III SA/Gd 207/11

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Elżbieta Kowalik-Grzanka po rozpoznaniu w dniu 30 września 2011 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku "A" Spółki z ograniczoną odpowiedzialnością w G. o przyznanie prawa pomocy w sprawie ze skargi na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia 7 marca 2011 r. sygn. akt [...] w przedmiocie nałożenia kary pieniężnej za zajęcie pasa drogowego postanawia: odmówić skarżącej przyznania prawa pomocy. "A" Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością w G. zaskarżyła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia 7 marca 2011 r. uiszczając wpis od skargi w wysokości 200 zł. Zarządzeniem z dnia 16 maja 2011 r. skarżąca została wezwana do uzupełnienia wpisu sądowego od skargi w kwocie 1.800 zł. W dniu 6 czerwca 2011 r. skarżąca złożyła wniosek o przyznanie prawa pomocy poprzez zwolnienie z obowiązku uzupełnienia wpisu w całości. Postanowieniem referendarza sądowego z dnia 8 sierpnia 2011 r. odmówiono wnioskodawczyni przyznania prawa pomocy. Pismem z dnia 31 sierpnia 2011 r. wnioskodawczyni złożyła sprzeciw od powyższego postanowienia. W uzasadnieniu sprzeciwu podniesiono, że do akt przedłożone zostały dokumenty z których jednoznacznie wynika, iż obecnie skarżąca spółka nie posiada środków pozwalających na uzupełnienie wpisu. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku zważył, co następuje: Zgodnie z art. 260 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) – w skrócie p.p.s.a., w razie wniesienia sprzeciwu, który nie został odrzucony, zarządzenie lub postanowienie, przeciwko któremu został on wniesiony, traci moc, a sprawa będąca przedmiotem sprzeciwu podlega rozpoznaniu przez sąd na posiedzeniu niejawnym. W uzasadnieniu wniosku wskazano, że spółka poniosła stratę bilansową, toczą się w stosunku do niej postępowania sądowe i egzekucyjne. Ponadto z jej inicjatywy wszczęto postępowania mające na celu ściągnięcie należności od dłużników. Ze złożonego oświadczenia o majątku i dochodach wynika, że spółka nie posiada środków trwałych, w ostatnim roku obrotowym poniosła stratę w wysokości 214.922,98 zł, zaś jej kapitał zakładowy wynosi 50.000 zł. Skarżąca nie podała stanu dwóch posiadanych rachunków bankowych, ograniczając się do stwierdzenia, iż dokonano na nich zajęć komorniczych. Do wniosku dołączono odpis bilansu, rachunku zysków i strat, informacji dodatkowej oraz uchwały zgromadzenia wspólników zatwierdzającej sprawozdanie finansowe za 2009 rok. Z danych zawartych w rachunku zysków i strat za 2009 r. wynika, że spółka wykazała przychody netto ze sprzedaży w wysokości 1.856.696,14 zł, pozostałe przychody operacyjne w kwocie 180.940,39 zł oraz przychody finansowe w kwocie 34,14 zł. Na dzień 31 grudnia 2009 r. wnioskodawczyni posiadała środki pieniężne w kasie i na rachunkach w kwocie 28.559,69 zł. Mając na uwadze w/w okoliczności faktyczne Sąd wskazuje, że instytucja prawa pomocy, uregulowana w przepisach art. 243 - 263 p.p.s.a. stanowi jedną z gwarancji realizacji konstytucyjnej zasady prawa do sądu. Umożliwia ona dostęp do sądu podmiotom, które nie są w stanie samodzielnie pokryć całości kosztów związanych z prowadzeniem danego postępowania sądowego. Zgodnie z brzmieniem art. 245 § 3 p.p.s.a., prawo pomocy w zakresie częściowym obejmuje zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego. Stosownie zaś do art. 246 § 2 pkt 2 p.p.s.a. osobie prawnej, a także innej jednostce organizacyjnej nieposiadającej osobowości prawnej może zostać przyznane prawo pomocy w zakresie częściowym, jeżeli ta wykaże, że nie ma dostatecznych środków na poniesienie pełnych kosztów postępowania. Ciężar dowodu powyższych okoliczności spoczywa na stronie, która ubiega się o przyznanie prawa pomocy. Dodatkowo, w sytuacji, gdy oświadczenie strony zawarte we wniosku o przyznanie prawa pomocy okaże się niewystarczające do oceny jej rzeczywistego stanu majątkowego i możliwości płatniczych oraz stanu rodzinnego lub budzi wątpliwości, strona jest zobowiązana złożyć na wezwanie sądu (referendarza sądowego) dokumenty źródłowe dotyczące jej stanu majątkowego, dochodów lub stanu rodzinnego (art. 255 p.p.s.a.). W orzecznictwie sądów administracyjnych utrwalony jest pogląd, że niedopełnienie w całości lub w części obowiązku złożenia przez stronę dodatkowego oświadczenia uzasadnia oddalenie wniosku o przyznanie prawa pomocy (por. postanowienie NSA z dnia 28 lipca 2009 r. sygn. akt I OZ 744/09, Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych, www.orzeczenia.nsa.gov.pl). Należy wskazać, że w realiach sprawy skarżąca zarządzeniem referendarza sądowego z dnia 8 lipca 2011 r. została zobowiązana do przedłożenia w terminie 7 dni: odpisu zeznania podatkowego CIT 8 za 2010 r.; odpisu deklaracji VAT 7 za maj 2011 r.; odpisów złożonych zgłoszeń identyfikacyjnych (NIP-2 z załącznikami) wraz z ich aktualizacjami; wyciągów z wszystkich posiadanych rachunków bankowych, w tym kont i lokat dewizowych z ostatnich trzech miesięcy, z uwzględnieniem aktualnych sald rachunków i wysokości środków zgromadzonych na lokatach; odpisu bilansu, rachunku zysków i strat, informacji dodatkowej oraz uchwały zatwierdzającej sprawozdanie finansowe za rok obrotowy 2010; dokumentów potwierdzających wysokość przychodu, kosztów uzyskania przychodów oraz dochodu (straty) za okres od 1 stycznia 2011 r. do 30 czerwca 2011 r. Pomimo upływu wyznaczonego terminu skarżąca nie nadesłała jakichkolwiek dokumentów. W tej sytuacji stwierdzić należało, iż nie wykazała dostatecznie, że spełnia ustawowe przesłanki przyznania prawa pomocy. Wprawdzie do wniosku o przyznanie prawa pomocy dołączono szereg dokumentów źródłowych, jednakże nie obrazują one aktualnej sytuacji finansowej spółki, lecz dotyczą wyników uzyskanych w 2009 r. W konsekwencji niewyjaśnione zostały istotne okoliczności mające wpływ na ocenę zasadności złożonego wniosku. W szczególności skarżąca nie wykazała wysokości uzyskiwanych przychodów, kosztów uzyskania przychodów za 2010 r. i w okresie od 1 stycznia 2011 r. do 30 czerwca 2011 r. Ponadto nie przedstawiła sprawozdania finansowego za 2010 r., co uniemożliwia ustalenie stanu aktywów i pasywów spółki. Mimo wskazania na te braki w postanowieniu referendarza sądowego, składając sprzeciw wnioskodawczyni nie wypowiedziała się na ten temat i nie przestawiła stosownych dokumentów. Samo zaś oświadczenie skarżącej o posiadaniu rachunków bankowych oraz ich zajęciu w postępowaniach egzekucyjnych nie wyjaśnia w żaden sposób, jaki jest stan ich sald, historia operacji oraz wysokość należności będących przedmiotem egzekucji. Z dołączonego do akt sprawy odpisu z Krajowego Rejestru Sądowego według stanu na dzień 30 grudnia 2010 r. nie wynika nadto, że spółka znajduje się w stanie upadłości, bądź jest prowadzone wobec niej postępowanie układowe. Ponadto okoliczność poniesienia straty bilansowej nie oznacza, że spółka nie posiada obecnie jakichkolwiek środków finansowych. Oświadczenia zawarte we wniosku o przyznanie prawa pomocy oraz dołączonych dokumentach źródłowych potwierdzają, że skarżąca prowadzi działalność gospodarczą w większych rozmiarach, o czym świadczy choćby wysokość przychodów netto ze sprzedaży osiągniętych w 2009 r. Wielokrotnie przewyższa ona wysokość kosztów postępowania w niniejszej sprawie, w tym wpisu od skargi, określonego na kwotę 2.000 zł. Powyższe okoliczności prowadzą zatem do wniosku, że w niniejszej sprawie skarżąca nie wykazała dostatecznie istnienia przesłanek przyznania prawa pomocy w zakresie częściowym. W tej sytuacji, na podstawie przepisu art. 246 § 2 pkt 2 p.p.s.a. w zw. z art. 260 p.p.s.a., orzeczono jak w sentencji postanowienia odmawiając przyznania prawa pomocy.