III SA/Gd 610/25

WyrokWSA w Gdańsku2026-01-09

Skład orzekający: Jolanta Sudoł, Janina Guść, Maja Pietrasik

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy zarzuty dotyczące wadliwości tytułu wykonawczego, braku wymagalności obowiązku szczepienia oraz braku doręczenia upomnienia mogą stanowić podstawę do umorzenia postępowania egzekucyjnego w administracji w przypadku obowiązku poddania dziecka obowiązkowym szczepieniom ochronnym?
Ratio decidendi
Sąd oddalił skargę, uznając zarzuty strony skarżącej za bezzasadne. Stwierdzono, że obowiązek poddania dziecka obowiązkowym szczepieniom ochronnym wynika bezpośrednio z przepisów prawa i jest wymagalny, a procedury takie jak badanie kwalifikacyjne są elementem jego realizacji, a nie przesłanką powstania obowiązku. Zarzuty dotyczące wadliwości tytułu wykonawczego, braku doręczenia upomnienia oraz braku wymagalności obowiązku z uwagi na odroczenie terminu wykonania zostały ocenione jako nieuzasadnione lub częściowo uwzględnione w sposób, który nie prowadził do umorzenia postępowania.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła skargi S. P. na postanowienie Pomorskiego Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego utrzymujące w mocy postanowienie organu I instancji, które oddaliło zarzuty strony w sprawie egzekucji administracyjnej obowiązku poddania dziecka obowiązkowym szczepieniom ochronnym. Skarżący podniósł szereg zarzutów dotyczących wadliwości upomnienia, tytułu wykonawczego, braku wymagalności obowiązku z uwagi na stan zdrowia dziecka i odroczenie terminu, a także braku doręczenia upomnienia. Organy administracji oraz sąd uznały te zarzuty za bezzasadne.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Jolanta Sudoł, Sędziowie: Sędzia WSA Janina Guść (spr.), Asesor sądowy WSA Maja Pietrasik, po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym w dniu 9 stycznia 2026 r. sprawy ze skargi S. P. na postanowienie Pomorskiego Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego z dnia 10 października 2025 r. nr OPES.906.172.2025.MJ w przedmiocie zarzutów w sprawie egzekucji administracyjnej oddala skargę. W dniu 17 czerwca 2025 r. Państwowy Powiatowy Inspektor Sanitarny w Nowym Dworze Gdańskim wystosował do S. P. upomnienie, w którym wezwał skarżącego do rozpoczęcia wykonania brakujących obowiązkowych szczepień ochronnych dziecka W. P. (ur. 12 września 2012 r.). Skarżący został pouczony, że w przypadku niewykonania obowiązku nie później niż w terminie 7 dni od doręczenia upomnienia zastosowane zostaną środki egzekucyjne w celu przymuszenia do wykonania nałożonego obowiązku. Upomnienie doręczono skarżącemu w dniu 23 czerwca 2025 r. Następnie pismem z dnia 3 lipca 2025 r. Państwowy Powiatowy Inspektor Sanitarny w Nowym Dworze Gdańskim skierował do Wojewody Pomorskiego tytuł wykonawczy z dnia 3 lipca 2025 r. nr [...] wystawiony na S. P. (zwanego dalej również "stroną skarżącą", "stroną" lub "zobowiązanym") wraz z wnioskiem o zastosowanie środka egzekucyjnego w postaci grzywny w celu przymuszenia, w związku z niedopełnieniem obowiązku poddania syna W. P. obowiązkowym szczepieniom ochronnym w zakresie określonym w części B punkcie 5 tytułu wykonawczego, tj. szczepieniu przeciwko odrze, śwince i różyczce (I dawka szczepienia podstawowego). Termin wykonania szczepień określono na 1 miesiąc od momentu doręczenia postanowienia o nałożeniu grzywny. Pismem z dnia 25 czerwca 2025 r. zobowiązany wniósł do PPIS w Nowym Dworze Gdańskim o umorzenie w całości postępowania egzekucyjnego z uwagi na stan zdrowia dziecka (ostre zapalenie oskrzeli) i skierowanie dziecka do szpitala na Oddział Pediatryczny. Postanowieniem z dnia 29 lipca 2025 r. nr WSO-III.756.2065.2025.KZ Wojewoda Pomorski nałożył na stronę grzywnę w celu przymuszenia w wysokości 1.000 zł w związku z niedopełnieniem obowiązku poddania małoletniego syna obowiązkowym szczepieniom ochronnym określonym w tytule wykonawczym. Pismem z dnia 30 lipca 2025 r. S. P. poinformował PPIS w Nowym Dworze Gdańskim o zaplanowanej wizycie w Poradni Alergologicznej dla Dzieci w szpitalu w G., wyznaczonej na dzień 11 czerwca 2027 r. Po potwierdzeniu informacji, iż dziecko W. P. jest wpisany na listę oczekujących na wizytę w Poradni Alergologicznej na dzień 12 lutego 2026 r., PPIS w Nowym Dworze Gdańskim wniosło do Wojewody Pomorskiego o zawieszenie postępowania egzekucyjnego w stosunku do uchylającego się od obowiązku szczepień S. P. W dniu 12 sierpnia 2025 r. do Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego w Nowym Dworze Gdańskim wpłynęły przekazane przez Wojewodę Pomorskiego zarzuty strony skarżącej w sprawie egzekucji administracyjnej, obejmujące: 1. na podstawie art. 33 § 2 pkt 2 lit.c ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (t.j.: Dz. U. z 2025 r., poz. 132 ze zm.), powoływanej dalej w skrócie jako "u.p.e.a." określenie obowiązku niezgodnie z treścią obowiązku wynikającego z przepisu prawa tj. art. 17 ust. 2 i 4 ustawy z dnia 5 grudnia 2008 r. o zapobieganiu oraz zwalczaniu zakażeń i chorób zakaźnych u ludzi (t.j.: Dz. U. z 2024 r. poz. 924 ze zm.), powoływanej dalej jako "u.z.z.z.ch.z.", poprzez pominięcie przez wierzyciela obowiązku stawienia się na lekarskie badanie kwalifikacyjne w celu wykluczenia przeciwskazań do szczepienia i wystawienia oraz wydania zaświadczenia o przeprowadzonym badaniu kwalifikacyjnym, 2. na podstawie art. 33 § 2 pkt 6 lit.a i lit.c u.p.e.a., brak wymagalności obowiązku z uwagi na brak kwalifikacji do szczepień ochronnych, brak wykluczenia przeciwskazań do szczepienia, brak indywidualnego kalendarza szczepień, brak wydania zaświadczenia o przeprowadzonym lekarskim badaniu kwalifikacyjnym, odroczenie terminu wykonania obowiązku, 3. na podstawie art. 33 § 2 pkt 4 u.p.e.a. brak uprzedniego doręczenia zobowiązanemu upomnienia, o którym mowa w art. 15 ust. 1 w zw. z art. 15 § 3 e u.p.e.a. w zw. z § 2 pkt 3 i 4 Rozporządzenia Ministra Finansów, Funduszy i Polityki Regionalnej z dnia 4 grudnia 2020 r. w sprawie danych zawartych w upomnieniu, 4. naruszenie przez organ egzekucyjny art. 29 § 2 u.p.e.a. poprzez przystąpienie do egzekucji podczas, gdy tytuł nie spełnia wymogów określonych w art. 27 ww. ustawy tj.: a) niewłaściwie podana przez wierzyciela podstawa obowiązku o charakterze niepieniężnym skutkujące pominięciem art. 17 ust. 2 i ust. 4 u.z.z.z.ch.z., ograniczenie do wskazania ogólnie art. 17 ust. 1 ww. ustawy, b) brak wskazania prze wierzyciela w tytule wykonawczym podstawy prawnej prowadzonej egzekucji. W związku z ww. zarzutami strona wniosła o umorzenie postępowania egzekucyjnego. Postanowieniem z dnia 13 sierpnia 2025 r. nr WSO-III.756.2065.2025.DM Wojewoda Pomorski, działając na podstawie art. 35 § 1 w związku z art. 17 § 1 u.p.e.a., zawiesił postępowanie egzekucyjne. Państwowy Powiatowy Inspektor Sanitarny w Nowym Dworze Gdańskim postanowieniem z dnia 9 września 2025 r. co do pkt 1, 3 i 4 a, b nie uwzględnił zgłoszonych zarzutów i je oddalił, co do pkt 2 uznał zarzut w części dotyczącej braku wymagalności obowiązku z uwagi na odroczenie terminu jego wykonania i w pozostałym zakresie oddalił zarzut. W uzasadnieniu postanowienia, odnosząc się do nieuwzględnionych zarzutów wskazanych w punkcie 1, 3 i 4 a, b, organ wyjaśnił, że w tytule wykonawczym nr [...] z dnia 3 lipca 2025 r. została podana podstawa prawna dotycząca obowiązku poddania małoletniego W. P. szczepieniom ochronnym tj. art. 5 ust. 1 pkt 1 lit. b, art. 17 ust. 1 u.z.z.z.ch.z. oraz rozporządzenie Ministra Zdrowia z dnia 27 września 2023 r. w sprawie obowiązkowych szczepień ochronnych (Dz. U. z 2023 r., poz. 2077). Przywołane wyżej jednostki redakcyjne poszczególnych aktów prawnych precyzują obowiązek zobowiązanego sprawdzający się do poddania syna obowiązkowym szczepieniom ochronnym. Zdaniem organu, przywołane w części B tytułu wykonawczego akty normatywne w sposób wyczerpujący definiują obowiązek, którego wykonania oczekuje się od zobowiązanego, jako osoby sprawującej prawną pieczę nad małoletnim. Organ zaznaczył, że przywołany przez stronę art. 17 ust. 2 i 4 wskazuje na czynności, których wykonanie jest konieczne przed przystąpieniem do obowiązkowego szczepienia, czego organ w żadnym momencie nie kwestionuje, jednak ich wykonanie wymagane jest od lekarza dokonującego kwalifikacji do szczepienia. W przypadku braku możliwości przeprowadzenia badania kwalifikacyjnego do szczepień przez lekarza z powodu braku stawiennictwa rodzica z dzieckiem w placówce, niemożliwe jest aby lekarz mógł ustalić indywidualny kalendarz szczepień ochronnych. W związku z tym PPIS w Nowym Dworze Gdańskim w ww. tytule wykonawczym wezwał zobowiązanego wraz z dzieckiem do wykonania pierwszego zaległego szczepienia jakiemu podlega dziecko wynikającego z rozporządzenia z 27 września 2023 r. w sprawie obowiązkowych szczepień ochronnych. Organ wyjaśnił, że przy poddaniu dziecka kwalifikacyjnemu badaniu lekarskiemu do szczepień lekarz mógłby ustalić dla pacjenta indywidualny kalendarz szczepień, który jest wymagany w tym przypadku, przy tak dużych opóźnieniach w ich realizacji. Ponadto PPIS w Nowym Dworze Gdańskim wskazał, że jest w posiadaniu podpisanego potwierdzenia odbiory upomnienia [...] z dnia 17 czerwca 2025 r. podpisanego przez T. P. (odbiór 23 czerwca 2025 r.). Zatem zgodnie z przepisami Kodeksu Postępowania Administracyjnego zostało ono prawidłowo doręczone. Upomnienie zawiera adres zobowiązanego ul. [...] K., który został potwierdzony przez Urząd Miasta i Gminy Krynica Morska w dniu 25 października 2017 r. Cała dotychczasowa korespondencja kierowana do zobowiązanego była odbierana, ww. odpowiadał na nią podając ten adres do dalszej korespondencji. Ponadto w upomnieniu został podany prawidłowy numer PESEL oraz obowiązujące akty prawne oraz dane zawarte § 2 pkt 4 Rozporządzenia Ministra Finansów, Funduszy i Polityki Regionalnej z dnia 4 grudnia 2020 r. w sprawie danych zawartych w upomnieniu. Odnosząc się do zarzutu zobowiązanego dotyczącego niezgodności określonego obowiązku z treścią obowiązku wynikającego z przepisu prawa tj. art. 17 ust. 2 i 4 u.z.z.z.ch.z., organ wskazał, że rozporządzenie z 27 września 2023 r. w sprawie obowiązkowych szczepień ochronnych przytoczone w tytule wykonawczym określa wyraźnie m. in. sposób przeprowadzania szczepień ochronnych. Jeżeli w tytule wykonawczym nakazano przeprowadzenie szczepienia ochronnego, obejmuje to także obowiązek poddania się przez dziecko lekarskiemu badaniu kwalifikacyjnemu. Odnosząc się do zarzutu braku wskazania w części C 5 tytułu wykonawczego podstawy prawnej prowadzonej egzekucji administracyjnej PPIS wskazał, że został on zawarty w części B 1, dlatego nie jest on powielany w części C 5. Dodatkowo w części C 5 w nagłówku (szare pole) zawarta jest informacja: "Obowiązek wskazany w tytule wykonawczym jest wymagalny i podlega egzekucji administracyjnej na podstawie art. 2 § 1 pkt 10 - Egzekucji administracyjnej podlegają następujące obowiązki: obowiązki o charakterze niepieniężnym pozostające we właściwości organów administracji rządowej i samorządu terytorialnego lub przekazane do egzekucji administracyjnej na podstawie przepisu szczególnego". Odnosząc się do 2 zarzutu zobowiązanego organ wskazał, że w tytule wykonawczym nr [...] z dnia 3 lipca 2025 r. wezwał stronę wraz z dzieckiem do wykonania pierwszego zaległego szczepienia jakiemu podlega dziecko wynikającego z rozporządzenia z 27 września 2023 r. w sprawie obowiązkowych szczepień ochronnych. Przy poddaniu dziecka kwalifikacyjnemu badaniu lekarskiemu do szczepień lekarz mógłby ustalić dla pacjenta indywidualny kalendarz szczepień, który jest wymagany w tym przypadku, przy tak dużych opóźnieniach w ich realizacji. Organ podkreślił, że nie może być podstawą umorzenia postępowania egzekucyjnego fakt braku indywidualnego kalendarza szczepień ułożonego przez lekarza w związku z brakiem stawienia się do lekarza pediatry z dzieckiem w celu realizacji obowiązku szczepień ochronnych. Do tego dnia lekarz nie dysponował dokumentacją, która potwierdzałaby istnienie aktualnych przeciwwskazań zdrowotnych u dziecka. Pierwsze informacje o tym, że istnieją przeciwwskazania zdrowotne u dziecka Państwowy Powiatowy Inspektor Sanitarny w Nowym Dworze Gdańskim uzyskał od zobowiązanego w jego piśmie z dnia 15 lipca 2025 r. (data wpływu 23 lipca 2025 r.), do którego zostało załączone zaświadczenie o przeprowadzonym lekarskim badaniu kwalifikacyjnym z dnia 14 lipca 2025 r. stwierdzające przeciwwskazania do przeprowadzenia obowiązkowego szczepienia ochronnego, dającego podstawy do długotrwałego odroczenia wykonania szczepienia i skierowania na konsultację specjalistyczną do poradni alergologicznej. W związku z powyższym zwrócono się do zobowiązanego o podanie informacji o miejscu i terminie konsultacji alergologicznej przewidzianej dla dziecka, które to dane są potrzebne, aby wnioskować do Wojewody Pomorskiego o zawieszenie postępowania egzekucyjnego w stosunku do zobowiązanego. W piśmie z dnia 30 lipca 2025 r. (data wpływu 6 sierpnia 2025 r.) organ otrzymał informację, że dziecko zostało zapisane do Poradni Alergologicznej dla Dzieci, Szpitala Dziecięcego P. w G. na dzień 11 czerwca 2027 r. Po potwierdzeniu powyższej informacji, organ wystąpił do Wojewody Pomorskiego o zawieszenie postępowania egzekucyjnego w związku z istniejącymi przeciwwskazaniami zdrowotnymi u dziecka, o czym zobowiązany został poinformowany. Z uwagi na powyższe organ uznał zarzut zobowiązanego w części, zgodnie z art. 33 § 2 pkt 6 lit. a u.p.e.a., w związku z dostarczeniem zaświadczenia o przeprowadzonym lekarskim badaniu kwalifikacyjnym z dnia 14 lipca 2025 r. stwierdzającego przeciwwskazania do przeprowadzenia obowiązkowego szczepienia ochronnego, dającego podstawy do długotrwałego odroczenia wykonania szczepienia i skierowania na konsultację specjalistyczną do poradni alergologicznej. Organ nie uznał natomiast zarzutu zgodnie z art. 33 § 2 pkt 6 lit. c ww. ustawy, ze względu na brak uzasadnienia zarzutu przez skarżącego. Dodatkowo organ wskazał, że brak wymagalności obowiązku z uwagi na odroczenie terminu jego wykonania (art. 33 § 2 pkt 6 lit. a - będący podstawą uznania zarzuty w części) wyklucza uwzględnienie zarzutu zgodnie z art. 33 § 2 pkt 6 lit. c, który przewiduje wygaśnięcie obowiązku w innym przypadku aniżeli przyczyna wskazana w lit. a i b. Po rozpatrzeniu zażalenia Pomorski Państwowy Wojewódzki Inspektor Sanitarny postanowieniem z dnia 10 października 2025 r. nr OPES.906.172.2025.MJ utrzymał w mocy postanowienie organu I instancji. W uzasadnieniu postanowienia organ odwoławczy opisał przebieg postępowania i wskazał, że w pełni podziela i przyjmuje jako własne stanowisko przedstawione przez organ I instancji w postanowieniu z dnia 9 września 2025 r., natomiast zarzuty podniesione w zażaleniu nie zasługują na uwzględnienie. W szczególności organ odwoławczy stwierdził, że nie są zasadne zarzuty wskazane w punktach 1, 2 i 5 zażalenia. W tym względzie organ odwoławczy wskazał, że strona w toku prowadzonego postępowania pismami z dnia 15 lipca 2025 r. i 30 lipca 2025 r. wraz z załączonym zaświadczeniem z dnia 14 lipca 2025 r. o przeprowadzonym badaniu kwalifikacyjnym stwierdzającym przeciwskazania do wykonania obowiązkowego szczepienia ochronnego, poinformowała Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego w Nowym Dworze Gdańskim o wystawionym skierowaniu do poradni alergologicznej oraz o planowanej wizycie w dniu 11 czerwca 2027 r. w Poradni Alergologicznej dla Dzieci w Szpitalu Dziecięcym P. ul. [...] G. Państwowy Powiatowy Inspektor Sanitarny w Nowym Dworze Gdańskim uzyskał informację z ww. szpitala, że dziecko wpisane jest na listę oczekujących na wizytę dnia 12 lutego 2026 r. W związku z tym zwrócił się do Wojewody Pomorskiego pismem z dnia 13 sierpnia 2025 r. o zawieszenie postępowania egzekucyjnego w stosunku do S. P. Wojewoda Pomorski w dniu 13 sierpnia 2025 r. postanowieniem WSO-III.756.2065.2025.DM zawiesił postępowanie egzekucyjne. Zdaniem organu odwoławczego, PPIS w Nowym Dworze Gdańskim w postanowieniu z dnia 9 września 2025 r. prawidłowo oddalił zarzuty zobowiązanego z pkt 1, 3, 4a, b, jednocześnie uznał zarzut z pkt 2 w części dotyczącej braku wymagalności obowiązku, z uwagi na odroczenie terminu jego wykonania i w pozostałym zakresie oddalił zarzut. PPWIS wskazał, że art. 17 ust. 2 u.z.z.z.ch.z. stanowi, że wykonanie obowiązkowego szczepienia ochronnego jest poprzedzone lekarskim badaniem kwalifikacyjnym w celu wykluczenia przeciwwskazań do wykonania obowiązkowego szczepienia ochronnego. Tak więc obowiązek poddania się szczepieniu, poprzedzonemu lekarskim badaniem kwalifikacyjnym, wynika wprost z przepisów prawa. Poprzedzające szczepienie ochronne lekarskie badanie podmiotowe i przedmiotowe, na podstawie którego lekarz kwalifikuje dziecko do szczepienia lub stwierdza przeciwskazania do szczepienia, nie jest przesłanką, od której zależy powstanie obowiązku poddania się szczepieniu ochronnemu. W związku z tym nie można skutecznie podnosić zarzutu niewykonalności obowiązku poddania się obowiązkowym szczepieniom. Jedynym dokumentem dającym podstawę do odroczenia szczepień ochronnych jest zaświadczenie lekarskie o przeciwskazaniach do wykonania szczepień ochronnych, a w którym zawarta byłaby dokładna informacja jakiego szczepienia dotyczy i jakiego okresu dotyczy odroczenie. Dalej organ odwoławczy wskazał, że S. P. w toku prowadzonej sprawy przedstawił zaświadczenia o przeprowadzonym lekarskim badaniu kwalifikacyjnym odraczające wykonanie szczepień do dnia 30 kwietnia 2018 r., do dnia 30 kwietnia 2019 r., do dnia 30 kwietnia 2020 r., do dnia 30 kwietnia 2021 r., do dnia 18 maja 2022 r. oraz do dnia 19 maja 2025 r. W związku z tym organ I instancji w dniu 27 maja 2025 r. przesłał do strony pismo informujące, iż w dniu 20 maja 2025 r. minął okres przeciwskazań do wykonania szczepień ochronnych u dziecka oraz o konieczności przesłania potwierdzenia wykonania zaległych szczepień ochronnych albo przedstawienia zaświadczenia potwierdzającego istnienie przeciwskazań do wykonania szczepień ochronnych u dziecka, do dnia 10 czerwca 2025 r. Strona przedstawiła zaświadczenie z dnia 14 lipca 2025 r. o przeprowadzonym lekarskim badaniu kwalifikacyjnym i skierowaniu dziecka do poradni alergologicznej. W związku z tym Państwowy Powiatowy Inspektor Sanitarny w Nowym Dworze Gdańskim w swoim postanowieniu z dnia 9 września 2025 r. uznał zarzut w części dotyczącej braku wymagalności obowiązku, z uwagi na odroczenie terminu jego wykonania do czasu wizyty lekarskiej w poradni alergologicznej. W związku z powyższym niezasadny jest zarzut strony o braku wydania zaświadczenia o przeprowadzonym lekarskim badaniu kwalifikacyjnym. Obowiązek poddania dziecka skarżącego szczepieniom wymienionym w tytule wykonawczym jest obowiązkiem wynikającym z ustawy. Obowiązek wykonania szczepienia ochronnego staje się wymagalny, jeżeli szczepienie nie zostało wykonane w terminie określonym w rozporządzeniu, a obowiązek wykonania szczepień ochronnych jest uregulowany prawnie i ma ścisły związek z zapobieganiem szerzenia się chorób zakaźnych u osób przebywających na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, a profilaktyka przed tymi chorobami jest konstytucyjnym obowiązkiem władz publicznych, w myśl art. 68 ust. 4 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej. Niezależnie od powyższego, organ odwoławczy wskazał, że odpowiedzi na ewentualne wątpliwości nie należą do obowiązków i kompetencji lekarza. Lekarz odnosi się wyłącznie do stanu zdrowia dziecka w dniu kwalifikacji do szczepień. W związku z powyższym niezasadny jest zarzut określenia obowiązku niezgodnie z treścią obowiązku wynikającego z przepisu prawa, tj. art. 17 ust. 2 i 4 u.z.z.z.ch.z. Organ odwoławczy podkreślił, że to nie ojciec, czy prawny opiekun kwalifikuje dziecko do szczepienia. Uprawnienia do tej czynności posiada tylko i wyłącznie lekarz, który ma ku temu odpowiednie kwalifikacje. Ponadto organ II instancji wskazał, że będąc osobą zobowiązaną strona nie wykonała ciążącego na niej obowiązku zaszczepienia dziecka. Obowiązek ten wynika wprost z przepisów prawa. Art. 68 ust. 4 Konstytucji RP przewiduje, że władze publiczne są obowiązane do zwalczania chorób epidemicznych, co wymaga m.in. wprowadzenia regulacji ustawowej. Z uwagi na to, że konstytucyjną zasadą jest nakładanie na obywateli obowiązków poprzez ustawy, a nie normy niższego rzędu, obowiązek poddania się szczepieniom został wyrażony w art. 5 ust. 1 pkt 1 lit. b oraz art. 5 ust. 2 w zw. z art. 17 ustawy z dnia 5 grudnia 2008 r. u.z.z.z.ch.z. oraz w związku z przepisami ustawy z dnia 6 listopada 2008 r. o prawach pacjenta i Rzeczniku Praw Pacjenta (Dz. U. z 2024 r., poz. 581). Jednocześnie art. 17 ust. 10 pkt 1 i 4 u.z.z.z.ch.z. nakłada na ministra właściwego do spraw zdrowia obowiązek określenia, w drodze rozporządzenia wykazu chorób zakaźnych objętych obowiązkiem szczepień ochronnych, osób lub grup osób obowiązanych do poddawania się obowiązkowym szczepieniom ochronnym przeciw chorobom zakaźnym, wiek i inne okoliczności stanowiące przesłankę do nałożenia obowiązku szczepień ochronnych na te osoby, a także sposób przeprowadzania szczepień ochronnych. W związku z powyższym zostało wydane rozporządzenie Ministra Zdrowia z dnia 27 września 2023 r. w sprawie obowiązkowych szczepień ochronnych. Zgodnie z § 3 ust. 2 ww. rozporządzenia, schematy obowiązkowych szczepień dzieci i młodzieży obejmujące liczbę dawek oraz terminy ich podania wymagane dla danego szczepienia podstawowego lub przypominającego, z uwzględnieniem wieku osoby objętej obowiązkiem szczepienia, określa załącznik nr 1 do ww. rozporządzenia. Obowiązek wykonania szczepienia ochronnego staje się zatem wymagalny, jeżeli szczepienie nie zostało wykonane w terminie określonym w ww. rozporządzeniu, a obowiązek poddania dziecka szczepieniu ochronnemu wynika wprost z przepisów prawa i jest bezpośrednio wykonalny. Uchybienie przez rodziców temu obowiązkowi powoduje konieczność wszczęcia postępowania egzekucyjnego, którego rezultatem będzie poddanie dziecka szczepieniu ochronnemu. W tym zakresie organ odwoławczy wskazał na wyrok Sądu Najwyższego z dnia 8 stycznia 2016 r. sygn. akt V KK 306/15 (KZS 2016 Nr 11, poz. 45, Legalis, www.sn.pl, KZS 2017 Nr 2, poz. 63). Organ II instancji wskazał, że postępowanie dowodowe przeprowadzane przez organy państwowej inspekcji sanitarnej w istocie rzeczy sprowadza się do ustalenia czy względem danej osoby obowiązek zaszczepienia stał się już wymagalny oraz czy obowiązek szczepień ze względów zdrowotnych nie został odroczony. Te czynności dowodowe Państwowy Powiatowy Inspektor Sanitarny w Nowym Dworze Gdańskim wykonał, stwierdzając fakt uchylania się strony od poddawania dziecka szczepieniom ochronnym. Organ I instancji, zgodnie z obowiązującymi przepisami jako wierzyciel obowiązku, podjął ustawowe działania mające na celu realizację zaszczepienia małoletniego dziecka przeciwko wyznaczonym chorobom zakaźnym. Jednocześnie organ po otrzymaniu zaświadczenia z dnia 14 lipca 2025 r. o przeprowadzonym lekarskim badaniu kwalifikacyjnym i skierowaniu dziecka do poradni alergologicznej, prawidłowo zwrócił się do Wojewody Pomorskiego o zawieszenie postępowania egzekucyjnego. Wojewoda Pomorski zawiesił postępowanie egzekucyjne. Odnosząc się do braku uprzedniego doręczenia upomnienia organ I instancji zważył, że zgodnie z dokumentacją zgromadzoną w sprawie, upomnienie nr [...] z dnia 17 czerwca 2025 r. zostało skutecznie doręczone i odebrane w dniu 23 marca 2025 r. przez dorosłego domownika (potwierdzenie odbioru w dokumentacji Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego w Nowym Dworze Gdańskim). Państwowy Powiatowy Inspektor Sanitarny w Nowym Dworze Gdańskim wystawił skarżącemu ww. upomnienie zgodnie z art. 15 u.p.e.a., które zawierało pouczenie o skierowaniu sprawy na drogę postępowania egzekucyjnego w sytuacji niewykonania obowiązku szczepień u dziecka, a także wszystkie inne wymagane informacje umożliwiające jednoznaczną identyfikację strony. Odnosząc się do zarzutów wskazanych w punkcie 3 i 4 zażalenia, organ odwoławczy stwierdził, że nie zgadza się z zarzutem wadliwości tytułu wykonawczego wystawionego przez PPIS w Nowym Dworze Gdańskim. Organ I instancji wystawiając tytuł precyzyjnie wskazał, co jest przedmiotem egzekucji - obowiązek poddania dziecka określonym szczepieniom. W części "B5 Treść obowiązku" prawidłowo określił obowiązek, jaki powinna wykonać strona, wskazał termin i rodzaj szczepień ochronnych, które należy wykonać u dziecka. Badanie kwalifikacyjne jest jedynie etapem realizacji tego obowiązku, wobec tego nie ma podstaw do wskazywania w tytule wykonawczym dodatkowo "obowiązku" w postaci poddania małoletniego dziecka lekarskiemu badaniu kwalifikacyjnemu. Z zebranego materiału dowodowego wynika, że - będąc osobą zobowiązaną - skarżący nie wykonał ciążącego na nim obowiązku zaszczepienia dziecka. PPIS w Nowym Dworze Gdańskim, wystawiając w dniu 3 lipca 2025 r. tytuł wykonawczy nr [...] przywołał właściwy akt normatywny, tj. art. 5 ust. 1 pkt 1 lit. b oraz art. 17 ust. 1 u.z.z.z.ch.z. i w sposób dokładny określił treść obowiązku. Organ odwoławczy wskazał, że strona przed wystawieniem tytułu wykonawczego nie przedstawiała aktualnego zaświadczenia lekarskiego o stwierdzonych przeciwwskazaniach do wykonania szczepień ochronnych i odraczającego wykonanie obowiązku szczepień ochronnych dziecka. W związku z powyższym na dzień wystawienia tytułu wykonawczego, w aktach sprawy prowadzonych przez PPIS w Nowym Dworze Gdańskim, brak było potwierdzenia szczepienia albo aktualnego zaświadczenia lekarskiego o przeciwskazaniach do szczepień dziecka. Strona w toku prowadzonego postępowania dopiero pismami z dnia 15 lipca 2025 r. i 30 lipca 2025 r. poinformowała organ o wystawionym skierowaniu do poradni alergologicznej. Po uzyskaniu powyższej informacji organ zwrócił się do Wojewody Pomorskiego o zawieszenie postępowania egzekucyjnego w stosunku do S. P., w związku z zaplanowaną wizytą w poradni alergologicznej w dniu 12 lutego 2026 r. Wojewoda Pomorski zawiesił postępowanie egzekucyjne. Końcowo Pomorski Państwowy Wojewódzki Inspektor Sanitarny wskazał, że zgodnie z art. 20 § 1 pkt 1 u.p.e.a. organem egzekucyjnym w zakresie egzekucji administracyjnej obowiązków o charakterze niepieniężnym jest wojewoda, zatem organ odwoławczy nie jest organem właściwym do rozpatrzenia wniosku strony o umorzenie postępowania egzekucyjnego. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku na powyższe postanowienie S. P. wniósł o jego uchylenie, zarzucając: 1. błąd w ustaleniach faktycznych przyjętych za podstawę orzeczenia tj. uznanie przez organ, że skarżący nie wykonał obowiązku na dzień wszczęcia postępowania podczas gdy obowiązek nie może być uznany za wymagalny z uwagi na długotrwałe odroczenie obowiązku, brak kwalifikacji do szczepień ochronnych, brak wykluczenia przeciwwskazań do szczepienia, brak indywidualnego kalendarza szczepień, brak wydania zaświadczenia o przeprowadzonym lekarskim badaniu kwalifikacyjnym, 2. brak uprzedniego doręczenia zobowiązanemu upomnienia, o którym mowa w art. 15 ust. 1 i 1 a u.p.e.a. w zw. z § 2 pkt 5 rozporządzenia Ministra Finansów, Funduszy i Polityki Regionalnej z dnia 4 grudnia 2020 r. w sprawie danych zawartych w upomnieniu, brak tożsamości obowiązku określonego w upomnieniu oraz tytule wykonawczym, 3. naruszenie art. 144 w zw. z art. 107 § 3 w zw. z art. 7 k.p.a., poprzez ograniczenie rozpoznania sprawy do treści postanowienia wierzyciela i brak merytorycznego odniesienia się przez organ II instancji do zarzutów skarżącego, 5. naruszenie art. 124 § 2 k.p.a. poprzez brak wskazania w uzasadnieniu skarżonego postanowienia podstawy prawnej wymagalności obowiązku i brak jego tożsamości z obowiązkiem określonym w upomnieniu, 6. naruszenie art. 15 k.p.a. poprzez brak rozpoznania przez organ II instancji zarzutów skarżącego i ograniczenie się do wybiórczego wskazania poszczególnych przepisów z zakresu szczepień ochronnych, 7. naruszenie art. 7, 7a, 77 i 81a k.p.a. poprzez rozstrzygnięcie wątpliwości interpretacyjnych na niekorzyść skarżącego, jak również wątpliwości co do stanu faktycznego sprawy oraz brak wszechstronnego rozważenia całości materiału dowodowego, 8. naruszenie art. 80 k.p.a. poprzez przekroczenie zasady swobodnej oceny dowodów i dokonanie tej oceny w sposób dowolny, skutkujące uznaniem, że skarżący uchyla się od wykonania obowiązkowych szczepień ochronnych, co nie znajduje potwierdzenia w zebranym materiale dowodowym. W odpowiedzi na skargę Pomorski Państwowy Wojewódzki Inspektor Sanitarny wniósł o jej oddalenie w całości, podtrzymując stanowisko wyrażone w zaskarżonym postanowieniu. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku zważył, co następuje: Zgodnie z art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (t.j.: Dz. U. z 2024 r. poz. 1267) w związku z art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j.: Dz. U. z 2024 r. poz. 935 ze zm.), powoływanej dalej jako "p.p.s.a.", sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. W myśl art. 145 § 1 p.p.s.a. uwzględnienie skargi następuje w przypadku: naruszenia prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszenia prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego lub innego naruszenia przepisów postępowania, jeśli mogło mieć ono istotny wpływ na wynik sprawy (pkt 1), a także w przypadku stwierdzenia przyczyn powodujących nieważność kontrolowanego aktu (pkt 2) lub wydania tego aktu z naruszeniem prawa (pkt 3). Stosownie natomiast do art. 134 § 1 p.p.s.a. sąd wydaje rozstrzygnięcie w granicach danej sprawy, nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Przedmiotem oceny Sądu było postanowienie Pomorskiego Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego z dnia 10 października 2025 r. utrzymujące w mocy postanowienie organu I instancji z dnia 9 września 2025 r. w przedmiocie oddalenia zgłoszonych zarzutów w sprawie prowadzenia postępowania egzekucyjnego. Egzekucję obowiązków wynikających z norm prawa administracyjnego reguluje ustawa z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji. Zgodnie z art. 33 § 1 u.p.e.a., zobowiązanemu przysługuje prawo wniesienia do wierzyciela, za pośrednictwem organu egzekucyjnego, zarzutu w sprawie egzekucji administracyjnej. W myśl art. 33 § 2 u.p.e.a. podstawą zarzutu jest: 1) nieistnienie obowiązku; 2) określenie obowiązku niezgodnie z treścią obowiązku wynikającego z: a) orzeczenia, o którym mowa w art. 3 i art. 4, b) dokumentu, o którym mowa w art. 3a § 1, c) przepisu prawa, jeżeli obowiązek wynika bezpośrednio z tego przepisu; 3) błąd co do zobowiązanego; 4) brak uprzedniego doręczenia zobowiązanemu upomnienia, jeżeli jest wymagane; 5) wygaśnięcie obowiązku w całości albo w części; 6) brak wymagalności obowiązku w przypadku: a) odroczenia terminu wykonania obowiązku, b) rozłożenia na raty spłaty należności pieniężnej, c) wystąpienia innej przyczyny niż określona w lit. a i b (art.33 § 2 u.p.e.a.). Przepis art. art. 33 § 4 u.p.e.a. stanowi, że zarzut w sprawie egzekucji administracyjnej określa istotę i zakres żądania oraz dowody uzasadniające to żądanie. Zarzuty zgłaszane są organowi egzekucyjnemu i do tego organu należy ostateczne rozstrzygnięcie o zasadności bądź bezzasadności czy też niedopuszczalności zarzutów. Zarzuty w sprawie prowadzenia egzekucji administracyjnej są sformalizowanym środkiem prawnym, a ich wniesienie wszczyna postępowanie zmierzające do rozpoznania sprawy i wydania rozstrzygnięcia w przedmiocie zarzutów na postępowanie egzekucyjne. Zarzuty te można składać tylko z przyczyn enumeratywnie wymienionych w art. 33 u.p.e.a. Postępowanie w przedmiocie zarzutów w postępowaniu egzekucyjnym może toczyć się jedynie w ramach nakreślonych przez zgłaszającego zarzuty. Podniesione w nich okoliczności zakreślają granice sprawy rozpoznawanej przez organ egzekucyjny właściwy do rozpoznania tego środka prawnego. W niniejszej sprawie, skarżący wniósł zarzuty związane z prowadzeniem przez Wojewodę Pomorskiego postępowania egzekucyjnego objętego tytułem wykonawczym nr [...] wystawionym w dniu 3 lipca 2025 r., a dotyczącym obowiązku o charakterze niepieniężnym - poddania małoletniego dziecka obowiązkowym szczepieniom ochronnym. Strona skarżąca podniosła zarzuty: braku wymagalności obowiązku z innej przyczyny - zarzut określony w art. 33 § 2 pkt 2 lit. c, pkt 6 lit. a i c u.p.e.a., określenie obowiązku niezgodnie z treścią obowiązku wynikającego z przepisu prawa tj. art. 17 ust. 2 i ust. 4 u.z.z.z.ch.z., braku wymagalności obowiązku z uwagi na brak kwalifikacji do szczepień ochronnych, brak wykluczenia przeciwskazań do szczepienia, brak indywidualnego kalendarza szczepień, brak wydania zaświadczenia o przeprowadzonym lekarskim badaniu kwalifikacyjnym, odroczenie terminu wykonania obowiązku, braku doręczenia wymaganego prawem upomnienia ze wskazaniem prawidłowej podstawy prawnej wykonania obowiązku szczepienia – zarzut określony w art. 33 § 2 pkt 4 u.p.e.a., naruszenie przez organ egzekucyjny art. 29 § 2 u.p.e.a poprzez przystąpienie do egzekucji podczas gdy tytuł wykonawczy nie spełnienia wymogów określonych w art. 27 u.p.e.a. z uwagi na niewłaściwe podanie przez wierzyciela podstawy prawnej obowiązku o charakterze niepieniężnym, skutkujące pominięciem art. 17 ust. 2 i 4 u.z.z.z.ch.z. oraz brak wskazania przez wierzyciela w tytule wykonawczym podstawy prawnej prowadzonej egzekucji. Odnosząc się do ostatniego z podniesionych zarzutów należy wskazać, że w obecnym stanie prawnym okoliczność, czy tytuł wykonawczy spełnia wymogi określone w art. 27 u.p.e.a. kontroluje organ egzekucyjny i w przypadku stwierdzenia, że wymogi te nie zostały spełnione, nie przystępuje do egzekucji zawiadamiając o tym wierzyciela (art. 29 § 2 pkt 3 u.p.e.a.). Wskazać należy, że przepisy ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji ulegały zmianom na mocy ustawy z dnia 4 lipca 2019 r. o zmianie ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. z 2019 r. poz. 1553) i ustawy z dnia 11 września 2019 r. o zmianie ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. 2019 r. poz. 2070). Zmiany te weszły w życie w dniu 20 lutego 2021 r. Postępowanie egzekucyjne w niniejszej sprawie zostało niewątpliwie wszczęte pod rządami ustawy egzekucyjnej w nowym, zmienionym brzmieniu. W przepisie art. 33 § 2 u.p.e.a. brak jest obecnie przesłanki niespełnienia w tytule wykonawczym wymogów określonych w art. 27 u.p.e.a. Zarzut "niespełnienia w tytule wykonawczym wymogów określonych w art. 27 u.p.e.a." możliwy był do podniesienia w poprzednim stanie prawnym, zarzuty były bowiem rozpoznawane przez organ egzekucyjny (art. 33 § 1 pkt 10 u.p.e.a. w brzmieniu przed zmianami). W sprawie nie było zatem podstawy do merytorycznego rozpoznania zarzutu dotyczącego przystąpienia przez organ egzekucyjny do egzekucji na podstawie tytułu wykonawczego, który, w ocenie strony skarżącej, nie spełnia wymogów określonych w art. 27 u.p.e.a. Wierzyciel nie jest zobligowany do ustosunkowania się do treści zarzutów, które nie wypełniają dyspozycji z art. 33 § 2 u.p.e.a. Zarzuty w sprawie prowadzenia postępowania egzekucyjnego są sformalizowanym środkiem prawnym, a podniesione w nich okoliczności zakreślają granice sprawy rozpoznawanej przez organ. W sytuacji, gdy z normy art. 33 § 2 u.p.e.a. wynika wyraźnie, że w obecnie obowiązującym stanie prawnym, niespełnienie przez tytuł wykonawczy wymogów, o których mowa w art. 27 u.p.e.a. nie może być podstawą prawną wniesienia zarzutu, zarzut ten nie mógł podlegać uwzględnieniu. Organy zbędnie dokonały oceny prawidłowości tytułu wykonawczego, uznając go za bezzasadny. Wadliwość ta nie miała jednak wpływu na wynik sprawy, uwzględnienie podniesionego zarzutu nie było bowiem możliwe. W związku z powyższym, podniesiony w tym zakresie zarzut w postępowaniu egzekucyjnym jak i zarzuty skargi należało ocenić jako bezzasadne. Odnosząc się do zarzutu skarżącego dotyczącego braku doręczenia upomnienia wskazać należy, że zarzut ten nie jest uzasadniony i słusznie organ odwoławczy podzielił w tym zakresie stanowisko organu I instancji. Skarżący w zarzutach wskazał na naruszenie § 2 pkt 3 rozporządzenia Ministra Finansów, Funduszy i Polityki Regionalnej z dnia 4 grudnia 2020 r. w sprawie danych zawartych w upomnieniu (Dz. U. z 2020 r. poz. 2194). Zgodnie tym przepisem upomnienie zawiera: imię i nazwisko lub nazwą zobowiązanego i adres jego miejsca zamieszkania lub siedziby, a także znany wierzycielowi numer Powszechnego Elektronicznego Systemu Ewidencji Ludności (PESEL) albo numer identyfikacji podatkowej (NIP), albo numer identyfikacji w Krajowym Rejestrze Urzędowym Podmiotów Gospodarki Narodowej (REGON), jeżeli zobowiązany taki numer posiada. Zatem wskazać należy, że w okolicznościach rozpoznawanej sprawy skierowane do skarżącego upomnienie zostało w dniu 23 czerwca 2025 r. skutecznie doręczone tj. odebrane przez dorosłego domownika T. P. (k. 39 akt administracyjnych). Nie ma wątpliwości, że skarżący na skutek doręczenia mu upomnienia posiadał wiedzę na temat przedmiotu obowiązku i innych jego elementów, co było niezbędne dla skutecznego wszczęcia postępowania egzekucyjnego. Przedmiotowe upomnienie posiada wszystkie elementy, które miały znaczenie dla skuteczności wszczętego postępowania egzekucyjnego, a w tym skarżący został w upomnieniu wskazany w sposób, który pozwala jednoznacznie stwierdzić o jaką osobę (o kogo konkretnie) chodzi. Skarżący wiedział jaki organ i w jakiej sprawie do niego występuje, a w konsekwencji, że doręczone mu upomnienie nie jest pomyłką. Dane zawarte w upomnieniu były zatem wystarczające, a okoliczność jego doręczenia nie budzi wątpliwości. Upomnienie zawiera prawidłowe dane osobowe skarżącego, tj. jego imię i nazwisko oraz adres miejsca zamieszkania. W związku z powyższym Sąd uznał, że cel upomnienia, jakim jest zapewnienie prawidłowości pouczenia podmiotu zobowiązanego o skutkach niewykonania obowiązku i niezastosowania się do upomnienia, został zrealizowany, a zarzut skarżącego został prawidłowo uznany przez organy za niezasadny. Skarżący podnosił w zarzutach także wadliwość upomnienia polegającą na wadliwym określeniu obowiązku. Skarżący podniósł, że obowiązek określony przez wierzyciela w upomnieniu, jak i tytule wykonawczym wzywa stronę skarżącą do wykonania szczepień, które nie istniały zarówno w Programie Szczepień Ochronnych, jak i obecnie w Harmonogramie Szczepień, stanowiącym załącznik nr 1 do Rozporządzenia Ministra Zdrowia z dnia 27 września 2023 r. w sprawie obowiązkowych szczepień ochronnych. Skarżący wskazał, że w powyższym akcie prawnym nie istnieje takie szczepienie jak świnka. Jest to odpowiednio szczepienie zdefiniowane jako zapalenie przyusznic (świnka). Zarzut taki nie został sformułowany w zarzutach zatem nie podlegał ocenie organów. Niezależnie od powyższego, wskazać należy, że nazwa zastosowana przez organ jest powszechnie używana jako skrótowe określenie choroby i jej tożsamość z chorobą wymienioną w rozporządzaniu nie budzi żadnych wątpliwości. Podobnie wskazany w skardze brak w upomnieniu zagrożenia skierowania sprawy na drogę postępowania egzekucyjnego nie został podniesiony we wniesionych zarzutach. Także kwestia wezwania strony w upomnieniu do niezwłocznego rozpoczęcia wykonywania szczepień ochronnych zamiast do zaszczepienia dziecka, jak to wynika z tytułu wykonawczego, nie została wyartykułowana w zarzutach ani odwołaniu lecz dopiero w skardze. Organ rozpoznaje zaś sprawę w granicach podniesionych zarzutów, w tym także ich podstawy faktycznej. Strona skarżąca nie może zatem w skardze skutecznie zarzucać organowi braku ustosunkowania się do tej kwestii. Niezależnie od powyższego, wskazać należy, że organ w upomnieniu wezwał skarżącego do niezwłocznego wykonania obowiązku, wskazując na wszczęcie postępowania egzekucyjnego w razie jego niewykonania. Pominięcie terminu 7-dniowego i zastąpienie go terminem niezwłocznym nie było prawidłowe, niemniej wadliwość ta nie mogła wywołać żadnych negatywnych skutków dla strony skarżącej, która miała świadomość obowiązku wykonania szczepienia i wszczęcia egzekucji w razie niezwłocznego niespełnienia obowiązku. Wskazać należy, że zapis w upomnieniu o wezwaniu do rozpoczęcia wykonywania szczepień ochronnych zamiast do zaszczepienia dziecka, nie ma istotnego znaczenia dla oceny prawidłowości i skuteczności upomnienia. Oczywistym jest bowiem, że taka treść upomnienia miała na celu spowodowanie zaszczepienia dziecka. Odnosząc się do kwestii wykonania badania kwalifikacyjnego i wykluczenia przeciwskazań do szczepienia wskazać należy, że zgodnie z art. 17 ust. 2 u.z.z.z,ch.z. wykonanie obowiązkowego szczepienia ochronnego jest poprzedzone lekarskim badaniem kwalifikacyjnym w celu wykluczenia przeciwwskazań do wykonania obowiązkowego szczepienia ochronnego. Każdorazowo musi to być badanie kwalifikacyjne aktualne, wykonane w czasie nieprzekraczającym 24 godzin przed samym szczepieniem (art. 17 ust. 3 u.z.z.z.ch.z.). Po przeprowadzonym lekarskim badaniu kwalifikacyjnym lekarz wydaje zaświadczenie ze wskazaniem daty i godziny przeprowadzonego badania (art. 17 ust. 4 u.z.z.z.ch.z.). W przypadku, gdy lekarskie badanie kwalifikacyjne daje podstawy do długotrwałego odroczenia obowiązkowego szczepienia ochronnego, lekarz kieruje osobę objętą obowiązkiem szczepienia ochronnego do konsultacji specjalistycznej (art. 17 ust. 5 u.z.z.z.ch.z.). Z treści art. 17 ust. 3 i 4 u.z.z.z.ch.z. wynika, że lekarskie badanie kwalifikacyjne bezpośrednio poprzedza szczepienie ochronne. Podkreślić przy tym należy, że treści wskazanych przepisów nie można interpretować w ten sposób, że badanie kwalifikacyjne oraz jego wyniki dotyczące ewentualnych przeciwwskazań są przesłanką, od której zależy powstanie obowiązku poddania się szczepieniu ochronnemu. W orzecznictwie sądów administracyjnych wskazano, że poddanie się lekarskiemu badaniu kwalifikacyjnemu, o którym mowa w art. 17 ust. 2 u.z.z.z.ch.z., jest elementem obowiązku szczepienia ochronnego. Tylko w trybie lekarskiego badania kwalifikacyjnego następuje określenie, czy nie występują przeszkody w stanie zdrowia osoby objętej obowiązkiem szczepienia, które wykluczają jego wykonanie. Wykonanie tego obowiązku obciąża zobowiązanego lub osobę odpowiedzialną za wykonanie obowiązku przez zobowiązanego. Natomiast niepoddanie się badaniu kwalifikacyjnemu jest równoznaczne z niewykonaniem obowiązku poddania się obowiązkowemu szczepieniu ochronnemu (por. wyroki NSA z dnia 21 listopada 2019 r. sygn. akt II OSK 3322/17 i II OSK 43/18, z dnia 18 stycznia 2022 r. sygn. akt II OSK 459/19). Organy prawidłowo oceniły jako bezzasadny zarzut określenia obowiązku niezgodnie z treścią obowiązku wynikającego z przepisu prawa, tj. art. 17 ust. 2 i ust. 4 u.z.z.z.ch.z., poprzez pominięcie przez wierzyciela obowiązku wykluczenia przeciwskazań do szczepienia i wystawienia zaświadczenia o przeprowadzonym lekarskim badaniu kwalifikacyjnym. Obowiązek zaszczepienia dziecka obejmuje stawienie się z dzieckiem na szczepienie i poddanie dziecka szczepieniu w razie braku medycznych przeciwwskazań. Obowiązek zaszczepienia dziecka z mocy prawa poprzedzony jest badaniem kwalifikacyjnym i związanym z nim konsekwencjami. Procedura poprzedzająca szczepienie jest elementem wstępnym a nie istotą obowiązku i kwestia wykluczenia przeciwskazań do szczepienia i wystawienia zaświadczenia o przeprowadzonym lekarskim badaniu kwalifikacyjnym nie musi być w tytule wykonawczym powołana. Strona musi stawić się na szczepienie i w czasie badania na podstawie wiedzy medycznej rozstrzygana jest przez lekarza kwestia przeciwwskazań do szczepienia. Brak wykluczenia przeciwskazań do szczepienia nie świadczy zatem o niewymagalności obowiązku zaszczepienia dziecka. Wykluczyć przeciwskazania do szczepienia może jedynie lekarz w trakcie badania kwalifikacyjnego do szczepienia. Stanowisko organu w tym zakresie jest słuszne. Strona musi zatem stawić się na szczepienie i w czasie badania rozstrzygana jest przez lekarza kwestia przeciwwskazań na podstawie wiedzy medycznej. Organ kwestii tej nie może oceniać z uwagi na brak kompetencji w tym zakresie. Także brak indywidualnego kalendarza szczepień i brak wystawienia i wydania zaświadczenia po przeprowadzonym badaniu lekarskim nie wpływają w niniejszej sprawie na wymagalność obowiązku szczepienia. Niewątpliwym jest, że zarówno indywidualny kalendarz szczepień jak i zaświadczenie wydawane są przez lekarza po stawieniu się na szczepienie poprzedzone badaniem kwalifikacyjnym. Przypomnieć należy, że rozporządzenie Ministra Zdrowia z dnia 27 września 2023 r. w sprawie obowiązkowych szczepień ochronnych, które weszło w życie w dniu 1 października 2023 r. określa schemat szczepienia przeciw chorobie zakaźnej obejmujący liczbę dawek i terminy ich podania wymagane dla danego szczepienia uwzględniające wiek osoby objętej obowiązkiem szczepienia. Obowiązek poddania dziecka określonym szczepieniom ochronnym, wynikający z regulacji ustawowej, tj. art. 5 ust. 1 i art. 17 ust. 1 u.z.z.z.ch.z., skonkretyzowany został w rozporządzeniu, wydanym na podstawie upoważnienia ustawowego i nie ma podstaw do kwestionowania jego legalności. Obowiązek strony skarżącej wynika z tego rozporządzenia. Powołane rozporządzenie w sprawie obowiązkowych szczepień ochronnych określa wykaz chorób zakaźnych objętych obowiązkiem szczepień ochronnych ze wskazaniem kto i w jakich sytuacjach podlega szczepieniu ochronnemu przeciw konkretnej chorobie, w tym jeżeli chodzi o dzieci, w jakim okresie ich życia. Rozporządzenie określa ramy wiekowe, w których dane szczepienie jest wymagalne. W wystawionym w dniu 3 lipca 2025 r. tytule wykonawczym wskazano na brakujące szczepienia ochronne u syna skarżącego. Wskazane w tytule wykonawczym szczepienia zostały wykazane w załączniku nr 1 do rozporządzenia z dnia 27 września 2023 r., a choroby, których dotyczą, zostały wymienione w § 2 rozporządzenia. Jak wskazano powyżej, w rozporządzeniu określone zostały grupy osób, które ze względu na wiek lub inne okoliczności, obowiązane są do poddawania się szczepieniom ochronnym. W § 3 ust. 1 rozporządzenia wymienione zostały grupy osób obowiązane do poddawania się obowiązkowym szczepieniom ochronnym przeciw chorobom zakaźnym ze względu na wiek. Zgodnie z powołanym przepisem, następujące grupy osób są obowiązane do poddawania się obowiązkowym szczepieniom ochronnym przeciw chorobom zakaźnym ze względu na wiek: 1) dzieci i młodzież od dnia urodzenia do ukończenia 15. roku życia - szczepieniom przeciw gruźlicy, 2) dzieci i młodzież od ukończenia 6. tygodnia życia do ukończenia 19. roku życia - szczepieniom przeciw: a) błonicy, b) krztuścowi, c) tężcowi, 3) dzieci od ukończenia 6. tygodnia życia do ukończenia 5. roku życia - szczepieniom przeciw: a) inwazyjnym zakażeniom Haemophilus influenzae typu b, b) inwazyjnym zakażeniom Streptococcus pneumoniae, 4) dzieci i młodzież od ukończenia 6. tygodnia życia do ukończenia 19. roku życia - szczepieniom przeciw ostremu nagminnemu porażeniu dziecięcemu (poliomyelitis), 5) dzieci i młodzież od ukończenia 12. miesiąca życia do ukończenia 19. roku życia - szczepieniom przeciw: a) odrze, b) nagminnemu zapaleniu przyusznic (śwince), c) różyczce, 6) dzieci od ukończenia 6. tygodnia życia do ukończenia 32. tygodnia życia - szczepieniom przeciw zakażeniom powodowanym przez rotawirusy, 7) dzieci i młodzież od dnia urodzenia do ukończenia 19. roku życia - szczepieniom przeciw wirusowemu zapaleniu wątroby typu B. Zatem w dacie wystawienia tytułu wykonawczego wszystkie wymienione w tytule szczepienia były w stosunku do dziecka strony skarżącej obowiązkowe i wymagalne. W okolicznościach niniejszej sprawy nie jest kwestionowana ustalona przez organy w toku postępowania okoliczność, że syn skarżącego nie został zaszczepiony wymienionymi w tytule wykonawczym szczepionkami, pomimo że terminy podania poszczególnych dawek szczepionek już upłynęły, co potwierdza treść załącznika nr 1 do rozporządzenia z dnia 27 września 2023 r. W tej sytuacji stwierdzić należy, że obowiązek poddania dziecka szczepieniom stał się wymagalny. W świetle powyższego, brak jest podstaw do kwestionowania istnienia obowiązku objętego tytułem wykonawczym w powyższym zakresie, a także stanowiska wierzyciela wyrażonego w zaskarżonym postanowieniu. Podkreślić należy, że zarzut braku wymagalności obowiązku wykonania szczepień ochronnych z uwagi na podnoszoną przez skarżącego okoliczność, że podczas lekarskiego badania kwalifikacyjnego, małoletni został skierowany do poradni alergologicznej z jednoczesnym odroczeniem obowiązku do czasu wizyty w tej poradni został przez organ uwzględniony. Skarżący nie może zatem skutecznie podnosić zarzutów w tym zakresie. Wbrew zarzutom posdniesionym w skardze, w niniejszej sprawie nie doszło również do naruszenia przepisów postępowania, tj. art. 7, 7a, art. 77, art. 80, art. 81a, art. 107 § 3, art. 124 § 2 i art. 144 k.p.a. W sprawie nie wystąpiły niedające się usunąć wątpliwości co do treści norm prawnych lub co do stanu faktycznego. Organy obu instancji w sposób wyczerpujący i poprawny wyjaśniły stan faktyczny oraz oceniły zebrane dowody w ramach swobodnej, a nie dowolnej oceny. Wyniki tych ustaleń przedstawiły w uzasadnieniach wydanych w sprawie postanowień, a organ odwoławczy w niezbędnym zakresie ustosunkował się do zarzutów zażalenia. Należy zaznaczyć, że obowiązujące przepisy prawa nakładają na rodziców obowiązek poddania dziecka badaniu kwalifikacyjnemu oraz szczepieniu ochronnemu. Obowiązek poddania się szczepieniom wynika wprost z ustawy, a więc zgoda szczepionego, bądź jego przedstawiciela ustawowego jest zbędna, a poddanie się szczepieniu jest spełnieniem obowiązku ustawowego. Jak stanowi art. 95 § 3 k.r.o. – władza rodzicielska powinna być wykonywana tak, jak tego wymaga dobro dziecka i interes społeczny. W realiach demokratycznego państwa prawnego tak dobro dziecka, jak i interes społeczny jednoznacznie wymagają, aby rodzice dziecka korzystali z osiągnięć współczesnej medycyny i poddawali dziecko szczepieniom ochronnym, zgodnie z art. 5 ust. 1 pkt 1 lit.b u.z.z.z.ch.z., by jednocześnie chronić prawa dziecka, których ochronę przewidziano w art. 72 ust. 1 Konstytucji RP (por. wyrok NSA z dnia 12 lipca 2017 r. sygn. akt II GSK 3542/15). W ocenie Sądu, organy administracji słusznie uznały, że wniesione przez skarżącego zarzuty nie zasługują na uwzględnienie. Rozpoznając niniejszą sprawę Sąd nie stwierdził naruszenia przepisów prawa materialnego lub procesowego w stopniu uzasadniającym uchylenie zaskarżonego postanowienia oraz poprzedzającego go postanowienia Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego w Nowym Dworze Gdańskim. Mając powyższe na uwadze Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku, na podstawie art. 151 p.p.s.a., skargę oddalił. Sprawa została rozpoznana na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym na podstawie art. 119 pkt 3 p.p.s.a. Powołane w uzasadnieniu orzeczenia sądów administracyjnych są dostępne w Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych na stronie internetowej orzeczenia.nsa.gov.pl.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 19.07.2026. · Źródło