III SA/Gd 156/15
WyrokWSA w Gdańsku2015-04-30
Skład orzekający: Elżbieta Kowalik-Grzanka, Alina Dominiak, Bartłomiej Adamczak
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy raport OLAF, sporządzony po dacie wydania ostatecznej decyzji administracyjnej, może stanowić podstawę do wznowienia postępowania na podstawie art. 240 § 1 pkt 5 Ordynacji podatkowej, jeśli zawiera nowe dowody lub nowe okoliczności faktyczne dotyczące pochodzenia towaru?Ratio decidendi
Raport OLAF, nawet jeśli sporządzony po dacie wydania ostatecznej decyzji, może stanowić podstawę do wznowienia postępowania na podstawie art. 240 § 1 pkt 5 Ordynacji podatkowej, jeśli zawiera nowe okoliczności faktyczne dotyczące pochodzenia towaru, które istniały w dacie wydania decyzji, ale nie były znane organowi. Raport ten jest dopuszczalnym dowodem w postępowaniu administracyjnym i sądowym, mającym moc dowodów urzędowych. Wydanie nieprawidłowego świadectwa pochodzenia przez organy celne Malezji, spowodowane niewłaściwym przedstawieniem faktów przez eksportera, nie stanowi błędu organu celnego w rozumieniu art. 220 ust. 2 lit. b Wspólnotowego Kodeksu Celnego, co uniemożliwia zwolnienie z retrospektywnego księgowania należności celnych.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła weryfikacji zgłoszenia celnego dotyczącego pochodzenia towaru (siatki z włókna szklanego) i określenia należności celnych. Organy celne, opierając się na raporcie OLAF, ustaliły, że towar pochodzi z Chin, a nie z Malezji, jak deklarowano na podstawie świadectwa pochodzenia. Decyzja ta została wydana po wznowieniu postępowania, które wcześniej zostało umorzone. Skarżąca kwestionowała prawidłowość wznowienia postępowania i zastosowanie przepisów dotyczących cła antydumpingowego. Sąd oddalił skargę, uznając prawidłowość wznowienia postępowania i ustaleń organów.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Elżbieta Kowalik-Grzanka (spr.), Sędziowie Sędzia WSA Alina Dominiak, Sędzia WSA Bartłomiej Adamczak, Protokolant Starszy Sekretarz Sądowy Agnieszka Januszewska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 30 kwietnia 2015 r. sprawy ze skargi K. P. – C. na decyzję Dyrektora Izby Celnej z dnia 8 grudnia 2014 r. nr {...} w przedmiocie weryfikacji zgłoszenia co do pochodzenia towaru, określenia ostatecznego cła antydumpingowego oraz długu celnego oddala skargę.
Decyzją z dnia 8 grudnia 2014 r. nr [...] skierowaną do K. P. - C. Dyrektor Izby Celnej utrzymał w mocy decyzję Naczelnika Urzędu Celnego z dnia 10 października 2014 r. nr [...], w której organ uchylił decyzję własną z dnia 16 kwietnia 2013 r. nr [...] oraz ustalił, że krajem pochodzenia importowanego przez stronę towaru objętego zgłoszeniem celnym SAD z dnia 18 października 2011 r. nr [...], są Chiny; ustalił pozycję taryfy celnej jako 7019 59 00 10; ustalił stawkę celną erga omnes w wysokości 7 %; ustalił stawkę rozszerzonego ostatecznego cła antydumpingowego (A30) - w wysokości 62,9 %; określił niezaksięgowaną kwotę należności celnych (A00) w wysokości 3.140 zł oraz kwotę cła antydumpingowego (A30) w wysokości 56.440 zł podlegające retrospektywnemu zaksięgowaniu, a także na podstawie art. 65 ust. 5 ustawy - Prawo celne odstąpił od poboru odsetek od wyżej wskazanych niezaksięgowanych kwot cła.
Decyzja organu pierwszej instancji została wydana na podstawie art. 207 i art. art. 240 § 1 pkt 5 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa (tekst jednolity: Dz. U. z 2012 r., poz. 749) - dalej: "o.p.", art. 65 ust. 5, art. 73 ust. 1 ustawy z dnia 19 marca 2004 r. - Prawo celne (tekst jednolity: Dz. U. z 2013 r., poz. 727 ze zm.), art. 20 ust. 3 lit. c, art. 27, art. 78, art. 220 ust. 1, art. 222 ust. 1 rozporządzenia Rady (EWG) Nr 2913/92 ustanawiającego Wspólnotowy Kodeks Celny (Dz. Urz. WE L 302 z 1992 r. ze zm.) - dalej: "WKC", art. 1 rozporządzenia Komisji (UE) nr 861/2010 z dnia 5 października 2010 r. zmieniającego załącznik I do rozporządzenia Rady (EWG) Nr 2658/87 w sprawie nomenklatury taryfowej i statystycznej oraz w sprawie Wspólnej Taryfy Celnej (Dz. Urz. WE L 284 z 2010r.), art. 1 rozporządzenia wykonawczego Rady (UE) Nr 791/2011 z dnia 3 sierpnia 2011 r. w sprawie nałożenia ostatecznego cła antydumpingowego i ostatecznego pobrania tymczasowego cła nałożonego na przywóz niektórych rodzajów tkanin siatkowych o otwartych oczkach z włókien szklanych pochodzących z Chińskiej Republiki Ludowej (Dz. Urz. WE L 204/1 z 2011 r.).
W uzasadnieniu organ odwoławczy wskazał, że w dniu 18 października 2011r. A Sp. z o.o., działając jako przedstawiciel bezpośredni w imieniu K. P.- C. zgłosiła celem dopuszczenia do obrotu towar w postaci siatki z włókna szklanego, który zaklasyfikowano do kodu 7019 90 99 90. Eksporterem towaru była firma B z Malezji. Zgłoszenie celne do wnioskowanej procedury zostało przyjęte i zarejestrowane pod nr [...]. Wobec przedmiotowego towaru została zastosowana stawka celna preferencyjna w wysokości 3,5 % na podstawie świadectwa pochodzenia Form A nr [...].
Postanowieniem z dnia 6 sierpnia 2012 r. wszczęto postępowanie w sprawie kontroli przedmiotowego zgłoszenia celnego i skierowano dowód pochodzenia do weryfikacji.
Pismem z dnia 28 lutego 2013 r. władze Malezji poinformowały Dyrektora Izby Celnej o pozytywnym wyniku weryfikacji ww. świadectwa pochodzenia.
Decyzją z dnia 16 kwietnia 2013 r. Naczelnik Urzędu Celnego umorzył postępowanie wszczęte z urzędu w sprawie kontroli wyżej wskazanego zgłoszenia celnego.
W dniu 25 lipca 2013 r. do Urzędu Celnego w G. wpłynął raport końcowy Europejskiego Urzędu ds. Zwalczania Nadużyć Finansowych (dalej: "OLAF") z dochodzenia dotyczącego eksportu chińskich tkanin siatkowych Dochodzenie przeprowadzono w związku z podejrzeniem, że towar deklarowany jako pochodzący z Malezji faktycznie pochodzi z Chińskiej Republiki Ludowej. Wyniki oraz wnioski z przeprowadzonej w Malezji przez OLAF misji zawarte zostały w raporcie końcowym nr [...].
Dochodzenie OLAF wykazało, że sporne towary mają w rzeczywistości niepreferencyjne pochodzenie chińskie. Towary stanowiące przedmiot niniejszego postępowania zostały wysłane z Chin do Wolnej Strefy Handlu (FCZ) w P. a po przeładunku wysłane do Unii Europejskiej jako pochodzące z Malezji. Nie zostały poddane żadnemu przetworzeniu ani procesowi produkcyjnemu w Malezji, zatem zachowały niepreferencyjne chińskie pochodzenie. Z uzyskanych od Zarządu P. informacji wynika, iż w stosunku do towarów wchodzących lub wychodzących przez FCZ P. zabronione jest prowadzenie jakiejkolwiek działalności produkcyjnej czy procesów nadających towarom pochodzenie. Towary przeładowywane w FCZ zachowują swoje pochodzenie. Towary wchodzące do FCZ w P. z zagranicy wykazywane są w rejestrze ZB1, a wychodzące - w rejestrze ZB2. Wykazanie towarów w rejestrze ZB1 a następnie w ZB2 oznacza, że zachowały one swoje pochodzenie. Deklaracje ZB1 i ZB2 zawierają szereg danych, takich jak kraj pochodzenia/przeznaczenia, nadawca, odbiorcy, ilość kontenerów, statek, morski list przewozowy, itp.
OLAF dokonał zestawienia danych dotyczących tkanin siatkowych z włókien szklanych znajdujących się w rejestrze ZB1 z danymi w rejestrze ZB2 , a analiza danych pozwala na stwierdzenie, że towary stanowiące przedmiot niniejszego postępowania zostały wysłane z Chin do FCZ w P., a następnie po przeładowaniu wysłane do Unii Europejskiej. Przeładunek miał na celu ukrycie faktycznego pochodzenia i uniknięcie zapłaty cła antydumpingowego.
Organ podkreślił, że wszystkie informacje zawarte w raporcie zawierają dane uzyskane przy udziale zarządu P. w oparciu o znajdującą się tam dokumentację.
Z dokumentów odnoszących się do przedmiotowego zgłoszenia wynika, że importowany towar przywieziony został z Malezji w kontenerze nr [...].
Z porównania danych zawartych w rejestrach ZB1 i ZB2 wynika, że importowany towar został zarejestrowany w FCZ jako towar przywieziony z Chin wg deklaracji o nr [...] w kontenerze nr [...], a następnie po przeładunku do kontenera wywieziony do Polski wg deklaracji [...]. Jako kraj pochodzenia towarów w obu rejestrach wskazano Chiny, co było niezgodne ze stanem faktycznym..
Organ odwoławczy wskazał, że zgodnie z art. 240 § 1 pkt 5 ustawy – Ordynacja podatkowa w sprawie zakończonej decyzją ostateczną wznawia się postępowanie, jeżeli wyjdą na jaw istotne dla sprawy nowe okoliczności faktyczne lub nowe dowody istniejące w dniu wydania decyzji nieznane organowi, który wydał decyzję. Dokonując wykładni tego przepisu na gruncie rozpatrywanej sprawy organ pierwszej instancji wskazał, że dowody przekazane przez OLAF stanowią nową okoliczność faktyczną wskazującą nowe dowody istniejące w dniu wydania decyzji a nieznane organowi. Natomiast z treści uzasadnienia wynika, iż okolicznością faktyczną istniejącą w dniu wydawania decyzji jest fakt, iż sporne towary przywiezione z Chin zostały w Malezji poddane jedynie czynnościom przeładunkowym na terenie Wolnej Strefy Handlu, a zatem posiadają chińskie a nie jak deklarowała strona malezyjskie pochodzenie. Nowymi dowodami istniejącymi w dniu wydawania decyzji, nieznanymi organowi, które potwierdzają fakt innego niż zadeklarowane przez stronę pochodzenia są wyniki dochodzenia przeprowadzonego przez OLAF zawarte w Raporcie nr [...], w tym m.in. dane z rejestrów ZB1 i ZB2. Dowody zebrane w śledztwie prowadzonym przez OLAF potwierdzają pochodzenie oraz tożsamość towarów, co uzasadnia oparcie ustaleń o wyniki tej kontroli. Tak więc materiał dowodowy zgromadzony przez OLAF pozwolił na kompleksową ocenę stanu faktycznego.
Organ odwoławczy wskazał ponadto, że podziela stanowisko Naczelnika Urzędu Celnego uznające, że w sprawie zaistniały istotne dla sprawy nowe okoliczności faktyczne i nowe dowody istniejące w dniu wydania decyzji a nieznane organowi, który wydał decyzję. Nie ulega bowiem wątpliwości, iż informacje na temat stanu towaru w dniu dokonywania zgłoszenia celnego organ uzyskał dopiero dnia 26 lipca 2013 r. (data przekazania wyników dochodzenia), to jest po dacie wydania decyzji ostatecznej z dnia 16 kwietnia 2013 r., co z pewnością uzasadnia wznowienie postępowania. Natomiast wskazane okoliczności mają wpływ zarówno na pochodzenie towarów jak i na kwoty wynikające z długu celnego.
W sprawie nie zaistniały przesłanki do odstąpienia przez organ celny od retrospektywnego księgowania należności celnych wynikających z długu celnego, bowiem błąd nie wynikał z aktywnego działania organu celnego. W niniejszej sprawie uzyskanie świadectw pochodzenia spowodowane było przedstawianiem przez eksportera nieprawidłowych danych, a o błędzie organów celnych można mówić jedynie wówczas, gdy to na skutek błędnego działania tych organów dochodzi do niewłaściwego wykazania należnej kwoty opłat celnych.
Powołując się na regulacje wspólnotowe organ odwoławczy stwierdził, że raport OLAF ma charakter dokumentu urzędowego w rozumieniu art. 194 § 1 o.p. i jako taki, stanowi dowód tego, co zostało w nim urzędowo stwierdzone.
W konsekwencji jego treść nie podlega swobodnej ocenie przez organ prowadzący postępowanie; za udowodnione należy przyjąć to, co wynika wprost z tego dokumentu.
Organ odwoławczy podkreślił, że z raportu OLAF wynika, że z Chin pochodzą 744 kontenery tkanin siatkowych z włókien szklanych, które nie zostały poddane żadnemu przetworzeniu lub procesowi produkcyjnemu w Malezji i z tego względu zachowały swoje niepreferencyjne pochodzenie. Wśród nich znajduje się kontener, w którym przywieziono towary będące przedmiotem niniejszego postępowania. Ponadto OLAF zidentyfikował chińskich dostawców (dane w zał. 19 i 2).
Za niezrozumiałe organ odwoławczy uznał stanowisko dotyczące wpływu procesów technologicznych wykonywanych przez Gold Fiberglass z siedzibą w Malezji na pochodzenie spornych towarów. Towary te nigdy bowiem nie trafiły do Głównego Obszaru Celnego Malezji, wobec czego nie mogły zostać poddane na terenie Malezji jakiejkolwiek obróbce czy procesom technologicznym. Rozważanie wpływu procesów produkcyjnych na pochodzenie importowanych towarów w sytuacji, gdy nie były one im poddane nie może zmienić rozstrzygnięcia w sprawie.
Zadeklarowane malezyjskie pochodzenie towarów faktycznie pochodzących z Chin spowodowało ominięcie obowiązujących w stosunku do nich środków taryfowych, a tym samym obniżenie należności celnych. W tej sytuacji organ pierwszej instancji w decyzji prawidłowo określił dla importowanego towaru stawkę erga omnes w wysokości 7% oraz stawkę ostatecznego cła antydumpingowego w wysokości 62,9% jak i określił niezaksięgowaną kwotę należności celnych podlegającą retrospektywnemu oraz kwotę cła antydumpingowego.
W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku K.P.- C. wniosła o uchylenie wydanych w jej sprawie rozstrzygnięć.
Zaskarżonej decyzji skarżąca zarzuciła naruszenie:
- art. 240 § 1 pkt 5 ustawy – Ordynacja podatkowa w zw. z art. 73 ust. 1 ustawy – Prawo celne przez ich niewłaściwe zastosowanie oraz wydanie decyzji w wyniku wadliwie wznowionego postępowania postanowieniem z dnia 26 listopada 2013 r. pomimo braku ustawowych przesłanek warunkujących wznowienie, gdyż postępowanie zostało wznowione na podstawie dowodu – raportu końcowego z dnia 2 maja 2013 r. przekazanego w dniu 26 lipca 2013 r., który to raport nie istniał w czasie wydania decyzji z dnia 16 kwietnia 2013 r.;
- art. 243 § 2 ustawy – Ordynacja podatkowa w zw. z art. 73 ust. 1 ustawy – Prawo celne poprzez jego niewłaściwe zastosowanie, polegające na przyjęciu, że postępowanie zostało wznowione w sposób prawidłowy, choć z uzasadnienia zaskarżonej decyzji nie sposób wywnioskować, czy podstawą wznowienia postępowania były nowe dowody, czy też nowe okoliczności faktyczne, a nadto jakiego rodzaju okoliczności faktyczne lub dowody organ uznał za nowe, istniejące w dniu wydania decyzji z dnia 16 kwietnia 2013 r., skoro odwołuje się do raportu końcowego OLAF z dnia 2 maja 2013 r., dostarczonego w dniu 26 lipca 2013 r.
- art. 1 rozporządzenia wykonawczego Rady UE nr 791/2011 przez jego niewłaściwe zastosowanie w niniejszej sprawie, gdyż rozporządzenie to ma zastosowanie do towarów importowanych z Chin, gdy tymczasem skarżąca importowała towary z Malezji, co potwierdza świadectwo pochodzenia nr [...]; w ocenie skarżącej podstawę prawną decyzji mogło stanowić rozporządzenie wykonawcze Rady WE nr 672/2012 z dnia 16 lipca 2012 r. rozszerzające ostateczne cło antydumpingowe nałożone rozporządzeniem wykonawczym (UE) nr 791/2011 wobec przywozu niektórych rodzajów tkanin siatkowych o otwartych oczkach z włókien szklanych pochodzących z Chińskiej Republiki Ludowej na przywóz niektórych rodzajów tkanin siatkowych o otwartych oczkach z włókien szklanych wysyłanych z Malezji, zgłoszonych lub niezgłoszonych jako pochodzące z Malezji, a w konsekwencji wydanie decyzji bez podstawy prawnej.
W uzasadnieniu skargi wskazano, że raport OLAF z dnia 2 maja 2013 r. nie stanowi nowej okoliczności faktycznej, ale stanowi nowy dowód w sprawie, podlegający ocenie wraz z całym pozostałym materiałem dowodowym. W konsekwencji, aby ten nowy dowód mógł stanowić podstawę do wznowienia postępowania winien istnieć już w momencie wydania decyzji z dnia 16 kwietnia 2013 r., gdyż wymaga tego literalna treść art. 240 § 1 pkt 5 ustawy – Ordynacja podatkowa.
W ocenie skarżącej "nowe dowody", na które powoływały się organy obu instancji nie istniały w dniu wydania decyzji ostatecznej z dnia 16 kwietnia 2013 r. Raport końcowy OLAF nosi bowiem datę "2 maja 2013 r.". Oznacza to, że organ nie miał podstaw do wydania nowej decyzji na skutek wznowienia postępowania.
Organ odwoławczy nie był ponadto w stanie jednoznacznie zdecydować, czy podstawą wznowienia są jedynie nowe dowody, czy też nowe dowody i okoliczności faktyczne, czy może jedynie nowe okoliczności faktyczne. Nowe okoliczności faktyczne nie mogły w ocenie skarżącej powstać samoistnie. Z reguły bowiem są one rezultatem nowego dowodu, z którego można wywodzić nowe okoliczności. Jeżeli jednak konkretny dowód powstał po wydaniu uprzedniej decyzji ostatecznej, to dowód taki nie może stanowić podstawy wznowienia postępowania i nowego rozstrzygnięcia sprawy.
W reasumpcji skarżąca wskazała, że organy nie rozważyły w sposób wyraźny i precyzyjny podstawy wznowienia postępowania.
Skarżąca wskazała również, że do towarów przez nią importowanych nie mogły mieć zastosowania przepisy rozporządzenia nr 791/2011, skoro w sprawie brak jest dowodu wskazującego chińskie pochodzenie towarów. Z art. 1 tego rozporządzenia wynika, że rozporządzenie to dotyczy siatki pochodzącej z Chińskiej Republiki Ludowej i to od wyraźnie wyszczególnionych w treści rozporządzenia przedsiębiorców. Tymczasem siatka zakupiona przez skarżącą pochodziła z Malezji i została zakupiona od podmiotu dysponującego autentycznym, zgodnym ze stanowiskiem władz Malezji świadectwem pochodzenia. Co istotne, dostawca ten został wymieniony w przepisach rozporządzenia nr 672/2012.
W odpowiedzi na skargę Dyrektor Izby Celnej wnosząc o jej oddalenie wskazał, że okolicznością istniejącą w dniu wydawania decyzji są fakty, które potwierdzają, że sporne towary zostały przywiezione z Chin, a w Malezji poddane jedynie czynnościom przeładunkowym. Towary te posiadają zatem chińskie a nie malezyjskie pochodzenie. Nowymi dowodami potwierdzającymi inne niż deklarowane pochodzenie - istniejącymi w dniu wydawania decyzji, a nieznanymi organowi – są dokumenty wskazane w wynikach dochodzenia przeprowadzonego przez OLAF, w tym m.in. dane z rejestrów ZB1 i ZB2, które niezaprzeczalnie istniały w dniu wydania wznowionej decyzji. W ocenie organu odwoławczego Raport OLAF potwierdza jedynie okoliczności istniejące w dniu wydawania decyzji ostatecznej oraz zawiera dowody na potwierdzenie tych okoliczności, które istniały w dniu jej wydania, a nie były znane organowi celnemu.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku zważył, co następuje:
W myśl art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (tekst jednolity: Dz. U. z 2014 r., poz. 1647) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej.
Zgodnie z art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jednolity: Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.; dalej w skrócie "p.p.s.a."), sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.
Skarga nie zasługuje na uwzględnienie.
Przedmiotem importu w niniejszej sprawie była siatka podtynkowa z włókna szklanego, dla której w zgłoszeniu wskazano kod TARIC 7019 90 99 00. Dla towarów zgłaszanych do procedury dopuszczenia do obrotu w dniu przyjęcia przedmiotowego zgłoszenia celnego, tj. w dniu 18 października 2011 r. pochodzących z Malezji, które winny być zaklasyfikowane do kodu TARIC 7019 59 00 10, stawka celna erga omnes wynosiła 7 %, a preferencyjna - 3,5 %.
W związku z pozytywnym wynikiem weryfikacji świadectwa pochodzenia FORM A wydana została przez Naczelnika Urzędu Celnego decyzja z dnia 16 kwietnia 2013 r. umarzająca postępowanie w sprawie kontroli złożonego zgłoszenia celnego. Decyzja ta stała się ostateczna.
W tej sytuacji ujawniona przez organ administracji w 2013 r. na podstawie raportu OLAF okoliczność pochodzenia importowanego towaru z innego kraju niż wskazany w zgłoszeniu celnym została słusznie uznana za nową okoliczność faktyczną istniejącą w dacie orzekania przez organ administracji w dniu 16 kwietnia 2013 r. lecz nieznaną temu organowi (art. 240 § 1 pkt 5 ustawy - Ordynacja podatkowa).
Nie zasługuje zatem na uwzględnienie zarzut strony skarżącej co do tego, że nie została spełniona przesłanka z art. 240 § 1 pkt 5 ustawy - Ordynacja podatkowa z uwagi na to, że raport OLAF powstał już po wydaniu decyzji z 16 kwietnia 2013 r.
Zwrócić bowiem należy uwagę, że przywołany przepis określa dwie odrębne przesłanki wznowienia postępowania: pierwszą z nich jest ujawnienie się nowych okoliczności faktycznych, zaś drugą jest ujawnienie się nowych dowodów. Każda z tych przesłanek musi spełniać kryteria istnienia w dacie wydania ostatecznej decyzji oraz braku wiedzy organu wydającego decyzję o jej istnieniu. Z pewnością nie zachodzi w sprawie niniejszej przesłanka wyjścia na jaw dowodu istniejącego w dacie wydania decyzji. Raport OLAF, na który powołała się skarżąca powstał bowiem już po 16 kwietnia 2013 r. Natomiast okoliczność faktyczna istotna dla rozstrzygnięcia w postaci pochodzenia towaru innego niż określone w zgłoszeniu celnym niewątpliwie istniała w dacie 16 kwietnia 2013 r., choć wiedzę na jej temat organ uzyskał dopiero z raportu OLAF.
Z uwagi na otrzymane w 2011 r. informacje o unikaniu ceł antydumpingowych nałożonych na chińskie tkaniny siatkowe o otwartych oczkach z włókien szklanych, Europejski Urząd ds. Zwalczania Nadużyć Finansowych przeprowadził wspólne dochodzenie w Malezji z udziałem urzędników Republiki Czeskiej, Niemiec, Rumunii i kompetentnych władz malezyjskich.
Z dochodzenia sporządzono raport końcowy datowany 2 maja 2013 r., nr OF/2011/0969. Do Urzędu Celnego w G. raport ten wpłynął w lipcu 2013 r. Na jego treści oparły się organy celne w niniejszej sprawie ustalając, że przedmiotowe tkaniny siatkowe o otwartych oczkach nie były wyprodukowane w Malezji.
Należy w tym miejscu wskazać, że Europejski Urząd ds. Zwalczania Nadużyć Finansowych (OLAF) ustanowiony został decyzją Komisji z dnia 28 kwietnia 1999 r. (Dz. U. UE z 1999 r., Nr L 136.20), a kwestie dotyczące prowadzonych przezeń dochodzeń normowało rozporządzenie nr 1073/1999 Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 25 maja 1999 r. (Dz. U. UE z 1999r., Nr L 136.1).
Art. 9 tego rozporządzenia stanowił, że na zakończenie dochodzenia prowadzonego przez Urząd opracowuje on raport, oraz że raporty stanowią dopuszczalny dowód w postępowaniu administracyjnym lub sądowym Państwa Członkowskiego, w którym istnieje potrzeba ich wykorzystania.
Obecnie Rozporządzenie nr 1073/1999 zastąpione zostało rozporządzeniem Parlamentu Europejskiego i Rady (UE, EURATOM) nr 883/2013 z dnia 11 września 2013 r., dotyczącym dochodzeń prowadzonych przez Europejski Urząd ds. Zwalczania Nadużyć Finansowych (OLAF) oraz uchylającym rozporządzenie (WE) nr 1073/1999 Parlamentu Europejskiego i Rady i rozporządzenie Rady (Euratom) nr 1074/1999, które weszło w życie w dniu 1 października 2013 r. (Dz.U.UE.L.2013.248.1).
Także to rozporządzenie - nr 883/2013 - stanowi w art. 11 ust. 1, że po zakończeniu dochodzenia przez Urząd, sporządza się raport. W myśl art. 11 ust.2 Rozporządzenia raporty stanowią dopuszczalny dowód w postępowaniu administracyjnym lub sądowym państwa członkowskiego, w którym istnieje potrzeba ich wykorzystania, w taki sam sposób i na takich samych warunkach co raporty urzędowe sporządzane przez krajowych kontrolerów administracyjnych.
Tak więc z przywołanych przepisów wynika wprost, że raport OLAF stanowi dopuszczalny dowód w postępowaniu administracyjnym lub sądowym i że posiada taką samą wartość dowodową, jak podobne dokumenty sporządzane w postępowaniach prowadzonych przed organami krajowymi.
Ponadto z art. 11 ust. 4 przywołanego rozporządzenia wynika, że wskazany raport, jak również wszystkie związane z nim dokumenty przekazywane są danej instytucji, organowi, urzędowi lub agencji, które podejmują działania, w szczególności dyscyplinarne lub prawne, uzasadnione wynikami dochodzenia. Normatywna treść przywołanych przepisów musi też uwzględniać cele wyraźnie deklarowane przez prawodawcę unijnego, zwłaszcza w pkt 31, pkt 28 i pkt 49 wprowadzenia do przywołanego rozporządzenia (porównaj też wyrok NSA z dnia 16 października 2014 r., sygn. akt I GSK 376/13; Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych; orzeczenia.nsa.gov.pl).
Z przywołanych regulacji wynika więc, że wskazany raport OLAF i we wcześniejszym stanie prawnym i obecnie stanowi dopuszczalny dowód w prowadzonym przez odpowiednie organy postępowaniu celnym, ukierunkowanym na przeprowadzenie kontroli zgłoszenia celnego.
Ustalenia i merytoryczna treść raportu OLAF, którego wyczerpująca treść i argumentacja nie budzi wątpliwości Sądu, nie pozwalają na oparcie ustaleń faktycznych na malezyjskim świadectwie pochodzenia towaru: Form A.
Z kolei organy celne zasadnie uznały, że brak jest podstaw do przyjęcia, że towar posiada pochodzenie malezyjskie.
Sąd nie znalazł w związku z tym podstaw do stwierdzenia naruszenia przez organy przepisów prawa procesowego w sposób mogący mieć istotny wpływ na wynik sprawy.
Należy również wskazać, że art. 220 ust. 2 lit. b WKC stanowi, że: "z wyjątkiem przypadków określonych w art. 217 ust. 1 akapit drugi i trzeci zaksięgowania retrospektywnego nie dokonuje się, gdy kwota należności prawnie należnych zgodnie z przepisami prawa nie została zaksięgowana w następstwie błędu samych organów celnych, który to błąd nie mógł zostać w racjonalny sposób wykryty przez osobę zobowiązaną do uiszczenia należności działającą w dobrej wierze i przestrzegającą przepisów obowiązujących w zakresie zgłoszenia celnego. Jeżeli preferencyjny status towaru potwierdzony został w ramach systemu współpracy administracyjnej z udziałem organów państwa trzeciego, wydanie przez te organy świadectwa, o ile stwierdzono jego nieprawidłowość, stanowi błąd, którego w racjonalny sposób nie można było wykryć w rozumieniu pierwszego akapitu. Jednakże wydanie nieprawidłowego świadectwa nie stanowi błędu, jeżeli świadectwo zostało wystawione na podstawie niewłaściwego przedstawienia faktów przez eksportera, z wyjątkiem przypadku, gdy w szczególności jest oczywiste, że organy wydające świadectwo wiedziały lub powinny były wiedzieć, że towary nie spełniają warunków wymaganych do korzystania z preferencji. Osoba odpowiedzialna za uiszczenie należności może powołać się na dobrą wiarę, jeżeli może udowodnić, że w okresie przedmiotowych operacji handlowych zachowała należytą staranność, aby upewnić się czy spełnione zostały wszystkie warunki korzystania z preferencji. Jednakże osoba odpowiedzialna za uiszczenie należności nie może powoływać się na dobrą wiarę, jeżeli Komisja opublikowała w Dzienniku Urzędowym Wspólnot Europejskich opinię wyrażającą uzasadnione wątpliwości w odniesieniu do prawidłowego stosowania uzgodnień preferencyjnych przez kraj korzystający".
Z powyższego przepisu wynika, że wydanie nieprawidłowego świadectwa nie stanowi błędu samych organów celnych, jeżeli zostało ono wystawione na podstawie niewłaściwego przedstawienia faktów przez eksportera z wyjątkiem przypadku, gdy organy wydające świadectwo wiedziały lub powinny były wiedzieć, że towary nie spełniają warunków wymaganych do korzystania z preferencji.
Z materiału dowodowego sprawy wynika, że organy celne Malezji wystawiając przedmiotowe świadectwo zostały wprowadzone w błąd przez eksportera, który nie mógł być producentem wyeksportowanego do Unii Europejskiej towaru.
W tej sytuacji wydanie świadectwa pochodzenia FORM A, potwierdzającego malezyjskie pochodzenie towaru nie stanowi błędu organu w rozumieniu przepisu art. 220 ust. 2 lit. b WKC.
Należy bowiem wskazać, że w niniejszej sprawie ustalono, że wydanie nieprawidłowego świadectwa nie stanowiło błędu organów celnych z uwagi na niewłaściwe działanie eksportera, wobec czego przeświadczenie skarżącej o preferencyjnym, malezyjskim pochodzeniu towaru nie mogłoby jej zwolnić z retrospektywnego księgowania należności.
Mając na uwadze powyższe, Sąd na podstawie art. 151 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi oddalił skargę.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 21.07.2026. · Źródło