III SA/Gd 138/25

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia NSA Jacek Hyla Sędziowie: Sędzia WSA Bartłomiej Adamczak (spr.) Asesor WSA Adam Osik po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym w dniu 26 czerwca 2025 r. sprawy ze skargi J. B. na postanowienie Pomorskiego Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego z dnia 17 stycznia 2025 r., nr OPES.906.1.2025.MR w przedmiocie zarzutów w sprawie egzekucji administracyjnej oddala skargę. J. B. (zwana dalej także "skarżącą", "stroną", "zobowiązaną") wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku skargę na postanowienie Pomorskiego Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego z dnia 17 stycznia 2025 r. w przedmiocie zarzutów w sprawie egzekucji administracyjnej. W sprawie zaistniały następujące okoliczności faktyczne i prawne: W dniu 10 kwietnia 2024 r. Państwowy Powiatowy Inspektor Sanitarny w Gdańsku przeprowadził kontrolę sanitarną z zakresu obowiązkowych szczepień ochronnych w Przychodni Lekarskiej N. (filia [...]) w G. W wyniku kontroli stwierdzono uchylanie się rodziców J. B.2 (ur. [...] r.) od obowiązku wykonania szczepień ochronnych dziecka. Pismem z dnia 7 maja 2024 r. organ wezwał J. B. (matkę dziecka) do stawienia się w terminie 21 dni od daty otrzymania wezwania w Gabinecie Szczepień wymienionej przychodni w celu uzupełnienia obowiązkowych szczepień ochronnych lub udokumentowania szczepień wykonanych w innym gabinecie szczepień lub przedstawienia zaświadczenia lekarskiego o stwierdzonych przeciwwskazaniach do wykonania u dziecka szczepień ochronnych. W dniu 4 lipca 2024 r. organ otrzymał informację z wymienionej przychodni o dalszym uchylaniu się rodziców małoletniej J. B.2 od wykonania obowiązku szczepień ochronnych. W związku ze stwierdzeniem dalszego uchylania się od wykonania przedmiotowego obowiązku, w dniu 12 lipca 2024 r. Państwowy Powiatowy Inspektor Sanitarny w Gdańsku wysłał do strony upomnienie wzywające do niezwłocznego rozpoczęcia realizacji obowiązkowych szczepień ochronnych u dziecka. Upomnienie zawierało pouczenie o skierowaniu sprawy na drogę postępowania egzekucyjnego w sytuacji dalszego niezaszczepienia dziecka. W dniu 5 września 2024 r. Państwowy Powiatowy Inspektor Sanitarny w Gdańsku wystosował do Wojewody Pomorskiego wniosek o wszczęcie postępowania egzekucyjnego. Do wniosku organ załączył tytuł wykonawczy nr [...]. Postanowieniem z dnia 19 września 2024 r. (nr [...]) Wojewoda Pomorski nałożył na J. B. grzywnę w celu przymuszenia w związku z niedopełnieniem obowiązku poddania J. B.2 obowiązkowym szczepieniom ochronnym. W dniu 28 października 2024 r. (data nadania korespondencji) J. B. wniosła zarzuty do prowadzonego postępowania egzekucyjnego, podnosząc: 1. brak wymagalności obowiązku z uwagi na jego określenie na podstawie komunikatu Głównego Inspektora Sanitarnego w sprawie Programu Szczepień Ochronnych, który wyrokiem z dnia 9 maja 2023 r. został uznany za niezgodny z Konstytucją, a także brak kwalifikacji do szczepień ochronnych, brak indywidualnego kalendarza szczepień, brak wykluczenia przeciwwskazań, brak wystawienia i wydania zaświadczenia o przeprowadzonym lekarskim badaniu kwalifikacyjnym; 2. określenie obowiązku niezgodnie z treścią obowiązku wynikającego z przepisu prawa, tj. art. 17 ust. 2 i ust. 4 ustawy o zapobieganiu oraz zwalczaniu zakażeń i chorób zakaźnych u ludzi (t.j.: Dz. U. z 2024 r., poz. 924 ze zm. – dalej także jako "u.z.z.l."), poprzez pominięcie przez wierzyciela obowiązku wykluczenia przeciwwskazań do szczepienia i wystawienia zaświadczenia o przeprowadzonym lekarskim badaniu kwalifikacyjnym; 3. na podstawie art. 33 § 2 pkt 4 ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (t.j.: Dz.U. z 2023 r., poz. 2505 ze zm. - zwanej w skrócie: "u.p.e.a.") brak uprzedniego doręczenia zobowiązanej upomnienia, o którym mowa w art. 15 ust. 1 w zw. z art. 15 § 3e u.p.e.a. w zw. z § 2 pkt 3 rozporządzenia Ministra Finansów, Funduszy i Polityki Regionalnej z dnia 4 grudnia 2020 r. w sprawie danych zawartych w upomnieniu; 4. art. 29 § 2 u.p.e.a. poprzez przystąpienie do egzekucji, podczas gdy tytuł nie spełnienia wymogów określonych w art. 27 tej ustawy, tj.: a) niewłaściwe podana przez wierzyciela podstawa prawa obowiązku o charakterze niepieniężnym skutkująca pominięciem art. 17 ust. 2 i ust. 4 u.z.z.l., b) brak wskazania przez wierzyciela w tytule wykonawczym podstawy prawnej prowadzonej egzekucji. Postanowieniem z dnia 15 listopada 2024 r. Wojewoda Pomorski zawiesił postępowanie egzekucyjne oraz przekazał zgłoszone zarzuty właściwemu organowi. Z kolei postanowieniem z dnia 2 grudnia 2024 r. (nr OPE.9027.12.2024.JM.216) Państwowy Powiatowy Inspektor Sanitarny w Gdańsku – działając na podstawie art. 17 § 1, art. 34 § 2 i art. 18 u.p.e.a. oraz art. 124 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (t.j.: Dz. U. z 2024 r., poz. 572 ze zm. - zwanej w skrócie: "k.p.a." ) - oddalił zarzuty w sprawie egzekucji administracyjnej. W uzasadnieniu wydanego postanowienia organ wyjaśnił, że zarzut braku wymagalności obowiązku szczepień nie zasługuje na uwzględnienie. Organ zwrócił uwagę, że do zarzutów zgłoszonych w sprawie prowadzonej egzekucji administracyjnej zobowiązana załączyła wyłącznie dokumentację medyczną z dnia 4 lipca 2024 r., informującą o przeprowadzonym badaniu lekarskim dziecka w dniu 7 czerwca 2024 r., w której widnieje zapis: "szczepienie odroczono mimo braku obiektywnych przeciwwskazań medycznych". Po przywołaniu § 11 rozporządzenia Ministra Zdrowia z dnia 27 września 2023 r. w sprawie obowiązkowych szczepień ochronnych (Dz. U. z 2023 r., poz. 2077 ze zm. - zwanego dalej: "rozporządzeniem") organ wyjaśnił, że wykonanie obowiązkowego szczepienia ochronnego jest poprzedzone lekarskim badaniem kwalifikacyjnym w celu wykluczenia przeciwwskazań do wykonania obowiązkowego szczepienia ochronnego. Zobowiązana do wykonania obowiązku szczepień nie przedłożyła zaświadczenia lekarskiego stwierdzającego istnienie przeciwwskazań do przeprowadzenia obowiązkowego szczepienia ochronnego, a co więcej w aktach sprawy znajduje się pismo z Przychodni Lekarskiej N. w G. z dnia 10 lipca 2024 r. potwierdzające stan przeciwny. Jeżeli chodzi o kwestię ustalenia indywidualnego kalendarza szczepień dla dziecka organ wyjaśnił, że wiek, w jakim dziecko musi być zaszczepione na poszczególne choroby dawkami podstawowymi i przypominającymi został określony w komunikacie Głównego Inspektora Sanitarnego w sprawie Programu Szczepień Ochronnych. Indywidualny kalendarz szczepień stanowi ułożony dla danego dziecka program szczepień ochronnych. Kalendarz układa lekarz w sytuacji kiedy doszło do zaburzenia realizacji obowiązującego kalendarza szczepień podanego w Programie Szczepień Ochronnych. Zatem dla dziecka skarżącej ustalenie indywidualnego kalendarza szczepień mogło zostać dokonane w czasie wizyty lekarskiej. Z akt sprawy wynika, że skarżąca nie była zainteresowana zaszczepieniem dziecka, a w związku z tym trudno uznać, że niewykonanie obowiązku wykonania szczepień u J. B.2 spowodowane było brakiem ułożenia przez lekarza indywidulanego kalendarza szczepień dla dziecka. Zarzut braku wystawienia i wydania przez lekarza zaświadczenia o przeprowadzonym lekarskim badaniu kwalifikacyjnym nie zwalnia z obowiązku wykonania szczepień u małoletniej. Wskazany przez zobowiązaną wyrok Trybunału Konstytucyjnego z dnia 9 maja 2023 r. nie likwiduje zaś samego obowiązku poddawania się szczepieniom. Organ zaznaczył, że w dniu 1 października 2023 r. weszło w życie nowe rozporządzenie. Wykaz obowiązkowych szczepień ochronnych znajduje się w ww. rozporządzeniu oraz w Programie Szczepień Ochronnych ogłaszanym w drodze Komunikatu Głównego Inspektora Sanitarnego. Zdaniem organu, również zarzut określenia obowiązku niezgodnie z treścią obowiązku wynikającego z przepisu prawa nie zasługuje na uwzględnienie. Obowiązek poddania małoletniej obowiązkowym szczepieniom ochronnym został określony w art. 5 ust. 1 pkt 1 lit. b/, w art. 17 ust. 1 u.z.z.l. oraz w § 3 pkt 1 rozporządzenia. J. B.2, zgodnie z Załącznikiem nr 1 ww. rozporządzenia oraz z Programem Szczepień Ochronnych, powinna zostać poddana następującym szczepieniom: - w 4 miesiącu życia - druga dawka szczepienia przeciwko: błonicy, tężcowi, krztuścowi, zakażeniom Haemophilus influenzae oraz zakażeniom Streptococcus pneumoniae, pierwsza dawka szczepienia poliomyelitis, - w 5-6 miesiącu życia - trzecia dawka szczepienia przeciwko: błonicy, tężcowi, krztuścowi, zakażeniom Haemophilus influenzae oraz druga dawka szczepienia przeciwko poliomyelitis, - w 7 miesiącu życia - trzecia dawka szczepienia przeciwko wzw typu B - w 13-14 miesiącu życia - pierwsza dawka szczepienia przeciwko odrze, śwince i różyczce. Określone w rozporządzeniu ramy czasowe do wykonania obowiązkowych szczepień ochronnych (0-19 lat) nie oznaczają dowolności w wyborze terminu wykonania szczepienia. Ściśle wyznaczone terminy szczepień przeciwko konkretnym chorobom zakaźnym oraz dokładnie określone interwały czasowe pomiędzy poszczególnymi szczepieniami zostały wyznaczone w oparciu o szeroko rozumianą aktualną wiedzę medyczną w tym zakresie, tak więc samodzielne przesuwanie terminów szczepień, czy też ich kumulowanie według własnego uznania jest prawnie niemożliwe. Rozporządzenie Ministra Zdrowia z dnia 27 września 2023 r. w sprawie obowiązkowych szczepień ochronnych precyzuje, jakie szczepienia i w jakim okresie życia mają być wykonane, tym samym wskazując termin, w którym opiekun jest zobowiązany do umożliwienia zaszczepienia dziecka. Zgodnie z Programem Szczepień Ochronnych, powstanie obowiązku szczepień i jego wymagalność następują wraz z ukończeniem przez osobę podlegającą obowiązkowym szczepieniom ochronnym określonego etapu życia, z którym wiąże się najwcześniejszy z możliwych termin szczepienia. Poddanie małoletniej obowiązkowym szczepieniom ochronnym jest obiektywnie możliwe i dopuszczalne, a wykonanie tego obowiązku stanowić będzie realizację ustawowego nakazu poddania małoletniego obowiązkowym szczepieniom. Odpowiedzialność za wypełnienie ww. obowiązku przez osobę nieposiadającą pełnej zdolności do czynności prawnych (m.in. osoby małoletniej) ponosi osoba, która sprawuje nad tą osobą prawną pieczę albo jej opiekun faktyczny (odpowiedzialność za małoletnie dzieci ponoszą rodzice, zarówno ojciec, jak i matka sprawujący nad dzieckiem prawną pieczę). Powstanie ww. obowiązku uwarunkowane jest ukończeniem przez osoby małoletnie określonego etapu życia, a możliwość jego realizacji w terminie późniejszym następuje wskutek zaistnienia przeszkód niezależnych od osób odpowiedzialnych za wypełnienie ww. obowiązku. Odnośnie zarzutu naruszenia art. 33 § 2 pkt 4 u.p.e.a. (brak doręczenia upomnienia) organ wyjaśnił, że w dniu 12 lipca 2024 r. Państwowy Powiatowy Inspektor Sanitarny w Gdańsku - w trybie art. 15 § 1 i § 4 u.p.e.a. - skierował do J. B. upomnienie zawierające wezwanie do wykonania obowiązku, a upomnienie to zostało odebrane w dniu 16 lipca 2024 r. Podobnie zarzut naruszenia art. 27 u.p.e.a. okazał się niezasadny. Tytuł wykonawczy nr [...] wystawiony został zgodnie z obowiązującym wzorem TW-2, określonym przez Ministra Finansów Funduszy i Polityki Regionalnej w rozporządzeniu z dnia 19 marca 2024 r. w sprawie wzorów tytułów wykonawczych stosowanych w egzekucji administracyjnej (Dz. U. z 2024 r., poz. 431). Zawiera on treść obowiązku podlegającego egzekucji, podstawę prawną tego obowiązku oraz stwierdzenie, że obowiązek jest wymagalny. W treści obowiązku wymienione są rodzaje szczepień i ich dawki. W wyniku rozpoznania zażalenia J. B., zaskarżonym postanowieniem z dnia 17 stycznia 2025 r. (nr OPES.906.1.2025.MR) Pomorski Państwowy Wojewódzki Inspektor Sanitarny – działając na podstawie art. 17 § 1 w zw. z art. 34 § 3 u.p.e.a. w zw. z art. 144 i art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a. - utrzymał w mocy ww. postanowienie. W uzasadnieniu postanowienia organ odwoławczy w pełni zaakceptował i przyjął jako własne stanowisko przedstawione przez organ I instancji, nie zgadzając się z zarzutami podnoszonymi w zażaleniu i uznając, że nie zasługują one na uwzględnienie. Organ odwoławczy wyjaśnił, że z zebranego materiału dowodowego wynika bezspornie, iż będąc osobą zobowiązaną strona nie wykonała ciążącego na niej obowiązku zaszczepienia dziecka. Obowiązek ten wynika wprost z przepisów prawa, tj. art. 5 ust. 1 pkt 1 lit. b/ i ust. 2 w zw. z art. 17 u.z.z.l. oraz w związku z przepisami ustawy z dnia 6 listopada 2008 r. o prawach pacjenta i Rzeczniku Praw Pacjenta (t.j.: Dz. U. z 2024 r., poz. 581). Jednocześnie art. 17 ust. 10 pkt 1 i 4 u.z.z.l. nakłada na ministra właściwego do spraw zdrowia obowiązek określenia, w drodze rozporządzenia wykazu chorób zakaźnych objętych obowiązkiem szczepień ochronnych, osób lub grup osób obowiązanych do poddawania się obowiązkowym szczepieniom ochronnym przeciw chorobom zakaźnym, wiek i inne okoliczności stanowiące przesłankę do nałożenia obowiązku szczepień ochronnych na te osoby, a także sposób przeprowadzania szczepień ochronnych. Trybunał Konstytucyjny w wyroku z dnia 9 maja 2023 r. orzekł, że przepis art. 17 ust. 11 u.z.z.l. traci moc w zakresie, w jakim termin wymagalności obowiązkowych szczepień ochronnych, jak i liczba dawek poszczególnych obowiązkowych szczepień ochronnych, określone są w Programie Szczepień Ochronnych na dany rok, ogłaszanym przez Głównego Inspektora Sanitarnego w formie komunikatu, a nie przez ministra właściwego do spraw zdrowia, w drodze rozporządzenia. W związku z tym zostało wydane rozporządzenie Ministra Zdrowia z dnia 27 września 2023 r. w sprawie obowiązkowych szczepień ochronnych. Zgodnie z jego § 3 ust. 2, schematy obowiązkowych szczepień dzieci i młodzieży obejmujące liczbę dawek oraz terminy ich podania wymagane dla danego szczepienia podstawowego lub przypominającego, z uwzględnieniem wieku osoby objętej obowiązkiem szczepienia, określa załącznik nr 1 do ww. rozporządzenia. W rozporządzeniu w sprawie obowiązkowych szczepień ochronnych brak jest zapisu o konieczności ustalania indywidulanego kalendarza szczepień ochronnych. Przepis art. 17 ust. 2 u.z.z.l. stanowi, że wykonanie obowiązkowego szczepienia ochronnego jest poprzedzone lekarskim badaniem kwalifikacyjnym w celu wykluczenia przeciwwskazań do wykonania obowiązkowego szczepienia ochronnego. Obowiązek wykonania szczepienia ochronnego staje się zatem wymagalny, jeżeli szczepienie nie zostało wykonane w terminie określonym w ww. rozporządzeniu. Zatem obowiązek poddania dziecka szczepieniu ochronnemu wynika wprost z przepisów prawa i jest bezpośrednio wykonalny. Uchybienie przez rodziców temu obowiązkowi powoduje konieczność wszczęcia postępowania egzekucyjnego, którego rezultatem będzie poddanie dziecka szczepieniu ochronnemu. W wyroku z dnia 8 stycznia 2016 r. (sygn. akt V KK 306/15) Sąd Najwyższy stwierdził, że "obowiązek rodziców poddania dziecka szczepieniom ochronnym jest obowiązkiem prawnym, od którego uwolnić mogą jedynie konkretne przeciwwskazania lekarskie do szczepienia. (...) Z art. 5 ust. 1 ustawy z 2008 r. o zapobieganiu oraz zwalczaniu zakażeń i chorób zakaźnych u ludzi wynika wprost, że osoby przebywające na terytorium kraju są obowiązane, na zasadach określonych w tej ustawie, do poddania się szczepieniom ochronnym. (...) Obowiązek poddania małoletniego obowiązkowym szczepieniom ochronnym wynika z mocy przepisów ustawowych. (...) Wynikający z przepisów obowiązek poddania dziecka szczepieniu ochronnemu jest bezpośrednio wykonalny. Jego niedochowanie aktualizuje obowiązek wszczęcia postępowania egzekucyjnego, którego zamierzonym rezultatem ma być poddanie dziecka szczepieniu ochronnemu". Wobec tego, że obowiązek zaszczepienia dziecka wynika z mocy samego prawa, postępowanie dowodowe przeprowadzane przez organy państwowej inspekcji sanitarnej w istocie rzeczy sprowadza się do ustalenia, czy względem danej osoby obowiązek zaszczepienia stał się już wymagalny oraz czy obowiązek szczepień ze względów zdrowotnych nie został odroczony. Te czynności dowodowe organ I instancji wykonał, a następnie jako wierzyciel obowiązku podjął ustawowe działania mające na celu realizację zaszczepienia małoletniego dziecka przeciwko wyznaczonym chorobom zakaźnym. Organ odwoławczy nie zgodził się z zarzutem wadliwości tytułu wykonawczego. Wystawiając tytuł organ I instancji precyzyjnie wskazał, co jest przedmiotem egzekucji, tj. obowiązek poddania dziecka określonym szczepieniom. W części "B5 Treść obowiązku" prawidłowo określił obowiązek, jaki powinna wykonać strona, wskazał termin i rodzaj szczepień ochronnych, które należy wykonać u dziecka. Badanie kwalifikacyjne jest jedynie etapem realizacji tego obowiązku, wobec tego nie ma podstaw do wskazywania w tytule wykonawczym dodatkowo "obowiązku" w postaci poddania małoletniego dziecka lekarskiemu badaniu kwalifikacyjnemu. Z zebranego materiału dowodowego wynika bezspornie, że skarżąca nie wykonała ciążącego na niej obowiązku zaszczepienia dziecka. Wystawiając przedmiotowy tytuł wykonawczy organ przywołał właściwy akt normatywny, tj. art. 5 ust. 1 pkt 1 lit. b/, ust. 2 oraz art. 17 ust. 1 u.z.z.l. i w sposób dokładny określił treść obowiązku, tylko dodatkowo powołując Program Szczepień Ochronnych, który również wskazuje terminy wykonania obowiązkowych szczepień ochronnych zawarte w załączniku nr 1 do rozporządzenia Ministra Zdrowia z dnia 27 września 2023 r. w sprawie obowiązkowych szczepień ochronnych (Dz. U. 2023 r., poz. 2077 ze zm.). Terminy szczepień są tożsame w załączniku nr 1 do rozporządzenia i Programie Szczepień Ochronnych. Nie ulega zatem żadnej wątpliwości, że wymagalność obowiązku wykonania szczepień dziecka J. B.2 została prawidłowo ustalona w oparciu o rozporządzenie. Strona na żadnym etapie postępowania nie przedstawiała zaświadczenia lekarskiego o stwierdzonych przeciwwskazaniach do wykonania szczepień ochronnych i odraczającego wykonanie obowiązku szczepień ochronnych dziecka. W związku z tym na dzień wystawienia tytułu wykonawczego, w aktach sprawy prowadzonych przez Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego w Gdańsku brak było potwierdzenia szczepienia lub aktualnego zaświadczenia lekarskiego o przeciwskazaniach do szczepień dziecka. Tytuł wykonawczy spełnia ponadto wymogi rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 19 marca 2024 r. w sprawie wzorów tytułów wykonawczych stosowanych w egzekucji administracyjnej (Dz. U. z 2024 r., poz. 431). Organ I instancji w sposób wyczerpujący zebrał też i rozpatrzył cały materiał dowodowy. W treści uzasadnienia wydanego postanowienia z dnia 2 grudnia 2024 r. odniósł się do poszczególnych zarzutów zgłoszonych przez stronę, wskazując przepisy prawa oraz dokumentację na poparcie swojego stanowiska. Sporządzone uzasadnienie odnosi się skrupulatnie do każdego z zarzutów za pomocą argumentacji wynikającej ze stanu faktycznego, stanu prawnego, prawidłowej subsumpcji z wykorzystaniem aktualnego orzecznictwa. Następnie organ odwoławczy wskazał, że brak wymagalności obowiązku o charakterze niepieniężnym zachodzi jedynie wtedy, gdy istnieją niezależne od zobowiązanej, trwałe lub czasowe przyczyny, przez które nie ma możliwości wykonania nałożonego obowiązku. Należy zgodzić się z poglądem wyrażonym w wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 31 sierpnia 2021 r. (sygn. akt III SA/Wa 1013/21), że: "przez wymagalność należy rozumieć taką cechę obowiązku administracyjnego, która zezwala wierzycielowi domagać się od zobowiązanego wykonania obowiązku i w razie odmowy wystąpić do organu egzekucyjnego o zastosowanie przymusu egzekucyjnego. Stwierdzenie, że obowiązek nie jest wymagalny, oznacza, że obowiązek istnieje i jego egzekucja będzie dopuszczalna w przyszłości, ale nie może on być egzekwowany w danym momencie ze względu np. na wstrzymanie wykonania, odroczenie terminu wykonania lub rozłożenie na raty spłaty należności pieniężnej". Powołując się na przepis art. 5 ust. 1 pkt 1 lit. b/ i art. 17 ust. 2 u.z.z.l. organ ponownie podkreślił, że obowiązek poddania się obowiązkowemu szczepieniu, poprzedzony lekarskim badaniem kwalifikacyjnym, wynika wprost z przepisów prawa. Poprzedzające szczepienie ochronne lekarskie badanie podmiotowe i przedmiotowe, na podstawie którego lekarz kwalifikuje dziecko do szczepienia lub stwierdza przeciwskazania do szczepienia, nie jest przesłanką, od której zależy powstanie obowiązku poddania się szczepieniu ochronnemu. Jedynym dokumentem dającym podstawę do odroczenia szczepień ochronnych jest zaświadczenie lekarskie o przeciwskazaniach do wykonania szczepień ochronnych, którego strona na obecnym etapie postępowania nie przedłożyła, a w którym zawarta byłaby dokładna informacja jakiego szczepienia dotyczy i jakiego okresu dotyczy odroczenie. W przypadku, gdy lekarskie badanie kwalifikacyjne daje podstawy do długotrwałego odroczenia obowiązkowego szczepienia ochronnego, lekarz kieruje osobę objętą obowiązkiem szczepienia ochronnego na konsultację specjalistyczną. Lekarz przeprowadzający konsultację specjalistyczną dla osoby, w przypadku której lekarskie badanie kwalifikacyjne daje podstawy do długotrwałego odroczenia obowiązkowego szczepienia ochronnego, odnotowuje w dokumentacji medycznej okres przeciwskazania do wykonania szczepienia. Realizacja obowiązkowych szczepień ochronnych i kwalifikacja do ich podania u dziecka leży w gestii lekarza, który decyduje o tym po przeprowadzeniu badania kwalifikacyjnego. W rozporządzeniu brak jest zapisu o konieczności ustalania indywidulanego kalendarza szczepień ochronnych. W dokumentacji medycznej z wizyty w dniu 7 czerwca 2024 r. lekarz zaznaczył, że nie stwierdzono przeciwwskazań do przeprowadzenia obowiązkowego szczepienia ochronnego. Ponadto w dokumentacji medycznej "karta uodpornienia" został umieszczony wpis "07.06.2024 ojciec nie wyraża zgody na szczepienie". Zdaniem organu, to nie rodzice czy prawni opiekunowie kwalifikują dziecko do szczepienia. Uprawnienia do tej czynności posiada wyłącznie lekarz, który ma ku temu odpowiednie kwalifikacje. Lekarz przeprowadzający badanie kwalifikacyjne przed szczepieniem nie stwierdził przeciwwskazań do wykonania szczepień u dziecka J. B.2. W skardze na postanowienie Pomorskiego Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego J. B. wniosła o uchylenie obu postanowień w całości zarzucając: 1. błąd w ustaleniach faktycznych przyjętych za podstawę orzeczenia, tj. uznanie przez organ, że skarżąca nie wykonała obowiązku na dzień wszczęcia postępowania, podczas gdy obowiązek nie może być uznany za wymagalny z uwagi na brak kwalifikacji do szczepień ochronnych, brak wykluczenia przeciwwskazań, brak wystawienia i wydania zaświadczenia o przeprowadzonym lekarskim badaniu kwalifikacyjnym potwierdzającego kwalifikację małoletniej do obowiązkowych szczepień ochronnych, brak ustalenia indywidualnego kalendarza szczepień; 2. określenie obowiązku niezgodnie z treścią obowiązku wynikającego z przepisu prawa, poprzez oparcie wymagalności obowiązku na Komunikacie Głównego Inspektora Sanitarnego w sprawie Programu Szczepień Ochronnych, który wyrokiem Trybunału Konstytucyjnego z dnia 9 maja 2023 r. został uznany za niezgodny z Konstytucją oraz poprzez wezwanie zobowiązanej do wykonania nieistniejących szczepień; 3. na podstawie art. 33 § 2 pkt 4 u.p.e.a. brak uprzedniego doręczenia zobowiązanej upomnienia, o którym mowa w art. 15 ust. 1 i ust. 1a u.p.e.a. w zw. z § 2 pkt 5 rozporządzenia Ministra Finansów, Funduszy I Polityki Regionalnej z dnia 4 grudnia 2020 r. w sprawie danych zawartych w upomnieniu, poprzez brak zawarcia w treści upomnienia zagrożenia skierowania sprawy na drogę postępowania egzekucyjnego po upływie 7 dni od dnia doręczenia upomnienia w przypadku niewykonania zobowiązania; 4. naruszenie art. 144 w zw. z art. 107 § 3 w zw. z art. 7 k.p.a. poprzez ograniczenie rozpoznania sprawy do treści postanowienia wierzyciela i brak merytorycznego odniesienia się przez organ II instancji do zarzutów skarżącej; 5. naruszenie art. 124 § 2 k.p.a. poprzez brak wskazania w uzasadnieniu postanowienia podstawy prawnej wymagalności obowiązku i brak jego tożsamości z obowiązkiem określonym w upomnieniu; 6. naruszenie art. 15 k.p.a. poprzez brak rozpoznania przez organ II instancji zarzutów skarżącej i ograniczenie się do wybiórczego wskazania poszczególnych przepisów z zakresu szczepień ochronnych; 7. naruszenie art. 7, art. 7a, art. 77 i art. 81a k.p.a. poprzez rozstrzygnięcie wątpliwości interpretacyjnych na niekorzyść skarżącej, jak również wątpliwości co do stanu faktycznego sprawy oraz brak wszechstronnego rozważenia całości materiału dowodowego; 8. naruszenie art. 80 k.p.a. poprzez przekroczenie zasady swobodnej oceny dowodów i dokonanie tej oceny w sposób dowolny, skutkujące uznaniem, że skarżąca uchyla się od wykonania obowiązkowych szczepień ochronnych, co nie znajduje potwierdzenia w zebranym materiale dowodowym. W uzasadnieniu skargi skarżąca wskazała, że obowiązek określony w upomnieniu i tytule wykonawczym wzywa do wykonania szczepień, które nie istniały tak w Programie Szczepień Ochronnych, jak i obecnie w Harmonogramie Szczepień, stanowiącym załącznik nr 1 do rozporządzenia. W akcie tym nie istnieją takie szczepienia jak wzw typu B, poliomyelitis, Haemophilus influenzae, streptococcus pneumoniae, czy świnka. Są to odpowiednio szczepienia zdefiniowane jako wirusowe zapalenie wątroby typu B, ostre nagminne porażenie dziecięce (poliomyelitis), inwazyjne zakażenia Haemophilus influenzae typu b, inwazyjne zakażenia Streptococcus pneumoniae, nagminne zapalenie przyusznic (świnka). Oznacza to, że wierzyciel zdefiniował obowiązek w sposób niezgody z obowiązującymi przepisami, albowiem wezwał skarżącą do nieistniejących z punktu widzenia prawa szczepień ochronnych. Skarżąca podniosła, że wymagalność obowiązku może określić jedynie lekarz. Obowiązek określony przez wierzyciela został przez stronę wykonany w całości jeszcze przed wszczęciem postępowania egzekucyjnego. Zgodnie z art. 17 ust. 2 u.z.z.l., wykonanie obowiązkowego szczepienia ochronnego jest poprzedzone lekarskim badaniem kwalifikacyjnym w celu wykluczenia przeciwwskazań do wykonania obowiązkowego szczepienia ochronnego. Strona zarówno w korespondencji z organem I instancji oraz w treści zarzutów wskazywała, że 7 czerwca 2024 r. małoletnia została poddana lekarskiemu badaniu kwalifikacyjnemu, co zostało udokumentowane. Organ II instancji zupełnie pomija walor dowodowy dokumentu to potwierdzającego. Treść załączonej dokumentacji medycznej nie precyzuje natomiast, jakie konkretnie przeciwwskazania i do jakich szczepień ochronnych zostały przez lekarza POZ wykluczone. Zatem, zgodnie z obowiązującymi przepisami nie można uznać, że obowiązek stał się wymagalny. Wyłącznie prawidłowa kwalifikacja dziecka do szczepień ochronnych, tj. z zastosowaniem wymogów określonych w art. 17 ust. 2 i 4 u.z.z.l. może pozwolić na legalne podanie małoletniego dziecka zabiegowi szczepiennemu. Strona zaznaczyła, że zapis w karcie uodpornienia: "ojciec nie wyraża zgody na szczepienie" poświadcza nieprawdę. Strona jeszcze przed wszczęciem postępowania egzekucyjnego wyraźnie oświadczała, że wyraża zgodę, wolę i chęć poddania dziecka szczepieniom ochronnym. Nade wszystko, powoływanie się przez organ II instancji na okoliczność, że lekarz przeprowadzający lekarskie badanie kwalifikacyjne przed szczepieniem nie stwierdził przeciwwskazań do wykonania szczepień u dziecka J. B.2, nie ma w świetle wymagalności obowiązku żadnego znaczenia. Istotnym jest bowiem, że lekarz nie wykluczył przeciwwskazań. Tym samym organ myli ustawowe pojęcia "wykluczenia przeciwwskazań" z "niestwierdzeniem" przeciwwskazań i dokonuje błędnej i dowolnej interpretacji przepisów ustawy o zapobieganiu oraz zwalczaniu zakażeń i chorób zakaźnych u ludzi. Wbrew przekonaniu organu, "niestwierdzenie" przeciwwskazań nie spełnia wymaganych prawem przesłanek umożliwiających poddanie dziecka zabiegowi sztucznej immunizacji, gdyż jest to pojęcie obce, nieznane ustawowej nomenklaturze, a zatem nie warunkuje możliwości wykonania szczepień i nie wywołuje żadnych skutków prawem przewidzianych. Znamiennym jest, że ustawodawca w sposób precyzyjny określił uprawnienia jak i obowiązki dla poszczególnych podmiotów na kanwie procedury szczepień ochronnych, a wszelkie odstępstwa od treści przepisów i zawartego w nich sensu stanowią nadużycie prawa powszechnie obowiązującego. W szczególności brak jest jakichkolwiek przesłanek do dokonywania wybiórczej wykładni językowej i celowościowej omawianego przepisu. Reasumując, wskazywana wizyta lekarska z dnia 7 czerwca 2024 r., mimo że miała na celu zakwalifikowanie dziecka do zabiegu szczepień ochronnych, nie przyniosła zamierzonego rezultatu z uwagi na brak możliwości wykluczenia przeciwwskazań przez lekarza POZ. Ponadto w aktach sprawy brak jest zaświadczenia o przeprowadzonym lekarskim badaniu kwalifikacyjnym. Natomiast obowiązujące przepisy nie przewidują możliwości odstąpienia przez lekarza od wydania ww. zaświadczenia. A zatem na dzień wystawienia tytułu wykonawczego obowiązek nie może być uznany za wymagalny. Takie stanowisko również wskazuje orzecznictwo sądów administracyjnych, na potwierdzenie czego skarżąca zacytowała fragment uzasadnienia wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku z dnia 6 lipca 2023 r. Co więcej, zdaniem skarżącej, odnosząc się do zażalenia organ dokonuje własnej interpretacji jego zarzutów i pomija bardzo istotne kwestie niezbędne do właściwego rozstrzygnięcia sprawy, a dotyczące nieprawidłowości w prowadzeniu sprawy oraz rażących błędów tytułu wykonawczego. Organ w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia przytacza przepisy dotyczące podstawy prawnej obowiązku, których strona nie kwestionuje. Natomiast wskazana przez wierzyciela podstawa prawna obowiązku jest niepełna. Nade wszystko jednak strona podnosi, że doszło do naruszenia zasady dwuinstancyjności. Uzasadnienie zaskarżonego postanowienia w ogóle nie odnosi się do zarzutów złożonych przez skarżącą. Organ II instancji ograniczył się w tej kwestii do stwierdzenia, że "(...) w pełni podziela i przyjmuje za własne ustalenia stanu faktycznego dokonane przez organ I instancji (...) i w oparciu o ustalony przez organ I instancji stan faktyczny, w całości podziela ocenę prawną tych ustaleń". Wskazać w tym miejscu należy, że zasada dwuinstancyjności oznacza, że sprawa administracyjna jest dwukrotnie rozpoznana i rozstrzygnięta, co oznacza obowiązek przeprowadzenia dwukrotnie postępowania wyjaśniającego, konsekwentnie do tego ukształtowane jest postępowanie odwoławcze, którego przedmiotem nie jest weryfikacja decyzji, a ponowne rozpoznanie sprawy administracyjnej. Organ II instancji nie miał natomiast chociażby możliwości zapoznania się z załączonymi przez stronę do zarzutów dokumentami. Jeśli organ ten rzeczywiście ograniczył się do rozpoznania wyłącznie zażalenia na postanowienie wierzyciela, to zgromadzony materiał dowodowy został pominięty. W konsekwencji doprowadziło to do błędnej, bądź żadnej oceny materiału dowodowego, co bezpośrednio wpłynęło na treść orzeczenia wydanego przez organ II instancji. Jest to rażące naruszenie przepisów postępowania. Jednocześnie strona ponowiła zarzut braku uprzedniego doręczenia upomnienia. Doręczone stronie upomnienie, o którym mowa w przepisach, tj. art. 15 ust. 1 w zw. z art. 15 § 3e u.p.e.a. w zw. z § 2 pkt 3 rozporządzenia Ministra Finansów, Funduszy i Polityki Regionalnej z dnia 4 grudnia 2020 r. w sprawie danych zawartych w upomnieniu wzywa do rozpoczęcia wykonania nieistniejących szczepień ochronnych. Zatem niemożliwe jest wykonanie tak sformułowanego obowiązku. Ponadto dokument upomnienia nie zawiera wezwania do wykonania obowiązku w terminie 7 dni od dnia jego otrzymania z zagrożeniem skierowania sprawy na drogę postępowania egzekucyjnego. Przesłane stronie upomnienie ogranicza się do określenia terminu wykonania obowiązku jako "niezwłocznie". Zatem, wierzyciel nie określił terminu, w jakim obowiązek zobowiązana ma wykonać. Nadto, terminu wykonania obowiązku nie da się w żaden sposób określić w przypadku tak sformułowanej treści upomnienia. Podkreślić należy, że wymogi zawarte w przepisach dotyczących upomnienia są istotne - gdyby nie były nie zostałyby wskazane jako obowiązkowe elementy tego dokumentu. Takie stanowisko potwierdza również orzecznictwo sądów administracyjnych. Na uwagę zasługuje też fakt, że uzasadnienie zaskarżonego postanowienia nie spełnia żadnych wymogów. Z jego treści powinno jasno wynikać dlaczego stanowisko organu jest prawidłowe. Obowiązkiem organu odwoławczego jest ponowne rozpoznanie i rozstrzygnięcie sprawy administracyjnej rozstrzygniętej decyzją organu I instancji, zatem organ odwoławczy rozpoznaje sprawę ponownie merytorycznie w jej całokształcie. Oznacza to, że ma on obowiązek rozpoznać wszystkie żądania, wnioski i zarzuty strony oraz ustosunkować się do nich w uzasadnieniu swej decyzji. Tego jednak brak. Jedną z podstawowych zasad postępowania egzekucyjnego jest stwierdzenie, że egzekwowany obowiązek wobec konkretnej osoby istnieje i jest wymagalny. Badanie to winno obejmować dzień wystawienia upomnienia, które bezpośrednio poprzedza wszczęcie egzekucji administracyjnej, a przede wszystkim dzień wystawienia tytułu wykonawczego, czyli 5 września 2024 r. Na chwilę tę obowiązek nie jest wymagalny ani wykonalny. Wprawdzie schemat szczepień ochronnych wynika z rozporządzenia, jednakże konkretyzacja terminu należy każdorazowo do lekarza, który przeprowadza lekarskie badanie kwalifikacyjne. W aktach sprawy brak jest dowodu na pozytywną kwalifikację dziecka do obowiązkowych szczepień ochronnych, mimo istnienia i przedstawienia organom dowodu na wypełnienie przez stronę skarżącą obowiązku. Zarówno rozpatrujący zażalenie organ, ale przede wszystkim wierzyciel uzasadnienia swoich rozstrzygnięć ograniczają do przytaczania przepisów dotyczących podstawy prawnej obowiązku, wymagalności szczepień, nie odnosząc jednak w żaden sposób tych przepisów do stanu faktycznego sprawy. W odpowiedzi na skargę Pomorski Państwowy Wojewódzki Inspektor Sanitarny wniósł o oddalenie skargi podtrzymując stanowisko wyrażone w zaskarżonym postanowieniu. Organ odwoławczy zaznaczył, że każdorazowo dokonuje pełnej merytorycznej oceny całego zebranego materiału dowodowego, przeprowadzając postępowanie dowodowe w oparciu o ustalenia dokonane przez organ prowadzący postępowanie, ustala stan faktyczny, bada stan prawny oraz sposób prowadzenia postępowania przez organ pierwszej instancji. W świetle zaś zebranego materiału dowodowego nie budzi wątpliwości, że skarżąca nie wykonała ciążącego na niej obowiązku poddania małoletniego dziecka obowiązkowym szczepieniom ochronnym, wobec czego uzasadnione było podjęcie przez organy inspekcji sanitarnej kroków zmierzających do przymuszenia skarżącej do wykonania tego obowiązku. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku zważył, co następuje: Zgodnie z art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (t.j.: Dz. U. z 2024 r., poz. 1267) w związku z art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j.: Dz. U. z 2024 r., poz. 935 ze zm. - powoływanej dalej jako "p.p.s.a."), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. W myśl art. 145 § 1 p.p.s.a. uwzględnienie skargi następuje w przypadku: naruszenia prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszenia prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego lub innego naruszenia przepisów postępowania, jeśli mogło mieć ono istotny wpływ na wynik sprawy (pkt 1), a także w przypadku stwierdzenia przyczyn powodujących nieważność kontrolowanego aktu (pkt 2) lub wydania tego aktu z naruszeniem prawa (pkt 3). Stosownie natomiast do art. 134 § 1 p.p.s.a. sąd wydaje rozstrzygnięcie w granicach danej sprawy, nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Przedmiotem oceny Sądu było postanowienie Pomorskiego Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego z dnia 17 stycznia 2025 r. utrzymujące w mocy postanowienie Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego w Gdańsku z dnia 2 grudnia 2024 r. w przedmiocie oddalenia zgłoszonych zarzutów w sprawie prowadzenia postępowania egzekucyjnego. Egzekucję obowiązków wynikających z norm prawa administracyjnego reguluje ustawa z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (t.j.: Dz. U. z 2025 r., poz. 132 – dalej w skrócie "u.p.e.a."). Zgodnie z art. 33 § 1 u.p.e.a. zobowiązanemu przysługuje prawo wniesienia do wierzyciela, za pośrednictwem organu egzekucyjnego, zarzutu w sprawie egzekucji administracyjnej. W myśl art. 33 § 2 u.p.e.a. podstawą zarzutu jest: 1) nieistnienie obowiązku; 2) określenie obowiązku niezgodnie z treścią obowiązku wynikającego z: a) orzeczenia, o którym mowa w art. 3 i art. 4, b) dokumentu, o którym mowa w art. 3a § 1, c) przepisu prawa, jeżeli obowiązek wynika bezpośrednio z tego przepisu; 3) błąd co do zobowiązanego; 4) brak uprzedniego doręczenia zobowiązanemu upomnienia, jeżeli jest wymagane; 5) wygaśnięcie obowiązku w całości albo w części; 6) brak wymagalności obowiązku w przypadku: a) odroczenia terminu wykonania obowiązku, b) rozłożenia na raty spłaty należności pieniężnej, c) wystąpienia innej przyczyny niż określona w lit. a i b (art. 33 § 2 u.p.e.a.). Przepis art. art. 33 § 4 u.p.e.a. stanowi, że zarzut w sprawie egzekucji administracyjnej określa istotę i zakres żądania oraz dowody uzasadniające to żądanie. Zarzuty zgłaszane są organowi egzekucyjnemu i do tego organu należy ostateczne rozstrzygnięcie o zasadności bądź bezzasadności czy też niedopuszczalności zarzutów. Zarzuty w sprawie prowadzenia egzekucji administracyjnej są sformalizowanym środkiem prawnym, a ich wniesienie wszczyna postępowanie zmierzające do rozpoznania sprawy i wydania rozstrzygnięcia w przedmiocie zarzutów na postępowanie egzekucyjne. Zarzuty te można składać tylko z przyczyn enumeratywnie wymienionych w art. 33 u.p.e.a. Postępowanie w przedmiocie zarzutów w postępowaniu egzekucyjnym może toczyć się jedynie w ramach nakreślonych przez zgłaszającego zarzuty. Podniesione w nich okoliczności zakreślają granice sprawy rozpoznawanej przez organ egzekucyjny właściwy do rozpoznania tego środka prawnego. W niniejszej sprawie, strona skarżąca wniosła zarzuty związane z prowadzeniem przez Wojewodę Pomorskiego postępowania egzekucyjnego objętego tytułem wykonawczym nr [...] wystawionym w dniu 5 września 2024 r., a dotyczącym obowiązku o charakterze niepieniężnym - poddania małoletniego dziecka obowiązkowym szczepieniom ochronnym. Strona skarżąca podniosła zarzuty: braku wymagalności obowiązku z innej przyczyny - zarzut określony w art. 33 § 2 pkt 6 lit. c u.p.e.a.; określenie obowiązku niezgodnie z treścią obowiązku wynikającego z przepisu prawa, tj. art. 17 ust. 2 i ust. 4 u.z.z.l.; braku uprzedniego doręczenia wymaganego prawem upomnienia ze wskazaniem prawidłowej podstawy prawnej wykonania obowiązku szczepienia – zarzut określony w art. 33 § 2 pkt 4 u.p.e.a.; naruszenia przez organ egzekucyjny art. 29 § 2 u.p.e.a poprzez przystąpienie do egzekucji podczas gdy tytuł wykonawczy nie spełnienia wymogów określonych w art. 27 u.p.e.a. z uwagi na niewłaściwe podanie przez wierzyciela podstawy prawnej obowiązku o charakterze niepieniężnym, skutkujące pominięciem art. 17 ust. 2 i 4 u.z.z.l. oraz brak wskazania przez wierzyciela w tytule wykonawczym podstawy prawnej prowadzonej egzekucji. Odnosząc się do ostatniego z podniesionych zarzutów należy wskazać, że w obecnym stanie prawnym okoliczność, czy tytuł wykonawczy spełnia wymogi określone w art. 27 u.p.e.a. kontroluje organ egzekucyjny (czyli w niniejszej sprawie Wojewoda Pomorski) i w przypadku stwierdzenia, że wymogi te nie zostały spełnione, nie przystępuje do egzekucji zawiadamiając o tym wierzyciela (art. 29 § 2 pkt 3 u.p.e.a.). Wyjaśnić należy, że przepisy ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji ulegały zmianom na mocy ustawy z dnia 4 lipca 2019 r. o zmianie ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. z 2019 r. poz. 1553) i ustawy z dnia 11 września 2019 r. o zmianie ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. 2019 r. poz. 2070). Zmiany te weszły w życie w dniu 20 lutego 2021 r. Postępowanie egzekucyjne w niniejszej sprawie zostało zatem wszczęte pod rządami ustawy egzekucyjnej w nowym, zmienionym brzmieniu. W przepisie art. 33 § 2 u.p.e.a. brak jest obecnie przesłanki niespełnienia w tytule wykonawczym wymogów określonych w art. 27 u.p.e.a. Zarzut "niespełnienia w tytule wykonawczym wymogów określonych w art. 27 u.p.e.a." możliwy był do podniesienia w poprzednim stanie prawnym, zarzuty były bowiem rozpoznawane przez organ egzekucyjny (art. 33 § 1 pkt 10 u.p.e.a. w brzmieniu przed zmianami). W sprawie nie było zatem podstawy do merytorycznego rozpoznania zarzutu dotyczącego przystąpienia przez organ egzekucyjny do egzekucji na podstawie tytułu wykonawczego, który - w ocenie strony skarżącej - nie spełnia wymogów określonych w art. 27 u.p.e.a. Wierzyciel nie jest zobligowany do ustosunkowania się do treści zarzutów, które nie wypełniają dyspozycji z art. 33 § 2 u.p.e.a. Zarzuty w sprawie prowadzenia postępowania egzekucyjnego są sformalizowanym środkiem prawnym, a podniesione w nich okoliczności zakreślają granice sprawy rozpoznawanej przez organ. W sytuacji, gdy z normy art. 33 § 2 u.p.e.a. wynika wyraźnie, że w obecnie obowiązującym stanie prawnym, niespełnienie przez tytuł wykonawczy wymogów, o których mowa w art. 27 u.p.e.a. nie może być podstawą prawną wniesienia zarzutu, zarzut ten nie mógł podlegać uwzględnieniu. Organy zbędnie dokonały oceny prawidłowości tytułu wykonawczego, uznając go za bezzasadny. Wadliwość ta nie miała jednak wpływu na wynik sprawy, uwzględnienie podniesionego zarzutu nie było bowiem możliwe. W związku z powyższym, podniesiony w tym zakresie zarzut w postępowaniu egzekucyjnym, jak i zarzuty skargi, należało ocenić jako bezzasadne. Odnosząc się do zarzutu strony skarżącej dotyczącego braku doręczenia upomnienia wskazać należy, że zarzut ten nie jest uzasadniony i słusznie organ odwoławczy podzielił w tym zakresie stanowisko organu I instancji. Strona skarżąca w zarzutach wskazała na naruszenie § 2 pkt 5 rozporządzenia Ministra Finansów, Funduszy i Polityki Regionalnej z dnia 4 grudnia 2020 r. w sprawie danych zawartych w upomnieniu (Dz. U. z 2020 r. poz. 2194). Zgodnie tym przepisem upomnienie zawiera wezwanie do wykonania obowiązku, w tym obowiązku zapłaty należności pieniężnej wraz z odsetkami z tytułu niezapłacenia jej w terminie, naliczonymi na dzień zapłaty, o ile są wymagane, oraz kosztami upomnienia, z zagrożeniem skierowania sprawy na drogę postępowania egzekucyjnego po upływie 7 dni od dnia doręczenia upomnienia. W okolicznościach rozpoznawanej sprawy nie jest - co istotne – kwestionowany fakt, że skierowane do strony upomnienie zostało jej w dniu 16 lipca 2024 r. skutecznie doręczone. Nie ma wątpliwości, że strona skarżąca na skutek doręczenia jej upomnienia posiadła wiedzę na temat przedmiotu obowiązku i innych jego elementów, co było niezbędne dla skutecznego wszczęcia postępowania egzekucyjnego. Przedmiotowe upomnienie posiada wszystkie elementy, które miały znaczenie dla skuteczności wszczętego postępowania egzekucyjnego. Wbrew twierdzeniom skarżącej nie sposób jest uznać, że przedmiotowe upomnienie nie spełnia określonego przepisem § 2 pkt 5 ww. rozporządzenia wymogu, ponieważ nie zawiera wezwania do wykonania obowiązku w terminie 7 dni od dnia jego otrzymania z zagrożeniem skierowania sprawy na drogę postępowania egzekucyjnego, gdyż ogranicza się jedynie do "niezwłoczności" określenia terminu wykonania obowiązku. Należy podzielić bowiem stanowisko organu, że wskazany przez wierzyciela termin "niezwłocznie", oznacza konieczność spełnienia obowiązku przez zobowiązanego bez zbędnej zwłoki, czyli w terminie odpowiednim (realnym), dającym możliwość całkowitego wykonania (egzekwowanego) obowiązku. Nie ulega w sprawie jakiejkolwiek wątpliwości, że skarżąca - pomimo otrzymania przedmiotowego upomnienia w dniu 16 lipca 2024 r. - nie przystąpiła do realizacji wskazanego w nim obowiązku zaszczepienia dziecka. Zwrócić także należy uwagę, że skarżąca w ramach otrzymanego upomnienia została pouczona o tym, że w razie niewykonania opisanego w upomnieniu obowiązku wszczęte zostanie wobec niej postępowanie egzekucyjne na podstawie art. 15 u.p.e.a., co z kolei nastąpiło w dniu 5 września 2024 r. poprzez wydanie tytułu wykonawczego przez wierzyciela (PPIS w Gdańsku), a więc po 51 dniach po odebraniu upomnienia przez stronę. Okres ten należało uznać za wystarczający na podjęcie wskazanych w upomnieniu działań w celu wykonania obowiązku zaszczepienia dziecka. W tym kontekście Sąd uznał, że podstawowy cel upomnienia, jakim jest zapewnienie prawidłowości pouczenia podmiotu zobowiązanego o skutkach niewykonania obowiązku i niezastosowania się do upomnienia, został niewątpliwie zrealizowany, a zatem wskazany zarzut strony skarżącej należało uznać za niezasadny. Strona skarżąca podnosiła w zarzutach także wadliwość upomnienia, polegającą na wadliwym określeniu obowiązku, m.in. poprzez wezwanie do wykonania nieistniejących szczepień (pkt 2 zarzutów skargi). Strona skarżąca podniosła, że obowiązek określony przez wierzyciela w upomnieniu, jak i tytule wykonawczym wzywa stronę skarżącą do wykonania szczepień, które nie istniały zarówno w Programie Szczepień Ochronnych, jak i obecnie w Harmonogramie Szczepień, stanowiącym załącznik nr 1 do rozporządzenia Ministra Zdrowia z dnia 27 września 2023 r. w sprawie obowiązkowych szczepień ochronnych. W powyższym akcie obowiązkiem szczepień nie są bowiem objęte takie choroby, jak: wzw typu B, poliomyelitis, Haemophilus influenzae, Streptococcus pneumoniae czy świnka. Są to odpowiednio szczepienia dedykowane chorobom zdefiniowanym jako: wirusowe zapalenie wątroby typu B, ostre nagminne porażenie dziecięce (poliomyelitis), inwazyjne zakażenia Haemophilus influenzae typu b, inwazyjne zakażenia Streptococcus pneumoniae czy nagminne zapalenie przyusznic (świnka). Pomimo jednak "nieprecyzyjności" - zgodnie z brzmieniem ww. rozporządzenia – wskazania przez organ (wierzyciela) nazw chorób zakaźnych objętych obowiązkiem szczepień należy stwierdzić, że nazwy zastosowane przez organ są powszechnie używane jako skrótowe określenia chorób i ich tożsamość z chorobami wymienionymi w rozporządzaniu nie budzi żadnych wątpliwości (por. wyrok WSA w Gdańsku z dnia 9 maja 2025 r., sygn. akt III SA/Gd 42/25). Odnosząc się do kwestii wykonania badania kwalifikacyjnego i wykluczenia przeciwskazań do szczepienia wskazać należy, że zgodnie z art. 17 ust. 2 u.z.z.l. wykonanie obowiązkowego szczepienia ochronnego jest poprzedzone lekarskim badaniem kwalifikacyjnym w celu wykluczenia przeciwwskazań do wykonania obowiązkowego szczepienia ochronnego. Każdorazowo musi to być badanie kwalifikacyjne aktualne, wykonane w czasie nieprzekraczającym 24 godzin przed samym szczepieniem (art. 17 ust. 3 u.z.z.l.). Po przeprowadzonym lekarskim badaniu kwalifikacyjnym lekarz wydaje zaświadczenie ze wskazaniem daty i godziny przeprowadzonego badania (art. 17 ust. 4 u.z.z.z.l.). W przypadku, gdy lekarskie badanie kwalifikacyjne daje podstawy do długotrwałego odroczenia obowiązkowego szczepienia ochronnego, lekarz kieruje osobę objętą obowiązkiem szczepienia ochronnego do konsultacji specjalistycznej (art. 17 ust. 5 u.z.z.l.). Z treści art. 17 ust. 3 i 4 u.z.z.l. wynika, że lekarskie badanie kwalifikacyjne bezpośrednio poprzedza szczepienie ochronne. Podkreślić przy tym należy, że treści wskazanych przepisów nie można interpretować w ten sposób, że badanie kwalifikacyjne oraz jego wyniki dotyczące ewentualnych przeciwwskazań są przesłanką, od której zależy powstanie obowiązku poddania się szczepieniu ochronnemu. W orzecznictwie sądów administracyjnych wskazano, że poddanie się lekarskiemu badaniu kwalifikacyjnemu, o którym mowa w art. 17 ust. 2 u.z.z.l., jest elementem obowiązku szczepienia ochronnego. Tylko w trybie lekarskiego badania kwalifikacyjnego następuje określenie, czy nie występują przeszkody w stanie zdrowia osoby objętej obowiązkiem szczepienia, które wykluczają jego wykonanie. Wykonanie tego obowiązku obciąża zobowiązanego lub osobę odpowiedzialną za wykonanie obowiązku przez zobowiązanego. Natomiast niepoddanie się badaniu kwalifikacyjnemu jest równoznaczne z niewykonaniem obowiązku poddania się obowiązkowemu szczepieniu ochronnemu (por. wyroki NSA: z dnia 21 listopada 2019 r., sygn. akt II OSK 3322/17 i II OSK 43/18 oraz z dnia 18 stycznia 2022 r., sygn. akt II OSK 459/19). Brak wykluczenia przeciwskazań do szczepienia nie świadczy o niewymagalności obowiązku zaszczepienia dziecka. Wykluczyć przeciwskazania do szczepienia może jedynie lekarz w trakcie badania kwalifikacyjnego do szczepienia. Stanowisko organu w tym zakresie jest słuszne. Strona musi zatem stawić się na szczepienie i w czasie badania rozstrzygana jest przez lekarza kwestia przeciwwskazań na podstawie wiedzy medycznej. Organ kwestii tej nie może oceniać z uwagi na brak kompetencji w tym zakresie. W rozpoznawanej sprawie – jak wynika ze zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego (tj. informacji otrzymanych z Przychodni Lekarskiej N. Sp. z o.o. w G. - k. 24-25 oraz 28-29 akt administracyjnych organu I instancji, a także przedłożonego przez skarżącą zaświadczenia o przeprowadzonej konsultacji lekarskiej – k. 31 akt administracyjnych organu I instancji) – lekarz nie stwierdził przeciwskazań medycznych do wykonania szczepienia u małoletniej J. B.2. W ocenie Sądu analiza akt sprawy wskazuje, że strona skarżąca dysponuje wiedzą, jakie obowiązki na niej, jako rodzicu, ciążą oraz w jaki sposób ma je wykonać. Strona skarżąca była wzywana do dobrowolnego wykonania obowiązku, pouczana o prawnych aspektach sprawy, jak i zasadności szczepień jako takich. Brała również aktywnie udział w sprawie jeszcze przed wszczęciem samego postępowania egzekucyjnego wnioskując o udzielenie określonych informacji przez organ i polemizując ze stanowiskiem organu. Niezrealizowanie obowiązku nie wynika więc z ewentualnych błędów po stronie organu, lecz z postawy samej strony skarżącej, która podnosząc zarzuty wskazujące na wadliwości proceduralne zdaje się dążyć do obstrukcji i zwiększenia szansy na uniknięcie wykonania ustawowego obowiązku lub poniesienia konsekwencji związanych z jego niewykonaniem. W okolicznościach sprawy nie budzi wątpliwości, że strona skarżąca nie dostarczyła na żadnym etapie postępowania dowodu potwierdzającego wykonanie ciążącego na niej obowiązku, nie przedłożyła również zaświadczenia potwierdzającego istnienie przeciwwskazań do wykonania szczepień ochronnych u córki. W świetle powyższego, brak jest podstaw do kwestionowania istnienia oraz wymagalności obowiązku objętego tytułem wykonawczym w powyższym zakresie, a w konsekwencji kwestionowania stanowiska wierzyciela wyrażonego w zaskarżonym postanowieniu. Skarżąca zarzucała określenie obowiązku na podstawie Komunikatu Głównego Inspektora Sanitarnego w sprawie Programu Szczepień Ochronnych. W wyroku z dnia 9 maja 2023 r. (sygn. akt SK 81/19) Trybunał Konstytucyjny orzekł, że: "I. Artykuł 17 ust. 11 ustawy z dnia 5 grudnia 2008 r. o zapobieganiu oraz zwalczaniu zakażeń i chorób zakaźnych u ludzi (Dz. U. z 2022 r. poz. 1657, ze zm.) w związku z § 5 rozporządzenia Ministra Zdrowia z dnia 18 sierpnia 2011 r. w sprawie obowiązkowych szczepień ochronnych (Dz. U. z 2022 r. poz. 2172) w zakresie, w jakim termin wymagalności obowiązkowych szczepień ochronnych, jak i liczba dawek poszczególnych obowiązkowych szczepień ochronnych, określone są w Programie Szczepień Ochronnych na dany rok, ogłaszanym przez Głównego Inspektora Sanitarnego w formie komunikatu, a nie przez ministra właściwego do spraw zdrowia, w drodze rozporządzenia, jest niezgodny z art. 47 w związku z art. 31 ust. 3 w związku z art. 87 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej; II. Przepisy wymienione w części I, w zakresie tam wskazanym, tracą moc obowiązującą po upływie 6 (sześciu) miesięcy od dnia ogłoszenia wyroku w Dzienniku Ustaw Rzeczypospolitej Polskiej". Wyrok powyższy został opublikowany w Dzienniku Ustaw z dnia 12 maja 2023 r. pod pozycją 909. W wyniku wydania wskazanego wyżej wyroku Trybunału Konstytucyjnego, wydane zostało na podstawie art. 17 ust. 10 u.z.z.l. rozporządzenie Ministra Zdrowia z dnia 27 września 2023 r. w sprawie obowiązkowych szczepień ochronnych, które weszło w życie w dniu 1 października 2023 r. Rozporządzenie to określa schemat szczepienia przeciw chorobie zakaźnej obejmujący liczbę dawek i terminy ich podania wymagane dla danego szczepienia uwzględniające wiek osoby objętej obowiązkiem szczepienia. Obowiązek poddania dziecka określonym szczepieniom ochronnym, wynikający z regulacji ustawowej, tj. art. 5 ust. 1 i art. 17 ust. 1 u.z.z.l., skonkretyzowany został w rozporządzeniu, wydanym na podstawie upoważnienia ustawowego i nie ma podstaw do kwestionowania jego legalności. Obowiązek strony skarżącej wynika z tego rozporządzenia, co zostało także zaznaczone w treści tytułu wykonawczego. Powołane rozporządzenie w sprawie obowiązkowych szczepień ochronnych określa wykaz chorób zakaźnych objętych obowiązkiem szczepień ochronnych ze wskazaniem kto i w jakich sytuacjach podlega szczepieniu ochronnemu przeciw konkretnej chorobie, w tym jeżeli chodzi o dzieci, w jakim okresie ich życia. Rozporządzenie określa zatem ramy wiekowe, w których dane szczepienie jest wymagalne. W wystawionym w dniu 5 września 2024 r. tytule wykonawczym wskazano na brakujące (na dzień jego wydania) szczepienia ochronne u córki strony skarżącej. Wskazane w tytule wykonawczym szczepienia zostały wykazane w załączniku nr 1 do rozporządzenia z dnia 27 września 2023 r., a choroby, których dotyczą, zostały wymienione w § 2 tego rozporządzenia. Jak wskazano powyżej, w rozporządzeniu określone zostały grupy osób, które ze względu na wiek lub inne okoliczności, obowiązane są do poddawania się szczepieniom ochronnym. W § 3 ust. 1 rozporządzenia wymienione zostały grupy osób obowiązane do poddawania się obowiązkowym szczepieniom ochronnym przeciw chorobom zakaźnym ze względu na wiek. Zgodnie z powołanym przepisem, następujące grupy osób są obowiązane do poddawania się obowiązkowym szczepieniom ochronnym przeciw chorobom zakaźnym ze względu na wiek: 1) dzieci i młodzież od dnia urodzenia do ukończenia 15. roku życia - szczepieniom przeciw gruźlicy; 2) dzieci i młodzież od ukończenia 6. tygodnia życia do ukończenia 19. roku życia - szczepieniom przeciw: a) błonicy, b) krztuścowi, c) tężcowi; 3) dzieci od ukończenia 6. tygodnia życia do ukończenia 5. roku życia - szczepieniom przeciw: a) inwazyjnym zakażeniom Haemophilus influenzae typu b, b) inwazyjnym zakażeniom Streptococcus pneumoniae; 4) dzieci i młodzież od ukończenia 6. tygodnia życia do ukończenia 19. roku życia - szczepieniom przeciw ostremu nagminnemu porażeniu dziecięcemu (poliomyelitis); 5) dzieci i młodzież od ukończenia 12. miesiąca życia do ukończenia 19. roku życia - szczepieniom przeciw: a) odrze, b) nagminnemu zapaleniu przyusznic (śwince), c) różyczce; 6) dzieci od ukończenia 6. tygodnia życia do ukończenia 32. tygodnia życia - szczepieniom przeciw zakażeniom powodowanym przez rotawirusy; 7) dzieci i młodzież od dnia urodzenia do ukończenia 19. roku życia - szczepieniom przeciw wirusowemu zapaleniu wątroby typu B. Zatem w dacie wystawienia tytułu wykonawczego wszystkie wymienione w tytule szczepienia były w stosunku do dziecka strony skarżącej obowiązkowe i wymagalne. W okolicznościach niniejszej sprawy nie jest kwestionowana ustalona przez organy w toku postępowania okoliczność, że córka strony skarżącej nie została zaszczepiona wymienionymi w tytule wykonawczym szczepionkami (w odniesieniu do wskazanych tam dawek), pomimo że terminy podania wymaganych dawek szczepionek już upłynęły, co potwierdza treść załącznika nr 1 do rozporządzenia z dnia 27 września 2023 r. W tej sytuacji stwierdzić należy, że obowiązek poddania dziecka szczepieniom stał się wymagalny. W świetle zgromadzonych w aktach sprawy dokumentów nie ulega wątpliwości, że obowiązek strony skarżącej poddania małoletniej szczepieniom ochronnym istnieje i jest wymagalny. Obowiązek ten nie został wykonany do dnia wniesienia skargi, co wynika z treści skargi i akt sprawy. Dokumenty zgromadzone w sprawie jednoznacznie wskazują, że strona skarżąca uchyla się od realizacji wymagalnego obowiązku poddania małoletniej obowiązkowym szczepieniom ochronnym. Niewykonanie obowiązku stanowiło podstawę do wszczęcia egzekucji administracyjnej. Organy prawidłowo oceniły jako bezzasadny zarzut określenia obowiązku niezgodnie z treścią obowiązku wynikającego z przepisu prawa, tj. art. 17 ust. 2 i ust. 4 u.z.z.l., poprzez pominięcie przez wierzyciela obowiązku wykluczenia przeciwskazań do szczepienia i wystawienia zaświadczenia o przeprowadzonym lekarskim badaniu kwalifikacyjnym. Raz jeszcze należy podkreślić, że obowiązek zaszczepienia dziecka obejmuje stawienie się z dzieckiem na szczepienie i poddanie dziecka szczepieniu w razie braku medycznych przeciwwskazań. Obowiązek zaszczepienia dziecka z mocy prawa poprzedzony jest badaniem kwalifikacyjnym i związanym z nim konsekwencjami. Procedura poprzedzająca szczepienie jest elementem wstępnym a nie istotą obowiązku i kwestia wykluczenia przeciwskazań do szczepienia i wystawienia zaświadczenia o przeprowadzonym lekarskim badaniu kwalifikacyjnym nie musi być w tytule wykonawczym powołana. Jak już wyżej wskazano, wykluczenie przeciwskazań do szczepienia odbywa się w trakcie badania kwalifikacyjnego do szczepienia. Strona musi stawić się na szczepienie i w czasie badania na podstawie wiedzy medycznej rozstrzygana jest przez lekarza kwestia przeciwwskazań do szczepienia. Także brak wystawienia i wydania zaświadczenia po przeprowadzonym badaniu lekarskim nie powoduje określenia obowiązku niezgodnie z treścią obowiązku wynikającego z przepisu prawa. Zaświadczenie wydawane jest przez lekarza po stawieniu się na szczepienie i wykonaniu badania kwalifikacyjnego. Wbrew zarzutom postawionym w skardze, w niniejszej sprawie nie doszło również do naruszenia przepisów postępowania, tj. art. 7, art. 7a, art. 15, art. 77, art. 80, art. 81a, art. 107 § 3, art. 124 § 2 i art. 144 k.p.a. W sprawie nie wystąpiły niedające się usunąć wątpliwości co do treści norm prawnych lub co do stanu faktycznego. Organy obu instancji w sposób wyczerpujący i poprawny wyjaśniły stan faktyczny oraz oceniły zebrane dowody w ramach swobodnej a nie dowolnej oceny. Wyniki tych ustaleń przedstawiły w uzasadnieniach wydanych w sprawie postanowień, a organ odwoławczy w niezbędnym zakresie ustosunkował się do zarzutów zażalenia. Należy zaznaczyć, że obowiązujące przepisy prawa nakładają na rodziców obowiązek poddania dziecka badaniu kwalifikacyjnemu oraz szczepieniu ochronnemu. Strona skarżąca, jako rodzic nie wywiązała się z tego obowiązku i jednocześnie nie przedstawiła lekarskich przeciwwskazań stwierdzających konieczność długotrwałego odroczenia szczepień dziecka. Wskutek tego dziecko nie zostało zaszczepione przeciwko chorobom zakaźnym wymienionym w rozporządzeniu. Obowiązek poddania szczepieniom wynika wprost z ustawy, a więc zgoda szczepionego, bądź jego przedstawiciela ustawowego jest zbędna, a poddanie się szczepieniu jest spełnieniem obowiązku ustawowego. Jak stanowi art. 95 § 3 ustawy z dnia 25 lutego 1964 r. - Kodeks rodzinny i opiekuńczy (t.j.: Dz. U. z 2023 r., poz. 2809 ze zm.) władza rodzicielska powinna być wykonywana tak, jak tego wymaga dobro dziecka i interes społeczny. W realiach demokratycznego państwa prawnego tak dobro dziecka, jak i interes społeczny jednoznacznie wymagają, aby rodzice dziecka korzystali z osiągnięć współczesnej medycyny i poddawali dziecko szczepieniom ochronnym, zgodnie z art. 5 ust. 1 pkt 1 lit. b u.z.z.l., by jednocześnie chronić prawa dziecka, których ochronę przewidziano w art. 72 ust. 1 Konstytucji RP (por. wyrok NSA z dnia 12 lipca 2017 r., sygn. akt II GSK 3542/15). W ocenie Sądu, organy administracji słusznie uznały, że zarzuty podniesione przez stronę skarżącą nie zasługują na uwzględnienie. Rozpoznając niniejszą sprawę Sąd nie stwierdził naruszenia przepisów prawa materialnego lub procesowego w stopniu uzasadniającym uchylenie zaskarżonego postanowienia oraz poprzedzającego go postanowienia Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego w Gdańsku. Mając powyższe na uwadze Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku, na podstawie art. 151 p.p.s.a., oddalił skargę. Sprawa została rozpoznana na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym na podstawie art. 119 pkt 3 p.p.s.a. Powołane w uzasadnieniu orzeczenia sądów administracyjnych są dostępne w Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych na stronie internetowej: orzeczenia.nsa.gov.pl.