III SA/Gd 299/06

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Jacek Hyla Sędziowie WSA Alina Dominiak WSA Arkadiusz Despot-Mładanowicz (spr.) Protokolant Sekretarz Sądowy Anna Zegan po rozpoznaniu w Gdańsku na rozprawie w dniu 6 grudnia 2006 r. sprawy ze skargi Wojewody [...] na uchwałę Rady Gminy B. z dnia 22 sierpnia 2005 r. nr [...] w przedmiocie włączenia Szkoły Podstawowej w N. do Zespołu Szkół w B. oddala skargę. Rada Gminy B. w dniu 22 sierpnia 2005 r. podjęła uchwałę Nr [...] w sprawie włączenia Szkoły Podstawowej w N. do Zespołu Szkół w B. z dniem 1 września 2005 r. Jako podstawę prawną organ wskazał art. 18 ust. 2 pkt 9 lit. h ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym (tj. Dz. U. z 2001 r. Nr 142, poz. 1591 ze zm.) oraz art. 5c pkt 1 i art. 62 ust. 5 ustawy z dnia 7 września 1991 r. o systemie oświaty (tj. Dz. U. z 2004 r. Nr 256, poz. 2572 ze zm.). Wojewoda [...] dnia 12 kwietnia 2006 r. wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku skargę na wyżej wymienioną uchwałę. Skarżący domagał się stwierdzenia nieważności uchwały ze względu na rażące naruszenie art. 62 ust. 1 ustawy z dnia 7 września 1991 r. o systemie oświaty poprzez włączenie Szkoły Podstawowej w N. do Zespołu Szkół w B., w skład którego wchodziła już szkoła tego samego typu, tj. Szkoła Podstawowa w B. W uzasadnieniu skarżący wskazał, że zgodnie z cytowanym przepisem organ prowadzący szkoły lub placówki różnych typów może je połączyć w zespół. W trakcie postępowania wyjaśniającego Kuratorium Oświaty w G. Delegatura w S. wystąpiło do Wójta Gminy [...] o spowodowanie wyłączenia z Zespołu Szkół Szkoły Podstawowej w N., jednak organy Gminy nie podjęły działań. Z uwagi na upływ terminu na wydanie rozstrzygnięcia nadzorczego Wojewoda [...] wystąpił o stwierdzenie nieważności uchwały. W odpowiedzi na skargę Przewodniczący Rady Gminy w imieniu Rady Gminy wniósł o jej oddalenie podnosząc, iż zaskarżona uchwała została podjęta zgodnie z procedurą przewidzianą w ustawie o systemie oświaty. Przed podjęciem uchwały przeprowadzono konsultacje z rodzicami dzieci, które uczęszczają do Szkoły Podstawowej w N. Potrzeba przeprowadzenia zamian spowodowana była zmniejszającą się liczbą uczniów, a tym samym wzrostem kosztów jej utrzymania. W dniu 19 kwietnia 2005 r. odbyło się posiedzenie Komisji Oświaty, Kultury i Sportu Rady Gminy B., którego tematem były zmiany organizacyjne w oświacie gminnej. Komisja ta jednogłośnie przyjęła projekt uchwały dotyczącej włączenia Szkoły Podstawowej w N. do wskazanego wyżej Zespołu Szkół. Po przegłosowaniu projektu uchwały wystąpiono o zgodę na tą zmianę do Kuratorium Oświaty w G. Pismem z dnia 1 czerwca 2005 r. Kuratorium wyraziło zgodę i Rada Gminy podjęła zaskarżoną uchwałę. Przedmiotowe połączenie pozwoliło zmniejszyć koszty administracyjne związane z funkcjonowaniem Szkoły Podstawowej w N., a zarazem podniosło jakość wykonywania zadań, w oparciu o posiadany przez Zespół sprzęt informatyczny. Rada Gminy stwierdziła, iż z art. 62 ust. 1 ustawy o systemie oświaty nie wynika, aby w zespół szkół można byłoby łączyć tylko po jednej szkole różnego typu. Interpretacja tego przepisu przez Wojewodę [...] jest zawężona i nieuzasadniona. Do istniejącego Zespołu Szkół w B., w skład którego wchodziły: Szkoła Podstawowa w B., Gimnazjum i Przedszkole Samorządowe została włączona jeszcze jedna Szkoła Podstawowa - w N. Tak więc zespół składa się ze szkół różnego typu, a tym samym warunek wynikający z art. 62 ust. 1 w/w ustawy został spełniony. Ponadto Wójt sygnalizował w piśmie do Kuratorium, że na przestrzeni najbliższych 2 lub 3 lat Szkoła Podstawowa w N. najprawdopodobniej zostanie z powodu zmniejszającej się liczby uczniów przekształcona w filię Szkoły Podstawowej w B. W dniu 27 kwietnia 2006 r. Rada Gminy B. podjęła uchwałę, w której nie uwzględniła skargi Wojewody [...] na uchwałę z dnia 22 sierpnia 2005 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga jest niezasadna. W myśl art. 7 ust.1 pkt 8 ustawy o samorządzie gminnym zadania własne gminy obejmują sprawy edukacji publicznej. Do zadań własnych gminy należy zakładanie i prowadzenie przedszkoli, szkól podstawowych oraz gimnazjów (art. 5 ust. 5 ustawy o systemie oświaty). Wobec tego gminy powinny mieć istotny wpływ na działalność niniejszych jednostek organizacyjnych. Z przepisu art. 18 ust. 2 pkt 9 lit. h) ustawy o samorządzie gminnym wynika, że taki istotny wpływ na funkcjonowanie tych jednostek organizacyjnych ma rada gminy, do której wyłącznej właściwości należy tworzenie, likwidacja i reorganizacja zakładów i innych jednostek organizacyjnych. Zgodnie z art. 7 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej organy władzy publicznej działają na podstawie i w granicach prawa. Cytowany przepis zawiera konstytucyjną dyrektywę o swobodzie działania w ramach ustaw. Oznacza to, że tworzenie, likwidacja jak i reorganizacja jednostek organizacyjnych, jakimi są szkoły i inne placówki, objęte regulacją ustawy o systemie oświaty, może następować tylko na podstawie przepisów przewidujących takie możliwości prawne. Jedną z możliwych form reorganizacji szkół i palcówek, również tych prowadzonych przez gminy, reguluje przepis art. 62 ustawy o systemie oświaty. Zgodnie z art. 62 ust. 1 niniejszej ustawy organ prowadzący szkoły różnych typów lub placówki może je połączyć w zespół. Użyte w niniejszym przepisie sformułowanie "różnych typów" niewątpliwie wyklucza możliwość połączenia w zespół wyłącznie szkół tego samego typu. Zatem nie można utworzyć zespołu przedszkoli, zespołu szkół podstawowych czy zespołu gimnazjów. Natomiast z treści cytowanego przepisu nie wynika, aby nie można było do istniejącego zespołu szkół włączyć kolejnej szkoły, dlatego, że w zespole tym znajduje się już szkoła tego samego typu. Należy tutaj mieć na względzie przepis ustępu 5 art. 62 cytowanej ustawy, w którym ustawodawca określił, że organ prowadzący zespół szkół lub placówek albo szkół i placówek może wyłączyć z zespołu niektóre szkoły lub placówki, włączyć do zespołu inne szkoły lub placówki, a także może rozwiązać zespół za zgodą kuratora oświaty. Z powyższego wynika, że istniejący już zespół szkół może podlegać reorganizacji polegającej między innymi na włączeniu do zespołu innej szkoły. Przepis posługuje się sformułowaniem "innej szkoły", a nie "szkoły innego typu". Oznacza to, że ustawodawca dopuszcza możliwość włączenia do zespołu szkół więcej niż jednej szkoły określonego typu. W ramach przepisu art. 62 ust. 5 ustawy o systemie oświaty organy prowadzące szkoły (zespoły szkół) posiadają pewną swobodę działania, umożliwiającą uwzględnienie lokalnych uwarunkowań społecznych i ekonomicznych, i dokonanie reorganizacji zespołu szkół poprzez włączenie do niego kolejnej szkoły tego samego typu, jak jedna ze szkół wchodzących już w skład zespołu. Zaskarżoną uchwałą Rada Gminy B. włączyła Szkołę Podstawową w N. do Zespołu Szkół w B. W skład istniejącego Zespołu Szkół wchodziły: Szkoła Podstawowa w B., Gimnazjum oraz Przedszkole Samorządowe. Zatem istniejący Zespół Szkół w B. nie będzie składał się wyłącznie ze szkół tego samego typu. Rada Gminy B. dokonała reorganizacji Zespołu Szkół w B. zgodnie z art. 62 ust. 5 ustawy o systemie oświaty, a więc działała na podstawie i w granicach prawa, czyli w zgodzie z konstytucyjną dyrektywą o swobodzie działania w ramach ustawy. Wobec tego brak jest podstaw, aby kwestionować zgodność z prawem zaskarżonej uchwały. Zakwestionowanie zgodności z prawem niniejszej uchwały stanowiłoby naruszenie prawnej ochrony samodzielności gminy wyrażonej w art. 165 ust. 2 Konstytucji i powtórzonej w art. 2 ust. 3 ustawy o samorządzie gminnym. Sąd stwierdził również, że w przedmiotowej sprawie nie doszło do naruszenia procedury wymaganej przy podejmowaniu tego typu uchwał. Mając powyższe na względzie na mocy art. 151 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzeczono jak w sentencji wyroku.