podważanie danych zawartych w zgłoszeniu i potwierdzanych zapewnieniami producenta w świetle faktury zawierającej błędne nazwanie przedmiotu sprzedaży, powoduje istotną i nie wyjaśnioną przez organ lukę w materiale dowodowym. Jednocześnie w ocenie skarżącej, w sprawie doszło do naruszenia art. 14 ustawy - Prawo celne poprzez badanie dokumentu w postaci faktury VAT, a nie towaru podlegającego zgłoszeniu celnemu. Zgłoszeniu celnemu podlega towar. W związku z tym organ jest zobowiązany zbadać towar, a nie dokument w postaci późniejszej faktury. Kwestia ta ma znaczenie, gdyż podczas sprawdzania dokumentacji załączonej do zgłoszenia celnego organ nie dopatrzył się żadnych uchybień i nie wezwał do uzupełnienia braków formalnych. Nie wykonał także przysługującego mu prawa zbadania towaru.
Skarżąca zarzuciła nadto niedopełnienie obowiązku weryfikacji zgodności danych zawartych w zgłoszeniu i w dołączonych do niego dokumentach. Zgodnie z ogólnie przyjętą regułą i przypisanymi kompetencjami obowiązkiem organu celnego jest prowadzenie szeroko pojętej kontroli celnej. Organ celny w przedmiotowej sprawie nie mógł przeprowadzić dowodu w postaci badania towaru zgłoszonego w 2005 r. Tym samym nie mógł też jednoznacznie stwierdzić, że do oclenia zgłoszona została porcelana.
W odpowiedzi na skargę Dyrektor Izby Celnej wniósł o jej oddalenie, podtrzymując swą argumentację zawartą w zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku zważył, co następuje:
W myśl art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej.
Zgodnie z art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz.1270 ze zm.), sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.
Dokonując oceny zgodności z prawem zaskarżonej decyzji Sąd uznał, że skarga nie zasługuje na uwzględnienie.
Art. 73 ust. 1 ustawy z dnia 19 marca 2004 r. - Prawo celne (Dz. U. Nr 68, poz. 622 ze zm.) stanowi, że do postępowania w sprawach celnych stosuje się odpowiednio przepisy art. 12 oraz działu IV ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa, z uwzględnieniem zmian wynikających z przepisów prawa celnego. Dział IV ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (t. j. Dz. U. Nr 8 z 2005 r., poz. 60) dotyczy postępowania podatkowego.
Zgodnie z art. 20 ust. 2 rozporządzenia Rady (EWG) Nr 2913/92 z dnia 12 października 1992 r. ustanawiającego Wspólnotowy Kodeks Celny (Dz. U.UE. L. 92. 302.1 ze zm.), zwanego dalej: WKC, należności celne ustalane są na podstawie Taryfy Celnej Wspólnot Europejskich, która została wprowadzona rozporządzeniem Rady (EWG) Nr 2658/87 w sprawie nomenklatury taryfowej i statystycznej oraz w sprawie Wspólnej Taryfy Celnej (Dz. U. UE. L. 87. 256.1). Załącznik I do tegoż rozporządzenia zawiera Nomenklaturę Scaloną oraz stawki celne, dodatkowe jednostki statystyczne i inne niezbędne informacje.
Załącznik ten jest zmieniany co roku, bowiem zgodnie z treścią art. 12 rozporządzenia Rady nr 2658/87, Komisja przyjmuje każdego roku rozporządzenie przedstawiające pełną wersję Nomenklatury Scalonej wraz ze stawkami celnymi. Wspomniane rozporządzenie jest publikowane nie później niż dnia 31 października w Dzienniku Urzędowym Wspólnot Europejskich i stosuje się je od dnia 1 stycznia roku następnego.
W sprawie niniejszej zgłoszenia celnego dokonano w dniu 9 listopada 2005 r. czyli w dacie tej obowiązywało rozporządzenie Komisji (WE) Nr 1810/2004 z dnia 7 września 2004 r. zmieniające załącznik I do rozporządzenia Rady (EWG) Nr 2658/87 w sprawie nomenklatury taryfowej i statystycznej oraz w sprawie Wspólnej Taryfy Celnej (Dz.U.UE.L.04.327.1) - obowiązujące od dnia 1 stycznia 2005 r.
Z brzmienia reguły 1 Ogólnych Reguł Interpretacji Nomenklatury Scalonej (ORINS) wynika, że tytuły sekcji, działów i poddziałów są jedynie wskazówką, bowiem dla potrzeb prawnych klasyfikacji towarów należy ustalać zgodnie z brzmieniem pozycji i uwag do sekcji lub działów. Celem wprowadzenia uwag do sekcji i działów jest rozwiązywanie mogących powstać trudności w klasyfikacji taryfowej.
Spór w sprawie niniejszej dotyczy rodzaju materiału, z którego wykonano importowany przez skarżącą spółkę towar w postaci kubków. Kwestia ta jest decydująca dla klasyfikacji towaru do określonego kodu TARIC .
Uwagi ogólne (Wyjaśnień do Taryfy celnej) do działu 69 "Wyroby ceramiczne", stwierdzają, że zależnie od składu i sposobu wypalania można uzyskać następujące wyroby:
I. Towary z kopalnych mas krzemionkowych lub podobnych krzemionek i towary ogniotrwałe z poddziału I (pozycja od 6901 do 6903)
II. Pozostałe wyroby ceramiczne, składające się głównie ze zwykłej gliny, wyroby kamionkowe, ceramikę porowatą , fajans lub porcelanę itp., objęte poddziałem II (pozycja od 6904 do 6914).
Organy celne uznały, że przedmiotowy towar został wykonany z kamionki, co powoduje, że powinien być zaklasyfikowany do kodu 6912 00 30 (zestawy stołowe, naczynia kuchenne oraz pozostałe artykuły gospodarstwa domowego i toaletowe, z ceramiki inne niż porcelany, również chińskiej), zaś skarżąca spółka twierdzi, że kubki zostały wykonane z ceramiki i powinny być zaklasyfikowane do kodu 6912 00 10 90 (zastawy stołowe, naczynia kuchenne oraz pozostałe artykuły gospodarstwa domowego i toaletowe, inne niż z porcelany, również chińskiej - z ceramiki zwykłej).
Strona skarżąca zarzuca w skardze, że obowiązkiem organu było zweryfikowanie zgłoszenia celnego w chwili dokonania zgłoszenia celnego, jak też zbadanie przedmiotowego towaru. Zarzuca ponadto, że organy naruszyły prawo przez weryfikację zgłoszenia celnego po kilku latach od jego dokonania, jak też przez niezasadną odmowę oparcia ustaleń na dowodach zaoferowanych przez stronę, z których - w ocenie skarżącej - jednoznacznie wynika, że przedmiotowy towar wykonany jest z ceramiki zwykłej, a nie z kamionki.
Art. 68 WKC stanowi, że w celu weryfikacji zgłoszeń przyjętych przez organy celne mogą one przeprowadzić:
a) kontrolę zgłoszenia i załączonych do niego dokumentów. W celu sprawdzenia prawidłowości danych zawartych w zgłoszeniu organy celne mogą zażądać od zgłaszającego przedstawienia innych dokumentów,
b) rewizję towarów z jednoczesnym ewentualnym pobraniem próbek w celu dokonania ich dalszej analizy lub dokładniejszej kontroli.
Wynika z powyższego, że przeprowadzenie kontroli zgłoszenia i załączonych dokumentów oraz dokonanie rewizji towarów jest uprawnieniem, a nie obowiązkiem organów. W sprawie niniejszej towar został zwolniony bez weryfikacji, co jest zgodne z powyższym przepisem. W ocenie Sądu wobec jednoznacznego brzmienia art. 68 WKC zarzut jego naruszenia przez nie zweryfikowanie dokumentów załączonych do zgłoszenia celnego jest chybiony.
Z przepisu art. 78 § 2 WKC wynika, że po dokonaniu zwolnienia towarów organy celne mogą, w celu upewnienia się o prawidłowości danych zawartych w zgłoszeniu, przystąpić do kontroli dokumentów i danych handlowych dotyczących operacji przywozu lub wywozu towarów objętych zgłoszeniem oraz późniejszych operacji handlowych dotyczących tych samych towarów. ( ...) Organy te mogą również przeprowadzić rewizję towarów, o ile istnieje jeszcze możliwość ich okazania.
Natomiast art. 78 § 3 WKC stanowi, że jeżeli z kontroli zgłoszenia lub kontroli po zwolnieniu towarów wynika, że przepisy regulujące właściwą procedurę celną zostały zastosowane w oparciu o nieprawidłowe lub niekompletne dane, organy celne podejmują, zgodnie z wydanymi przepisami, niezbędne działania w celu uregulowania sytuacji, biorąc pod uwagę nowe dane, którymi dysponują.
Ten ostatni przepis był podstawą wszczęcia postępowania w sprawie niniejszej, bowiem w przedmiotowym zgłoszeniu celnym towar został opisany niezgodnie z dołączoną fakturą.
Z przepisu powyższego nie wynika termin, w jakim organy celne mogą przeprowadzać kontrole po dokonaniu zgłoszenia. Jedynie art. 221 WKC przewiduje, że powiadomienie dłużnika o prawidłowej kwocie należności celnych nie może nastąpić po upływie trzech lat licząc od dnia powstania długu celnego. W sprawie niniejszej dokonanie zgłoszenia miało miejsce w dniu 9 listopada 2005 r., a powiadomienie - doręczenie decyzji organu pierwszej instancji – w dniu 7 kwietnia 2008 r. czyli przed upływem terminu przewidzianego w cytowanym przepisie. W tym kontekście zarzut skargi dotyczący naruszenia przepisu art. 121 § 1 Ordynacji podatkowej, który stanowi, iż postępowanie podatkowe powinno być prowadzone w sposób budzący zaufanie do organów podatkowych, jest niezasadny.
Kolejne zarzuty skargi dotyczyły kwestii prawidłowości przeprowadzenia postępowania dowodowego.
Organy dokonały ustalenia, że towar jest wykonany z kamionki na podstawie dokumentów dołączonych do przedmiotowego zgłoszenia celnego – tj. faktury oraz świadectwa pochodzenia FORM A. Wskazano w nich, że dotyczą one kubków kamionkowych (stoneware mug).
Należy w tym miejscu zwrócić uwagę na treść przepisu art. 42 WKC, zgodnie z którym po przedstawieniu organom celnym towary mogą , za zgodą tych organów, zostać poddane rewizji lub mogą zostać pobrane ich próbki w celu nadania tym towarom przeznaczenia celnego. Przepis ten umożliwia osobie dysponującej towarem – z jej inicjatywy - ustalenie np. rodzaju wprowadzanego towaru. Skarżąca spółka jest podmiotem profesjonalnie uczestniczącym w międzynarodowym obrocie handlowym. W związku z tym należy do niej odnosić właściwe dla takich podmiotów kryterium należytej staranności w prowadzeniu swych interesów. Jeśli zatem strona skarżąca sprowadziła towar, którego rzeczywista charakterystyka nie odpowiadała opisowi zawartemu w dokumentach przywozowych, to aby móc wykazywać, że taka różnica istotnie występowała i sprowadzony produkt należy kwalifikować do innej pozycji taryfowej, niż wskazywałyby na to dokumenty - powinna ona zwrócić się do organu celnego z wnioskiem opartym o art. 42 WKC. Dopiero pobranie próbek towaru w tym trybie umożliwiłoby skuteczne zweryfikowanie zawartego w dokumentach opisu towaru. Jeśli natomiast strona skarżąca wskazała w zgłoszeniu celnym pozycję taryfy celnej odbiegającą od zawartego w fakturze opisu sprowadzonego towaru i nie skorzystała z możliwości wynikającej z art. 42 WKC, to należy uznać, że ograniczyła w ten sposób możliwości skutecznego dowodzenia w postępowaniu celnym, że określenie towaru w fakturze nie odzwierciedla rzeczywiście jego cech istotnych z punktu widzenia klasyfikacji taryfowej.
W ocenie Sądu organy celne w tej sytuacji prawidłowo, bez naruszenia zasady swobodnej oceny dowodów, uznały dokumenty dołączone do zgłoszenia celnego za dowody, na podstawie których należy dokonać ustaleń niezbędnych do klasyfikacji towaru do określonego kodu TARIC. Organy uzasadniły w sposób przekonujący swoje stanowisko, wskazując z jakich powodów nie oparły ustaleń na innych dokumentach i dowodach zgromadzonych w toku postępowania.
Z dokumentów wystawionych przez służby celne w H., na które powoływała się strona skarżąca wynika, że służby te zmieniły zadeklarowany przez spółkę kod towaru właśnie na 6912 00 30 00 0 (wyroby z kamionki) a więc zupełnie inny, niż kod deklarowany w sprawie niniejszej przez skarżącą - 6912 00 10 90. Dokumenty te nie potwierdzają zatem stanowiska skarżącej, że sprowadzony towar to kubki ceramiczne (inne niż porcelanowe lub z kamionki). Co więcej, z oświadczenia producenta na które powołuje się strona skarżąca w skardze, znajdującego się w aktach administracyjnych dołączonych do sprawy III SA/Gd 93/09 wynika, że wszystkie towary sprzedane "A" w 2005 r. miały być wykonane z towaru tego samego rodzaju jak ten, który poddano badaniu w H. Zatem nawet oparcie się na dokumentach powoływanych przez stronę skarżącą pozwalałoby uznać klasyfikacje taryfową zastosowaną przez organy celne za prawidłową.
Sąd podziela wszakże pogląd organów celnych, że nie są wiarygodne oświadczenia eksportera – firmy "D" oraz firm współpracujących ze skarżącą spółką, iż wszystkie wyroby ceramiczne importowane od chińskich kontrahentów wykonane zostały z innych materiałów niż porcelana, a nazwa w dokumentach eksportowych "kamionka" jest jedynie stosowana dla celów identyfikacyjnych. "Wyroby ceramiczne" w nomenklaturze celnej to szeroka grupa wyrobów, obejmująca wyroby wykonane z porcelany, kamionki i ceramiki. W fakturze zawarto natomiast określenie odnoszące się do rodzaju materiału mającego decydujący wpływ na klasyfikację wyrobu, a opis towaru stanowi podstawową informację o produkcie. Zdaniem Sądu, rozróżnienie towarów dla celów handlowych powinno i może następować przy zastosowaniu innych sposobów niż odnoszące się do cech istotnych dla klasyfikacji taryfowej (rodzaj tworzywa), a nie odpowiadających stanowi faktycznemu - według strony skarżącej .
Gdyby istotnie wszystkie towary sprzedawane przez chińskiego producenta stronie skarżącej wykonane były z tworzywa jednego rodzaju to trudno byłoby wyjaśnić dlaczego w fakturach sprzedaży wystawianych przez zagranicznego kontrahenta używano zarówno określeń "porcelana", "ceramika", "kamionka". W tej sytuacji zasadnie organy uznały, iż dokumenty dołączone do zgłoszeń celnych zawierały określenia dotyczące materiału zgodne z brzmieniem podpozycji Taryfy celnej, z których to określeń wynikało przyporządkowanie wyrobu do poszczególnej podpozycji.
Organy celne wyjaśniły też trafnie przyczyny, dla których nie oparły ustaleń na treści świadectwa jakości zdrowotnej dołączonego do SAD - u oraz podstawy prawne odmowy przeprowadzenia dowodu z przesłuchania świadków.
Wobec powyższego, zarzuty skargi naruszenia art. 187 § 1 Ordynacji podatkowej – naruszenie obowiązku zebrania i rozważenia całego materiału dowodowego oraz zarzut naruszenia art. 191 Ordynacji podatkowej, który dotyczy uznania przez organ danej okoliczności za udowodnioną – należy uznać w okolicznościach niniejszej sprawy za chybione.
Niezasadny jest też zarzut naruszenia § 28 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 22 kwietnia 2004 r. w sprawie szczegółowych wymogów, jakie powinno spełniać zgłoszenie celne (Dz. U. Nr 94, poz. 902) przez pominięcie dokumentacji złożonej do zgłoszenia celnego zgodnie z wymogami art. 62 WKC. Skarżąca wywodzi, że zastosowała się do wymogów tych przepisów, lecz bezsprzeczne stwierdzenie składu surowcowego oclonego towaru jest niemożliwe z uwagi na upływ czasu.
Treść § 28 w/w rozporządzenia wymienia dokumenty, które powinny być dołączone do zgłoszenia celnego, a art. 62 WKC stanowi o tym, że zgłoszenia w formie pisemnej dokonuje się na formularzu zgodnym z oficjalnym dołączając wymagane dokumenty.
Powyższy zarzut skarżącej jest chybiony nie tylko z tego względu, że organy szczegółowo odniosły się do treści dokumentów dołączonych do zgłoszenia celnego, ale przede wszystkim z uwagi na to, że skarżąca z treści przywołanych przepisów wyciąga nieprzystające do ich treści wnioski.
Zarzut naruszenia art. 4 pkt 14 WKC przez niewykonanie przez organ celny obowiązków nałożonych na niego w tym przepisie jest bezzasadny, bowiem art. 4 zawiera jedynie definicje pojęć i terminów, których prawodawca używa w WKC, a przywoływany przez skarżącą pkt 14 tegoż artykułu zawiera definicję pojęcia "kontrola celna".
Równie chybiony i niezrozumiały jest zarzut naruszenia art. 14 ustawy Prawo celne przez badanie dokumentu – faktury, a nie towaru podlegającego zgłoszeniu celnemu. Przepis ten stanowi bowiem, że towary mogą być wprowadzane na obszar celny Wspólnoty lub wyprowadzane z tego obszaru przez przejście graniczne otwarte dla danego ruchu, chyba że przepis szczególny stanowi inaczej, wobec czego zarzut skarżącej nie przystaje do treści wskazanego przepisu.
W ocenie Sądu, dokonującego kontroli zaskarżonej decyzji pod względem jej zgodności z prawem nie tylko w świetle zgłoszonych w skardze zarzutów, zaskarżona decyzja nie narusza prawa.
Mając powyższe na uwadze, Sąd na mocy art. 151 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi oddalił skargę w części dotyczącej należności celnych.
Skarga w części dotyczącej podatku od towarów i usług została odrzucona odrębnym postanowieniem wydanym w dniu 4 września 2009 r.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 21.07.2026. · Źródło