III SA/Gd 6/20
PostanowienieWSA w Gdańsku2020-01-17
Skład orzekający: Przewodniczący Sędzia WSA Alina Dominiak
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy uchwała rady gminy podjęta w trybie rozpatrzenia skargi na działalność wójta (burmistrza) podlega zaskarżeniu do sądu administracyjnego na podstawie art. 101 ustawy o samorządzie gminnym?Ratio decidendi
Uchwała rady gminy podjęta w trybie rozpatrzenia skargi na działalność wójta (burmistrza) nie jest aktem podlegającym zaskarżeniu do sądu administracyjnego na podstawie art. 101 ustawy o samorządzie gminnym. Postępowanie skargowe w trybie przepisów działu VIII Kodeksu postępowania administracyjnego jest odformalizowane, jednoinstancyjne i nie kończy się wydaniem aktu administracyjnego rozstrzygającego sprawę co do istoty. Kontrola sądów administracyjnych obejmuje jedynie akty i czynności wymienione w art. 3 § 2, § 2a i § 3 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, a uchwała taka nie mieści się w tych kategoriach.Stan faktyczny
Skarżący wnieśli skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku na uchwałę Rady Miejskiej dotyczącą rozpatrzenia skargi na działalność Burmistrza Gminy. Organ wniósł o odrzucenie skargi, argumentując, że uchwała została podjęta w trybie postępowania skargowego (dział VIII k.p.a.) i nie podlega zaskarżeniu do sądu administracyjnego na podstawie art. 101 ustawy o samorządzie gminnym.Rozstrzygnięcie
Sąd postanowił odrzucić skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Alina Dominiak po rozpoznaniu w dniu 17 stycznia 2020 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi M. G.- B. i M. B. na uchwałę Rady [...] z dnia 26 listopada 2019 r. nr [...] w przedmiocie rozpatrzenia skargi na działalność Burmistrza Gminy [...] postanawia odrzucić skargę.
M.G.-B. i M.B., powołując się na art. 101 ust. 1 ustawy o samorządzie gminnym, wnieśli do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku skargę na uchwałę Rady Miejskiej [...] z dnia 26 listopada 2019 r. nr [...] w przedmiocie rozpatrzenia skargi na działalność Burmistrza Gminy [...].
Przedmiotowa uchwała podjęta została na podstawie art. 18 ust. 2 pkt 15 ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym (tj. Dz.U. z 2018., poz. 2096 ze zm.) oraz art. 229 pkt 3 k.p.a.
Organ w odpowiedzi na skargę wniósł o jej odrzucenie, bowiem zaskarżona uchwała została podjęta na skutek skargi złożonej przez skarżących w trybie przepisów działu VIII Kodeksu postępowania administracyjnego i jako taka nie może być kwalifikowana jako akt podlegający zaskarżeniu na podstawie art. 101 ustawy o samorządzie gminnym. Zgodnie z orzecznictwem sądów administracyjnych ocena prawidłowości prowadzenia postępowania skargowego w trybie przepisów działu VIII k.p.a. nie podlega kognicji sądów administracyjnych.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku zważył, co następuje:
Zakres kontroli sprawowanej przez sądy administracyjne został określony wprost w art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (t.j. Dz. U. z 2019 r., poz. 2197).
W świetle tych przepisów sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej.
W myśl art. 3 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2019 r., poz. 2325) , zwanej dalej p.p.s.a., kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na:
1) decyzje administracyjne;
2) postanowienia wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także na postanowienia rozstrzygające sprawę co do istoty;
3) postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które służy zażalenie, z wyłączeniem postanowień wierzyciela o niedopuszczalności zgłoszonego zarzutu oraz postanowień, przedmiotem których jest stanowisko wierzyciela w sprawie zgłoszonego zarzutu;
4) inne niż określone w pkt 1-3 akty lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczące uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa, z wyłączeniem aktów lub czynności podjętych w ramach postępowania administracyjnego określonego w ustawie z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2018 r. poz. 2096 oraz z 2019 r. poz. 60, 730, 1133 i 2196), postępowań określonych w działach IV, V i VI ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2019 r. poz. 900, z późn. zm.), postępowań, o których mowa w dziale V w rozdziale 1 ustawy z dnia 16 listopada 2016 r. o Krajowej Administracji Skarbowej (Dz. U. z 2019 r. poz. 768, 730, 1520, 1556 i 2200), oraz postępowań, do których mają zastosowanie przepisy powołanych ustaw;
4a) pisemne interpretacje przepisów prawa podatkowego wydawane w indywidualnych sprawach, opinie zabezpieczające i odmowy wydania opinii zabezpieczających;
5) akty prawa miejscowego organów jednostek samorządu terytorialnego i terenowych organów administracji rządowej;
6) akty organów jednostek samorządu terytorialnego i ich związków, inne niż określone w pkt 5, podejmowane w sprawach z zakresu administracji publicznej;
7) akty nadzoru nad działalnością organów jednostek samorządu terytorialnego;
8) bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadkach określonych w pkt 1-4 lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadku określonym w pkt 4a;
9) bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w sprawach dotyczących innych niż określone w pkt 1-3 aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczących uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa podjętych w ramach postępowania administracyjnego określonego w ustawie z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego oraz postępowań określonych w działach IV, V i VI ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa oraz postępowań, do których mają zastosowanie przepisy powołanych ustaw.
Zgodnie z art. 3 § 2a p.p.s.a. sądy administracyjne orzekają także w sprawach sprzeciwów od decyzji wydanych na podstawie art. 138 § 2 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego.
W myśl art. 3 § 3 p.p.s.a. sądy administracyjne orzekają także w sprawach, w których przepisy ustaw szczególnych przewidują sądową kontrolę, i stosują środki określone w tych przepisach.
Należy stwierdzić, iż zgodnie z orzecznictwem sądowoadministracyjnym skarga do sądu administracyjnego przysługuje na akt lub czynność, gdy podjęty jest on w sprawie indywidualnej, skierowany jest do oznaczonego podmiotu , dotyczy uprawnienia lub obowiązku tego podmiotu, samo zaś uprawnienie lub obowiązek, którego akt (czynność) dotyczy, jest określony w przepisie prawa powszechnie obowiązującego (por. postanowienie NSA z dnia 16 września 2004 r., sygn. OSK 247/04, Lex nr 125767).
W niniejszej sprawie przedmiotem wniesionej do sądu skargi jest uchwała Rady Miejskiej w [...], dotycząca działalności Burmistrza Gminy [...].
Uchwała ta została podjęta w wyniku rozpoznania skargi skarżących, należącej do skarg określonych w art. 227 k.p.a., znajdującym się w Dziale VIII k.p.a. - "Skargi i wnioski". W myśl powołanego przepisu przedmiotem skargi może być w szczególności zaniedbanie lub nienależyte wykonanie zadań przez właściwe organy albo przez ich pracowników, naruszenie praworządności lub interesów skarżących, a także przewlekłe lub biurokratyczne załatwianie spraw.
Stosownie zaś do treści art. 229 pkt 3 k.p.a., jeżeli przepisy szczególne nie określają innych organów właściwych do rozpatrywania skarg, organem właściwym do rozpatrzenia skargi dotyczącej zadań lub działalności wójta (burmistrza lub prezydenta miasta) i kierowników gminnych jednostek organizacyjnych, z wyjątkiem spraw określonych w pkt 2 – jest rada gminy.
W tym też trybie podjęta została zaskarżona do tutejszego Sądu uchwała Rady Miejskiej w [...] z dnia 26 listopada 2019, która zawiera stanowisko Rady w sprawie skargi na działalność Burmistrza Gminy [...]. Wniesiona do tego organu skarga, oparta na zarzutach bierności burmistrza i wydawania postanowień i decyzji z pominięciem stron i bez stosownych pouczeń odpowiada kryteriom przewidzianym dla skargi określonej w Dziale VIII k.p.a.
Podkreślić należy, że zgodnie z utrwalonym już orzecznictwem sądów administracyjnych skarga taka jest odformalizowanym środkiem obrony i ochrony różnych interesów jednostki, których naruszenie nie daje podstaw do żądania wszczęcia postępowania administracyjnego. Skargi takie są załatwiane w samodzielnym, jednoinstancyjnym postępowaniu uproszczonym, kończącym się czynnością faktyczną - zawiadomieniem o sposobie załatwienia sprawy. W postępowaniu tym nie rozstrzyga się konkretnej sprawy administracyjnej, nie jest wydawany akt administracyjny, ani dokonywana czynność z zakresu administracji publicznej dotycząca uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa. Zainteresowanemu podmiotowi nie przysługuje prawo do zaskarżenia niesatysfakcjonującej odpowiedzi. Jak zaś już wyżej wskazano sąd administracyjny kontroluje działalność administracji publicznej w zakresie określonym w p.p.s.a., a ta forma działalności administracji (skargi w rozumieniu Działu VIII k.p.a.) nie została wymieniona w art. 3 § 2 p.p.s.a. (por. postanowienie NSA z dnia 9 grudnia 1999r., sygn. akt III SAB 7/99 – dostępne w CBOIS; post. NSA z dnia 12 kwietnia 2001r., sygn. akt I SA 2668/00 - publ. Lex nr 54426; post. NSA z dnia 23 lipca 2001r., sygn. akt II SAB 213/00 – publ. Lex nr 54555; post. NSA z dnia 21 listopada 2000r., sygn. akt III SAB 108/99 - publ. Lex nr 48017; post. NSA z dnia 15 października 2009r., sygn. akt I OSK 1382/09 – dostępne w CBOIS).
Także żadne ustawy szczególne nie przewidują dopuszczalności zaskarżenia działań realizowanych w ramach tego postępowania. Tym samym ocena prawidłowości prowadzenia postępowania skargowego w trybie przepisów działu VIII k.p.a. nie podlega kontroli sądów administracyjnych. W konsekwencji w zakresie właściwości sądów administracyjnych nie pozostaje również sposób załatwienia skargi przez uprawniony organ (art. 237 § 1 i 3 k.p.a.) niezależnie od formy, jaka zostanie temu nadana, a więc także wówczas, gdy nastąpi to w formie uchwały.
Zatem uchwała podjęta przez radę gminy (miasta) w trybie postępowania skargowego regulowanego przepisami k.p.a. nie może być w żadnym wypadku kwalifikowana jako akt podlegający zaskarżeniu na podstawie art. 101 ustawy
z 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym ( tj. Dz.U. z 2019 r. poz.506). Tym samym, skoro niniejsza sprawa nie mieści się w kategorii spraw, które wymienia art. 3 § 2, § 2a i § 3 p.p.s.a., należało stwierdzić, że nie należy ona do właściwości sądu administracyjnego i podlega odrzuceniu.
Mając powyższe na uwadze Sąd, na podstawie art. 58 § 1 pkt 1 p.p.s.a., orzekł jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 20.07.2026. · Źródło