III SA/Gd 262/21

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Janina Guść (spr.), Sędziowie: Sędzia WSA Alina Dominiak, Sędzia WSA Bartłomiej Adamczak, po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w dniu 22 lipca 2021 r. sprawy ze skargi Z. S. na decyzję Dyrektora [...] Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w [...] z dnia 30 marca 2016 r. nr [...] w przedmiocie ustalenia kwoty nienależnie pobranych płatności z tytułu wspierania gospodarowania na obszarach górskich i innych obszarach o niekorzystanych warunkach gospodarowania 1. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Kierownika Biura Powiatowego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w [...] z dnia 25 września 2015 r. nr [...], 2. zasądza od Dyrektora [...] Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w [...] na rzecz skarżącego Z. S. kwotę 1.049 (tysiąc czterdzieści dziewięć) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania. Z.S. wystąpił w dniu 15 maja 2013 r. do Kierownika ARiMR z wnioskiem o przyznanie pomocy finansowej z tytułu wspierania gospodarowania na obszarach górskich i innych obszarach o niekorzystnych warunkach gospodarowania na rok 2013, wnosząc o przyznanie płatności do działek rolnych o powierzchni 52,03 ha, położonych na działkach ewidencyjnych w województwie (...), powiecie (...), gminie L. W dniu 27 maja 2013 r. Z.S. zmienił wniosek, zwiększył powierzchnię działek rolnych i w rezultacie wniósł o przyznanie płatności do działek rolnych o łącznej powierzchni 52,88 ha. W dniu 9 grudnia 2013 r. oraz w dniu 12 grudnia 2013 r. w gospodarstwie strony dokonano kontroli na miejscu, której wyniki przedstawiono raporcie. Decyzją z dnia 18 marca 2014 r. nr (...) Kierownik Biura Powiatowego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa przyznał wnioskodawcy płatności ONW na rok 2013 w wysokości 13.390,12 zł. W uzasadnieniu organ wskazał, że powierzchnia deklarowana na obszarze ONW strefa nizinna wynosi 52,88 ha, natomiast powierzchnia stwierdzona wynosiła 52,14 ha. W związku z tym płatność przyznano do powierzchni stwierdzonej. W dniu 31 marca 2014 r. strona złożyła odwołanie nie zgadzając się z pomniejszeniem przez organ powierzchni dla działki rolnej AS, wskazując, iż działkę o powierzchni 3,65 ha zmierzył pomiarem GPS, a kontrola na miejscu stwierdziła powierzchnię 3,22 ha. W rezultacie strona wniosła o ponowny pomiar działki. W dniu 14 kwietnia 2014 r. na wskazane w ewidencji producentów konto bankowe organ przelał kwotę przyznaną decyzją z dnia 18 marca 2014 r. Decyzją z dnia 20 stycznia 2015 r. nr (...) Dyrektor (...) Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa, uchylił zaskarżoną decyzję w całości i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia przez organ pierwszej instancji, w uzasadnieniu wskazując, że w niniejszej sprawie organ zobowiązany jest do ustalenia powierzchni ewidencyjno-gospodarczej dla zadeklarowanych przez stronę gruntów, rozpatrzenia całości zebranego materiału dowodowego i wydania następnie decyzji w oparciu o zebrany materiał dowodowy. Po ponownym rozpatrzeniu sprawy decyzją z dnia 4 marca 2015 r. nr (...) Kierownik ARiMR przyznał stronie, po potrąceniu kwoty z tytułu stwierdzonych nieprawidłowości, płatność ONW na rok 2013 w łącznej wysokości 9.684,10 zł. W uzasadnieniu organ wskazał, że powierzchnia deklarowana na obszarze ONW wynosi 52,88 ha. Powierzchnia stwierdzona na obszarze ONW wynosi 47,95 ha i została ustalona w oparciu o wyniki kontroli na miejscu i powierzchni ewidencyjno-gospodarczej. W rezultacie ustalono, że powierzchnia działki rolnej strony jest mniejsza od zadeklarowanej powierzchni 3,65 ha i wynosi 3,22 ha, natomiast z płatności wykluczono działkę rolną S, wskazując, że do płatności nie kwalifikują się luźne murawy napiaskowe. Decyzję doręczono wnioskodawcy w dniu 5 marca 2015 r. Od decyzji nie wniesiono odwołania. Postanowieniem z dnia 14 maja 2015 r. Kierownik ARiMR uwzględnił wniosek strony odnośnie wyjaśnienia treści wskazanej decyzji z dnia 4 marca 2015 r. W wyniku rozpoznania wniesionego zażalenia Dyrektor ARiMR utrzymał zaskarżone postanowienie w mocy. Od powyższego postanowienia strona wywiodła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku. Wyrokiem z dnia 27 kwietnia 2016 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku skargę oddalił. Pismem z dnia 29 kwietnia 2015 r. Kierownik ARiMR poinformował stronę o wszczęciu postępowania w sprawie ustalenia nienależnie pobranych płatności z tytułu wspierania gospodarowania na obszarach górskich i innych obszarach o niekorzystnych warunkach gospodarowania przyznanych na mocy wyżej wymienionej decyzji z dnia 18 marca 2014 r. Decyzją z dnia 25 września 2015 r. nr (...) Kierownik ARiMR ustalił kwotę nienależnie pobranych płatności w wysokości 3.706,02 zł, w uzasadnieniu wskazując, że kwota ta wynika z różnicy pomiędzy płatnościami przyznanymi decyzją z dnia 18 marca 2014 r. (13.390,12 zł) i decyzją z dnia 4 marca 2015 r. (9.684,10 zł). W uzasadnieniu organ przeanalizował także kwestię możliwości odstąpienia od ustalenia nienależnie pobranych płatności, nie znajdując jednak podstaw do odstąpienia. Strona złożyła odwołanie od powyższej decyzji, wnosząc o jej uchylenie i przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia oraz o przeprowadzenie rozprawy administracyjnej. W ocenie strony, decyzja z dnia 25 września 2015 r. powinna zostać wyeliminowana z obiegu prawnego, gdyż Kierownik ARiMR nie był uprawniony do jej wydania po wyeliminowaniu z obrotu prawnego decyzji z dnia 18 marca 2014 r. Decyzją z dnia 30 marca 2016 r. nr (...) Dyrektor ARiMR utrzymał w mocy decyzję organu pierwszej instancji z dnia 25 września 2015 r. Organ odwoławczy stwierdził, że wypłacone stronie nienależnie środki publiczne za rok 2013 z tytułu płatności ONW pochodzą ze środków, o których mowa w art. 29 ust. 1 pkt 1 i pkt 2 lit. b ustawy z dnia 9 maja 2008 r. o Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa (Dz. U. z 2014 r. poz. 1438 ze zm.), dalej powoływanej jako "ustawa o ARiMR", natomiast w sprawie uwzględniono, że na podstawie decyzji z dnia 18 marca 2014 r. Kierownika ARiMR wypłacono stronie płatności ONW na rok 2013 w wysokości 13.390,12 zł. Decyzja ta została uchylona w toku postępowania zakończonego wydaniem decyzji z dnia 4 marca 2015 r. przyznającej stronie płatności ONW w łącznej wysokości 9.684,10 zł. W rezultacie skarżoną decyzją ustalono stronie kwotę nienależnie pobranych płatności w wysokości 3.706,02 zł, stanowiącej różnicę pomiędzy kwotą 13.390,12 zł i 9.684,10 zł. Organ odwoławczy stwierdził przy tym, że decyzja z dnia 18 marca 2014 r. o przyznaniu płatności w wysokości 13.390,12 zł została skutecznie wyeliminowana z obrotu prawnego, w którym znajduje się na dzień wydania niniejszej decyzji, decyzja z dnia 4 marca 2015 r. nr (...), przyznająca płatności ONW w wysokości 9.684,10 zł. W ocenie organu odwoławczego fakt zaskarżenia do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego postanowienia nr (...) z dnia 9 listopada 2015 r., którą to skargą strona wniosła o uchylenie decyzji z dnia 4 marca 2015 r. w sprawie przyznania płatności ONW nie wpływa na istnienie przedmiotowej decyzji w obrocie prawnym. W konsekwencji zaistniała konieczność ustalenia nienależnie pobranych płatności we wskazanej wyżej kwocie 3.706,02 zł. Odnosząc się do możliwości odstąpienia od ustalenia nienależnie pobranej płatności organ, powołując treść art. 43 rozporządzenia delegowanego Komisji (UE) nr 640/2014 z dnia 11 marca 2014 r. uzupełniającego rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 1306/2013 w odniesieniu do zintegrowanego systemu zarządzania i kontroli oraz warunków odmowy lub wycofania płatności oraz do kar administracyjnych mających zastosowanie do płatności bezpośrednich, wsparcia rozwoju obszarów wiejskich oraz zasady wzajemnej zgodności (Dz. U. UE L 181 z dnia 20 czerwca 2014 r.), a także art. 5 rozporządzenia Komisji (UE) nr 65/2011 z dnia 27 stycznia 2011 r. ustanawiającego szczegółowe zasady wykonania rozporządzenia Rady (WE) nr 1698/2005 w odniesieniu do wprowadzenia procedur kontroli oraz do zasady wzajemnej zgodności w zakresie środków wsparcia rozwoju obszarów wiejskich (Dz. U. UE L 25 z dnia 28 stycznia 2011 r.) – dalej powoływanego jako "rozporządzenie nr 65/2011", stwierdził, że w przypadku dokonania nienależnej płatności beneficjent zwraca odnośną kwotę powiększoną o odsetki obliczone zgodnie z ust. 2, przy czym obowiązek zwrotu, o którym mowa w ust. 1. nie ma zastosowania, jeżeli dana płatność została dokonana na skutek pomyłki właściwego organu lub innego organu oraz jeśli błąd nie mógł zostać wykryty przez beneficjenta w zwykłych okolicznościach. Zdaniem organu odwoławczego, odstąpienie od ustalenia nienależnie pobranych płatności na podstawie art. 5 ust. 3 wymaga łącznego spełnienia dwóch przesłanek, tj. dokonania płatności na skutek błędu organu i stwierdzenia, że błąd ten nie mógł zostać wykryty przez stronę w zwykłych okolicznościach. W ocenie organu odwoławczego błąd organu polegał na przyznaniu płatności do działek, do których płatność nie przysługiwała, co zostało wyjaśnione w decyzji z dnia 4 marca 2015 r., a także wydanych kolejno postanowieniach o wyjaśnieniu wątpliwości co do treści decyzji i w postanowieniu utrzymującym w mocy to postanowienie. Błąd ten mógł być jednak wykryty przez stronę, bowiem wypełniając wniosek powinna kierować się dostępną w siedzibach organów ARiMR i na stronie internetowej Agencji instrukcją jego wypełniania. W powyższej instrukcji przedstawione zostały rośliny, do których przysługują poszczególne grupy płatności. Składając wniosek strona podpisała zawarte w części IX oświadczenie, że znane są jej zasady przyznawania płatności i pomocy finansowej objętych wnioskiem o przyznanie płatności. W przypadku, gdyby jednak działająca w racjonalny sposób strona powzięła wątpliwości, miała ona możliwość wystąpienia ze stosownym zapytaniem do organów ARiMR, z czego nie skorzystała. W rezultacie, w ocenie organu, strona powinna była zadbać, by znać i deklarować do płatności uprawy, do których dana płatność przysługuje, a w przypadku zadeklarowania niewłaściwej uprawy, strona powinna była zauważyć błędną deklarację i wykryć błąd w wydanej decyzji. Wskazując na treść art. 54 ust. 3 rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 1306/2013 z dnia 17 grudnia 2013 w sprawie finansowania wspólnej polityki rolnej, zarządzania nią i monitorowania jej oraz uchylające rozporządzenia Rady (EWG) nr 352/78, (WE) nr 165/94, (WE) nr 2799/98, (WE) nr 814/2000, (WE) nr 1290/2005 i (WE) nr 485/2008 oraz art. 28a ustawy z dnia 7 marca 2007 r. o wspieraniu rozwoju obszarów wiejskich z udziałem środków Europejskiego Funduszu Rolnego na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2007-2013 (t.j.: Dz. U. z 2013 r. poz. 173 ze zm.) organ stwierdził, że od dnia 1 stycznia 2014 r. należy stosować odstąpienie od ustalenia kwoty nienależnie lub nadmiernie pobranych płatności w ramach PROW 2007-2013, gdy kwota płatności nie jest wyższa od równowartości 100 euro na beneficjenta w kontekście płatności indywidualnej w ramach danego programu pomocy lub środka wsparcia. Organ odwoławczy zauważył, że w rozpatrywanej sprawie kwota ustalona jako nienależnie pobrana płatność w wysokości 3.706,02 zł przekracza kwotę stanowiącą równowartość 100 euro, przeliczoną na złote według kursu euro, ustalonego zgodnie z zgodnie z art. 7 ust. 2 rozporządzenia Komisji (WE) nr 883/2006 z dnia 21 czerwca 2006 r. ustanawiającego szczegółowe zasady stosowania rozporządzenia Rady (WE) nr 1290/2005 w odniesieniu do prowadzenia kont przez agencje płatnicze, deklaracji wydatków i dochodów oraz warunków zwrotu wydatków w ramach EFRG i EFRROW (Dz. Urz. UE L 171 z 23.06.2006, str. 1 ze zm.), stąd w odniesieniu do wskazanej płatności nie zachodzą przesłanki uzasadniające odstąpienie od ustalenia kwoty nienależnie lub nadmiernie pobranych płatności. Powołując art. 3 rozporządzenia wykonawczego Komisji (UE) nr 937/2012 z dnia 12 października 2012 r. zmieniającym rozporządzenia (WE) nr 1122/2009 oraz (UE) nr 65/2011 w odniesieniu do metody naliczania odpowiednich odsetek od nienależnych płatności do odzyskania od beneficjentów systemów wsparcia bezpośredniego dla rolników ustanowionych rozporządzeniem Rady (WE) nr 73/2009, wsparcia rozwoju obszarów wiejskich ustanowionego rozporządzeniem Rady nr 1698/2005 oraz wsparcia sektora wina ustanowionego rozporządzeniem Rady (WE) nr 1234/2007 (Dz. Urz. L Nr 280 z 13.10.2012, str. 2), art. 29 ust. 7 ustawy o ARiMR, art. 47 § 1 i art. 56 § 1 i § 3 Ordynacji podatkowej oraz obwieszczenie Ministra Finansów z dnia 10 października 2014 r. w sprawie stawki odsetek za zwłokę od zaległości podatkowych oraz obniżonej stawki odsetek za zwłokę od zaległości podatkowych poczynając od dnia 9 października 2014 r. (M.P. z 2014 r. poz. 905) i obwieszczenie Ministra Finansów z dnia 4 stycznia 2016 r. w sprawie stawki odsetek za zwłokę od zaległości podatkowych, obniżonej stawki odsetek za zwłokę od zaległości podatkowych oraz podwyższonej stawki odsetek za zwłokę od zaległości podatkowych (M.P. z 2016 r. poz. 20), organ dokonał wyliczenia odsetek za zwłokę od zaległości podatkowych. Odnosząc się do podniesionych w odwołaniu zarzutów organ odwoławczy stwierdził, że organ pierwszej instancji poinformował stronę o możliwości skorzystania z uprawnień wynikających z art. 10 § 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (t.j.: Dz. U. z 2016 r. poz. 23 ze zm.) - dalej jako "k.p.a." , skutecznie doręczonym pismem z dnia 29 kwietnia 2015 r., przy czym fakt, iż strona powołała następnie pełnomocnika, nie stanowi postawy do wystosowania kolejnego zawiadomienia w przedmiotowym zakresie. W rezultacie nie stwierdzono rażącego naruszenia wskazanego przepisu prawa. Odnośnie zarzutu dotyczącego braku uprawnienia do wydania decyzji przez Kierownika ARiMR w sprawie przyznania płatności ONW na rok 2013 z uwagi na fakt uchylenia przez organ odwoławczy wydanej wcześniej decyzji, organ stwierdził, iż zgodnie z art. 138 § 2 k.p.a., organ odwoławczy może uchylić zaskarżoną decyzję w całości i przekazać sprawę do ponownego rozpatrzenia organowi pierwszej instancji, gdy decyzja ta została wydana z naruszeniem przepisów postępowania, a konieczny do wyjaśnienia zakres sprawy ma istotny wpływ na jej rozstrzygnięcie. Organ odwoławczy nie znalazł także podstaw do przeprowadzenia rozprawy administracyjnej, ani też do przesłuchania M.B. , wskazując w wydanym postanowieniu, iż nie ma podstaw do przeprowadzenia rozprawy administracyjnej, w celu precyzyjniejszego przybliżenia pozostałych zarzutów. Strona została pismem z dnia 5 stycznia 2016 r. wezwana do doprecyzowania zarzutów zgłoszonych w odwołaniu a dotyczących przeprowadzenia rozprawy administracyjnej, czego w złożonym na wezwanie oświadczeniu nie uczyniła. W ocenie organu, także ewentualne wykazanie wadliwości i braku bezstronności organu pierwszej instancji nie wymaga przeprowadzenia rozprawy administracyjnej przed organem odwoławczym, tym bardziej, że strona miała możliwość złożenia wyjaśnień w tym zakresie, z której to możliwości nie skorzystała. Odnosząc się do kwestii składania wyjaśnień przez M.B. w zakresie sporządzonej przez nią dokumentacji przyrodniczej na potrzeby programu rolnośrodowiskowego, organ stwierdził, że przedmiotem postępowania jest ustalenie kwoty nienależnie pobranych płatności ONW, nie zaś płatności rolnośrodowiskowej. Stwierdzona kwota nienależnie pobranych płatności wynika z różnicy kwot przyznanych kolejno wydanymi decyzjami. Strona nie złożyła w ustawowym terminie odwołania od decyzji z dnia 4 marca 2015 r., zatem decyzja ta stała się ostateczna, przy czym uwzględniono w niej wyniki kontroli na miejscu, w tym wykluczenie z płatności działki rolnej S, na której w plonie głównym zadeklarowano roślinę nie kwalifikującą się do płatności ONW. Na powyższe pozostaje bez wpływu dokumentacja sporządzona przez M.B.; brak jest zatem podstaw do jej przesłuchania w charakterze świadka, ani w trybie art. 84 k.p.a. w charakterze biegłego, gdyż w sprawie nie są wymagane wiadomości specjalne. Z uwagi na niespełnienie przesłanek art. 78 k.p.a., organ odwoławczy postanowił nie przeprowadzać wskazanych dowodów. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku strona wniosła o uchylenie decyzji organów obu instancji oraz o zasądzenie na jej rzecz kosztów postępowania według norm przepisanych. Ponadto wniosła o uchylenie postanowienia z dnia 25 lutego 2016 r. nr (...) o odmowie przeprowadzenia w postępowaniu odwoławczym dowodu z przesłuchania M.B. z uwagi, że na wskazane postanowienie nie przysługiwało zażalenie. W odpowiedzi na skargę Dyrektor ARiMR wniósł o jej oddalenie, podtrzymując dotychczasowe stanowisko w sprawie. Wyrokiem z dnia 12 kwietnia 2017 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku oddalił skargę uznając, że zarzuty skargi są niezasadne. W wyniku wniesienia skargi kasacyjnej od powyższego wyroku Naczelny Sąd Administracyjny wydał wyrok z dnia 10 listopada 2020 r. sygn. akt I GSK 310/18, którym uchylił wyrok Sąd pierwszej instancji i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania. W uzasadnieniu wyroku Naczelny Sąd Administracyjny wskazał, że spór prawny w rozpoznawanej sprawie sprowadza się do ustalenia, czy zaistniały przesłanki wymienione w art. 5 ust. 3 rozporządzenia nr 65/2011, a zatem czy dana płatność została dokonana na skutek "pomyłki właściwego organu lub innego organu" oraz że "błąd nie mógł zostać wykryty przez rolnika w zwykłych okolicznościach", skutkujące brakiem obowiązku zwrotu przez skarżącego nienależnie pobranych płatności obszarowych. Co do obu tych przesłanek skarżący kasacyjnie zarzucił naruszenie art. 5 ust. 3 rozporządzenia nr 65/2011 wskutek błędnej wykładni tego przepisu (płatność została dokonana na skutek pomyłki organu a rolnik nie mógł wykryć błędu w zwykłych okolicznościach, co powodowało, że wystąpiły przesłanki odstąpienia od dochodzenia od niego kwoty nienależnie pobranych płatności), a także w powiązaniu z przepisami postępowania – art. 7, art. 8 k.p.a. oraz art. 134 § 1 p.p.s.a. (uchybienie na skutek przyjęcia, iż nie poczyniono wystarczających ustaleń, rolnik nie mógł wykryć opisywanego i przyjętego przez organy błędu, mimo że znał powierzchnię użytkowanych i deklarowanych do płatności gruntów, która to okoliczność, zdaniem organów była wystarczająca do przyjęcia, że błąd mógł być przez rolnika wykryty i tym samym wyłączenia zastosowania art. 5 ust. 3 rozporządzenia nr 65/2011). W ocenie organów ARiMR wypłacona skarżącemu na podstawie decyzji z 18 marca 2014 r. płatność ONW dokonana została na skutek pomyłki organu. Błąd organu polegał, jak wskazano na przyznaniu płatności do działki rolnej S użytkowanej jako użytek przyrodniczy (luźnie murawy napiaskowe w pakiecie 5.10 zobowiązania rolnośrodowiskowego), do której to działki płatność nie przysługiwała. Jednakże zdaniem organu błąd ten mógł być wykryty przez rolnika, bowiem za prawidłowe wypełnienie wniosku i wskazanie powierzchni kwalifikującej się do płatności odpowiada rolnik. Zdaniem Naczelnego Sądu Administracyjnego skoro wykładnia art. 5 ust. 3 rozporządzenia nr 65/2011 możliwa jest przez subsumpcję, Sąd pierwszej instancji przyjmując, że wypłata ONW nie nastąpiła na skutek pomyłki organu, który w momencie wydawania decyzji nie miał pełnej wiedzy co do stanu zadeklarowanych gruntów, a jednocześnie uznając, że "błąd ten z kolei mógł być w zwykłych okolicznościach wykryty przez rolnika, który powinien być zorientowany w tym zakresie" oznacza, po pierwsze, że WSA błędnie zinterpretował wskazany wyżej przepis, bowiem przesłanka możliwości wykrycia błędu ma zastosowanie jedynie w przypadku dokonania płatności na skutek pomyłki właściwej władzy, a po drugie w świetle poczynionych przez organ ustaleń brak jest podstaw do zaaprobowania wniosku tego sądu, że w momencie wydawania decyzji z dnia 18 marca 2004 r. organ nie miał pełnej wiedzy co do stanu zadeklarowanych gruntów. Przeczą bowiem temu okoliczności, iż wydanie decyzji (usuniętej następnie z obrotu prawnego) o przyznaniu płatności obszarowych, w tym do działki S, co do której (jak następnie stwierdzono) płatność nie przysługiwała, nastąpiło nie tylko na podstawie wniosku strony, ale po przeprowadzeniu dwukrotnych kontroli na miejscu, co oznacza, że organ (czego w zasadzie nie kwestionuje – uznając swój błąd) miał pełną wiedzę, co do stanu zadeklarowanych gruntów. W tych okolicznościach, zdaniem Naczelnego Sądu Administracyjnego, zasadne stało się twierdzenie, że niedostrzeżenie w momencie kontroli wniosku o płatność ONW na rok 2013, iż do płatności tej nie kwalifikowała się działka rolna S użytkowana jako użytek przyrodniczy, stanowi pomyłkę właściwego organu, o której mowa w art. 5 ust. 3 rozporządzenia nr 65/2011. Przy czym pod pojęciem "pomyłki organu" należy rozumieć wszelkie błędy popełnione przez właściwy organ lub inny organ, których skutkiem było dokonanie nienależnej płatności (por. wyrok WSA w Kielcach z dnia 2 sierpnia 2018 r. sygn. akt I SA/Ke 214/18; wyrok WSA Lublinie z dnia 8 lutego 2018 r. sygn. akt III SA/Lu 501/17 ). Naczelny Sąd Administracyjny wskazał, że w kontekście błędnie zinterpretowanych przez Sąd pierwszej instancji ustalonych przez organ okoliczności stanu faktycznego, samo złożenie przez beneficjenta wniosku o płatność nie wyłączało możliwości powoływania się przez rolnika na błąd, np. co do rodzaju i powierzchni działek. Argumenty Sądu pierwszej instancji naruszyły art. 134 § 1 p.p.s.a., zgodnie z którym sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Oznacza to, że zadaniem Sądu pierwszej instancji, niezależnie od podniesionych przez skarżącego zarzutów i argumentów je uzasadniających, było przeprowadzenie kontroli zaskarżonej decyzji także z punktu widzenia jej zgodności z prawem materialnym. W niniejszej sprawie zbadanie zgodności z prawem materialnym zaskarżonej decyzji obejmowało także ocenę, czy w sprawie wystąpiły przesłanki wyłączające obowiązek zwrotu nienależnie pobranej płatności ONW określone w art. 80 ust. 3 rozporządzenia nr 65/2011. Oprócz szczegółowej oceny opisanego materiału dowodowego, zachodziła konieczność przeanalizowania przebiegu postępowania i zasad przyznawania płatności. W dalszej kolejności Naczelny Sąd Administracyjny podkreślił, że ustawodawca unijny, posługując się w ww. przepisie pojęciem "mógł zostać wykryty", w rzeczywiści odstępuje od nałożenia na organ obowiązku wykazania, że rolnik z całą pewnością wiedział o błędzie. Zatem ustalenie przez organ, iż w normalnych zwykłych okolicznościach, przy zastosowaniu przeciętnego miernika staranności, rolnik mógł dowiedzieć się o błędzie organu, uzasadnia odmowę zastosowania zwolnienia z obowiązku zwrotu nienależnej płatności. Naczelny Sąd Administracyjny stwierdził, że Sąd pierwszej instancji nie wyjaśnił należycie i nie uzasadnił przekonująco swojego stanowiska, że błąd mógł zostać wykryty przez rolnika. Zaakceptował ustalenia faktyczne, które były w tym zakresie niewystarczające, a uzasadnienie tej oceny sprowadzało się w istocie do stwierdzenia, że błąd mógł zostać wykryty przez skarżącego, ponieważ składając wniosek podpisał go i oświadczył, że znane są mu zasady przyznawania płatności. Negatywna przesłanka zwrotu płatności – możliwość wykrycia błędu rolnika powinna być odnoszona do zwykłych okoliczności. Ocena, jakie w konkretnej sprawie okoliczności uznane być mogą za zwykłe jest bardzo istotna, od oceny tej zależeć bowiem będzie możliwość uznania, czy rolnik mógł zauważyć błąd. Naczelny Sąd Administracyjny wskazał, że Sąd pierwszej instancji zaakceptował z naruszeniem art. 7 i art. 8 k.p.a. ustalenia organów, z pominięciem podnoszonych przez skarżącego w toku postępowania okoliczności i faktów wskazujących, czy w konkretnej sytuacji faktycznej można przyjąć, że rolnik działając w zaufaniu do zgodności z prawem rozstrzygnięcia organu Agencji (co do kwalifikowalności do płatności działki S), który po przeprowadzeniu kontroli administracyjnej wniosku i dwukrotnych kontroli na miejscu na miejscu wydając w błędną decyzję nie dostrzegł swego błędu i czy błąd taki mógłby dostrzec ubiegający się o różnego rodzaju płatności sam wnioskodawca utwierdzony swoją racją posługujący się dokumentacją przyrodniczą na potrzeby Programu Rolnośrodowiskowego, niezależnie od tego, że obowiązujące w tym względzie przepisy prawa przewidują jedynie, że płatności do gruntów stanowiących użytki przyrodnicze (luźne murawy napiaskowe) mogą być przyznane jedynie w Programie Rolnośrodowiskowym w pakiecie 4.10 i 5.10 . Naczelny Sąd Administracyjny nakazał też Sądowi pierwszej instancji rozważyć wskazane wyżej okoliczności w zakresie przesłanki dotyczącej możliwości wykrycia przez rolnika błędu - wynikającej z art. 5 ust. 3 rozporządzenia nr 65/2011, uwalniającej go od obowiązku zwrotu nienależnie pobranej płatności. Za niezasadny Sąd uznał natomiast zarzut skarg kasacyjnej dotyczący zawiadomienia skarżącego o decyzji o zwrocie po upływie 12 miesięcy od daty płatności, co według autora skargi kasacyjnej przemawia za odstąpieniem od obowiązku zwrotu naliczonej kwoty nienależnie pobranej. Zgodnie z treścią art. 5 ust. 3 rozporządzenia nr 65/2011 akapit drugi, w przypadku gdy błąd dotyczy elementów stanu faktycznego związanych z obliczaniem danej płatności akapit pierwszy stosuje się jedynie, jeśli decyzja o odzyskaniu nie została przekazana w terminie 12 miesięcy od płatności. W sytuacji błędu dotyczącego elementów stanu faktycznego związanych z obliczaniem danej płatności, możliwość odstąpienia od nałożenia obowiązku zwrotu kwoty nienależnie pobranej (o którym to zwolnieniu mowa w akapicie pierwszym ust. 3 zachodzi jedynie wówczas, gdy pomiędzy płatnością a doręczeniem decyzji o zwrocie upłynęło ponad 12 miesięcy. Tym samym, jeżeli upłynęło w takich okolicznościach 12 miesięcy (co bezsprzecznie nastąpiło w sprawie niniejszej) możliwe jest zastosowanie art. 5 ust. 3 rozporządzenia nr 65/2011. Zatem, wbrew wyrażonemu w skardze kasacyjnej stanowisku, nieprzekazanie zainteresowanemu decyzji o zwrocie w terminie 12 miesięcy od płatności oznacza wyłącznie dopuszczalność stosowania wskazanego wyżej art. 5 ust. 3 rozporządzenia nr 65/2011, nie zaś obowiązek bezwzględnego odstąpienia od nakazania zwrotu nienależnie lub nadmiernie pobranych płatności. Skarżący w piśmie procesowym z dnia 27 maja 2021 r. podtrzymał zarzuty podniesione w skardze, skardze kasacyjnej oraz podzielił stanowisko Naczelnego Sądu Administracyjnego w przedmiotowej sprawie, wskazując na naruszenie zasad postępowania administracyjnego. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku zważył, co następuje: Zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2021 r. poz. 137 ze zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej. Kontrola ta, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej, sprawowana jest pod względem zgodności z prawem. Uwzględnienie skargi, zgodnie z art. 145 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2019 r. poz. 2325), powoływanej w dalszej części uzasadnienia jako p.p.s.a., następuje w przypadku stwierdzenia naruszenia przez organ przepisów prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszenia przepisów postępowania dającego podstawę do wznowienia postępowania lub innego naruszenia przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Oceniając zaskarżoną decyzję z punktu widzenia wskazanych powyżej kryteriów, Sąd stwierdził, że narusza ona prawo w stopniu powodującym konieczność wyeliminowania jej z obrotu prawnego. Dla rozpoznania sprawy zasadnicze znaczenie miał fakt, że Wojewódzki Sąd Administracyjny w obecnym składzie orzekał po uchyleniu przez Naczelny Sąd Administracyjny poprzedniego wyroku tutejszego sądu wydanego w niniejszej sprawie. Zgodnie bowiem z art. 190 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. p.p.s.a., sąd, któremu sprawa została przekazana, związany jest wykładnią prawa dokonaną w tej sprawie przez Naczelny Sąd Administracyjny. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku ponownie rozpoznając sprawę obowiązany był zatem uwzględnić ocenę prawną wyrażoną przez Naczelny Sąd Administracyjny w wydanym w sprawie wyroku. Związanie wojewódzkiego sądu administracyjnego, w rozumieniu art. 190 p.p.s.a. oznacza, że nie może on formułować nowych ocen prawnych - sprzecznych z wyrażonym wcześniej poglądem, a zobowiązany jest do podporządkowania się mu w pełnym zakresie. Przez ocenę prawną, o której mowa w art. 190 p.p.s.a., należy rozumieć osąd o prawnej wartości sprawy, a ocena prawna może dotyczyć stanu faktycznego, wykładni przepisów prawa materialnego i procesowego, prawidłowości korzystania z uznania administracyjnego, jak też kwestii zastosowania określonego przepisu prawa jako podstawy do wydania takiej, a nie innej decyzji lub postanowienia (por. wyroki Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 9 stycznia 2014 r., sygn. akt II GSK 1602/12 oraz z dnia 21 stycznia 2015 r., sygn. akt I GSK 1498/13). Obowiązek podporządkowania się ocenie prawnej wyrażonej w wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego, ciążący na sądzie rozpoznającym ponownie daną sprawę, może być wyłączony tylko w wypadku istotnej zmiany stanu prawnego lub faktycznego (por. H. Knysiak-Molczyk (w:) T. Woś (red.), H. Knysiak-Molczyk, M. Romańska, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, Wydanie 2, Wydawnictwo Prawnicze LexisNexis, Warszawa 2008, s. 681-682 i powołane tam orzecznictwo ). Żadna z powyższych przesłanek nie zaistniała w rozpoznawanej sprawie. Stan faktyczny, analizowany w pierwotnym postępowaniu sądowoadministracyjnym, nie uległ zmianie. Nie uległ również zmianie stan prawny. Zauważyć także należy, że sąd, któremu sprawa została przekazana do ponownego rozpoznania, nie ma całkowitej swobody przy wydawaniu nowego orzeczenia. Przede wszystkim "granice sprawy", o których mowa w art. 134 § 1 p.p.s.a., podlegają zawężeniu do granic, w jakich Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznał sprawę (art. 183 p.p.s.a.) i w jakich wydał orzeczenie na podstawie art. 185 § 1 p.p.s.a. (por. J. P. Tarno, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, Warszawa 2012, s. 518 ). Naczelny Sąd Administracyjny w przedmiotowym wyroku przesądził, że skoro decyzja z dnia 18 marca 2014 r. ustalająca należne płatności w wysokości 13.390,12 zł, została usunięta z obrotu prawnego w wyniku rozpoznania wniesionego przez stronę odwołania, a następnie w wyniku ostatecznej decyzji Kierownika BP ARiMR z dnia 4 marca 2015 r. skarżącemu przyznano płatność w niższej wysokości - 9.684,10 to organy prawidłowo zakwalifikowały wypłacone wnioskodawcy środki finansowe w wysokości 3 706,02 zł (stanowiące różnicę pomiędzy powyższymi kwotami) jako nienależnie pobrane płatności, a zatem takie, które podlegają zwrotowi w trybie art. 29 ustawy o ARiMR. Naczelny Sąd Administracyjny przesądził też, że błąd nastąpił na skutek pomyłki organu, wskazując, że wydanie decyzji z dnia 18 marca 2014 r. (usuniętej następnie z obrotu prawnego) o przyznaniu płatności, nastąpiło nie tylko na podstawie wniosku strony, ale po przeprowadzeniu dwukrotnych kontroli na miejscu, co oznacza, że organ miał wiedzę co do stanu zadeklarowanych gruntów. W tych okolicznościach istnieją podstawy do twierdzenia, że niedostrzeżenie w momencie kontroli wniosku o płatność na rok 2013, iż do płatności tej nie kwalifikowała się działka rolna oznaczona jako S, stanowiąca użytek przyrodniczy, stanowi pomyłkę właściwego organu, o której mowa w art. 5 ust. 3 rozporządzenia nr 65/2011. W orzecznictwie przyjmuje się, że pod pojęciem "pomyłki organu" należy rozumieć wszelkie błędy popełnione przez właściwy organ lub inny organ, których skutkiem było dokonanie nienależnej płatności. Naczelny Sąd Administracyjny przesądził także, że samo złożenie przez beneficjenta wniosku o płatność nie wyłączało możliwości powoływania się przez rolnika na błąd, np. co do rodzaju i powierzchni działek. Przesądził także, że nieprzekazanie skarżącemu decyzji o zwrocie w terminie 12 miesięcy od płatności oznacza dopuszczalność stosowania art. 5 ust. 3 rozporządzenia nr 65/2011, nie zaś bezwzględne odstąpienie od obowiązku zwrotu nienależnie lub nadmiernie pobranych płatności. Naczelny Sąd Administracyjny stwierdził, że wykładnia przepisu rozporządzenia wskazuje, iż w sytuacji błędu dotyczącego elementów stanu faktycznego związanych z obliczaniem danej płatności, możliwość odstąpienia od nałożenia obowiązku zwrotu kwoty nienależnie pobranej (o którym to zwolnieniu mowa w akapicie pierwszym ust. 3) zachodzi jedynie wówczas, gdy pomiędzy płatnością a doręczeniem decyzji o zwrocie upłynęło ponad 12 miesięcy. Tym samym, jeżeli upłynęło w takich okolicznościach 12 miesięcy (co bezsprzecznie nastąpiło w sprawie niniejszej) możliwe jest zastosowanie art. 5 ust. 3 rozporządzenia nr 65/2011. Stanowiskiem tym Sąd obecnie orzekający jest związany, wobec czego za zbędne uznać należy powielanie argumentacji dotyczącej powyższych kwestii. Naczelny Sąd Administracyjny stwierdził, że zbadanie zgodności z prawem materialnym zaskarżonej decyzji wymaga oceny, czy w sprawie wystąpiły przesłanki wyłączające obowiązek zwrotu nienależnie pobranej płatności określone w art. 5 ust. 3 rozporządzenia nr 65/2011. Wskazał nadto, że gdyby doszło do ustalenia że przesłanki te nie zaistniały, obowiązek zwrotu nienależnej płatności nie miałby zastosowania. Z art. 5 ust. 3 rozporządzenia nr 65/2011 wynika, że obowiązek zwrotu, nie ma zastosowania, jeżeli dana płatność została dokonana na skutek pomyłki właściwego organu lub innego organu oraz jeśli błąd nie mógł zostać wykryty przez beneficjenta w zwykłych okolicznościach. Możliwość wyłączenia obowiązku zwrotu nienależnie dokonanej płatności wymaga spełnienia łącznie dwóch przesłanek. Płatność dokonana być musi na skutek błędu organu oraz błąd jest tego rodzaju, że nie mógł zostać wykryty przez rolnika w zwykłych okolicznościach. Organy stanęły na stanowisku, że przesłanki wyłączające obowiązek zwrotu nienależnie pobranej płatności w niniejszej sprawie nie zachodzą. Organ pierwszej instancji w uzasadnieniu wydanej decyzji, poza takim właśnie stwierdzeniem, nie odniósł się w do zaistnienia przesłanki odstąpienia od obowiązku zwrotu przez skarżącego nienależnie pobranej płatności. Organ ten nie analizował kwestii możliwości zastosowania art. 5 ust. 3 rozporządzenia nr 65/2011. Swego stanowiska organ pierwszej instancji nie uzasadnił i nie wyjaśnił, jakie elementy stanu faktycznego za nim przemawiają. Z kolei organ odwoławczy przyjął, że błąd organu, polegający na przyznaniu płatności do działek, do których płatność nie przysługiwała, mógł być wykryty przez rolnika, bowiem ten, wypełniając wniosek, powinien kierować się dostępną w siedzibach organów Agencji i na jej stronie internetowej instrukcją jego wypełniania. Nadto skarżący, składając wniosek o przyznanie płatności, podpisał oświadczenie, że znane są mu zasady przyznawania płatności i pomocy finansowej objętych wnioskiem. Skarżący powinien, zdaniem organu odwoławczego, zadbać, by znać i deklarować do płatności uprawy, do których dana płatność przysługuje, a w przypadku zadeklarowania niewłaściwej uprawy powinien zauważyć błędną deklarację i wykryć błąd w wydanej decyzji. Stanowisko organu odwoławczego, że błąd organu mógł być wykryty przez skarżącego, bowiem za prawidłowe wypełnienie wniosku i wskazanie powierzchni kwalifikującej się do płatności odpowiada rolnik, nie jest prawidłowe, co przesądził Naczelny Sąd Administracyjny w wydanym wyroku. Sama znajomość zasad przyznawania płatności i potwierdzenie tego przez wnioskodawcę oświadczeniem przy składaniu wniosku o płatność, wbrew stanowisku organu, nie uzasadnia przyjęcia, iż błąd popełniony przez organ mógł zostać wykryty przez stronę. Istotne jest przeanalizowanie czy ze stanu faktycznego ustalonego w sprawie wynika, iż w sytuacji skarżącego na chwilę przyznania mu płatności w błędnej wysokości, mógł on, przyjmując normalne okoliczności (obiektywny miernik) wykryć tenże błąd. Dokonując oceny stanowiska organów obu instancji, należy mieć na uwadze, że ustawodawca unijny, posługując się pojęciem "mógł zostać wykryty", w rzeczywistości odstępuje od nałożenia na organ obowiązku wykazania, iż rolnik z całą pewnością wiedział o błędzie. Zatem już ustalenie przez organ, iż w normalnych, zwykłych okolicznościach, przy zastosowaniu przeciętnego miernika staranności, rolnik mógł dowiedzieć się o błędzie organu, uzasadnia odmowę zastosowania zwolnienia z obowiązku zwrotu nienależnej płatności. Zauważyć należy, że organ rozpoznający sprawę o ustalenie kwoty nienależnie pobranej płatności, każdorazowo – po analizie całokształtu materiału dowodowego – powinien dokonać oceny indywidualnych okoliczności sprawy i na ich podstawie dokonać ustaleń co do możliwości wykrycia przez rolnika błędu organu. Przy ocenie, czy było możliwe wykrycie przez rolnika błędu, organ powinien również uwzględnić naturę tego błędu, czy dotyczy błędnej interpretacji i w konsekwencji wadliwego zastosowania prawa, czy też obejmuje błąd co do stanu faktycznego. Możliwość wykrycia błędu przez rolnika powinna być odnoszona do zwykłych okoliczności, przy czym ocena, jakie w konkretnej sprawie okoliczności uznane być mogą za zwykłe jest bardzo istotna, bowiem od niej zależeć będzie możliwość uznania, czy rolnik mógł zauważyć błąd. Organy powinny ocenić, czy skarżący mógł wykryć błąd organu, który to organ przyznał płatności do działki rolnej S, użytkowanej jako użytek przyrodniczy, mimo, iż do działki tego rodzaju płatność nie przysługiwała. Tego rodzaju ustaleń i oceny organy obu instancji w toku rozpatrywania przedmiotowej sprawy nie dokonały. Organy powinny ustalić i przeanalizować okoliczności z tym związane począwszy od wniosku skarżącego o płatność. Obowiązek ten nie został w sprawie zrealizowany. Organy, na co zwrócił uwagę Naczelny Sąd Administracyjny, z naruszeniem zasad postępowania określonych w art. 7 i art. 8 k.p.a., poczyniły ustalenia z pominięciem podnoszonych przez skarżącego w toku postępowania okoliczności i faktów wskazujących, czy w konkretnej sytuacji faktycznej można przyjąć, że wnioskodawca mógł dostrzec błąd organu. Organy winny wziąć pod uwagę, że wydanie pierwszej decyzji o przyznaniu płatności poprzedzone było analizą wniosku złożonego przez skarżącego, jak i przeprowadzoną dwukrotnie w gospodarstwie rolnym wnioskodawcy kontrolą, co oznacza, że organ, co do zasady, nie powinien mieć wątpliwości co do stanu zadeklarowanych gruntów. Wyjaśnienia w związku z tym wymaga z jakich przyczyn doszło do błędu organu i czy w tej konkretnej sytuacji faktycznej można przyjąć, że rolnik mógł wykryć błąd, skoro jego wiedza w zakresie mającego zastosowanie prawa i zasad postępowania jest z reguły mniejsza niż wiedza organu. Z uwagi na twierdzenia skarżącego, że wskazując dane dotyczące powierzchni oraz charakteru gruntów objętych wnioskiem bazował na dokumentacji przyrodniczej siedliskowej na potrzeby Programu Rolnośrodowiskowego PROW wykonanej w maju 2013 r. przez M.B., organy uzupełnią materiał dowodowy o ten dokument, w celu dodatkowej oceny, czy błąd organu mógł być wykryty przez skarżącego. Konieczne też będzie także dołączenie do akt administracyjnych i przeanalizowanie dokumentacji znajdującej się w aktach postępowania z wniosku o przyznanie płatności, w tym wniosku, jego modyfikacji, dokumentów dotyczących przeprowadzonych przez organ dwukrotnych kontroli. Sąd stwierdził, że zaskarżona decyzja i poprzedzająca ją decyzja organu pierwszej instancji zostały wydane z naruszeniem art. 5 ust. 3 rozporządzenia nr 65/2011, mającym wpływ na wynik sprawy, jak również z naruszeniem art. 7, art. 8, art. 77 § 1, art. 80 i art. 107 § 1 i 3 k.p.a. Organy nie dokonały niezbędnych do rozstrzygnięcia sprawy ustaleń faktycznych i nie rozważyły dostatecznie okoliczności sprawy pod kątem ustalenia, czy skarżący miał możliwość wykrycia błędu organu "w zwykłych okolicznościach". Biorąc pod uwagę powyższe, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a) i c) w związku z art. 135 p.p.s.a. uchylił obie wydane w sprawie decyzje. Ponownie rozpatrując sprawę organy będą miały na uwadze powyższe stanowisko Sądu. Poczynione ustalenia i rozważania pozwolą organom na dokonanie oceny spełnienia w niniejszej sprawie przesłanek określonych w art. 5 ust. 3 rozporządzenia nr 65/2011 i prawidłowe zakończenie sprawy. O kosztach postępowania Sąd orzekł na podstawie art. 200 i 205 § 2 p.p.s.a., zasądzając od organu na rzecz skarżącego kwotę 1049 zł, w tym kwotę 149 zł, uiszczoną tytułem wpisu od skargi oraz kwotę 900 zł tytułem wynagrodzenia reprezentującego skarżącego radcy prawnego, ustaloną zgodnie z § 14 ust. 1 pkt 1 lit. a w związku z § 2 pkt 3 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych (Dz.U. z 2015 poz. 1804 ze zm.). Powołane w treści niniejszego uzasadnienia orzeczenia sądów administracyjnych dostępne są w Internetowej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl). Sąd orzekł w niniejszej sprawie na posiedzeniu niejawnym w związku ze stanem epidemii, na podstawie art. 15zzs4 ust. 3 ustawy z dnia 2 marca 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych (Dz. U. poz. 374, ze zm.) i § 1 pkt 2 zarządzenia nr 49 Prezesa Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku z dnia 19 października 2020 r. w sprawie odwołania rozpraw oraz wstrzymania przyjmowania interesantów i ograniczenia obsad kadrowych w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Gdańsku w związku z istotnym zagrożeniem zakażenia wirusem SARS-CoV-2.