III SA/Gd 242/06

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia NSA Marek Gorski Sędziowie: NSA Anna Orłowska (spr.) WSA Elżbieta Kowalik-Grzanka Protokolant Asystent sędziego Robert Daduń po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 29 listopada 2006 r. sprawy ze skargi "A" S.A. z siedzibą w L. na postanowienie Wojewody [...] z dnia 13 września 2005 r. nr [...] w przedmiocie przyznania statutu strony w postępowaniu restrukturyzacyjnym postanawia odrzucić skargę. Postanowieniem znak [...] z dnia 24.08.2005 r. Wojewoda [...] wszczął postępowanie restrukturyzacyjne wobec Szpitala [...] w S. G. Spółka "A" z siedzibą w L. wniosła o dopuszczenie Spółki do udziału w tym postępowaniu w charakterze strony. Postanowieniem z dnia 13 września 2005 r. Wojewoda [...] odmówił dopuszczenia skarżącej do udziału w postępowaniu restrukturyzacyjnym uzasadniając to brakiem przymiotu strony postępowania. Na postanowienie Wojewody [...] skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego wniosła Spółka "A". Postanowieniem z dnia 4 stycznia 2006 roku w sprawie sygn akt III SA/Gd 680/05 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku odrzucił skargę Spółki "A", a w uzasadnieniu postanowienia stwierdził, m.in., co następuje: przepisy kodeksu postępowania administracyjnego nie przewidują wydania odrębnego postanowienia o dopuszczeniu lub odmowie dopuszczenia do udziału w sprawie w charakterze strony. Podstawy takiej nie dają również przepisy ustawy z dnia 15 kwietnia 2005 r. o pomocy publicznej i restrukturyzacji publicznych zakładów opieki zdrowotnej ( Dz. U. Nr 78, poz. 684), na podstawie której prowadzone jest postępowanie restrukturyzacyjne wobec szpitala, którego wierzycielem jest skarżący. Naczelny Sąd Administracyjny w uzasadnieniu wyroku z dnia 30 czerwca 1986 r. sygn. akt III SA 97/86 NSA stwierdził, że przepisy kodeksu postępowania administracyjnego nie dają podstawy do wydawania odrębnego aktu administracyjnego orzekającego o tym, czy konkretna osoba jest czy nie jest stroną ( ONSA 1987/2/46). Podobnie wypowiedział się Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 9 września 1998 r. ( sygn. akt IV SA 2027/96, LEX nr 43794) – iż z treści art. 28 kpa nie można wyprowadzić właściwości organu administracji do wydawania postanowień o dopuszczeniu do udziału w charakterze strony zgłaszającego się do udziału w sprawie podmiotu. Jedynie w odniesieniu do organizacji społecznych w art. 31 § 2 kpa przewidziano dopuszczenie ich do udziału w sprawie na prawach strony w formie postanowienia, w pozostałych przypadkach nie ma podstaw do orzekania o dopuszczeniu do udziału w postępowaniu administracyjnym danego podmiotu. Wobec powyższego uznać należy, że zaskarżone skargą postanowienie nie należy do aktów, postanowień czy innych czynności , o których mowa w art. 3 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. W tej sytuacji Sąd doszedł do przekonania, że skarga na wydane postanowienie nie przysługuje i na mocy art. 58 § 1 pkt 6 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnym, który stanowi , że sąd odrzuca skargę jeżeli z innych przyczyn wniesienie skargi jest niedopuszczalne , orzekł jak w sentencji postanowienia, czyli – odrzucił skargę. Postanowienie zaskarżone zostało skargą kasacyjną przez pełnomocnika Spółki, który wniósł o uchylenie zaskarżonego postanowienia i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Sądowi I instancji oraz zasądzenie niezbędnych kosztów według norm przepisanych. Skarżący zarzucił, że z zacytowanych przez Sąd I instancji wyroków NSA, Sąd ten wysnuł błędny wniosek, albowiem oba wyroki uznają za dopuszczalne wniesienie skargi na postanowienie o niedopuszczeniu strony do udziału w postępowaniu. Niezależnie od zasadności wydania skarżonego postanowienia, skarga na nie jest dopuszczalna na zasadzie art. 3 § 2 pkt 2 ustawy o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, jako, że kończy ono postępowanie wszczęte wnioskiem o dopuszczenie do udziału w postępowaniu administracyjnym. Gdyby uznać za zasadny pogląd Sądu co do braku podstawy prawnej do wydania skarżonego postanowienia przez Wojewodę [...], to Sąd winien wyeliminować błędne postanowienie z obrotu prawnego na zasadzie art. 145 § 1 pkt. 2 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sadami administracyjnymi jako nieważnego w rozumieniu art. 156 § 1 pkt. 2 KPA. Postanowieniem z dnia 5 kwietnia 2006 roku w sprawie sygn akt II OSK 332/06 Naczelny Sąd Administracyjny uchylił zaskarżone postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego o odrzuceniu skargi Spółki "A". W uzasadnieniu do postanowienia Naczelny Sąd Administracyjny podzielił zarzut skargi kasacyjnej, że postanowienie organu administracji o odmowie dopuszczenia określonego podmiotu do udziału w postępowaniu, kończy względem tego podmiotu postępowanie administracyjne. Zatem NSA przyjął, że dopuszczalne jest złożenie skargi do sądu administracyjnego na postanowienie o odmowie dopuszczenia do udziału w postępowaniu, bez względu na to, czy postanowienie takie jest prawidłowe i czy znajduje podstawę w powszechnie obowiązujących przepisach prawa. Przeciwne stanowisko narusza przepis art. 58 § 1 pkt 6 Prawa o postępowaniu przed sadami administracyjnymi, co prowadziło do uchylenia zaskarżonego postanowienia Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku. Po ponownym rozpatrzeniu sprawy Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku zważył, co następuje: postępowanie przed sądami administracyjnymi jest regulowane przepisami ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, wyżej cytowanej. W art.52 ustawa przewiduje, że skargę do sądu administracyjnego można wnieść po wyczerpaniu środków zaskarżenia, co pozwala na realizację zasady dwuinstancyjności postępowania administracyjnego wyrażonej w art. 15 KPA. Spółka "A" wniosła skargę do sądu administracyjnego błędnie pouczona w zaskarżonym postanowieniu o takiej możliwości. Jednak błędne pouczenie organu nie zmienia zasad zaskarżalności do sądu administracyjnego, określonych przepisami ustawy, co prowadzi do uznania, że wniesiona skarga nie mogła zostać rozpoznana i uległa odrzuceniu na podstawie art. 58 § 1 pkt 6 w zw. z art. 52 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku, wyżej cytowanej. Stanowisko Sądu zbieżne jest ze stanowiskiem Naczelnego Sadu Administracyjnego, wyrażonym w postanowieniu z dnia 21 kwietnia 2006 roku w sprawie II OSK 315/06 w podobnej sprawie ze skargi Spółki "A" z siedzibą w L. We wskazanym postanowieniu Naczelny Sąd Administracyjny, oddalając skargę kasacyjną od postanowienia Wojewódzkiego Sadu Administracyjnego w Gdańsku wskazał również, że postanowienie o odmowie dopuszczenia strony do udziału w postępowaniu - w podobnym stanie faktycznym - powinno być usunięte z obrotu prawnego, a może to nastąpić poprzez stwierdzenie jego nieważności przez organ nadzoru. Mając powyższe na uwadze orzeczono jak w sentencji.