III SA/Gd 499/13

WyrokWSA w Gdańsku2013-09-26

Skład orzekający: Elżbieta Kowalik-Grzanka, Alina Dominiak, Jolanta Sudoł

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy podanie w oświadczeniu o wartości sprzedaży napojów alkoholowych danych niezgodnych ze stanem faktycznym, nawet jeśli wynika to z omyłki, stanowi podstawę do cofnięcia zezwolenia na sprzedaż napojów alkoholowych na podstawie art. 18 ust. 10 pkt 5 ustawy o wychowaniu w trzeźwości i przeciwdziałaniu alkoholizmowi?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że podanie w oświadczeniu o wartości sprzedaży napojów alkoholowych danych niezgodnych z rzeczywistością, nawet jeśli wynika to z omyłki, stanowi podstawę do cofnięcia zezwolenia. Słowo "fałszywe" w kontekście art. 18 ust. 10 pkt 5 ustawy należy interpretować jako "niezgodne z prawdą" lub "nieodpowiadające rzeczywistości", a niekoniecznie jako świadome wprowadzenie w błąd. Organ nie ma obowiązku badania przyczyn niezgodności danych, wystarczające jest samo stwierdzenie ich nieprawdziwości.
Stan faktyczny
Burmistrz Miasta cofnął W. W. zezwolenie na sprzedaż napojów alkoholowych, ponieważ wartość sprzedaży napojów alkoholowych o zawartości do 4,5% alkoholu oraz piwa, podana przez skarżącego w oświadczeniu za 2011 r. (52.008,70 zł), okazała się niezgodna ze stanem faktycznym ustalonym w toku kontroli (18.003,00 zł). Samorządowe Kolegium Odwoławcze utrzymało decyzję w mocy. Skarżący zarzucił naruszenie przepisów ustawy, zasady proporcjonalności oraz nieuwzględnienie interesu społecznego i słusznego interesu obywateli, twierdząc, że podanie nieprawidłowych danych było omyłkowe i nie przyniosło mu korzyści, a wręcz spowodowało uiszczenie wyższej opłaty.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Elżbieta Kowalik-Grzanka, Sędziowie Sędzia WSA Alina Dominiak (spr.), Sędzia WSA Jolanta Sudoł, Protokolant Starszy Sekretarz Sądowy Anna Zegan, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 26 września 2013 r. sprawy ze skargi W. W. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia 14 marca 2013 r. nr [...] w przedmiocie cofnięcia zezwolenia na sprzedaż i podawanie napojów alkoholowych oraz piwa oddala skargę. Decyzją z dnia 31 stycznia 2013 r. Burmistrz Miasta cofnął W. W., na podstawie art. 18 ust. 10 pkt 5 ustawy z dnia 26 października 1982 r. o wychowaniu w trzeźwości i przeciwdziałaniu alkoholizmowi (t.j. Dz. U. z 2007 r. nr 70, poz. 473 ze zm.), zezwolenie nr [...] z dnia 22 sierpnia 2002 r. na sprzedaż i podawanie napojów alkoholowych zawierających do 4,5% alkoholu oraz piwa uprawniające do sprzedaży i podawania napojów alkoholowych w lokalu gastronomicznym "A" w U.. Organ podał, że przedsiębiorcy, prowadzący sprzedaż napojów alkoholowych w roku poprzednim, są obowiązani do złożenia, do dnia 31 stycznia, pisemnego oświadczenia o wartości sprzedaży poszczególnych rodzajów napojów alkoholowych w punkcie sprzedaży w roku poprzednim (art. 111 ust. 4 ustawy). Skarżący w dniu 24 stycznia 2012 r. złożył oświadczenie o wartości sprzedaży napojów alkoholowych w 2011r. w prowadzonej placówce gastronomicznej, z którego wynikało, że wartość sprzedaży napojów alkoholowych o zawartości do 4,5% alkoholu oraz piwa wyniosła 52.008,70 zł. W wyniku przeprowadzonych w czerwcu 2012 r. czynności sprawdzających ustalono, że wartość sprzedaży napojów alkoholowych zawierających do 4,5% alkoholu oraz piwa wyniosła 18.003,00 zł. W związku z podaniem w oświadczeniu ilości sprzedanego alkoholu niezgodnej ze stanem faktycznym ustalonym w toku kontroli, organ cofnął zezwolenie na sprzedaż napojów alkoholowych na podstawie art. 18 ust. 10 pkt 5 ustawy o wychowaniu w trzeźwości i przeciwdziałaniu alkoholizmowi. W odwołaniu od w/w decyzji skarżący podał, że oświadczeniu nie można postawić zarzutu przedstawienia fałszywych danych, skoro wykazał on wyższy poziom sprzedaży napojów alkoholowych od faktycznego, a tym samym uiścił wyższą opłatę. Nie naruszył zatem warunków sprzedaży napojów alkoholowych. Decyzją z dnia 14 marca 2013 r. Samorządowe Kolegium Odwoławcze, na mocy m.in. art. 127 § 2 w zw. z art. 17 ust. 1 i art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a. oraz art. 18 ust. 10 pkt 5 ustawy o wychowaniu w trzeźwości i przeciwdziałaniu alkoholizmowi, utrzymało w mocy zaskarżoną decyzję. Organ odwoławczy wskazał, iż w toku kontroli ustalono, że sprzedaż napojów alkoholowych zawierających do 4,5% alkoholu oraz piwa była inna niż wynikało to z oświadczenia złożonego przez stronę w dniu 24 stycznia 2012r. Stanowiło to dostateczną podstawę do przyjęcia przez organ orzekający, że odwołujący naruszył zasady sprzedaży określone w ustawie, bez konieczności przeprowadzania dodatkowego postępowania dowodowego w oparciu o k.p.a. Z przepisów przedmiotowej ustawy jednoznacznie wynika, że warunkiem cofnięcia zezwolenia jest podanie przez przedsiębiorcę w oświadczeniu o wartości sprzedaży napojów alkoholowych fałszywych danych dotyczących wartości sprzedaży poszczególnych napojów alkoholowych w punkcie sprzedaży. Przedsiębiorca w takim oświadczeniu dotyczącym 2011 r. podał wartość sprzedaży napojów alkoholowych zawierających do 4,5% alkoholu oraz piwa niezgodną ze stanem faktycznym ustalonym w toku kontroli. Stanowiło to więc naruszenie postanowień art. 111 ust. 4 ustawy o wychowaniu w trzeźwości i przeciwdziałaniu alkoholizmowi, skutkujących - zgodnie z art. 18 ust. 10 pkt 5 w/w ustawy - cofnięciem zezwolenia na sprzedaż napojów alkoholowych. Każde naruszenie przepisów ustawy, bez względu na przyczynę i zakres, skutkuje konsekwencjami przewidzianymi w przywołanym przepisie. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku W. W. wniósł o uchylenie ww. decyzji organu odwoławczego, zarzucając jej naruszenie art. 18 ust. 10 pkt 5 ustawy o wychowaniu w trzeźwości i przeciwdziałaniu alkoholizmowi poprzez jego zastosowanie i cofnięcie skarżącemu zezwolenia w stanie faktycznym sprawy nie wypełniającym przesłanek w tym przepisie wymienionych; zasady proporcjonalności poprzez cofnięcie skarżącemu zezwolenia, zasady uwzględnienia z urzędu interesu społecznego i słusznego interesu obywateli. W uzasadnieniu skargi skarżący powtórzył argumenty zawarte w odwołaniu od decyzji organu I instancji. Twierdził, że interpretacja pojęcia "fałszywy" na gruncie różnych gałęzi prawa powoduje, że pojęcie to ma różne znaczenie i skutki. Art. 18 ust. 10 pkt 5 ustawy wyraźnie stanowi, iż organ cofa zezwolenie w przypadku przedstawienia fałszywych danych w oświadczeniu o rocznym utargu ze sprzedaży napojów alkoholowych. W jego ocenie użycie przez ustawodawcę pojęcia "fałszywe dane", a nie dane "błędne" czy "nieprawdziwe" świadczy o założeniu celowego wprowadzenia w błąd organu wydającego zezwolenie. Natomiast w języku polskim fałszować można wyłącznie świadomie. Dlatego sprzeczne z regułami logicznego rozumowania, jak i doświadczenia życiowego było stanowisko organów obu instancji, jakoby skarżący przedstawił w swym oświadczeniu fałszywe dane. Wpisanie nieprawidłowych danych w oświadczeniu miało charakter omyłkowy, niezamierzony. Nie miały więc one przymiotu informacji fałszywych w świetle obowiązujących reguł interpretacyjnych. Podanie w oświadczeniu zawyżonej wartości ilości sprzedanego alkoholu spowodowało, że skarżący poniósł większą opłatę za korzystanie z zezwoleń na sprzedaż napojów alkoholowych, niż gdyby omyłki nie popełnił. Organy naruszyły też zasadę proporcjonalności, bowiem winny miarkować cele i wymierzane dolegliwości, a także proporcje między ochroną dobra (interesu) ogólnego (publicznego) i dobra (interesu) indywidualnego. Omyłki pisarskie i obliczeniowe nie powinny powodować cofnięcia zezwolenia i możliwości wystąpienia z wnioskiem o ponowne wydanie zezwolenia nie wcześniej niż po upływie 3 lat od dnia wydania decyzji o jego cofnięciu. Organy administracji publicznej winny brać pod uwagę także interes społeczny i słuszny interes obywateli. Wydanie zaskarżonej decyzji, oderwanej od założenia przepisów regulujących niniejszą tematykę, a przez co naruszającej interes społeczny, jak też słuszny interes obywateli, winno skutkować jej uchyleniem. W odpowiedzi na skargę organ II instancji wniósł o jej oddalenie, podtrzymując dotychczasowe stanowisko. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku zważył co następuje: W myśl art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. nr 153, poz. 1269 ze zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Zgodnie z art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. z 2012r., poz.270 ze zm.), sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Skarga nie zasługuje na uwzględnienie. Ustawa z dnia 26 października 1982 r. o wychowaniu w trzeźwości i przeciwdziałaniu alkoholizmowi ( tj.Dz.U. z 2012 r. poz.1356 ), dalej zwana "ustawą" w art. 18 ust. 1 stanowi, że sprzedaż napojów alkoholowych przeznaczonych do spożycia w miejscu lub poza miejscem sprzedaży może być prowadzona tylko na podstawie zezwolenia wydanego przez wójta (burmistrza, prezydenta miasta), właściwego ze względu na lokalizację punktu sprzedaży, zwanego dalej "organem zezwalającym". W myśl art. 18 ust. 10 pkt 5 ustawy takie zezwolenie organ zezwalający cofa w przypadku przedstawienia fałszywych danych w oświadczeniu, o którym mowa w art. 111 ust. 4. Zgodnie z przywołanym art. 111ust. 4 ustawy przedsiębiorcy, prowadzący sprzedaż napojów alkoholowych w roku poprzednim, są obowiązani do złożenia, do dnia 31 stycznia, pisemnego oświadczenia o wartości sprzedaży poszczególnych rodzajów napojów alkoholowych w punkcie sprzedaży w roku poprzednim. Niesporne w sprawie było, że skarżący w złożonym przez siebie w dniu 24 stycznia 2012 r. oświadczeniu o wartości sprzedaży napojów alkoholowych o zawartości do 4,5 % alkoholu oraz piwa za 2011 r. wskazał, że wyniosła ona 52.008,70 zł , a kontrola wykazała, że wartość ta wyniosła 18.003,00 zł. Skarżący tłumaczył ten stan rzeczy niezamierzoną omyłką. Wywodził, że podane dane nie są w tej sytuacji fałszywe, bowiem fałszować można jedynie świadomie, a ponadto omyłka ta nie spowodowała dla niego korzyści –musiał uiścić wyższą opłatę za korzystanie z zezwolenia. Z poglądem tym nie można się zgodzić. W ocenie Sądu ustawodawca użył w omawianym przepisie słowa "fałszywe" w znaczeniu "niezgodne z prawdą", "nieodpowiadające rzeczywistości". Słowo "fałszować" oznacza "przedstawiać coś niezgodnie z prawdą, zniekształcać". Słowo "fałsz" oznacza "niezgodny z prawdą"; "jedna z dwu ( obok prawdy) wartości logicznych" ( Słownik Języka Polskiego PWN pod red. M. Szymczaka, tom A-K, Wydawnictwo Naukowe PWN ,Warszawa 2002 r., str. 534-535). Słowo "fałszywe" w omawianym przepisie ma znaczenie przeciwstawne do słowa "prawda". Organy nie miały obowiązku badać przyczyn, dla których dane w złożonym przez skarżącego oświadczeniu nie odzwierciedlały rzeczywistego stanu rzeczy, albowiem wystarczającą przesłanką cofnięcia zezwolenia na sprzedaż napojów alkoholowych było wyłącznie stwierdzenie, że oświadczenie o wartości sprzedanego alkoholu zawierało fałszywe dane, czyli dane nieprawdziwe. Odnosząc się do zarzutu skarżącego, że nie odniósł żadnej korzyści z faktu, że w oświadczeniu wykazał wyższe wartości sprzedaży alkoholu ,co powodowało konieczność uiszczenia przez niego wyższej opłaty za zezwolenie zauważyć należy, że ustawodawca nie zawarł w omawianym przepisie art. 18 ust. 10 pkt 5 ustawy żadnego określenia, z którego można byłoby wysnuć wniosek, że tylko oświadczenia zawierające zaniżone dane dotyczące wartości sprzedanego alkoholu pociągają za sobą skutek cofnięcia zezwolenia. Jest to w ocenie Sądu założone przez ustawodawcę i odpowiada celom ustawy. Wskazać należy, że na podmiocie prowadzącym działalność gospodarczą w zakresie sprzedaży napojów alkoholowych spoczywa obowiązek takiego jej zorganizowania , by nie doszło do złamania zasad dotyczących prowadzenia takiej działalności, określonych w ustawie. W konsekwencji w razie złożenia oświadczenia o wartości sprzedaży napojów alkoholowych w roku poprzednim, zawierającego fałszywe dane, zastosowanie sankcji przewidzianej w art. 18 ust. 10 pkt 5 ustawy jest obligatoryjne niezależnie od przyczyn takiego stanu rzeczy (por. wyrok WSA w Szczecinie z dnia 21 marca 2012 r. , sygn. akt II SA/Sz 28/12 , wyrok NSA z dnia 8 marca 2012 r. sygn. akt II GSK 91/11, wyrok NSA z dnia29 listopada 2012 r. sygn. akt II GSK 1812/11, wyrok WSA w Warszawie z dnia 2 listopada 2006 r., sygn. akt VI SA/Wa 1529/06, wyrok WSA we Wrocławiu z dnia 13 stycznia 2009 r., sygn. akt III SA/Wr 536/08 – publ. Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych). Wobec powyższego nie można podzielić też zarzutu skargi o naruszeniu przez organy zasady proporcjonalności oraz nieuwzględnienia interesu społecznego i słusznego interesu skarżącego. Mając na uwadze powyższe Sąd, nie znajdując podstaw do uwzględnienia skargi, na podstawie art. 151 p.p.s.a. orzekł jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 25.07.2026. · Źródło