III SA/Gd 172/14

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Jolanta Sudoł Sędziowie: Sędzia WSA Alina Dominiak Sędzia WSA Felicja Kajut (spr.) Protokolant starszy sekretarz sądowy Wioleta Gładczuk po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 29 maja 2014 r. sprawy ze skargi W. T. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia 8 stycznia 2014 r. nr [...] w przedmiocie przywrócenia terminu do wniesienia odwołania w sprawie kontrolnego sprawdzenia kwalifikacji do kierowania pojazdami oddala skargę. Starosta decyzją z dnia 15 lipca 2013 r. nr [...] orzekł o skierowaniu W. T. (dalej: "strona", "skarżący") na kontrolne sprawdzenie kwalifikacji, w związku z przekroczeniem 24 pkt za naruszenia przepisów ruchu drogowego. Strona odwołała się od tej decyzji wnosząc jednocześnie o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania. Postanowieniem z dnia 8 stycznia 2014 r. (nr [...]) Samorządowe Kolegium Odwoławcze, na podstawie art. 58 § 1 oraz art. 59 § 2 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. – Kodeks postępowania administracyjnego (t.j. Dz. U. z 2013 r. poz. 267), dalej: "k.p.a.", odmówiło przywrócenia terminu do wniesienia odwołania od ww. decyzji z dnia 15 lipca 2013 r. Jak wskazał organ, jako przyczynę wniesienia odwołania z uchybieniem terminu wskazano pobyt poza granicami kraju trwający od dnia 10 lipca 2013 r. do dnia 5 sierpnia 2013 r. Wskazano jednocześnie, że decyzja doręczona została osobie uprawnionej do jej odbioru, jednakże jej treść odczytana została stronie po jej powrocie tj. po dniu 5 sierpnia 2013 r. W pierwszej kolejności organ wskazał, że decyzja została doręczona osobie uprawnionej do odbioru przesyłki, na co wskazuje sam wnioskodawca w treści wniosku o przywrócenie terminu. Powyższe skutkuje uznaniem, że odebranie przesyłki przez osobę uprawnioną czyni doręczenie skuteczne - jako doręczenie zastępcze. Powołując na orzecznictwo organ stwierdził, że skuteczne doręczenie przesyłki w ramach doręczenia zastępczego wywołuje skutek dla adresata bez względu na to, czy odbiorca poinformował go o fakcie jej odbioru czy też nie. Z kolei odnosząc się do wskazanej we wniosku nieobecności strony na terenie kraju, organ stwierdził, że w świetle skutecznego doręczenia przesyłki nie miało to znaczenia dla przedmiotowego rozstrzygnięcia. Nadto podkreślono, że w wyłącznym interesie strony postępowania nieobecnej w kraju leży zabezpieczenie własnych interesów w sposób umożliwiający ich skuteczną realizację. W. T. zaskarżył powyższe postanowienie do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku, wnosząc o jego uchylenie. Skarżący zarzucił, że narusza ono przepis prawa materialnego tj. art. 58 § 1 Kodeksu postępowania administracyjnego, polegające na przyjęciu, że uchybienie w przekroczeniu terminu do złożenia odwołania nastąpiło z winy skarżącego Skarżący wskazał, że ustawodawca w treści art. 58 § 1 kpa nie wymienił okoliczności, które uzasadniałyby przywrócenie terminu do wniesienia odwołania. Z treści cytowanego przepisu wynika, jedynie, że należy przywrócić termin na prośbę zainteresowanego, jeżeli uprawdopodobni, że uchybienie nastąpiło bez jego winy. Wskazał, że nie mógł przypuszczać, że podczas jego trzytygodniowej nieobecności i pobytu za granicą wpłynie decyzja Starosty, nie mógł więc osobie która odebrała przesyłkę przekazać stosownych instrukcji. Należy również zauważyć, że osoba, która odebrała przesyłkę nie powiadomiła skarżącego o wpływie korespondencji jedynie z uwagi na to, że nie mogła tego uczynić. Osoba, która odebrała przesyłkę nie była uprawniona do jej otwarcia i nie miała upoważnienia do wniesienia odwołania. W tej sytuacji należy przyjąć, że uchybienie terminu do wniesienia odwołania nastąpiło bez winy skarżącego, a jego wniesienie w terminie było niemożliwe dla skarżącego z powodu trudnej do przezwyciężenia przeszkody - pobyt za granicą i brak wiadomości o otrzymaniu decyzji. Należy nadmienić, że przeszkoda ta istniała przez cały czas biegu terminu do wniesienia odwołania. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku zważył, co następuje: W myśl art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem jej zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Z kolei postępowanie przed sądami administracyjnymi prowadzone jest w oparciu o przepisy ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jednolity: Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.), dalej zwanej "p.p.s.a.". W myśl art. 134 § 1 ww. aktu normatywnego sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Skarga nie zasługuje na uwzględnienie. W pierwszej kolejności należy stwierdzić, że błędne jest stanowisko skarżącego, w którym twierdzi, że art. 58 § 1 Kodeksu postępowania administracyjnego jest przepisem prawa materialnego. Przepis ten znajduje się w rozdziale 10 działu I k.p.a. zatytułowanym "Terminy", co wskazuje na to, że normy tam zawarte mają charakter proceduralny. Art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) p.p.s.a. zezwala na uchylenie postanowienia z powodu naruszenia przepisów postępowania jedynie w sytuacji, gdy naruszenie mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Tego rodzaju naruszeń Sąd nie stwierdził. Przedmiotem kontroli Sądu w niniejszej sprawie było postanowienie z dnia 8 stycznia 2014 r. (nr [...]) Samorządowego Kolegium Odwoławczego, którym organ odmówił przywrócenia terminu do wniesienia odwołania od decyzji. Organ w podstawie prawnej wskazał art. 58 § 1 oraz art. 59 § 2 k.p.a. Art. 58 § 1 i 2 k.p.a. stanowi, że w razie uchybienia terminu należy przywrócić termin na prośbę zainteresowanego, jeżeli uprawdopodobni on, że uchybienie nastąpiło bez jego winy; prośbę o przywrócenie terminu należy wnieść w ciągu siedmiu dni od dnia ustania przyczyny uchybienia terminu jednocześnie dopełniając czynności, dla której określony był termin. Z powyższego wynika, że przesłankami uzasadniającymi przywrócenie terminu są: 1) wniesienie pisma z wnioskiem przywrócenie terminu w ciągu 7 dni od czasu ustania przyczyny uchybienia terminu, 2) uprawdopodobnienie okoliczności wskazujących na brak winy w uchybieniu terminu, 3) dokonanie - równocześnie ze złożeniem wniosku - czynności, do dokonania której terminowi uchybiono. Przesłanki te muszą wystąpić łącznie. Bezsporne jest w sprawie, że skarżący zachował siedmiodniowy termin do złożenia wniosku o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania, jednocześnie też wniósł odwołanie od decyzji z dnia 15 lipca 2013 r. W ocenie Sądu prawidłowo uznał organ odwoławczy, że skarżący nie uprawdopodobnił, jak wymaga tego cytowany art. 58 § 1 k.p.a., okoliczności wskazujących na brak winy w uchybieniu terminu. Z jego twierdzeń zawartych we wniosku wynika jedynie, że od dnia 10 lipca 2013 r. do dnia 5 sierpnia 2013 r. przebywał poza granicami kraju. Nadto wskazał, że decyzja doręczona została osobie uprawnionej do jej odbioru, jednakże jej treść odczytana została stronie po jej powrocie. Przywrócenie terminu ma charakter wyjątkowy i nie jest możliwe, gdy strona dopuściła się choćby lekkiego niedbalstwa. Zatem, przy uwzględnieniu wymogów przewidzianych w art. 58 § 1 k.p.a., przywrócenie terminu może mieć miejsce jedynie wtedy, gdy uchybienie terminu nastąpiło wskutek przeszkody, której strona nie mogła usunąć, nawet przy użyciu największego w danych warunkach wysiłku. Dokonując oceny tego warunku należy mieć na uwadze obiektywny miernik staranności. Chodzi mianowicie o staranność jakiej można wymagać od osoby dbającej należycie o swoje interesy. Skarżący nie uprawdopodobnił, że wystąpiła przeszkoda, której nie mógł przezwyciężyć przy dołożeniu nawet największego wysiłku. Wyjazd za granicę nie może zostać uznany za okoliczność uzasadniającą brak winy w uchybieniu terminu do złożenia wniosku o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania. Stwierdzić należy, że osoba dbająca należycie o swoje interesy powinna zabezpieczyć sposób odbioru korespondencji i przekazania im o tym informacji, w razie dłuższej nieobecności w miejscu zamieszkania, tym bardziej w sytuacji, gdy toczy się postępowanie administracyjne z jej udziałem. Taka właśnie sytuacja miała miejsce w niniejszej sprawie. Nadto wskazać należy, że zgodnie z art. 41 k.p.a. w toku postępowania strony mają obowiązek zawiadomić organ administracji publicznej o każdej zmianie adresu, o czym skarżący został pouczony w zawiadomieniu o wszczęciu postępowania z dnia 22 maja 2013 r.. Sąd zauważa, że skarżący skierował do organu pierwszej instancji pismo z dnia 27 czerwca 2013 r., w którym jedynie zwrócił się prośbą o przesyłanie korespondencji na podany tam adres. Jak podał skarżący w skardze, jego pobyt za granicą wiązał się między innymi z udziałem w Światowych Dniach Młodzieży w Brazylii. Sądowi z urzędu wiadome jest, że miały one miejsce w okresie od dnia 26 do 31 lipca 2013 r. Powszechnie jest wiadomym, że tego rodzaju wyjazdy wymagają dużo wcześniejszych przygotowań, zatem strona mając świadomość uczestnictwa w takim wyjeździe, powinna o tym fakcie poinformować organ oraz podjąć niezbędne czynności mające na celu zabezpieczenie jej interesów podczas swojej nieobecności. Skarżący powinien był bowiem liczyć się z tym, że w sprawie w oznaczonym terminie zapadnie decyzja i planując wcześniej wyjazd powinna zadbać o swoje interesy poprzez ustanowienie pełnomocnika – czego skarżący nie uczynił. Bezsporne jest w sprawie, że decyzja organu pierwszej instancji została - stosownie do art. 43 k.p.a. - skutecznie doręczona na wskazany przez skarżącego adres. Należy przy tym zauważyć, że nawet w przypadku, gdy osoba, której wręczono pismo za pokwitowaniem, nie oddała pisma adresatowi, nie ma wpływu na skuteczność doręczenia zastępczego, którego warunki określa art. 43 k.p.a., (por. postanowienie NSA z dnia 3 listopada 2009 r., sygn. akt II OZ 955/09). Tym samym nie może skarżący, dowodząc braku winy w uchybieniu terminu, powoływać się skutecznie na okoliczność, że osoba, która odebrała przesyłkę nie mogła zapoznać się z jej treścią i poinformować o niej skarżącego, zaś skarżący mógł to uczynić dopiero po powrocie do kraju. Stanowisko organu odwoławczego odnoście braku podstaw do przywrócenia terminu do złożenia odwołania od decyzji w sprawie kontrolnego sprawdzenia kwalifikacji do kierowania pojazdami, jest zatem zgodne z unormowaniem art. 58 § 1 k.p.a. W konsekwencji Sąd, nie stwierdzając naruszeń przepisów postępowania w sposób mogący mieć istotny wpływ na wynik sprawy, oddalił skargę na podstawie art. 151 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.