III SA/Gd 224/22

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Jolanta Sudoł Sędziowie: Sędzia WSA Alina Dominiak (spr.) Asesor WSA Justyna Dudek-Sienkiewicz po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym w dniu 23 czerwca 2022 r. sprawy ze skargi M. J. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia 29 listopada 2021 r., nr [...] w przedmiocie świadczenia pielęgnacyjnego oddala skargę. Decyzją z dnia 27 lipca 2021r. Prezydent Miasta odmówił M.J. przyznania świadczenia pielęgnacyjnego. W podstawie prawnej organ powołał m.in. art. 2 pkt.2, art.3, art.17, art.23 ust.1, 2, i 4, ustawy z dnia 28 listopada 2003 r. o świadczeniach rodzinnych (tekst jednolity Dz.U. z 2020 r. poz. 111 ze zm.) – dalej jako "ustawa". W uzasadnieniu organ wskazał, że w dniu 10 czerwca 2021 r. M.J. złożyła wniosek o ustalenie prawa do świadczenia pielęgnacyjnego w związku z opieką nad mężem J.J. . Do wniosku dołączyła m.in. orzeczenie o niepełnosprawności z dnia 8 sierpnia 2012 r. wydane przez Powiatowy Zespół ds. Orzekania o Niepełnosprawności , w którym określono znaczny stopień niepełnosprawności J.J. , przy czym wskazano, że niepełnosprawność istnieje od 62-go roku życia. Organ ustalił sprawowanie opieki na podstawie rozmowy telefonicznej przeprowadzonej z wnioskodawczynią w dniach 25 i 29 czerwca 2021 r. Organ wskazał, że wnioskodawczyni przepracowała ok. 14 lat. Zgodnie z wydrukiem z systemu elektronicznego Powiatowego Urzędu Pracy ostatnie zatrudnienie wnioskodawczyni trwało od 14 stycznia 2009 r. do 13 kwietnia 2009 r. - w firmie "A" Sp. z o.o. Przez około 14 lat wnioskodawczyni była zarejestrowana w Powiatowym Urzędzie Pracy jako osoba bezrobotna, w okresie od 18 stycznia 2005 r. do 17 stycznia 2006 r. z prawem do zasiłku. W dniu 15 marca 2013 r. wnioskodawczyni została wyrejestrowana z Powiatowego Urzędu Pracy, ponieważ nie stawiła się w wyznaczonym terminie i nie powiadomiła w okresie do 7 dni o uzasadnionej przyczynie tego niestawiennictwa. Od dnia 1 października 2017 r. wnioskodawczyni uzyskała uprawnienia do emerytury przyznanej przez Zakład Ubezpieczeń Społecznych. Wnioskodawczyni opiekuje się mężem od chwili jego wypadku, który miał miejsce w dniu 17 maja 2012 r. W wyniku wypadku mąż skarżącej jest po amputacji lewej ręki, barku i połowy obojczyka. Samodzielnie porusza się tylko po mieszkaniu. Wymaga wsparcia w takich czynnościach jak utrzymanie higieny osobistej, golenie, kąpiele, ubieranie, przygotowywanie posiłków, dawkowanie i podawanie leków, mierzenie ciśnienia i poziomu cukru oraz wykonywanie masażu. Wnioskodawczyni towarzyszy mężowi w wizytach lekarskich. Poza wskazanymi czynnościami opiekuńczymi związanymi z osobistą opieką nad osobą niepełnosprawną wnioskodawczyni wykonuje wszystkie pozostałe czynności związane z prowadzeniem wspólnego gospodarstwa domowego, takie jak robienie zakupów, sprzątanie, pranie, regulowanie opłat, załatwianie spraw urzędowych. Organ wskazał, że czynności opiekuńcze związane z osobistą opieką nad niepełnosprawnym wykonywane są głównie rano i wieczorem. Przy należytej organizacji wnioskodawczyni miałaby możliwość podjęcia pracy chociażby w niepełnym wymiarze czasu pracy. Wnioskodawczyni spełnia tylko część przesłanek wymienionych w art. 17 ust. 1 ustawy niezbędnych do ubiegania się o świadczenie pielęgnacyjne z tytułu opieki nad niepełnosprawnym mężem, tzn. jest osobą, na której ciąży obowiązek alimentacyjny wobec męża. Sprawowana przez wnioskodawczynię opieka jest stała, lecz rezygnacja z zatrudnienia nie została wymuszona koniecznością sprawowania opieki nad mężem. Nie została też spełniona przesłanka określona w art. 17 ust. 1 b ustawy, bowiem z treści orzeczenia Powiatowego Zespołu ds. Orzekania o Niepełnosprawności z dnia 8 sierpnia 2012 r. nie wynika, by niepełnosprawność męża wnioskodawczyni powstała przed ukończeniem 18 r.ż. lub w trakcie nauki w szkole lub w szkole wyższej przed ukończeniem 25 r.ż. Ponadto w ocenie organu ustalone prawo do emerytury wobec jednoznacznie sformułowanych w art. 17 ust.5 ustawy negatywnych przesłanek wyklucza możliwość przyznania wnioskowanego świadczenia pielęgnacyjnego, bowiem ustawa o świadczeniach rodzinnych nie przewiduje możliwości wyboru pomiędzy świadczeniem pielęgnacyjnym, a świadczeniem wymienionym w art. 17 ust.5 pkt 1 lit. a ustawy. Jednakże , zgodnie z coraz powszechniejszym stanowiskiem sądów administracyjnych istnieje możliwość zawieszenia emerytury przez osobę ubiegającą się o świadczenie pielęgnacyjne, przy czym warunkiem niezbędnym do przyznania świadczenia pielęgnacyjnego jest dokonanie przez wnioskodawcę wyboru jednego z tych świadczeń. Wnioskodawczyni oświadczyła, że nie zrezygnuje z emerytury, natomiast oczekuje wypłaty różnicy między emeryturą, a świadczeniem pielęgnacyjnym. Zdaniem organu treść art. 17 ust. 3 ustawy jednoznacznie określa wysokość świadczenia i nie pozwala na samodzielne ustalenie jego wysokości przez organ administracji w oparciu o jakiekolwiek przesłanki. W dniu 9 lipca 2021 r. wnioskodawczyni złożyła oświadczenie o gotowości zawieszenia emerytury z chwilą, kiedy jej pobieranie będzie jedyną przeszkodą uzyskania uprawnienia do świadczenia pielęgnacyjnego. Decyzją z dnia 29 listopada 2021 r. nr (...) Samorządowe Kolegium Odwoławcze , po rozpatrzeniu odwołania M.J. , utrzymało w mocy zaskarżoną decyzję organu pierwszej instancji, na podstawie art. 138 § 1 pkt.1 k.p.a. Kolegium wskazało w uzasadnieniu, że w sprawie nie jest sporne to, że strona sprawuje opiekę nad mężem J.J. (ur. (...) 1959 r.), który legitymuje się orzeczeniem z dnia 8 sierpnia 2012 r. o znacznym stopniu niepełnosprawności. Kolegium nie zgodziło się z organem pierwszej instancji w kwestii stosowania przesłanki wynikającej z art. 17 ust. 1 b ustawy. W ocenie Kolegium przepis ten należy stosować z uwzględnieniem wyroku Trybunał Konstytucyjnego z dnia 21 października 2014 r., sygn. akt K 38/13, a zatem z pominięciem kryterium momentu powstania niepełnosprawności osoby wymagającej opieki. Mimo że w rozpatrywanym przypadku kryterium wiekowe przewidziane przepisem art. 17 ust. 1b ustawy nie zostało zachowane, to brak jest podstaw do odmowy przyznania wnioskodawczyni świadczenia pielęgnacyjnego z tego tytułu. W ocenie Kolegium świadczenie pielęgnacyjne nie przysługuje jednak wnioskodawczyni z uwagi na to, że nie istnieje związek przyczynowy pomiędzy brakiem zatrudnienia wnioskodawczyni, a sprawowaniem przez nią opieki nad mężem. Kolegium wskazało, że w świetle art. 17 ust. 5 pkt 1 ustawy świadczenie pielęgnacyjne nie przysługuje, jeżeli osoba sprawująca opiekę ma ustalone prawo do emerytury. Jednakże w świetle orzecznictwa zastosowanie reguł interpretacyjnych w odniesieniu do art. 17 ust. 5 pkt 1 lit. a ustawy daje możliwość przyznania świadczenia pielęgnacyjnego osobie mającej prawo do emerytury. Kolegium wskazało na dwie linie orzecznictwa w tej kwestii. W jednej Naczelny Sąd Administracyjny stanął na stanowisku, że zastosowanie reguł interpretacyjnych w odniesieniu do art. 17 ust. 5 pkt 1 lit. a ustawy z dnia 28 listopada 2003 r. o świadczeniach rodzinnych włącza do świadczenia pielęgnacyjnego osoby mające ustalone prawo do emerytury nie w całości, ale jedynie do wysokości tej emerytury. W nowych orzeczeniach NSA nie podziela tego poglądu, bowiem wypłata świadczenia pielęgnacyjnego w wysokości odpowiadającej różnicy pomiędzy ustawową wysokością tego świadczenia i wysokością emerytury (netto) pozostawałaby w sprzeczności z treścią art. 17 ust. 3 ustawy, który wysokość świadczenia pielęgnacyjnego jednoznacznie określa kwotowo i nie pozwala na samodzielne określanie jego wysokości przez organ administracji w oparciu o jakiekolwiek przesłanki. W ocenie NSA przemawia to za rozwiązaniem polegającym na umożliwieniu osobie uprawnionej wyboru jednego ze świadczeń: pielęgnacyjnego lub emerytalnego. Osoba, która spełnia warunki do przyznania wyższego świadczenia pielęgnacyjnego i chce je otrzymać, a pobiera emeryturę, powinna móc dokonać wyboru jednego z tych świadczeń przez rezygnację z pobierania świadczenia niższego. Wskazując na powyższe w ocenie Kolegium osoba, która spełnia warunki do przyznania świadczenia pielęgnacyjnego i chce je otrzymać, a pobiera emeryturę powinna móc dokonać wyboru jednego z tych świadczeń przez rezygnację z pobierania świadczenia niższego. Kolegium podkreśliło, że w orzecznictwie takie stanowisko jest zajmowane wyłącznie do tych osób pobierających emeryturę, które zrezygnowały z zatrudnienia w celu sprawowana opieki nad bliskimi lub pracy z tego powodu nie podjęły. Kolegium wskazało, że świadczenie pielęgnacyjne nie jest przyznawane za samą opiekę nad osobą niepełnosprawną, gdyż wynika ona z prawnego i moralnego obowiązku względem rodzica /małżonka/, lecz za faktyczny brak możliwości podjęcia zatrudnienia z powodu konieczności sprawowania tej opieki lub za rezygnację z zatrudnienia w celu jej sprawowania. Nie może być ono traktowane jako zastępcze źródło dochodu. Przepis art. 17 ust. 1 ustawy należy stosować wyłącznie do takich stanów faktycznych, w których zakres opieki wyklucza możliwość podjęcia jakiejkolwiek pracy zarobkowej. W ocenie Kolegium czynności wykonywane przez wnioskodawczynię są związane z codziennym utrzymaniem higieny i pielęgnacji, a także kontrolą zdrowia męża. Stopień samodzielności męża jest ograniczony, ale nie wykluczony - nie jest on osobą leżącą, porusza się samodzielnie, nie wymaga karmienia, pampersowania czy specjalistycznego podawania leków. Ocena charakteru sprawowanej rzeczywistej opieki nad osobą niepełnosprawną nie oznacza zakwestionowania stanu zdrowia osoby wymagającej opieki. Odwołująca pomaga mężowi w porannej i wieczornej toalecie oraz ubieraniu i rozbieraniu. Przygotowuje i podaje posiłki. Dba o czystość i porządek w domu oraz robi zakupy. Większość czynności wykonywanych przez wnioskodawczynię (robienie zakupów, sprzątanie, przygotowywanie posiłków) to czynności związane z prowadzeniem gospodarstwa domowego. W związku z tym Kolegium podzieliło stanowisko organu pierwszej instancji, iż całokształt czynności związanych z opieką nad niepełnosprawnym mężem nie powoduje konieczności całkowitej rezygnacji z podjęcia zatrudnienia. M.J. zaskarżyła powyższą decyzję Kolegium do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku. Skarżąca wniosła o uchylenie wydanych w sprawie decyzji organów obu instancji, podnosząc zarzut naruszenia prawa materialnego poprzez błędną wykładnię art. 17 ust. 1 ustawy poprzez przyjęcie, że niepodejmowanie pracy zarobkowej przez skarżącą w celu sprawowania opieki nad osobą niepełnosprawną nie wypełnia przesłanki niepodejmowania lub rezygnacji z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej w celu sprawowania opieki nad osobą legitymującą się orzeczeniem o niepełnosprawności ze wskazaniami: konieczność stałej lub długotrwałej opieki lub pomocy innej osobie w związku ze znacznie ograniczoną możliwością samodzielnej egzystencji. W uzasadnieniu skargi skarżąca podniosła, że z normy prawa zawartej w art. 17 ust. 1 ustawy wynika, że podstawowym wymogiem uzyskania świadczenia pielęgnacyjnego jest sprawowanie stałej, ciągłej opieki wykluczającej podjęcie zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej, która nie musi być opieką całodobową. W kwestii tej skarżąca przytoczyła fragment wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku z dnia 16 września 2021 r., sygn. akt III SA/Gd 577/21, w którym Sąd wskazał, jak należy rozumieć zawarte przez ustawodawcę w ustawie o świadczeniach rodzinnych zwrot stałej oraz długotrwałej opieki. W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze wniosło o oddalenie skargi, podtrzymując stanowisko zawarte w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku zważył, co następuje: W myśl art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (t.j.: Dz. U. z 2021 r., poz. 137) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Stosownie do art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jednolity: Dz. U. z 2022 r., poz. 329 ze zm.) - dalej w skrócie jako: "p.p.s.a." sąd wydaje rozstrzygnięcie w granicach danej sprawy, nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Sprawa została rozpoznana w trybie uproszczonym, zgodnie z art. 119 pkt 2 p.p.s.a. Skarga nie zasługiwała na uwzględnienie. W myśl art. 17 ust. 1 ustawy z dnia 28 listopada 2003 r. o świadczeniach rodzinnych (tekst jednolity: Dz. U. z 2020 r., poz. 111 ze zm.) - dalej także jako "ustawa", świadczenie pielęgnacyjne z tytułu rezygnacji z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej przysługuje: 1) matce albo ojcu, 2) opiekunowi faktycznemu dziecka, 3) osobie będącej rodziną zastępczą spokrewnioną w rozumieniu ustawy z dnia 9 czerwca 2011 r. o wspieraniu rodziny i systemie pieczy zastępczej, 4) innym osobom, na których zgodnie z przepisami ustawy z dnia 25 lutego 1964 r. - Kodeks rodzinny i opiekuńczy ciąży obowiązek alimentacyjny, z wyjątkiem osób o znacznym stopniu niepełnosprawności - jeżeli nie podejmują lub rezygnują z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej w celu sprawowania opieki nad osobą legitymującą się orzeczeniem o znacznym stopniu niepełnosprawności albo orzeczeniem o niepełnosprawności łącznie ze wskazaniami: konieczności stałej lub długotrwałej opieki lub pomocy innej osoby w związku ze znacznie ograniczoną możliwością samodzielnej egzystencji oraz konieczności stałego współudziału na co dzień opiekuna dziecka w procesie jego leczenia, rehabilitacji i edukacji. Stosownie do art. 17 ust. 1b ustawy świadczenie pielęgnacyjne przysługuje, jeżeli niepełnosprawność osoby wymagającej opieki powstała: 1) nie później niż do ukończenia 18. roku życia lub 2) w trakcie nauki w szkole lub w szkole wyższej, jednak nie później niż do ukończenia 25. roku życia. Powyższa regulacja art. 17 ust. 1b ustawy stanowiła przedmiot oceny Trybunału Konstytucyjnego, który wyrokiem z dnia 21 października 2014 r., sygn. akt K 38/13, orzekł, że art. 17 ust. 1 b ustawy o świadczeniach rodzinnych w zakresie, w jakim różnicuje prawo do świadczenia pielęgnacyjnego osób sprawujących opiekę nad osobą niepełnosprawną po ukończeniu przez nią wieku określonego w tym przepisie ze względu na moment powstania niepełnosprawności jest niezgodny z art. 32 ust. 1 Konstytucji RP. Skutkiem tego wyroku jest ustalenie, że w odniesieniu do grupy opiekunów osób, których niepełnosprawność wymagająca opieki powstała później, czyli po ukończeniu 18 roku życia, przedmiotowa przesłanka nabycia prawa do świadczenia pielęgnacyjnego utraciła cechę konstytucyjności. W konsekwencji przysługiwanie prawa do świadczenia pielęgnacyjnego tej grupie osób należy rozpatrywać bez tej przesłanki. Wymieniony wyrok Trybunału Konstytucyjnego nie doprowadził wprawdzie do wyeliminowania niekonstytucyjnej normy z porządku prawnego, jednak jego treść wiąże - w myśl art. 190 ust. 1 Konstytucji RP - i stanowi dla organów administracji oraz sądów administracyjnych istotną wskazówkę interpretacyjną. W konsekwencji organy administracji rozstrzygające o prawie do świadczenia pielęgnacyjnego miały obowiązek procedować w oparciu o przepisy ustawy o świadczeniach rodzinnych z wyłączeniem tej części przepisu art. 17 ust. 1b ustawy, która z dniem wejścia w życie wyroku Trybunału Konstytucyjnego, tj. w dniu 23 października 2014 r., została ostatecznie uznana za niekonstytucyjną. W związku z tym, jak słusznie uznało Kolegium, wynikająca z art. 17 ust. 1b ustawy przesłanka w postaci czasu powstania niepełnosprawności męża skarżącej nie może być podstawą odmowy wnioskowanego świadczenia. Z tego względu błędne w tej mierze było stanowisko organu pierwszej instancji, który za podstawę odmowy przyznania skarżącej świadczenia pielęgnacyjnego przyjął również to, że niepełnosprawność męża skarżącej powstała, gdy był on już osobą dorosłą, nie uczącą się. Dokonana ocena stanowiska zawartego w zaskarżonej decyzji nie przesądza jednak w sposób samodzielny istnienia podstawy do przyznania świadczenia pielęgnacyjnego. Jak bowiem wynika z przytoczonego wyżej art. 17 ust. 1 ustawy, wnioskujący o to świadczenie musi sprawować opiekę nad osobą niepełnosprawną w takim wymiarze, że w związku z tym rezygnuje lub nie podejmuje zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej, a między obiema tymi okolicznościami zachodzi bezpośredni związek przyczynowy. Zdaniem organu odwoławczego pomiędzy sprawowaniem opieki przez skarżącą nad mężem, a rezygnacją przez nią z zatrudnienia albo też niepodejmowaniem przez nią zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej nie zachodzi związek przyczynowy, o jakim mowa w art. 17 ust. 1 ustawy. Stanowisko to należy podzielić. Z przywołanych powyżej unormowań ustawy wynika jednoznacznie, że warunkiem przyznania świadczenia pielęgnacyjnego jest to, by opiekun osoby niepełnosprawnej, którym z woli ustawodawcy mogą być podmioty wymienione w art. 17 ust. 1 pkt 1-4 ustawy, nie podejmował lub rezygnował z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej w celu sprawowania opieki nad osobą legitymującą się orzeczeniem o znacznym stopniu niepełnosprawności. Omawiane świadczenie nie jest przyznawane za sam fakt sprawowania opieki nad niepełnosprawnym członkiem rodziny, lecz za faktyczny brak możliwości podjęcia zatrudnienia lub rezygnację z zatrudnienia w celu jej sprawowania. W prowadzonym postępowaniu konieczne jest ustalenie związku między niepodejmowaniem pracy ( rezygnacją z zatrudnienia), a sprawowaniem opieki nad osobą niepełnosprawną. Wymiaru faktycznie sprawowanej opieki w kontekście braku możliwości podjęcia pracy nie można jednak utożsamiać z samą oceną wskazań, dotyczących osoby niepełnosprawnej, wynikających z treści orzeczenia o niepełnosprawności. Ustawodawca inaczej sformułowałby treść przepisów ustawy, gdyby każda osoba, opiekująca się niepełnosprawnym w stopniu znacznym, mogła otrzymać świadczenie pielęgnacyjne. Tymczasem niepełnosprawność w stopniu znacznym obejmuje bardzo różne stany zdrowotne osób, wobec których taką niepełnosprawność orzeczono – niektóre z tych osób wymagają jedynie wykonywania pewnych czynności opiekuńczych, inne zaś nie są w stanie w ogóle bez takiej opieki funkcjonować. Ta właśnie sytuacja powoduje, że w sprawach dotyczących przyznania świadczenia pielęgnacyjnego konieczne jest dokonanie obiektywnej oceny możliwości wykonywania zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej – w zestawieniu z faktycznymi potrzebami opiekuńczymi osoby niepełnosprawnej. Jak wynika z akt sprawy, skarżąca złożyła w dniu 10 czerwca 2021 r. wniosek o przyznanie prawa do świadczenia pielęgnacyjnego z tytułu rezygnacji z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej w związku ze sprawowaniem opieki nad niepełnosprawnym mężem, który legitymuje się orzeczeniem o znacznym stopniu niepełnosprawności wydanym w dniu 8 sierpnia 2012 r. Wcześniej legitymował się on orzeczeniami o lekkim stopniu niepełnosprawności ( od 2002 r.). Niepełnosprawność w stopniu znacznym męża skarżącej pozostaje w związku z wypadkiem przy pracy, któremu uległ on w dniu 17 maja 2012 r. Jest on po amputacji lewej ręki, barku i połowy obojczyka. Nie jest on osobą leżącą, nie wymaga karmienia, pampersowania, podawania specjalistycznych leków. Wymaga wsparcia w utrzymaniu higieny osobistej, przy goleniu, kąpielach, ubieraniu, przygotowywaniu posiłków, dawkowaniu i podawaniu leków, mierzeniu ciśnienia i poziomu cukru, wykonywania masaży. Czynności te wykonuje skarżąca. Skarżąca wykonuje też wszystkie czynności związane z prowadzeniem gospodarstwa domowego. Przez około 14 lat skarżąca zarejestrowana była jako osoba bezrobotna , od 18 stycznia 2005 r. do 17 stycznia 2006 r. z prawem do zasiłku dla bezrobotnych. Jej ostatnie zatrudnienie trwało od 14 stycznia 2009 r. do 13 kwietnia 2009 r. Skarżąca została wyrejestrowana z PUP w dniu 15 marca 2013 r. z powodów leżących po stronie skarżącej - nie stawiła się ona w wyznaczonym terminie i nie powiadomiła PUP o przyczynach niestawiennictwa. Od 1 października 2017 r. pobiera emeryturę. Zgodzić się należy z organem odwoławczym, że skarżąca wykonuje w większości czynności dnia codziennego, związane z prowadzeniem gospodarstwa domowego, prowadzonego z mężem. Czynności takie jak m.in. sprzątanie, robienie zakupów, gotowanie, opłacanie rachunków, czyli czynności związane z prowadzeniem gospodarstwa domowego wykonywane są przez osoby pracujące poza godzinami zatrudnienia. Choć oczywiście nie tylko czynności związane bezpośrednio z opieką nad osobą niepełnosprawną wchodzą w zakres "opieki" nie można nie zauważyć, że skarżąca, mieszkająca z mężem, także dla siebie musi robić zakupy, sprzątać, gotować. Trudno zatem uznać, by wymienione czynności były tylko i wyłącznie wykonywane z uwagi na potrzeby męża skarżącej. Z kolei czynności bezpośrednio wspierające męża w chorobie są czynnościami , wykonywanymi z reguły rano i wieczorem lub późnym popołudniem (mycie i kąpiel, ubieranie i rozbieranie ), część z nich wykonywana jest jedynie sporadycznie (wizyty lekarskie, realizacja recept). Organy zasadnie zatem uznały, że czynności opiekuńcze tego rodzaju i w takim zakresie, w jakim sprawuje je skarżąca, nie powinny stać na przeszkodzie możliwości podjęcia zatrudnienia. W tym stanie rzeczy organ odwoławczy zasadnie uznał, że rodzaj, charakter i zakres sprawowanej przez skarżącą opieki nie mógłby pozostawać w związku z rezygnacją lub niepodejmowaniem przez nią zatrudnienia. W przypadku możliwości uzyskania prawa do świadczenia pielęgnacyjnego musi istnieć wyraźny i bezpośredni związek, tak czasowy, jak i co do motywów, między rezygnacją z zatrudnienia lub jego niepodejmowaniem, a sprawowaniem opieki nad wskazaną w ustawie osobą. W niniejszej sprawie związek taki nie zachodzi. Zdaniem Sądu ocena zaistnienia przesłanek przepisu art. 17 ust. 1 pkt 4 ustawy o świadczeniach rodzinnych, dokonana przez organ odwoławczy w przedmiotowej sprawie, jest prawidłowa. Powyższej oceny nie mogła zmienić argumentacja przytoczona w skardze. Podkreślić jeszcze raz należy, że sprawowanie opieki nad osobą niepełnosprawną w stopniu znacznym nie w każdym przypadku pociągnąć za sobą może przyznanie przedmiotowego świadczenia, a jedynie sprawowanie takiej opieki , która uniemożliwia wykonywanie jakiegokolwiek zatrudnienia. Mając powyższe na uwadze Sąd, na podstawie art. 151 p.p.s.a., skargę, jako bezzasadną, oddalił.