III SA/Gd 437/11
PostanowienieWSA w Gdańsku2012-08-20
Skład orzekający: Agnieszka Dusza-Kasprzyk
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy skarżącemu przysługuje prawo pomocy w postępowaniu przed sądem administracyjnym w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia radcy prawnego?Ratio decidendi
Skarżącemu, który wykazał, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania z powodu trudnej sytuacji materialnej i osobistej, przysługuje prawo pomocy w zakresie całkowitym, obejmujące zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie radcy prawnego. Ciężar dowodu spoczywa na stronie wnioskującej o prawo pomocy.Stan faktyczny
Skarżący J. J. złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy w postępowaniu dotyczącym skargi na decyzję Wojewody z 9 sierpnia 2011 r. dotyczącą udostępnienia danych osobowych ze zbiorów meldunkowych. Skarżący przebywa w areszcie śledczym, nie posiada dochodów ani majątku, a jego sytuacja materialna jest trudna. Wcześniejsze wnioski o prawo pomocy zostały odrzucone z powodu niewykazania przesłanek ustawowych.Rozstrzygnięcie
Przyznano skarżącemu prawo pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia radcy prawnego.Pełny tekst orzeczenia
Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku Agnieszka Dusza-Kasprzyk po rozpoznaniu w dniu 20 sierpnia 2012r.na posiedzeniu niejawnym wniosku J. J. o przyznanie prawa pomocy w sprawie z jego skargi na decyzję Wojewody z dnia 9 sierpnia 2011 r. nr [...] w przedmiocie udostępnienia danych osobowych ze zbiorów meldunkowych postanawia: przyznać skarżącemu prawo pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia radcy prawnego.
Wnioskiem z dnia 19 lipca 2012 r., J. J. zwrócił się o zwolnienie od kosztów sądowych w niniejszej sprawie oraz ustanowienie radcy prawnego.
Zgodnie z oświadczeniem o stanie rodzinnym, majątku i dochodach złożonym przez skarżącego oraz załączonym zaświadczeniem Dyrektora Aresztu Śledczego w W. z dnia 15 czerwca 2012 r., prowadzi on samodzielne gospodarstwo, nie uzyskuje jakichkolwiek dochodów, nie posiada nieruchomości ani przedmiotów o wartości powyżej 3000 euro. Skarżący przebywa obecnie w areszcie śledczym, posiada w depozycie środki pieniężne w wysokości 730,39 zł, które zostaną mu przekazane w chwili zwolnienia. Przeciwko wnioskodawcy zostały wydane tytuły wykonawcze na łączną kwotę 35 267,75 zł. Podczas osadzenia wnioskodawca nie jest zatrudniony odpłatnie.
Rozpoznając przedmiotowy wniosek należy przywołać regulację przepisu art. 245 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jednolity Dz. U. z 2012 r., poz. 270), zwanej dalej P.p.s.a., stanowiącą, że prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym lub częściowym. Prawo pomocy w zakresie całkowitym obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego. Natomiast prawo pomocy w zakresie częściowym obejmuje zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego.
W myśl art. 246 § 1 pkt 1 P.p.s.a., przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej następuje - w zakresie całkowitym - gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania.
Stosownie do przepisu art. 246 § 3 P.p.s.a., adwokata, radcę prawnego, doradcę podatkowego lub rzecznika patentowego można ustanowić dla strony, która nie zatrudnia lub nie pozostaje w innym stosunku prawnym z adwokatem, radcą prawnym, doradcą podatkowym lub rzecznikiem patentowym. Nie dotyczy to adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego ustanowionego na podstawie przepisów o prawie pomocy.
Przywołane przepisy regulujące instytucję prawa pomocy stanowią odstępstwo od generalnej zasady ponoszenia kosztów postępowania sądowoadministracyjnego zawartej w art. 199 P.p.s.a. Zatem to rzeczą wnioskodawcy jako zainteresowanego jest wykazanie, iż jego sytuacja materialna jest na tyle trudna, że uzasadnia wyjątkowe traktowanie, o którym mowa w przytoczonych przepisach. Tym samym to na nim spoczywa ciężar dowodu, że znajduje się w sytuacji uprawniającej go do skorzystania z prawa pomocy, zaś rozstrzygnięcie w tej kwestii zależy od tego, co zostanie przez stronę udowodnione.
Wskazać należy, iż powyższy wniosek jest kolejnym żądaniem przyznania prawa pomocy złożonym przez J. J. w niniejszej sprawie. Postanowieniami Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku z dnia 15 grudnia 2011 r. i kolejnym z dnia 24 kwietnia 2012 r. odmówiono bowiem skarżącemu przyznania prawa pomocy. Zażalenia od powyższych orzeczeń zostały oddalone postanowieniami Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 1 lutego
2012 r. sygn. akt II OZ 29/12 i z dnia 29 maja 2012 r. sygn. akt II OZ 448/12.
Podkreślenia wymaga, że zasadniczą przyczyną odmowy przyznania prawa pomocy było nienależyte wykonanie przez skarżącego wezwania o przedłożenie dodatkowych dokumentów w trybie art. 255 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, a w konsekwencji niewykazanie, że spełnia on ustawowe przesłanki warunkujące przyznanie tego prawa.
W niniejszej sprawie na żądanie złożenia dodatkowego oświadczenia czy skarżący wnosił do sądu pozwy o zapłatę, bądź odszkodowanie przeciwko osobom fizycznym, Skarbowi Państwa lub innym osobom prawnym nadesłane zostało pismo z oświadczeniem, że skarżący tego typu pozwów nie składał.
W niniejszej sprawie referendarz uznał, że wnioskodawca – z uwagi na swoją sytuację osobistą, związaną z odbywaniem kary pozbawienia wolności, a także majątkową i dochodową (brak dochodów i majątku) nie ma obiektywnej możliwości poniesienia jakichkolwiek kosztów wszczętego przez siebie postępowania sądowoadministracyjnego. Tym samym, spełnia ustawowe przesłanki przyznania mu prawa pomocy w zakresie całkowitym.
W konsekwencji na podstawie przepisu art. 246 § 1 pkt 1 P.p.s.a., orzeczono jak w sentencji postanowienia
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 21.07.2026. · Źródło